श्रीकृष्णः स्वजनसभा मध्ये राज्ञां युद्धे रुक्मिणीं, या तस्य भक्त्या युक्ता निष्कलङ्का रूपेण होमज्वलनवत्, आनयितुम् उद्युक्तः अभवत्। शुभविवाहसमये ज्ञाते, मधुसूदनः सारथिम् दारुकं सम्बोध्य शीघ्रं रथं योजयितुं आज्ञापयत्। दारुकः शैब्य-सुग्रीव-मेघपुष्प-बलाहकाभिः अश्वैः युक्तं रथं समानीय, संयुक्तहस्तः तस्य पुरतः स्थितवान्। शौरिः रथमारूढः ब्राह्मणं तत्र स्थापयित्वा, तीव्रगामिभिः अश्वैः अनार्तात् विदर्भं एका रात्र्या प्राप्तवान्। कुण्डिनेशः पुत्रस्नेहेन, रुक्मिणीं शिशुपालाय दातुम् विवाहाय सर्वं समारम्भम् अकरोत्। नगरी सम्यक् शुद्धा सिक्ताऽभवत्, मार्गाः, वीथ्यः, चौर्यस्थानानि च विविधध्वज-पट्ट-तोरणैः अलङ्कृतानि। तत्र पुरुषाः स्त्रियः च निर्मलवस्त्रधारिणः, हारपुष्पाभरणैः भूषिताः, सुगन्धितगृहाणि अगुरुधूपेन सुरभितानि च आसन्। राजा पितृण्, देवतान्, ब्राह्मणान् विधिवत् पूजयित्वा, तान् यथाक्रमं भोजयामास, शुभमन्त्राः पाठिताः। सुन्दरी कन्या स्नानात् नूतना, मंगलविधये उत्तमवस्त्रैः भूषिता, श्रेष्ठाभरणैः अलङ्कृता अभवत्। श्रेष्ठब्राह्मणाः साम-ऋग्-यजुर्वेदमन्त्रैः कन्यायाः रक्षा-विधिं कृतवन्तः, आथर्ववेदविद् मुख्यपुरोहितः ग्रहशान्त्यर्थम् हविः अर्पितवान्। विधिपरायणः राजा सुवर्ण-रजत-वस्त्र-तिल-गौरस-गाः ब्राह्मणेभ्यः दत्तवान्। तद्वत् चेदिराजः दमघोषः पुत्रस्य ऐश्वर्याय मन्त्रविशारदैः सर्वं संकल्पितवान्। मत्तगजैः सुवर्णरथैः, पदाति-अश्व-सेनया कुटुम्बितः सः कुण्डिनां प्राप्तवान्। विदर्भराजः तं समीपं गत्वा, सत्कारपूर्वकं समाहितः, सन्निवेशने सम्यक् स्थापयामास। शाल्वः, जरासन्धः, दन्तवक्त्रः, विदुरथः, चेदिपौण्ड्रयः सहस्रसंघः तत्र आगताः। कृष्णरामयोः शत्रवः, चेदिपुत्राय कन्यां दातुम् उद्युक्ताः, यदि कृष्णः यादवैः सह आगच्छेत् तदा युद्धाय निश्चिताः। सर्वे राजानः सेनायाः रथादिभिः संगृहीताः, तं योधुं मनः स्थितवन्तः। एतद् विरोधिनां यत्नं श्रुत्वा, भगवान् रामः संघर्षभीतः, कृष्णः एकाकी कन्यायाः हरणाय गतः इति ज्ञात्वा। भ्रातृस्नेहेन पूर्णः, सः शीघ्रं कुण्डिनां गज-अश्व-रथ-पदातिसेनया प्रस्थितवान्। भीष्मककन्या, उत्तमस्वरूपा, हरिसमागमं आकाङ्क्षन्ती, आगमनस्य चिह्नं न दृष्ट्वा, ब्राह्मणस्य वचनं चिन्तयामास। "हन्त, त्रिरात्रं विवाहात् गतं, अहं दोषरहितापि, कमललोचनः न आगच्छति, कारणं न जानामि; ब्राह्मणः अपि न प्रत्यागच्छति।" "सर्वदोषरहितः अपि, मयि कञ्चिद् दोषं दृष्ट्वा, हस्तग्रहणाय विचिन्तयति। दुर्भाग्यं मम, सृष्टिकर्ता, महेश्वरः, गौरी, रुद्राणी, गिरिजा, सती च अप्रसन्नाः।" इति, युवती गोविन्दे मनः निबद्धा, कालचिन्तनं कृत्वा, अश्रुपूरितनेत्रा, तानि निमील्य स्थिता। कन्या गोविन्दागमनं प्रतीक्ष्यमाणा, वामजघन-बाहु-नेत्रं, शुभवाक्यप्रियं, कम्पितम् अभवत्। ततः, कृष्णस्य आज्ञया, स ब्राह्मणश्रेष्ठः कन्यां अन्तःपुरे विचरन्तीं ददर्श। सा हर्षितमुखा, स्थिरचित्ता, संकेतज्ञा, तं शुद्धस्मितेन पप्रच्छ। सः यादववंशजः आगतः इति ताम् उक्तवान्, स्वयम्बरसम्बन्धिनि सत्यवचनं च अवदत्। आगमनं ज्ञात्वा, विदर्भकन्या हृष्टहृदा, ब्राह्मणं न अपश्यत्, सः अन्यथा तस्य प्रियः। रामा-कृष्णयोः आगमनं श्रुत्वा, विवाहदर्शनाय उत्सुकः, तौ वाद्यनिनादैः सन्निहितौ, यथायोग्यं सत्कारपूर्वकं आगतम्। राजा मधु-दुग्ध-शुद्धवस्त्र-इष्टदानानि समर्प्य, विधिवत् पूजयामास। बुद्धिमान् तयोः सेनायाः अनुचराणां च उत्तमवसतिं विधाय, यथायोग्यं आतिथ्यं अकरोत्। राजसमाजे, वीर्य-वयः-बल-धनानुसारं, सर्वेभ्यः इच्छितदानेन सम्मानं अकरोत्। कृष्णस्य आगमनं श्रुत्वा, विदर्भनिवासिनः आगत्य, अञ्जलिपुटैः नेत्रे समर्प्य, कृष्णस्य कमलमुखं पिबन्ति स्म। केवलं रुक्मिणी कृष्णस्य पत्नीत्वं योग्याऽस्ति, अन्यः न; कृष्णः अपि दोषरहितः, भीष्मककन्यायाः योग्यः पति। यद्यपि किञ्चित् पुण्यं कृतम्, तेन त्रिलोकस्रष्टा प्रसन्नः; अच्युतः विदर्भकन्यायाः हस्तग्रहणं करोतु। एवं प्रेमसूत्रे बध्नानः नगरवासिनः उक्तवन्तः; कन्या सैनिकैः रक्षिता, अन्तःपुरात् अम्बिकागृहं गता। सा पादयात्रया भवानीपाददर्शनाय निर्गता, गच्छन्ती मुकुन्दकमलपादं पूर्णतया चिन्तयामास। मातृभिः सखिभिः च परिवृता, वीरसैनिकैः कवचधारिभिः उत्तोलितशस्त्रैः रक्षिता, मृदङ्ग-शङ्ख-ताल-नाद-तूर्य-ढक्कानिनादैः परिविष्टा। सहस्रशो राजन्यस्त्रियः, भूषणैः अलङ्कृताः, विविधबलिपुष्पवासोभरणानि पुरोहितेभ्यः समर्पयामासुः।