श्रीभगवते महापुराणस्य दशमस्कन्धस्य प्रथमभागे, अक्रूरस्य आगमनं तथा स्तुतिः एवं दिव्यदर्शनस्य अद्भुतवृत्तान्तः सुन्दरं प्रकाश्यते। तत्र भगवतः श्रीकृष्णस्य समीपे अक्रूरः अध्वन्यागतः, तं परमेश्वरं श्री, पुष्टिः, वाक्, तेजः, कीर्तिः, तुष्टिः, लयः, जयः, ज्ञानम्, अज्ञानम्, शक्ति, मायया सेव्यमानं दृष्ट्वा, हृदयेन परमसन्तोषेण, भक्तिपूर्णेन भावेन, रोमाञ्चितशरीरः, अश्रुपूर्णनेत्रः, अत्यन्तानन्दमग्नः अभवत्। तदा, सः सत्त्वस्थः, कण्ठक्लिष्टया वाचा, शिरसा नमन्, अञ्जलिं कृत्वा, शनैः शनैः सावधानीं स्तुतिं प्रकटयामास। तस्य अध्यायस्य समाप्तिः—'अक्रूरस्य आगमनम्'—इति प्रसिद्धः, परमहंसानां परमग्रन्थे श्रीमद्भागवते। ततः अक्रूरः भगवतः चरणयोः प्रणम्य, स्तुतिं आरभत—"नारायणाय, सर्वकारणाय, आदिपुरुषाय, अक्षराय ते नमः। यस्य नाभिकमलं ब्रह्मा उत्पन्नः, यस्मात् जगत् प्रवृत्तम्। पृथिवी, आपः, अग्निः, वायुः, आकाशः, महाभूतानि, अव्यक्तस्य कारणम्, मनः, इन्द्रियाणि, इन्द्रियविषयाः, देवाः—एते विश्वस्य अङ्गानि। तथापि, अव्यक्ताद्याः तव तत्त्वं न जानन्ति, आत्मन्यनात्मत्वेन गृहीताः; अजः अपि गुणैः बन्धितः, केवलं निर्गुणं जानाति, तव स्वरूपं न। योगिनः त्वां आत्मन्यपि, जीवेषु, देवेषु च, परमपुरुषं, भगवन्तं, साक्षात् उपासते। केचित् द्विजाः वेदमार्गानुसरन्तः, त्रिवेदेन, विविधयज्ञानाम्ना, बहुविधैः यज्ञैः त्वां पूजयन्ति। अन्ये, सर्वकर्मपरित्यागेन, शमं प्राप्य, ज्ञानयज्ञेन ज्ञानमूर्तिं त्वां उपासते। अन्ये, मनःशुद्धाः, विधिपूर्वकं, सर्वरूपं एकरूपं त्वां पूजयन्ति। केचित् शिवमार्गानुसरन्तः, बहुविधैः उपासनाभिः, शिवरूपं त्वां पूजयन्ति। सर्वे देवाः त्वां पूजयन्ति, अन्यदेवताभक्ताः अपि, तव आश्रयः सन्तः, मनः अन्यत्र स्थितम् अपि। यथा पर्वतान्निर्गताः नद्यः, वर्षेण पूरिताः, सर्वतः समुद्रं प्रविशन्ति, तथा सर्वमार्गाः अन्ते त्वाम् एव प्राप्नुवन्ति। सत्त्वं, रजः, तमः तव प्रकृतिगुणाः; एषु ब्रह्माद्यः स्थावरान्ताः सर्वे प्रोताः। त्वं सर्वात्मा, सर्वचेतसां साक्षी, गुणप्रवाहः अज्ञानजन्यः, देवमनुष्यपशुषु विचरति। अग्निः तव मुखम्, पृथिवी तव पादौ, सूर्यः तव नेत्रम्, आकाशः तव नाभिः, रथः तव हृदयम्, दिशः तव कर्णौ, स्वर्गः तव शिरः, इन्द्रादयः तव भुजाः, समुद्रः तव उदरम्, वायुः तव श्वासः, बलम् तव वीर्यरूपे स्थितम्। वृक्षौषधयः तव रोमाणि, शिरोरज्जुश्च वनस्पतिः, मेघाः तव अस्थिनखाः, पर्वताः तव दन्ताः, निमीलनं दिनरात्रे, प्रजापति तव मनः, वृषणं वर्षः, वीर्यं तव स्मृतम्। त्वयि