वासुदेवः तौ पुत्रौ, येन भवतः जनाः निहताः, स्वमित्रं नन्दं प्रति निवेश्य तत्र स्थापयामास। एतद्वृतं श्रुत्वा भोजराजः काम्सः, कोपविह्वलितेन्द्रियः, तीक्ष्णं खड्गं समादाय वासुदेवं हन्तुम् उद्यतः। तं तु नारदः मुनिः प्रबोध्य निरोधयामास, ताभ्यां पुत्राभ्यां स्वयमेव स्वमृत्युः भविष्यतीति रहस्यं प्रकाशयामास। एतज्ज्ञात्वा काम्सः वासुदेवं देवकीं च लौहशृङ्खलाभिः बद्ध्वा, दिव्यं मुनिं निर्गतम् आलोक्य, केशिनं दैत्यम् आहूय तम् इदं वचनं प्रवक्तुम् आरभत। सः तम् आदेशं दत्त्वा—"गच्छ, रामकेशवौ हन्याः, ततः मुश्टिकं चाणूरं शालं तोशलं चान्यान् प्रेषय"—इत्युक्त्वा, मन्त्रिणः हस्तिपकर्षकांश्च आहूय, "एते वीर wrestlers चाणूरः मुश्टिकश्च" इति तान् अवदत्। "नन्दस्य गोपग्रामे आनकदुन्दुभेः पुत्रौ रामकृष्णौ निवसतः। ताभ्यां मम मृत्युर्भविष्यतीति पुरा सूचितम्। अतः यूयं तौ समरपीठे समरे हन्याथ। विविधाः वेदिकाः क्रीडाङ्गणस्य चतुर्दिक् स्थाप्यन्तां, येन सर्वे जनपदवासिनः नगरजनाश्च तयोः समरं पश्येयुः।" "प्रधानमन्त्रिन्, हस्तिनं कुवलयापीडं क्रीडाङ्गणद्वारे स्थापय, तत्रैव मम शत्रून् स हन्तु।" "चतुर्दश्यां धनुर्वेद्यं विधिवत् आरभ्यतां, शुद्धानि पशवः भगवतः भूतपतये यज्ञार्थं समानीयन्ताम्।" इति तं कार्यकुशलं नियुज्य, श्रेष्ठं यादवमध्ये आहूय, हस्तं स्वहस्तेन गृहीत्वा, अक्रूरं प्रति वचनं प्रोवाच— "भवान् भोः महाभाग, मम सख्यं प्रतिष्ठापयतु। भोजवृष्णिषु त्वत्तः अधिकः हितैषी नास्ति। तस्मात् सौम्य, अहमपि त्वां शरणं गतः, यथा इन्द्रः विष्णुम् आश्रित्य स्वार्थं प्राप्तवान्, तथा त्वमपि महाबलः कार्यसिद्धौ समर्थः।" "गच्छ नन्दस्य व्रजं, तत्र आनकदुन्दुभेः पुत्रौ स्थितौ। तौ रथेन सहसा आनय। देवैः वैकुण्ठवासिभिः मम मृत्युर्विहितः इति श्रूयते। तौ च नन्दप्रमुखैः गोपैः सह द्रव्यैः सह आनय।" "आनीय तयोः क्रीडाङ्गणद्वारे हस्तिना, मृत्युस्वरूपेण, हनिष्यामि। यदि तौ तस्मात् मोचेताम्, तर्हि विद्युत्समानैः मल्लैः हन्येताम्। ततः तयोः निहत्य, वासुदेवं तस्य बान्धवान्, वृष्णिभोजदशार्हांश्च, ये क्लेशिताः, हनिष्यामि।" "पितरं वृद्धमुग्रसेनं, राज्यकामिनं, तस्य भ्रातरं देवकं, ये च अन्ये मम विरोधिनः, तानपि नाशयिष्यामि। ततः मम मित्रं जरासन्धः, प्रियः द्विविदः च सखा। शम्बरः, नरकः, बाणः च मम सख्ये स्थिताः। तैः सह देवसंयुक्तान् राज्ञः विनाश्य, अहं पृथिवीं भोक्ष्ये।" "एतत् ज्ञात्वा, शीघ्रं रामकृष्णौ, क्रीडारतान्, धनुर्वेद्यं द्रष्टुं यादवपुरीं च सौम्यां द्रष्टुं आनय।" श्रीअक्रूरः उवाच—"राजन्, भवतः आज्ञा युक्ता। शत्रुनाशः स्वधर्मः। जयापजया