सर्वं विश्वं, भगवतः स्वयमेव सृजितम्, तेनैव शक्तिभिः प्रविश्य, अनेकेन प्रकारेण श्रवणदृष्ट्यनुभव्यमानं प्रकटितम्। यथा सर्वेषु भूतिषु—चराचरेषु—ममादिषु गर्भेषु विविधाः रूपाणि दृश्यन्ते, एवं भगवन्, त्वमेव आत्मनः उत्पन्नेषु भूतिषु स्वयमेव अनेकधा प्रकटितः, स्वाधीनः। त्वं रजःतमःसत्त्वशक्तिभिः स्वयमेव जगत्सृजन्ति, संहरसि, पालयसि; तथापि तैः गुणैः कर्मभिः न बध्यसे, ज्ञानस्वरूपः सन्—कथं तव बन्धनहेतुः कश्चन स्यात्? यतो देहाद्युपाधिभिः तव सतत्त्वं न निश्चितम्, तव स्वभावे भेदो नास्ति; अतः तव न बन्धो न मोक्षः—न कदापि अस्माकं तव विषये मोहः भवतु। यदा प्राचीनो वेदमार्गः मिथ्यादर्शनैः, अनृतैः बाध्यते, तदा त्वं, लोकहितार्थं, सत्त्वगुणेन युक्तः, स्वयमेव प्रकटितः। अतः भगवन्, अद्य त्वं वसुदेवगृहे स्वांशेन अवतरितः, भूमिभारं हर्तुं, शत्रुवर्गराजानां शतशः सेनाः नष्ट्वा, अस्य वंशस्य कीर्तिं विस्तारयन्। अद्य, भगवन्, अस्माकं गृहा: धन्याः, यतो देवपितृभूतमानुषरूपधारी, यस्य पादोदकं त्रिलोकं पावयति, विश्वगुरुः अधोक्षजः, त्वमेव तत्र प्रविष्टः। कः बुद्धिमान् त्वाम् विना अन्यत्र शरणं याचेत्? भक्तप्रियः, सत्यवचनः, सर्वमित्रः, कृतज्ञः, पूजकानां कामदः, आत्मलाभहानौ तुल्यः, त्वमेव शरणं। सौभाग्येन, जनार्दन, त्वं अस्माकं पुरतः प्रकटितः, यद्यपि योगेश्वरैः देवैः च दुर्लभः; शीघ्रं अस्माकं बन्धनानि—पुत्रदारद्रव्यबन्धुगृहशरीरादीनि—यन्माया तव, छिन्धि। एवं भक्तेन पूजितः स्तुतः च भगवान् हरिः अक्रूरं स्मितेन आलापैः मोहयन् प्रत्युवाच। भगवान् उवाच—त्वं अस्माकं गुरु: पितृव्यः सततमान्यः बान्धवः; वयं तव पाल्याः, पोष्याः, दयनीयाः, तव आश्रिताः। यथा उत्तमाः साधवः, स्वार्थकामैः न देवैः, सदा सेवनीयाः; तव दर्शनात् तीर्थानि जलैः न शुद्ध्यन्ति, देवाः न मृत्तिकाशिलामात्राः; साधूनां दर्शनं क्षणेन अपि शुद्ध्यति। त्वं अस्माकं हितैषी, सर्वहिते समर्थः; अतः पाण्डवानां विषये ज्ञातुम्, हस्तिनापुरं गच्छ। श्रुतम्—पितुः निधनानन्तरं, बालाः मातया सह नगरं नीताः, तत्र दुःखिताः वसन्ति। तत्र राजा, अम्बिकायाः पुत्रः, भ्रातृपुत्रेषु न निष्पक्षः; दुष्टपुत्रस्य वशे दृष्टिः तस्य आवृतः। तेषां वर्तमानं सुखदुःखं ज्ञात्वा, मित्रहितार्थं वयं कार्यं विधास्यामः। एवं अक्रूरं उपदिश्य, भगवान् हरिः, परमेश्वरः, संकर्षणेन उद्धवेन च सह स्वगृहं अगच्छत्। एवं दशमो स्कन्धस्य