दुर्मर्षणः तु गर्वसमुच्छ्रायः समुद्रसम्भवान् गजान् प्रेषयन् श्रीकृष्णं तं पत्न्या सहितं गरुडोपविष्टं दृष्ट्वा, मेघे विद्युत्संयुक्ते सूर्य इव, शतघ्न्यस्त्रं समुत्क्षिप्य तत्र समागतैः समरेषु वीरैः सह साकं समारभत। श्रीभगवान् गदाग्रजः तु तद्भूमिसम्भूतं सैन्यं दिव्यैः हयैः तीक्ष्णैः शरैश्च समन्तात् छित्त्वा, भुजोरूशिरःकायांश्च विच्छिद्य, तस्याः अश्वान् गजान् च क्षणेन निनाश। यद् यद् शस्त्रं अस्त्रं वा ते रथिनः प्रास्यन्ति, तद् तद् हरिः तीक्ष्णैः शरैः खड्गधारिभिश्च शरैः समं छित्त्वा नाशयामास। सुपर्णेन वह्यमानः गरुडः तु तैः पक्षैः गजान् प्रहारं कृत्वा, तान् च चञ्चुना, पक्षाैः, नखैश्च समरे निहत्य क्षिप्रं व्यसृजत्। नरकस्तु तं स्वसैन्यं भग्नं गरुडेन पीडितं दृष्ट्वा, दुःखितः सन्, युद्धं कुर्वन् नगरे प्रविवेश। स भूमिसम्भूतस्त्रं प्रहरन् अपि तद्वज्रं भगवत्प्रयुक्तं प्रतिहतम्, तेन विद्धः अपि न कम्पितः, यथा गजे मालया पतितायाम्। स तु व्यर्थं शूलं गृहित्वा अच्युतं हन्तुं यत्नं कुर्वन्, प्रक्षिप्तुम् अपि अशक्तः, हरिणा तु तस्य शिरः सुदर्शनचक्रेण क्षुरधारेण समरे गजोपविष्टस्यैव छिन्नम्। तस्य शिरः सुशोभनकुण्डलमौलिभूषितं भूमौ पतितं दीप्तिमान् बभूव। तदा मुनयः सुरेश्वराश्च “हन्त! साधु!” इत्यभ्यनन्दन् मुकुन्दं स्तुत्वा पुष्पवर्षं च व्यधुः। अथ भूमिर्भगवन्तं समीपं गत्वा सुवर्णरत्नमयैः कुण्डलैः, विजयन्त्यालङ्कारमणिना च महारत्नेन सह, राजछत्रं च समर्प्य, प्रचेतसः सुताय न्यवेदयत्। ततः सा देवी, देवानां श्रेष्ठैः पूजिता, संयुक्तहृदा भक्त्या प्रणिपत्य जगन्नाथं स्तोतुं प्रचक्रमे। सा जगाद—“नमस्ते देवदेवेश, शङ्खचक्रगदाधर, भक्तकामवपुः परमात्मन्, तुभ्यं नमः। पद्मनाभाय, पद्ममाल्यधराय, पद्माक्षाय, पद्मपादाय च पुनः पुनः नमः। भगवन् वासुदेव विष्णोः पुरुषोत्तम बीजमूल ज्ञानपूर्ण, तुभ्यं नमः। अजाय विश्वसृजे, अनन्तवीर्य, सर्वात्मन्, परमाव्यक्त, तुभ्यं नमः। त्वं सृष्टिकामः अजः घोररूपं विधाय संहरसि, लोकस्थितये त्वं सत्त्वमूर्ति, कालः, प्रकृतिः, पुरुषोत्तमः, सर्वमसि। पृथिव्यापस्तेजोवाय्वाकाशेन्द्रियदेवतामनः महत्तत्त्वं च, यद् यच्चराचरं तद्वै त्वयि अद्वये, नास्ति मोहमायाऽत्र। अयं तव पुत्रः भीतः, तव पादपद्मं शरणं प्रपन्नः, तस्मात् तं पालय, पापहरं पादपद्मं तस्य मूर्ध्नि स्थापय।” एवं भूम्या भक्तिनम्रया भाषितं श्रुत्वा भगवान् तामाश्वास्य, भूमिपतेः श्रीमद्गृहम् प्रविवेश। तत्र हरिः षोडशसहस्राधिक राजकन्याः, ये भूमिपुत्रेण जितराजभ्यः हृताः, दृष्टवान्। तं पुरुषश्रेष्ठं प्रविशन्तं दृष्ट्वा, ता