स्त्रियः बलरामस्य साहसानि गायन्त्यः तं वनान्तरेषु मदोन्मत्तं, हर्षात् चञ्चलदृशं हलायुधं दृष्ट्वा, आनन्देन पूर्णा अभवन्। स तु श्रीमत् वैजयन्तीमालया, एककुण्डलेन, मदोन्मत्तः, हसितपद्ममुखेन, हिमशकलाभः स्वेदबिन्दुभिः शोभितः विचरन् आसीत्। तदा भगवान् जलक्रीडार्थं यमुनाम् आह्वयत्, किन्तु बलरामः स्वस्य वचः उपेक्ष्य, मदोन्मत्तः नदीं पुनः आह्वयत्। सा तु न आगच्छत्, अतः क्रुद्धः स हलायुधः हलस्य अग्रेण यमुनाम् आकृष्य अब्रवीत्—"हे पापिनी! मया आह्वयिता त्वं मम वचनम् उपेक्ष्य यथेष्टं विचरस्य्; हलस्य अग्रेण त्वां नयामि।" एवं तस्य गर्हां श्रुत्वा, भीता यमुनाः यदुपुत्रस्य पादयोः पतित्वा, कम्पितवाणीम् अब्रवीत्—"हे राम, हे राम, महाबाहो! तव वीर्यं न जानामि, हे लोकनाथ! यस्य अंशेन पृथिवी धृता। हे प्रभो! मम अपरिज्ञाते तव परमात्मभावे क्षमस्व; हे विश्वात्मन्, भक्तवत्सल, त्वं शरणम्।" ततः बलरामः यमुनायाः प्रार्थनया ताम् मुक्त्वा, स्त्रीभिः सह जलमग्नः, गजेन्द्रः इव गजस्त्रीभिः, स्नानम् अकरोत्। जलक्रीडायाः अनन्तरम्, बहिः निर्गत्य, स्त्रीभ्यः भूषणानि च शोभनमालां च दत्तवान्। नीलवस्त्रं सुवर्णमालां च धारयन्, सुस्नातः, सुगन्धितः, भूषणैः शोभितः, गजेन्द्रः इव इन्द्रः, विश्रान्तः आसीत्। अद्यापि, हे राजन्, बलरामस्य यमुनाकर्षणेन निर्मितः पथः दृश्यते, यस्य अनन्तबलस्य सूचकः। एवं, बलरामः वृजे स्त्रीसौन्दर्ये मनः आकृष्टः, एकाकी रात्रिं रममाणः यापयामास। ततः षष्ट्युत्तरषष्टितमः अध्यायः आरभ्यते। श्रीशुकः उवाच—यदा बलरामः नन्दव्रजं गतः, तदा करुषराजः कृष्णं प्रति दूतं प्रेषयामास, तं न जानन् यः वासुदेवः भगवान्, "अहं वासुदेवः" इति अब्रवीत्। बालकैः संबोधितः—"त्वं वासुदेवः, भगवान् अवतरितः, जगन्नाथः"—कृष्णः आत्मानं अव्ययात्मानं चिन्तयामास। मोहितः स राजा, बालवत्, अज्ञानः, कृष्णस्य अप्राकृतकर्मणः प्रति दूतं प्रेषयामास, यथा बालः द्वारकायां अन्यं प्रति प्रेषयेत्। दूतः द्वारकां गत्वा सभां प्रविष्टः, कमललोचनं कृष्णं राजसंदेशं प्राप्य अब्रवीत्— "अहं एव वासुदेवावतारः; अन्यः न अस्ति। प्राणिनां कृते करुणया अवतरितः। त्वं मम मिथ्याभिमानं त्यज।" "यानि चिन्हानि त्वं धारयसि, तानि ममैव; अज्ञानात् तानि धारयसि, हे सात्वत! तानि त्यज, मम शरणं गच्छ, अथवा युद्धं ददातु।" श्रीशुकः उवाच—पौण्ड्रकस्य गर्वयुक्तं, अज्ञानपूर्णं वचनं श्रुत्वा, उग्रसेनः सभासदः च हास्यं विस्फोट्य