तदा, राजन्, महागजः कुण्डलयापीडः स्वबलं निरुद्ध्वा, रुषितः स्वपालकैः प्रेरितः, क्रोधात् श्रीकृष्णं प्रति धावति स्म। तस्य धावमानस्य गजस्य श्रीमधुसूदनः भगवान् हस्तेन तस्य शुण्डाम् गृहीत्वा भूमौ प्रक्षिप्य तं पतितं चकार। ततः सिंहः इव क्रीडया तं गजम् उपगम्य, तस्य दन्तं निष्कृत्य, तेन गजपालम् अपि ताडयामास। मृतं गजम् उपेक्ष्य, तस्य दन्तं गृहीत्वा, श्रीकृष्णः दन्तं स्कन्धे निधाय, रुधिरमदम् बिन्दुभिः चिह्नितः, ताम्रवदनः स्वेदबिन्दुभिः शोभमानः, प्रविश्य नगरीम् जगाम। बलदेवः च जनार्दनः च, गवां पालैः सह, गजदन्तौ शस्त्ररूपेण गृहीत्वा, राजन्, रंगभूमिं प्रविशताम्। तत्र तौ wrestlers के लिए वज्रसमौ, नराणां मध्ये श्रेष्ठौ, स्त्रीणां कामरूपौ, गोपालानां बन्धुवत्, दुष्टराज्ञां दण्डकर्तारौ, पितृभ्यां बालवत्, भोजराजस्य मृत्युवत्, विदुषां विश्वरूपवत्, योगिनां परमसत्यवत्, वृष्णीनां परमदैवतवत्, इति प्रसिद्धौ, भ्रातृभ्यां सह रंगभूमिं प्रविशताम्। राजन्, कुण्डलयापीडं हतं दृष्ट्वा, तौ विजिगीषू, अपराजितौ, स्वयं दृढसंकल्पी कंसः अपि मनसा अत्युत्कण्ठितः अभवत्। तौ दीर्घबाहू, विविधवस्त्राभरणमाल्यपटैः भूषितौ, रंगभूमिं प्रविश्य, सर्वेषां दर्शकाणां चित्तानि आकर्षयन्तौ, नाट्यशास्त्रविदः इव श्रेष्ठपात्रम् धारयन्तौ, तेजसा शोभमानौ। राजन्, तौ परमपुरुषौ दृष्ट्वा, नगरजनाः ग्रामजनाः च उपरिस्थानेषु उपविष्टाः, हर्षवर्षेण मुखनयनैः आकृष्टाः, तयोः वदनदर्शनात् तृप्तिं न प्राप्नुवन्। तैः नेत्रैः तौ पिबन्ति, जिह्वया च लिःन्ति, नासया च घ्राणयन्ति, बाहुभिः च आलिङ्गन्ति इव। ते एकत्र मिलित्वा, यथा दृष्टं यथा श्रुतं, तयोः सौन्दर्यं, गुणं, माधुर्यं, धैर्यं च स्मरन्तः, पुनः पुनः कथयन्ति। "एतौ हि साक्षात् भगवान् हरिः नारायणः, वासुदेवगृहे अंशेन अवतरितौ। देवक्या जन्म कृत्वा, गोकुले नीतौ, नन्दगृहे रहस्ये स्थित्वा, तत्र वर्धितौ। पूतनां नीतवान्, चक्रवात् असुरं हंतवान्, अर्जुनं गुह्यकं, केशी, धेनुकं च अन्यान् च नष्टवान्। गवां गोपालानां च वनदावानलात् उद्धृतवान्, कालियं नागं शमितवान्, इन्द्रस्य गर्वं अपि शमितवान्। सप्तदिनानि एकेन हस्तेन गोवर्धनं धृतवान्, गोकुलं वर्षवातविद्युतः रक्षितवान्। गोपिकाः तस्य हास्यवलोकनवदनं दृष्ट्वा, सर्वदुःखानि श्रमं च उल्लङ्घ्य हर्षं अनुभूतवन्त्यः। एतेन यदुवंशः कीर्तिमत्, समृद्धिं, महत्त्वं च लभिष्यति, रक्षितः। अयं च अग्रजः