अक्षरे, पुरुषे, लोकपालाः, जीवसमूहः, जलचरवत्, उडुम्बरफलवत्, मनसि विचारवत्, संस्थिताः। यद्रूपं त्वं क्रीडायै धारयसि, तैः रूपैः लोकाः मलरहिताः तव कीर्तिं हर्षेण गायन्ति। मत्स्यरूपाय नमः, प्रलयजलमध्ये विहारिणे; हयग्रीवरूपाय नमः, मधुकैटभवधाय; कूर्मरूपाय नमः, मन्दरधारणाय; वराहरूपाय नमः, पृथ्वीधारणे रमाय। नृसिंहरूपाय नमः, सतां भीतिक्षयाय; वामनरूपाय नमः, त्रिलोकविहारिणे। भृगुपतये नमः, क्षत्रियदर्पनाशकाय; रघुवराय नमः, रावणविनाशकाय। वासुदेवाय नमः, सङ्कर्षणाय नमः, प्रद्युम्नाय, अनिरुद्धाय, सात्वतपते नमः। बुद्धरूपाय नमः, दैत्यदानवमोहाय; कल्किरूपाय नमः, पापकृत्पतिनाशकाय। भगवन्, जीवजगत् तव मायया मोहितम्, 'अहं' 'मम' इति मिथ्याभावेन कर्ममार्गे भ्रमति। अहं अपि देहपुत्रगृहधनबन्धुसंबन्धेषु, तत्त्वविवेकविहीनः, तान् सत्यत्वेन पश्यन्, स्वप्नदृश्यमिव, तव विमुखः, मृषा वस्तून् अन्वेषयन्, मोहितः। द्वन्द्वविमूढचित्तः, तमसि मग्नः, आत्मनः प्रियं न जानामि, अनित्ये, अनात्मनि, दुःखे आसक्तः। यथा मूढः, तृणैः आवृतं जलं त्यक्त्वा, मरीचिकामनुसरति, तथा अहं, तव विमुखः, मायामनुसरन्। दीनचित्तः, कामकर्मपीडितः, इन्द्रियैः चञ्चलैः मनः नियंत्रितुं न शक्नोमि। एवं तव चरणयोः, दुर्लभे, आगतः; एतदपि तव कृपया एव मन्ये। जन्ममृत्युपरिवर्तात् मोक्षः तदा भवति, यदा कमलनाभ, मनः तव यथायोग्यपूजायां स्थिरं भवति। शुद्धचैतन्यरूपाय, सर्वनिश्चयहेतवे, पुरुषप्रधानाधिपाय, अनन्तशक्तिब्रह्मणे नमः। वासुदेवाय नमः, सर्वभूतविनाशकाय; हृषीकेशाय नमः, शरणागतं मां रक्ष। इत्येतस्य अध्यायस्य समाप्तिः—'अक्रूरस्य स्तुतिः'—दशमस्कन्धस्य प्रथमभागे, श्रीमद्भागवते। ततः श्रीशुकः उवाच—अक्रूरः स्तुतिं कुर्वन्, भगवान् जलमध्यं स्वं रूपं प्रकटितवान्; ततः नाट्यवद् कृष्णः तद्रूपं पुनः गुह्यं कृतवान्। तद्रूपं लुप्तं दृष्ट्वा, अक्रूरः शीघ्रं जलात् निर्गत्य, आवश्यकं कृत्यं सम्पाद्य, विस्मितः रथं पुनः प्राप्तवान्। हृषीकेशः तम् अपृच्छत्—'भूमौ, आकाशे, वा जलमध्ये किं अद्भुतं दृष्टवान्, यत् त्वं विस्मितः दृश्यसे?' अक्रूरः प्रत्युवाच—'यत् किमपि अद्भुतं भूमौ, आकाशे, जलमध्ये अस्ति, तत् सर्वं त्वयि, विश्वात्मनि, विद्यमानम्। अहं किं दृष्टवान्, यद् मम न ज्ञातम्?' यत्र यत्र भूमौ, आकाशे, जलमध्ये सर्वे अद्भुतानि दृश्यन्ते, तत्र त्वां दृष्ट्वा, ब्रह्मन्, किं अद्भुतं अहं इह दृष्टवान्? एवं अक्रूरस्य आगमनं, भगवतः दिव्यदर्शनं, स्तुतिः, तथा भगवता प्रदत्तं अद्भुतदर्शनं श्रीमद्भागवते महापुराणे विस्तारतः वर्णितम्।