अस्तं गतदिनस्य समये, अनन्तस्य मित्रः श्रीकृष्णः गोपगणैः परिवृतः वृन्दावनं प्रत्यागच्छन्, गोपगणानां पादधूलिना केशाः लिप्तः, वेणुं वादयन्, हसितदृशा कटाक्षं कुर्वन् दृश्यते। तस्य वियोगे जीवितुं कथं शक्येत् इति गोपिकाः विषादेन मनःक्लेशं अनुभवन्। एवं वृन्दावननारीणां मनः श्रीकृष्णे लीनं, वियोगदुःखेन संतप्तं, लज्जां परित्यज्य ते उच्चैः रुदन्त्यः "गोविन्द! दामोदर! माधव!" इति विलपितुम् आरभन्त। तासां क्रन्दनसमये सूर्यः उदितः, अक्रूरः मैत्रीकृत्यं सम्पाद्य रथं चलितुम् प्रवृत्तः। नन्दादिगोपगणाः रथं अनुगच्छन्तः, गोदुग्धजन्यपूर्णकलशैः उपहारैः सह आगच्छन्। गोपिकाः प्रियकृष्णमोहिताः तं अनुगच्छन्त्यः, भगवतः संकेतस्य आकांक्षया तिष्ठन्त्यः प्रतीक्षां कुर्वन्। यदुश्रेष्ठः श्रीकृष्णः तासां दुःखमवलोक्य, प्रियवाक्यैः ताः सांत्वयन्, दूतैः "अहं पुनः आगमिष्यामि" इति आश्वासयन्। यावत् पताका दृश्यते, रथधूलिः प्रकटते, तावत् ताः अनुगच्छन्त्यः, मनः तस्मिन्येव स्थितम्, चित्रचित्रितमिव आकृष्टाः। गोविन्दस्य पुनरागमनस्य आशा क्षीणा, ताः निवृत्ताः, दुःखरहिताः, प्रियकृष्णस्य लीलागानैः दिनानि यापयन्। राजन्, भगवान् रामेण अक्रूरेण च सह रथेन शीघ्रं यमुनातीरं शुद्धं प्राप्नोत्। तत्र श्रीकृष्णः मुखप्रक्षालनं कृत्वा, निर्मलमणिसदृशं जलं पीत्वा, रामेण सह वृक्षवनं गत्वा रथं प्रविष्टः। अक्रूरः तान् नमस्कृत्य, रथस्य उपरि स्थित्वा, यमुनायाः सरः गत्वा स्नानं विधिवत् अकरोत्। जलमध्ये निमग्नः, सनातनं ब्रह्म जपन्, अक्रूरः रामकृष्णयोः संयुक्तं दर्शनं प्राप्तवान्। "देवकीपुत्रौ जलमध्ये कथं? रथे स्थितौ भवेताम्," इति विस्मितः, उत्थाय तौ अन्वेष्टुम् आरभत। पुनः तत्रैव तौ रथस्थौ दृष्टवान्; पुनः जलं निमग्नः, जलदर्शनं मिथ्या वा इति चिन्तयन्। पुनः महापुरुषं सिद्धचारणगन्धर्वासुरैः नम्रैः, वाद्यैः स्तुतं दृष्टवान्। सहस्रशीर्षम्, सहस्रफणमुकुटितम्, नीलवसनम्, हिमशिखरशुभ्रं दिव्यं पुरुषं अपश्यत्। तस्य गोदोहजन्मदृश्यश्यामं पुरुषं पीतकौशेयवस्त्रधारिणं, चतुर्भुजं, शान्तं, पद्मपत्ररक्तलोचनं फणिपृष्ठे आसिनं अपश्यत्। तस्य मुखं शान्तम्, आकर्षकस्मितयुक्तदृष्टिः; भ्रू, नासिका, कर्ण, कपोल, ओष्ठाः सर्वे ललिताः रक्तवर्णाः। दीर्घबाहुः, विस्तीर्णवक्षाः, शंखकण्ठः, गम्भीरनाभिः, कोमलपत्राभिः उदररेखाभिः शोभितः। विस्तीर्णकटी, सुमधुरजंघाः, सुवर्णपाणिः, सुसंवद्धघुटिका, सुललितपादः। उच्चगुल्फः, रक्तनखः, प्रभामण्डलयुक्तः; नवपद्मसदृशः, नवाङ्गुलिपदः, पद्मरागशोभितः। मूल्यरत्नैः