किं च, हे मुकुन्द, कः कुलीनः कन्या, यः तव पतिं न गृहीत्वा, यः तव स्वभावे, वंशे, रूपे, ज्ञानं, आयु, धनं, कीर्तिं च एकतामेव समं, सर्वजनानां मनोन्मदं करोति, तव वृषभस्य सन्निधौ न वर्धते? अतः, हे भगवान, अहं तव पतिं गृहीत्वा, कृपया मां पतिव्रता रूपेण स्वीकुरु, यः काश्यपस्य राजा, तव वीरस्य भागं न स्पृशेत्, यथा जक्कलः सिंहस्य भक्ष्यमाणं न गृहीत्वा। यदि सर्वेश्वरः, गदायाः ज्येष्ठभ्राता, मम पूजा-संन्यासैः, यज्ञैः, दानैः, देवता, ब्राह्मण, वृद्धजनानां सेवा च संतुष्टः, तर्हि सः मां गृहीत्वा आगच्छतु, न तु दमघोषस्य पुत्रः वा अन्यः। उद्यमः, हे अजय, यदा त्वं विदर्भं गत्वा विवाहाय आगच्छसि, तदा चेदि- मगधराजानां बलं पराजयित्वा, मां गृहीत्वा, यः राक्षसानां प्रथा अनुसारं वीर्यं दातुं, बलात् प्राप्नुहि। यदि त्वं आश्चर्यते यथा अहं आभ्यन्तरे रक्षितं, कुटुम्बेन रक्षितं, तव विवाहं गत्वा, तर्हि अहं तव साधनं कथयिष्यामि: यः पूर्वदिवसे महोत्सवः अस्ति, यत्र नववधू गिरीजायाः पूजां कर्तुं बहिर गच्छति। यस्य चरणकमलस्य धूलिं स्नानं कर्तुं महात्मानः इच्छन्ति, यथा उमा-नायकः स्वस्य तमः नाशयति। हे पद्माक्ष, यदि त्वं मम कृपां न गृहीत्वा, तर्हि मया सैकडजन्मनां व्रतैः क्षीणं जीवनं त्यक्तुं अनुमतं। ततः ब्राह्मणः उक्तवान्: एषः गुप्तसंदेशः यदु वंशस्य कन्यायाः सन्देशः। इदं सर्वं विचार्य, यथायोग्यं कृते च। शुकः उवाच: विदर्भराज्ञ्याः संदेशं श्रुत्वा यदुवंशस्य पुत्रः ब्राह्मणं हस्ते गृहीत्वा स्मितं कृत्वा इदं वदति। भगवान् उवाच: अहं अपि रात्रौ निद्रां न गच्छामि, यः रुक्मिणी मम प्रति मनोऽवस्थितः। यः रुक्मिण्याः विवाहं मम प्रति भ्रातुः द्वेषात् बाधितः। अहं तां सम्राटानां सभा से गृहीत्वा युद्धे गच्छामि, सा यः मम प्रति समर्पिता, दोषरहितरूपा, यथा अग्निशिखा। शुकः उवाच: रुक्मिण्याः विवाहस्य शुभसमयं ज्ञात्वा, मधुसूदनः तस्य रथचालकं दारुकं उवाच, शीघ्रं रथं युज्यताम्। सः रथं युज्य रथं, शैब्य, सुग्रीव, मेघपुष्प, बलाहक इत्यादिना अश्वैः युक्तं, तस्मिन् च हस्तं गृहीत्वा विदर्भं आनर्तात् एकरात्रे गच्छति। कुण्डिनराजः, पुत्रस्य प्रति गहनस्नेहात्, रुक्मिणी विवाहस्य तयारीं प्रारभत। नगरं सम्पूर्णं स्वच्छं कृतं, मार्गाणि, चौरस्त्राणि च विविधध्वजपत्त्रैः, बाणैः, चापैः च अलंकृतं। पुरुषाः, स्त्रियः च स्वच्छवस्त्राणि धृत्वा, पुष्पमालां, सुगन्धितपुष्पैः, आभूषणैः च अलंकृताः, चित्ताकर्षकगृहाणि च अगरुं सुगन्धितानि। राजा पितृदेवताः, देवताः, ब्राह्मणां च पूजां कृतवान्, तानां