अथ कथां प्रवक्ष्यामि, या श्रीमद्भागवते निर्दिष्टा, यथाक्रमं प्रपञ्च्यते। एतदिदं शरीरं, अस्थिप्रस्तररूपं, स्नायुबन्धनैः संयुतं, मांसशोणितलेपनं, चर्मच्छन्नं, दुर्गन्धयुक्तं, मूत्रपुरीषपात्रं च। तदिदं जरया, शोकैः, कर्मणां विपाकैश्च पीड्यमानं, व्याधिगृहं, दुःखमयम्, पूर्तुमशक्यं, सहनदुष्करं, दूषितं, दोषयुक्तं, क्षणभङ्गुरं च। अस्य शरीरस्य कृते कृता अपि क्रियाः, यः कृच्छ्रेण सम्पाद्यन्ते, कृच्छ्रफलदाः, ताः कियन्ति स्थायिनः स्युः? यतो हि, अन्ते कृमिविष्टभस्मान्तः स्यादेतत्। यथा प्रातःकाले पक्वं भोजनं सायं नश्यति, तथैव तेन तेन भोजनपोषितेऽस्मिन्नेव देहे स्थैर्यं किमस्ति? किं पुनः, अनेन नश्वरशरीरेण कृताः कर्मणः स्थायित्वं प्राप्नुवन्ति? किन्तु, सप्ताहश्रवणेनैव ह्यस्मिन्लोके हरिर्लभ्यते; अतः दोषनिवृत्त्यर्थं तदेव साधनं श्रेयः। ये तु हरिकथाश्रवणरहिताः, ते जलबुद्बुदवत्, कीटकवत्, केवले जन्ममरणहेतवः सन्ति। यथा शुष्कवेणुकण्ठस्य भेदः अद्भुतः, तथापि हृदयग्रन्थेः श्रवणेन यो भेदः स महानद्युत्यः। सप्ताहश्रवणसमये हृदयग्रन्थिः छिद्यते, सर्वसंशयाः छिद्यन्ते, कर्माणि क्षीयन्ते। यदा मनः पुण्यतीर्थरूपायां कथायां स्थिरं भवति, या संसृतिमलप्लाविनी, तदा केवलं मोक्ष एव विद्वद्भिः कथ्यते। एवं कथयति तस्मिन्नेव क्षणे, वैकुण्ठवासिभिः परिवृतः, दिव्यतेजसा दीप्तः, विमानः समुपस्थितः। सर्वे जनाः पश्यन्ति स्म, धुन्धुलीसुतः तस्मिन् विमान आरूढः। विमानस्थवैष्णवान् दृष्ट्वा, गोकर्णः इदं वचनमुवाच— "इह मम बहवः शुद्धाश्रावकाः सन्ति; कुतः सर्वेषां न समकालमेव दिव्यविमानानि आगतानि? सर्वे समं श्रवणं कृतवन्तः, तर्हि फलभेदः कथं जातः? हरिभक्ताः एतद्व्याख्यातु।" तदा हरिदूताः ऊचुः— "श्रवणभेदात् फलभेदः; सर्वे अपि श्रुतवन्तः, किन्तु न सर्वे मनननिष्ठाः। पूजायामपि भेदः तादृश एव। यो आत्मा सप्तरात्रोपवासेन श्रवणं कृतवान्, स च मननध्यानयोः अपि स्थितः। अधिष्ठितं ज्ञानं नश्यति, प्रमादात् श्रवणं विनश्यति, संशयात् मन्त्रः नश्यति, विक्षिप्तचित्तस्य जपः नश्यति। यो देशो विष्णुभक्तिरहितः, स नश्यति; अश्रद्देयस्य श्राद्धं नश्यति; अशास्त्रविदे दत्तं दानं नश्यति; कुलं दुष्कृतात् नश्यति। गुरुवाक्ये श्रद्धा, आत्मनि विनयः, मनोदोषविजयः, कथायां एकचित्तता— एतेषां साधनेन श्रवणस्य फलप्राप्तिः; कथान्ते सर्वेषां वैकुण्ठवासः निश्चितः। हे गोकर्ण, गोविन्दः स्वयमेव तुभ्यं गोलोकं दास्यति। इत्युक्त्वा, सर्वे हरिभक्ताः वैकुण्ठं जग्मुः। पुनः