भूषितः – मुकुट, कङ्कण, बाजूबन्द, यज्ञोपवीत, मेखला, हार, नूपुर, कुण्डल। शंखचक्रगदायुक्तं पद्महस्तं, वक्षसि श्रीवत्सचिह्नं, कौस्तुभमणि, वनमालया शोभितं अपश्यत्। सुनन्द, नन्दाद्यैः, सनकादिसाधुभिः, ब्रह्मरुद्रादिदेवैः, नवद्विजश्रेष्ठैः सेव्यमानम्। प्रह्लाद, नारद, वसुदेवादिभिः भक्तैः, शुद्धचित्तैः, स्वमतिसंस्तुत्यं भगवंतम्। श्री, पुष्टि, वाक्, प्रभा, कीर्ति, तुष्टि, लय, जय, ज्ञान, अज्ञान, शक्ति, माया च सेवाम् कुर्वन्ति। तं दृष्ट्वा, अक्रूरः हर्षातिशयेन, परमभक्त्या, रोमाञ्चितः, भावपूरितहृदयः, अश्रुपूर्णदृष्टिः अभवत्। सत्त्वगुणस्थितः, गद्गदवाचा, शिरसा नमन्, अञ्जलिं कृत्वा, शनैः शनैः भगवन्तम् स्तोतुम् आरभत्। एवं एकोनचत्वारिंशः अध्यायः "अक्रूरगमनम्" श्रीमद्भागवते महापुराणे प्रथमभागे दशमस्कन्धे समाप्तः। श्रीअक्रूरः उवाच – सर्वकारणभूतं नारायणं, आदिपुरुषं, अव्ययम्, यस्य नाभिपद्मात् ब्रह्मा उत्पन्नः, यस्मात् जगत् प्रकटितम्, तं नमामि। भूमिः, आपः, अग्निः, वायुः, आकाशः, महाभूतानि, अव्यक्तप्रकृतिः, मनः, इन्द्रियाणि, विषयाः, देवाः – एते जगद्व्यवस्थायाः तत्त्वानि सन्ति, हे भगवन्। एतानि अव्यक्तादारभ्य, तव स्वरूपं न जानन्ति, आत्मनः बाह्यत्वेन गृहीतानि; अजातानि गुणैः बन्धितानि, गुणातीतं केवलं जानन्ति, न तव स्वरूपम्। योगिनः तव साक्षात् परमपुरुषं, भगवन्तं, धर्मिष्ठं, आत्मनि, जीवेषु, देवेषु च तत्त्वरूपेण उपासते। केचित् द्विजाः वेदमार्गानुसारं त्रैविध्यवेदैः, विविधयज्ञैः, नामरूपैः तव पूजनं कुर्वन्ति। अन्ये, सर्वकर्मपरित्यागात् शमं प्राप्ताः, ज्ञानयज्ञेन तव ज्ञानमयस्वरूपं उपासते। अन्ये, शुद्धचित्ताः, विधिविधानानुसारं, सर्वरूपेण एकरूपेण तव पूजनं कुर्वन्ति। अन्ये, शैवमार्गानुसारं, शिवरूपेण, विविधाचार्योपदिष्टमार्गेण तव पूजनं कुर्वन्ति। सर्वे, ये अन्यदेवताभक्ताः अपि, भगवन्, तव एव पूजनं कुर्वन्ति, यद्यपि मनः अन्यत्र स्थितम्। यथा पर्वतजन्याः नद्यः, वर्षेण पूरिताः, सर्वतः समुद्रं गच्छन्ति, तथा सर्वमार्गाः अन्ते तव एव सम्प्राप्तिः। सत्त्व, रजस्, तमः – तव प्रकृतिगुणाः; ब्रह्माद्याचलपर्यन्तं सर्वे तेषु लीनाः। नमस्ते, असङ्गदृष्टये, सर्वात्मने, सर्वचेतनसाक्षिणे; अज्ञानजन्यं गुणप्रवाहं, देवमानुषपशुषु प्रवर्तमाने, त्वं निरीहः साक्षी। इति श्रीमद्भागवते महापुराणे दशमस्कन्धे अक्रूरकृतं भगवद् स्तवनं सम्पूर्णम्।