यथानियमं भोजनं दत्वा, शुभकर्माणि च पठितवान्। सौम्यकन्या, स्नानानन्तरं, शुभकर्माणां हेतु, उत्तमवस्त्राणि धारयित्वा, उत्तमाभूषणैः च अलंकृतं। प्रमुखः ब्राह्मणः वधूः रक्षार्थं साम, ऋग्, यजुर्वेदैः मन्त्रैः उपदिशन्ति; प्रमुखः याज्ञिकः, अथर्ववेदज्ञः, ग्रहाणां शान्तिं हेतु आहुतिं ददाति। एवं राजा दमघोषः, चेद्याः स्वामी, पुत्रस्य हेतु सर्वं सम्यग् व्यवस्थितं, मन्त्रज्ञैः सह। मदिरायुक्ताः गजाः, सुवर्णपर्णैः अलंकृताः रथाः, चतुःसप्तकाणां शस्त्राणां सह, कुण्डिनं गच्छति। विदर्भराजः तं समीपं गत्वा, तं सम्मानं कृत्वा, सुखेन तं सज्जितं आवासं प्रददाति। तत्र शाल्वः, जरासन्धः, दन्तवक्त्रः, विदुरथः, च चेद्याः, पौंड्राः च सहस्राणि सखा आगत्य। कृष्णं रामं च शत्रवः, चेद्यराजस्य पुत्रं प्राप्नुयुर्मिति, युध्यन्ति। सर्वे राजाः, तेषां सम्पूर्णसेनायाः सह, तं युद्धाय संकल्पिताः। एषः शत्रुयुद्धस्य समाचारं श्रुत्वा, रामः, भ्रातुः प्रति स्नेहात्, ज्ञात्वा कृष्णः एकः गच्छति। स्नेहपूर्णः रामः, कुण्डिनं गत्वा महतीं गज, अश्व, रथ, चतुःसप्तकाणां सेनां सह गच्छति। भिष्मकस्य कन्या, सुन्दररूपा, हरिः आगच्छति इति चिन्तयन्ती, तस्य आगमनस्य चिन्हं न पश्यति, ब्राह्मणस्य वचांसि च विचारयति। अहं च, त्रयं रात्रिं विवाहं गत्वा, यद्यपि अहं दोषरहितः; पद्माक्षः न आगच्छति, न च मम कारणं ज्ञातं। ब्राह्मणः यः मम संदेशं गत्वा, अद्यापि न प्रत्यागच्छति। अवश्यं, कदाचित्, मम दोषं दृष्ट्वा, निष्कलंकः मम हस्तं गृहीत्वा, विवाहं गत्वा, तस्य सन्देहः। मम भाग्यं दुर्भाग्यम्; सृष्टिकर्ता मम प्रति अनुकूलः न, न च महादेवः, न गauri, न रुद्राणी, न गिरीजा, न सती। इत्येवम्, युवा कन्या, गोविन्दस्य मनः आकर्षितं, कालं चिन्तयन्ती, अश्रुपूर्णं चक्षुं बन्दयति। यदा वधू गोविन्दस्य आगमनं प्रतीक्षति, हे राजन्, तस्य वामजङ्घा, भुजा, चाक्षुषं च, शुभसंकेतं प्रकटयन्ति। ततः, यथा कृष्णेन उपदिष्टं, सः प्रमुखः ब्राह्मणः कन्यां दृष्ट्वा, आभ्यन्तरे गच्छन्ती। सा, तं दृष्ट्वा, हर्षितमुखं च, चित्तं स्थिरं च, चिह्नानि ज्ञातुं कौशलवती, तं पृष्टवती। सः तां सूचयति यदुवंशस्य पुत्रः आगच्छति, च सत्यं वदति यदु विवाहं गत्वा। तस्य आगमनं ज्ञात्वा, विदर्भराज्ञी, हृदयेन हर्षिता, ब्राह्मणं न दृष्ट्वा, यः तस्य हेतु प्रियः। तस्य आगमनस्य समाचारं श्रुत्वा, रामः च कृष्णः च, वाद्याणां ध्वनिं सह, तस्य कन्यायाः विवाहं दृष्टुं आगच्छति। सः मधु, दुग्धं, शुद्धवस्त्राणि, च इच्छितं दानं, तानां यथायोग्यं पूजां कृत्वा।