श्रीरामः, पद्मनयनः, प्रलम्बं, वत्सकं, बकं च अन्यान् हंतवान्।" एवं जनाः परस्परं कथयन्तः, वाद्यनिनादे समुत्पन्ने, चाणूरः कृष्णं रामं च संबोधितवान्—"हे नन्दसुतौ, हे राम, यूवां वीरौ, मल्लविद्यायाम् निपुणौ, राज्ञा आहूतौ, तस्य दर्शनं इच्छन्ति। यदा राज्ञः कामः सिध्यति, तदा जनाः शुभं प्राप्नुवन्ति—मनसा, कर्मणा, वाचा; अन्यथा दोषः भवति। गोपालाः वनमध्ये क्रीडया मल्लयुद्धं कुर्वन्ति। अतः, मित्रौ, राज्ञः प्रीत्यर्थं यथायोग्यं कुर्याम। यदा सर्वस्य राज्ञः प्रीतिः स्यात्, सर्वे जीवाः अपि प्रीताः स्युः।" एतत् श्रुत्वा, कृष्णः समयानुकूलं वचनं उवाच, स्वयमेव मल्लयुद्धं इच्छन्। "वयं भोजराजस्य प्रजाः, वनवासिनः च, तस्य प्रीत्यर्थं सर्वदा यत्नं कुर्मः; एषः अस्माकं श्रेष्ठः लाभः। वयं बालकाः, समबलैः क्रीडिष्याम; मल्लयुद्धं समं भवतु, यथा मल्लसभायाः दोषः न भवेत्।" चाणूरः प्रत्युवाच—"त्वं न बालः, न युवाः; बलिनां मध्ये श्रेष्ठः; तव क्रीडया सहस्रबलं गजं हंतवान्। अतः, यूवां बलिनां सह मल्लयुद्धं कर्तव्यं; न कोऽपि पलायनं। मुष्टिकः बलरामं युध्यतु, अहं तव साकं, हे वृष्णिवंशज, युध्ये।" एवं, चाणूरमुष्टिकयोः मल्लयुद्धस्य आरम्भः, कुण्डलयापीडवधनाम्नि, दशमस्कन्धस्य पूर्वार्धे, श्रीमद्भागवते महापुराणे, परमहंससंस्कृते, त्रिचत्वारिंशः अध्यायः समाप्तः। शुकः उवाच—एवं तयोः निश्चयः पूजितः, भगवान् मधुसूदनः रोहिणीसुतः च, चाणूरमुष्टिकयोः समीपं गतौ। हस्तैः हस्तान्, पादैः पादान् बद्ध्वा, बलात् एकमेकं आकर्षन्तौ, विजयं इच्छन्तौ। मुश्टिभिः, जानुभिः, शिरोभिः, उरः, स्कन्धैः च परस्परं ताडयन्तौ। परिभ्रमणैः, छलैः, आलिङ्गनैः, प्रक्षेपणैः, अभिगमनैः, प्रतिगमनैः च सततं परस्परं प्रत्युत्तरं कुर्वन्तौ। उत्थापनैः, उच्चाटनैः, कम्पनैः, धारणैः च, एकमेकं बलात् जयितुं यत्नं कुर्वन्तौ। तस्य बलदुर्बलयुद्धस्य निरीक्षणे, सर्वाः महिलाः राजसभायाम् एकत्रिताः, राजन्, दयया समूहैः परस्परं भाषन्ति। "हन्त, किम् एषा महती अन्यायता राजसभायाम्, यत्र बलदुर्बलयुद्धम् इच्छन्ति, राज्ञः साक्षात्। केन एते मल्लाः वज्रसमानशरीराः, पर्वतान् इव, एतयोः युवयोः, कोमलयोः, अपूर्णयौवनयोः, युध्यन्ति? नूनम्, एषा सभा धर्मभङ्गं प्राप्स्यति; यत्र अधर्मः जायते, तत्र स्थितिः न कर्तव्या। बुद्धिमान् सभा दोषान् स्मृत्वा, न प्रविशेत्; वदन् वा, मौनं वा, अज्ञः पापं प्राप्नोति।" एवं कथा श्रीमद्भागवते दशमस्कन्धे वर्ण्यते।