ततः स प्रेतः उवाच—"शतगया-श्राद्धैः अपि मोक्षः न सिध्यति। मम विमोचनाय अन्यत् उपायं चिन्तय।" एवं तस्य वचनं श्रुत्वा गोकरणः विस्मितः अभवत्—"यदि शतश्राद्धैः अपि मोक्षः न लभ्यते, तव विमोचनं अत्यन्तं कठिनम्।" अथ गोकरणः प्रेतं सान्त्वयन् उवाच—"स्वस्थानं गच्छ, प्रेत! निर्भयः भव। अहं तव विमोचनाय किञ्चित् उपायं चिन्तयित्वा करिष्यामि।" एवं तेन उपदिष्टः धुन्धुकारी स्वस्थानं गतः। गोकरणः तं रात्रिं चिन्तायाम् निमग्नः अभवत्, निद्रां न प्राप्नोत्। प्रभाते जनाः हर्षेण समागच्छन्, गोकरणं आगतम् दृष्ट्वा। स तेषां समक्षं रात्रौ घटितं सर्वं निवेदितवान्। ततः योगनिष्ठाः पण्डिताः, ब्रह्मवादिनः, ज्ञानीनः, शास्त्रसमूहान् परीक्ष्य अपि, तस्य विमोचनाय उपायं न अविन्दन्। तत्पश्चात् सर्वैः सूर्यस्य वचनं मोक्षे परमं प्रतीयत्। तस्मिन्नेव काले गोकरणः सूर्यगतिं निरोधयामास। स सूर्यं विश्वसाक्षिणं नमस्कृत्य उवाच—"मोक्षस्य कारणं वद।" दूरात् श्रुत्वा सूर्यः स्पष्टं वचनं दत्तवान्— "सप्तदिनानि श्रीमद्भागवतं पठ। तेन मोक्षः सिध्यति।" इति सूर्यवचनं सर्वैः धर्मरूपं प्रतिपन्नम्। सर्वे ऊचुः—"एतत् यत्नेन कर्तव्यम्, यतः अतीव सुलभम्।" गोकरणः निश्चित्य भागवतानां पाठं आरभत। तस्य श्रवणाय ग्रामेभ्यः, प्रदेशेभ्यः जनाः आगच्छन्—पङ्गवः, अन्धाः, वृद्धाः, मन्दगाः अपि पापक्षयाय समागताः। महासभा अभवत्, देवेषु अपि विस्मयं जनयन्ती, यदा गोकरणः आसनं समास्थाय कथा आरम्भयामास। तस्मिन्नेव काले प्रेतः अपि आगतः, स्थानं अन्विष्यन्। तत्र स सप्तसंख्यकं वंशं द्रुमं दृष्टवान्। तस्य मूलभागे छिद्रं प्रविश्य, तत्र स्थित्वा, वायुरूपे स्थातुं न अशक्नोत्, वंशे प्रविष्टः। ततः गोकरणः मुख्यवैष्णवब्राह्मणं श्रोत्रं अग्रे स्थापयित्वा, स्पष्टं भागवतं प्रथमस्कन्धादि आरम्भयामास। दिनान्ते श्लोकपाठे अद्भुतं घटितम्—वंशस्य ग्रन्थिः शब्देन विदीर्णा, साधुभिः दृष्टा। द्वितीयदिने सायं द्वितीयग्रन्थिः विदीर्णा; तृतीयदिने अपि तृतीयग्रन्थिः विदीर्णा। एवं सप्तदिनानि सप्तग्रन्थयः विदीर्णाः; द्वादशस्कन्धं श्रुत्वा, प्रेतभावं परित्यज्य। स दिव्यरूपं धारयामास—तुलसीमालया भूषितः, पीतवस्त्रधारी, मेघश्यामः, मुकुटकुण्डलयुक्तः। स तत्कालं भ्रातृगोकरणं प्रणम्य