पूर्वार्धे अष्टचत्वारिंशदधिकाष्टचत्वारिंशः अध्यायः समाप्तः, श्रीमद्भागवतमहापुराणे परमहंसशास्त्रे। शुकः उवाच—अक्रूरः हस्तिनापुरं, पौरववंशराज्ये प्रसिद्धं, गत्वा तत्र अम्बिकापुत्रं, भीष्मं, विदुरं, पृथां च अपश्यत्। बाहीकं तस्य पुत्रं, भारद्वाजं गौतमं, कर्णं, सुयोधनं, अश्वत्थामानं, पाण्डवान्, अन्यान् मित्राणि च अपश्यत्। गान्दिन्याः पुत्रः, यथायोग्यं, प्रत्येकं बान्धवं उपसंगम्य, तेषां मित्राणां कुशलं पृष्ट्वा, स्वस्य अपि कुशलं पृष्ट्वा। सः तत्र किञ्चित् मासान् अवात्सीत्, राज्ञः आचारं ज्ञातुम् इच्छन्—यः दुष्टैः उपदिष्टः, सारहीनः, दुष्टानां इच्छानुगामी। सः अपश्यत्—राजा न पृथापुत्राणां तेजः, बलं, वीर्यं, विनयं, गुणान्, जनस्य प्रेम च द्रष्टुम् इच्छति। पृथा च विदुरः च धृतराष्ट्रपुत्रैः कृतानि सर्वदोषाणि—विषप्रयोगादीनि—अक्रूराय सम्यक् कथितवन्तौ। पृथा, भ्रातृम् अक्रूरं आगतम् दृष्ट्वा, जन्मस्थानं स्मृत्वा अश्रुपूर्णनेत्रा, तम् उवाच—सौम्य, किं माता, भ्रातृ, भगिन्यः, भानुजः, भगिन्यः, मित्राणि न स्मरन्ति? श्रीकृष्णः, मम भ्रातृपुत्रः, भक्तानां शरणः प्रियः, रामः कमललोचनः, मातुलसुतान् स्मरन्ति। सहस्वपत्नीषु, मृगीव वृकेषु दुःखिता, सः मां वचोभिः सान्त्वयिष्यति, पुत्रान् अपि सान्त्वयिष्यति, पितृहीनान्। कृष्ण, कृष्ण, योगेश्वर, विश्वात्मन्, जगत्स्रष्टः, मां रक्ष, गोविन्द, त्वां शरणं गता, पुत्रैः सह निमज्जन्ती। अन्यः शरणं नास्ति, तव पदकमलम् एव जनानां संसारसागरात् उद्धारयति। नमः कृष्णाय, शुद्धाय, परमात्मने, योगेश्वराय, योगमूर्तये; त्वां शरणं गता अस्मि। एवं पृथा, स्वजनं कृष्णं च स्मृत्वा, दुःखार्ता, प्रार्थयितुम् आरब्धवती। विदुरः, समदुःखसुखः, अक्रूरः च, पृथां पुत्रजन्मसम्बन्धेन कारणैः सान्त्वयामास। अक्रूरः, गमनसमये, राजा, स्वपुत्रेषु पक्षपाती, मित्रबान्धवेषु सन्निधाय, सुभावेन उवाच— अक्रूरः उवाच—विचित्रवीर्यवंशज, कुरुकुलकीर्तिवर्धन, भ्राता पाण्डुः गतः, त्वं राज्यं प्राप्तः। धर्मेण भूमिं पालयन्, जनं धर्मेण तुष्ट्वा, स्वेषु निष्पक्षः सन्, श्रीं कीर्तिं च प्राप्तः। अन्यथा, यदि विपरीतं आचरिष्यसि, निन्दितः, तमः पतिष्यसि; अतः पाण्डवेषु स्वपुत्रेषु च निष्पक्षः भव। न हि कस्यचित् अस्मिन् लोके नित्यसंगः—न स्वशरीरे अपि, किं तु पत्नीपुत्रादिषु। एकः जनः जायते, एकः म्रियते; अकेन शुभकृतं, अकेन अशुभकृतं फलम् उपभुज्यते। इति।