मासे, गोकर्णः कथां पुनः श्रावयामास; सप्तरात्रं पुनः सर्वैः श्रवणं कृतम्। हे नारद, कथान्ते यदभवत्, तत् शृणु। हरिः स्वयमेव तत्र, भक्तैः विमानैश्च सहितः, उपस्थितः; तदा बहवो जयध्वनयः प्रणामाश्च अभवन्। हरिः सः, प्रमुदितः, पाञ्चजन्यं शङ्खं निनादयामास; गोकर्णं आलिङ्ग्य, तं स्वसदृशं चकार। हरिः क्षणेनान्यान् श्रोतॄन् मघनिलीनश्यामवर्णान् चकार, पीताम्बरधरान्, मुकुटकुण्डलभूषितांश्च। य एव ग्रामवासिनः, अश्वपालचाण्डालजाता अपि, गोकर्णस्य प्रसादेन तदा दिव्यविमानेषु स्थापिता अभवन्। ये हरिधाम प्रापिताः, यत्र योगिनः यान्ति, ते गोकर्णसहितः गोपालप्रियं गोलोकं जग्मुः; हरिः, श्रवणसन्तुष्टः भक्तवत्सलः, तत्रैव निवृत्तः। यथा पुरा अयोध्यावासिनः रामेण एकत्रिताः, तथैव कृष्णेन अपि ते गोलोकं नीताः, यत् योगिभिः दुर्लभम्। तस्मिन्लोके, यत्र न सूर्यः, न चन्द्रः, न सिद्धाः गच्छन्ति, ते भगवतकथाश्रवणेन तत्रैव गच्छन्ति। इह वयं घोषयामः— सप्ताहयज्ञैः कथासु यत् तेजः फलं लभ्यते, तद् गोकर्णकथास्याक्षरपानैः, गर्भस्थाः अपि पुनर्न जायन्ते। वाय्वम्भुपर्णभक्षणैः, शरीरशोषकैः तपोभिः, दीर्घकालसञ्चितैस्तपःक्लेशैः, योगाभ्यासैः अपि, यत्स्थानं न लभ्यते, तत् सप्ताहश्रवणेन लभ्यते। शाण्डिल्यऋषिरपि, मुनिश्रेष्ठः, चित्रकूटे वसन्, एतत्पुण्यं इतिहासं ब्रह्मानन्देन पठति। एषा कथा परमपवित्रा; एकवारं श्रवणेनापि महापातकपुञ्जं नाशयति। श्राद्धे प्रयुक्ता पितॄन् तर्पयति; नित्यपाठेन मोक्षं ददाति, पुनर्जन्म न विद्यते। अथ षष्ठोऽध्यायः— श्रीमद्भागवतस्य सप्ताहश्रवणविधिप्रकरणम्। कुमाराः ऊचुः— सप्ताहश्रवणविधिं वक्ष्यामः; सामान्यतः सखिभिः सह, वित्तेन च, स विधिः स्मृतः। ज्योतिषिं आहूय, सम्यक् शुभकालनिर्णयः कर्तव्यः, विवाहवत् सर्वसंपदः व्यवस्थापनीयाः। नभस्, आश्विन, ऊर्ज, मार्गशीर्षमासाः शुद्धाः, शुभाः, श्रवणारम्भाय; एतेषां मासानां श्रवणेन श्रोतृणां मोक्षः सूचितः। अन्ये मासाः ब्राह्मणैः त्याज्याः; तान् सर्वथा परित्यजेत्। अन्ये सखायः तत्र नियोजनीयाः, ये च उद्योगिनः। प्रतिदेशे देशे यत्नेन संदेशः प्रेष्यः— "अत्र कथा भविष्यति, गार्हस्थ्याः आगच्छन्तु।" केचन हरिकथाः, अच्युतस्तुतयश्च, दूरे सन्ति; स्त्रीशूद्रादीनां शिक्षायाः व्यवस्था करणीयाः। प्रतिदेशे तत्र विरक्तवैष्णवाः, कीर्तनकाङ्क्षिणः, तान् पत्रैः आह्वयेत्; तेषां लेखनं च नियोज्यम्। एवं श्रीमद्भागवतस्य महिमा, श्रवणस्य माहात्म्यं, च सप्ताहश्रवणविधिः, यथाशास्त्रं निरूपितः।