हृष्टाः अभवन्। श्रीभगवान्, हास्यवचनानुसारं, दूतं प्रति अब्रवीत्—"मूढ! येन चिन्हेन त्वं गर्वं करोति, तानि अहं त्यक्ष्यामि।" "त्वं मृतः, मुखं आवृतः, गृध्रैः, कौकैः, श्वगृद्भिः परिवृतः, श्वपचेषु शरणं गमिष्यसि।" एवं दूतः तानि सर्वाणि वचनानि स्वामिने निवेद्य, कृष्णः रथमारुह्य काश्यां प्रस्थितः। पौण्ड्रकः, महारथी, कृष्णस्य आगमनं श्रुत्वा, शीघ्रं नगरात् निर्गत्य, द्वौ सैन्यविभागौ सह गच्छत्। काशिराजः, पौण्ड्रकस्य मित्रः, त्रिभिः सैन्यविभागैः अनुगच्छन्, पौण्ड्रकं ददर्श। स शंखचक्रगदाधनुः श्रीवत्सलक्ष्मा, कौस्तुभमणिना, वनमालया शोभितः आसीत्। पीतवासाः, गरुडध्वजः, रत्नमुकुटभूषणैः अलङ्कृतः, मकरकुण्डलाभिः दीप्यमानः। तं स्वस्वरूपानुकारीं, नाट्यपुरुषमिव, दृष्ट्वा, हरिः हसितं अकरोत्। शत्रुराजानः हरिं शूलगदादिभिः, जवलिन्भिः, शरैः आक्रन्दन्। कृष्णः पौण्ड्रकस्य काशिराजस्य च सैन्यं—गज, रथ, अश्व, पदाति—गदायुधैः, खड्गैः, चक्रेण, शरैः, यथा कल्पान्ते अग्निः सर्वं दहति, प्रहारम् अकरोत्। तत्र रणभूमिः, गज, अश्व, उष्ट्र, गर्दभ, नरशरीरैः विच्छिन्नैः, वीरैः भग्नैः, श्मशानवद्, साहसिकानां रम्यस्थानम्, प्राणिनां स्वामिनः क्रीडाभूमिः, भयङ्करः आसीत्। ततः शौरिः पौण्ड्रकं उवाच—"हे पौण्ड्रक! यथा दूतं द्वारा मम प्रति उक्तवान्, तानि आयुधानि त्वां प्रति त्यक्ष्यामि।" "मम नाम मिथ्याभिलषितं त्यजामि, हे मूढ! यदि युद्धं न इच्छामि, तव शरणं गमिष्यामि।" एवं तीक्ष्णैः शरैः प्रहृत्य, पौण्ड्रकस्य रथं हृत्य, रथचक्रेण शिरः छित्वा, इन्द्रः इव वज्रेण पर्वतम्, निकृतवान्। काशिराजस्य अपि शिरः शरेण शरीरात् छित्वा, काश्यां नगर्यां पतितम्, वातः इव कमलकलिकां पतितवन्। एवं द्वेषपूर्णं पौण्ड्रकं मित्रं च हत्वा, हरिः द्वारकां प्रविष्टः, सिद्धैः अमृतकथा गायमानैः। स पौण्ड्रकः, भगवन् स्वरूपे मनः स्थिरीकृत्य, सर्वबन्धविमुक्तः, हरिरूपः, तं एव समन्वितः। काश्यां राजद्वारे शिरः कुण्डलयुतं दृष्ट्वा, जनाः—"किं एतत्? कस्य मुखम्?"—इति विचिन्तयामासुः। काशिराजस्य शिरः इति ज्ञात्वा, तस्य पत्न्यः, पुत्राः, बान्धवाः, नागरिकाः—"हा राजा हतः! रक्षिता नष्टः!"—इति विलपन्तः अभवन्। सुदक्षिणः, तस्य पुत्रः, पितुः अन्त्यकर्म अकरोत्, "पितृबन्धुं हन्तारं नाशयिष्यामि, तेन पितरं पूजयिष्यामि" इति निश्चयम् अकरोत्। एवं निश्चय्य, पुरोहितेन सह, सुदक्षिणः महेश्वरं उत्तमया भक्त्या पूजयामास।