उवाच—"तव करुणया बन्धनात् प्रेतत्वपापात् विमुक्तः अस्मि।" "धन्यं भागवतकथनं, यत् प्रेतदुःखं नाशयति; धन्यं सप्ताहश्रवणं, यत् कृष्णलोकप्राप्तिफलम् ददाति।" "सप्ताहश्रवणेन सर्वपापानि कम्पन्ते; अस्य कथनस्य श्रवणेन त्वरितं मोक्षः सिध्यति।" "यद्वाक्, यन्मनः, यत्कर्म, स्नेहं वा, शुष्कं वा, स्थूलं वा, श्रवणेन पापं दह्यते, यथा अग्निः दारुं दहति।" "भारतभूमौ, पण्डितेषु, देवसभायां च, यः भागवतश्रवणं न करोति, तस्य जन्म निष्फलम् इति घोषितम्।" "सुखी, पुष्टः, दृढः शरीरस्य रक्षणस्य किम् प्रयोजनम्, यदि शुकवचनं न श्रूयते?" "अस्थिपञ्जरं, स्नेहबंधनं, मांसरक्तलिप्तं, त्वचया आवृतं, दुर्गन्धं, मूत्रपुरीषपात्रं।" "जरया, दुःखेन, कर्मफलैः क्लिष्टं, रोगगृहं, दुःखं, दुर्वहं, क्षणभंगुरं, दोषयुक्तं।" "अन्ते कृमि, मल, भस्मरूपं शरीरं; तेन अस्थिरकर्मणां स्थायित्वं कथं स्यात्?" "प्रातः कृतं भोजनं सायं नश्यति; तेन पोषितं शरीरं, तत्र स्थायित्वं किम्?" "सप्ताहश्रवणेन हरीः अस्मिन्लोके प्राप्यते; दोषक्षये एष एव उपायः।" "यथा जलबिन्दवः, यथा जीवेषु कीटकाः, भागवतश्रवणहीनाः केवलं मरणाय जन्म यान्ति।" "शुष्कवंशग्रन्थिविदारणं अद्भुतम्; हृदयग्रन्थिविदारणं श्रवणेन कियदधिकम् अद्भुतम्।" "भागवतश्रवणेन हृदयग्रन्थिः विदीर्यते, सर्वसंशयाः छिद्यन्ते, कर्मक्षयः सिध्यति।" "यदा मनः कथातीरथे स्थिरं भवति, यः संसारमलध्वंसनक्षमः, तदा केवलं मोक्षः इति पण्डितैः कथितम्।" एवं तस्य भाषमाणस्य, तस्मिन्क्षणे वैकुण्ठवासीभिः परिवृतः, तेजोमण्डलयुक्तः दिव्यरथः आगतः। सर्वे दृष्ट्वा, धुन्धुकारीपुत्रः रथं आरुरोह। तत्र वैष्णवान् दृष्ट्वा गोकरणः उवाच— "अत्र मम शुद्धश्रोता बहवः सन्ति; सर्वेषां रथः एकस्मिन्नेव काले किम् न आगतः?" "सर्वैः समानं श्रवणं कृतम्; तत्र फलभेदः कथं जातः? हरिभक्ताः तद् व्याख्यातु।" हरिदासाः ऊचुः—"श्रोत्रभेदात् फलभेदः जातः; सर्वे श्रुतवन्तः, किन्तु सर्वे न मनसा चिन्तनं कृतवन्तः। तस्मात् पूजायाम् अपि फलभेदः जायते, आर्य।" "प्रेतः उपवासेन सप्तरात्रं श्रवणं कृतवान्, मनसि गम्भीरचिन्तनं, ध्यानं च कृतवान्।" एवं भागवतश्रवणस्य महिमा, गोकरणधुन्धुकारीयोः संवादः, वैकुण्ठप्राप्तिः च, भागवतपुराणे विस्तारतः वर्णितम्।