नार्यः सम्मोहिताः, हृदि तम् ईश्वरं पतिं काङ्क्षन्त्यः, दैवयोगेन प्राप्तम् मनसि चिन्तयामासुः। “एष मे पतिः भूयात्, विधाता च अनुमोदयेत्” इति प्रतिनारी पृथक् पृथक् कृष्णे मनः न्यवेशयन्। भगवान् ताः स्वच्छवस्त्रधारिण्यः परिचारिकाभिः, महाधनैः, रथैः, हयैः, वित्तेन च सहिताः द्वारकां प्रेषयामास। केशवः अपि चतुर्षु दन्तेषु श्वेतवर्णेषु शीघ्रगामिषु षट्चत्वारिंशद् गजान् ऐरावतवंशजान् प्रेषयामास। ततो देवेन्द्रगृहम् गत्वा, तत्र ताः कुण्डले आदितये दत्त्वा, स इन्द्रेण शचीसहितेन सत्कृतः। ततः पत्नीप्रेरितः स पारिजाततरुं समूलं कृत्वा, गरुडारूढः, देवान् इन्द्रसहितान् विजित्य, तम् स्वपुरीं निनय। स तु पारिजातं सत्यभामायाः गृहवाटिकायां संस्थाप्य, तस्य सुरभीगन्धलुब्धाः मधुकरा दिवः अनुवव्रुः। सा सत्यभामा मुकुटाग्रस्पृष्टपादपद्मा अच्युतस्य, कामसिद्धये प्रार्थयन्ती नत्वा तस्थौ। एवं महात्मा सिद्धः, अहो सुराणां गर्वान्धकारः! ततः स भगवान्, एकक्षणे एव, यावतीः स्त्रियः तावन्त्यः रूपाणि धारयन्, तासां गृहेषु विवाहं चकार। स तु तासां गृहेषु, अन्योन्यविलक्षणं, अव्यवच्छिन्नं, स्वेच्छया रममाणः, साधारणगृहस्थ इव स्वपत्नीभिः सह निवसन् सन्दृश्यते। एवं लक्ष्मीपतिं पतिं प्राप्य, यस्य मार्गं ब्रह्मादयोऽपि न जानन्ति, ताः स्त्रियः प्रमुदिताः, अनुवृद्धप्रीत्या, हसितैः, वीक्षितैः, सङ्गमैः, लीलाकथाभिः, लज्जया च, तं सम्यक् सेवाम् अकरोत्। शतानि दासीजनानां च तं भगवन्तं सेवायै, उपगमनासनार्घ्यपाद्यताम्बूलविश्रामविजनमाल्यगन्धानुलेपनशयनस्नानदानादिभिः उपचक्रमुः। इति श्रीमद्भागवतमहापुराणे परमं पवित्रं दशमस्कन्धे, ‘पारिजाताहरणं नरकवधश्च’ नाम पञ्चचत्वारिंशोऽध्यायः समाप्तः। श्रीबादरायण उवाच—एकदा भाग्यवती रुक्मिणी, जगद्गुरुम् स्वपतिं स्वशय्योपविष्टं सुखासीनं स्वसखीभिः सह चामरवात्यनं सेवमाना बभूव। स भगवान्, यः लीलया विश्वं सृजति, पालयति, संहरति, गोरक्षणाय स्वजनाय च यादवेषु जातः। तस्य अन्तःपुरे, मुक्ताहारलतान्यालम्बितं, छत्ररत्नदीपैः शोभितं, मल्लिकामाल्यपुष्पैः भ्रमरनिनादितं, शुद्धचन्द्रांशुप्रवेशयुक्तं, पारिजातवनगन्धवाहिनि समीरैः, उद्यानसमृद्धं, अगुरुधूपगन्धैः वातायनविवरनिर्गमितं, तत्र तु क्षीरफेनशुभ्रशय्यायां सुखोपविष्टं जगन्नाथं सा पतिं सेवते स्म। तत्र सा देवी, सखीहस्तात् मणिदण्डयुक्तं चामरं गृहित्वा भगवन्तं सेवायै वात्यन्ती तिष्ठति स्म। मृदुलरत्ननूपुररवैः पदैः, अङ्गुलीयककङ्कणचामरधरैः हस्तैः, वस्त्रान्तर्निहितस्तनकुङ्कुमरागेण हारेण, अनर्घ्यकाञ्चनकटीसूत्रेण च शोभिता, अच्युतस्य पार्श्वे स्फुरन्ती बभूव। इति।