दैवाधीना, दैवमेव कारणम्। पुरुषाः स्वार्थसिद्ध्यर्थं महत्यपि विघ्नसमये प्रयत्नं कुर्वन्ति, सुखदुःखयोः वशे भवन्ति। तथापि अहं भवतः आदेशं पालयिष्यामि।" शुकदेवः पुनरुवाच—एवं अक्रूरं सम्यक् उपदिश्य मन्त्रिणः विसृज्य, काम्सः स्वमन्दिरं प्रविवेश, अक्रूरः अपि स्वगृहं प्रतस्थे। ततः काम्सेन प्रेषितः केशी नाम अश्वः, मनोजवः महाबलः, भूमिं खुरैः कम्पयन्, केशैः व्योम कम्पयन्, घोरघोषेण सर्वान् संत्रासयन्, आगतः। तस्य विशालनेत्रं, विकटमुखं, स्थूलग्रीवं, घनश्यामं मेघसन्निभं च, दुष्टभावयुक्तः, काम्सस्य सहायः, नन्दव्रजं गतः, तं ग्रामं कम्पयन्। सः केशी कृष्णस्य गोपग्रामं घोषेण, पुच्छप्रचालितमेखलया मेघान् कम्पयन्, भयङ्करं स्थित्वा, गोपश्रेष्ठः कृष्णः सिंहनादेन तमाह्वयत्। यज्ञकर्मणि प्रवृत्ते भगवति, सः क्रुद्धः व्योमिव ग्रसन्, वेगात् कमललोचनं पदाभ्यां ताडयामास। तस्य वेगः सहस्रगुणितः, दुःसहः आसीत्। अव्यक्तरूपः भगवान् कृष्णः क्रोधवञ्चनया तम् उभाभ्यां भुजाभ्यां गृहीत्वा, पादाभ्यां परिभ्रम्य, गर्डभं नागमिव, अवमानपूर्वकं शतयोजनं दूरं प्रक्षिप्य, तं भूमौ निपातितवान्। चेतनां पुनः प्राप्तः केशी, क्रोधेन पुनः हरिं विवृतास्यः समभिद्रवत्। भगवान् तु हसन्, स्वभुजं व्यालमुखे निवेशयामास, इव सर्पः बिलं प्रविश्य। भगवत् भुजस्पर्शात् तस्य दन्ताः दग्धायसवत् पतिताः। महाबलस्य भगवान् भुजः तस्य कण्ठे प्रविष्टः, आयसदण्डवत् दीर्घीकृतः। तेन स्वासरोधात्, कम्पमानाङ्गः, श्वेदसिक्ततनुः, विवृतनेत्रः, भूमौ पतित्वा, रक्तं वमन्, प्राणान् सञ्जहौ। ततः श्रीकृष्णः, सुमहाबाहुः, तस्य देहात्, बिल्वफलसदृशात्, निजं भुजं निष्कृष्य, न विस्मयमगच्छत्, न चात्मनः विजयमपि गर्वयामास। देवैः पुष्पवृष्ट्या पूजितः सन्, स्थितः। ततः भगवत्परायणः नारदः मुनिः, दिव्यः, श्रीकृष्णं समीपमागत्य, गूढं वचनं प्रोवाच— "कृष्ण, कृष्ण, अनन्तशक्ते, योगेश्वर, जगन्नाथ, वासुदेव, सर्वाश्रय, सात्वतश्रेष्ठ, प्रभो! त्वमेव सर्वभूतात्मा, मुनिमध्ये एकः प्रकाशः, हृदयगुहायां निहितः, साक्षी, पुरुषोत्तमः, ईश्वरः।" "स्वात्मना आत्मनः शरणं, आदौ स्वमायया गुणान् सृज्य, तैः जगत् सृजसि, पालयसि, संहरसि च। पृथिव्याः भारहरणाय, दैत्यराक्षसदुःखितजननाशाय, साधुपरित्राणाय च त्वमानुषीं तनुम् अवतीर्णः।" "सौभग्येन, अश्वरूपधारी दानवः, येन घोषेण देवाः त्रस्ताः, स्वर्गं परित्यज्य, त्वया लीलया निहतः।" "श्वो वा परश्वो वा, भगवन्, त्वां चाणूरमुश्टिकादीन् मल्लान्, हस्तिनं, काम्सं च निहन्तारं द्रक्ष्यामि। ततः शङ्खयवनमुरनरकविजयं, पारिजातहरणं, इन्द्रजयञ्च पश्यामि।" एवं श्रीशुकः समापयति।