शुक उवाच। एवं मघवता स्तुतः श्रीकृष्णः, भगवान् तं सस्मितं घनगम्भीरया गिरा प्रत्युवाच। श्रीभगवान् उवाच— हे मघवन्, त्वदीयं यज्ञं मया भगवता तव हिताय भग्नम्, यथा त्वं मां नित्यं स्मरिष्यसि, न च इन्द्रस्यमदेन मोहितो भविष्यसि। यः कश्चन ऐश्वर्यदर्पेण मूढः, स दण्डधरं न पश्यति; तस्मिन्नहं स्वानुग्रहार्थं यदा इच्छामि, तदा तस्य श्रीं हरामि। अतः गच्छ त्वं शक्र, भवतु सर्वं शुभम्, मदीयं उपदेशं पालय, स्वधर्मे स्थित्वा अहंकारं विहाय यथोचितं प्रवर्तस्व। ततः चिन्तयन्ती सुरभिः स्वसुतैः सह गोकुलेश्वरं कृष्णं समुपेत्य प्रणम्य तम् उपससार। सा सुरभिः उवाच— कृष्ण कृष्ण, महायोगिन्, विश्वात्मन्, सर्वस्याद्य, त्वया नः लोकनाथेन रक्षिता असि, अच्युत। त्वमेव नः परं देवता, न तु इन्द्रः, हे लोकनाथ; गवां ब्राह्मणानां देवानां साधूनां च हिताय त्वं स्थितः। वयं ब्रह्मणा प्रेरिताः त्वां, हे इन्द्र, अभिषिञ्चामः; त्वं हि विश्वात्मन्, भुवो भारहरणाय अवतीर्णः। शुक उवाच— एवं कृतसन्मानः सुरभ्या, कृष्णः स्वदुग्धेन तथा ऐरावतस्य दिव्यगङ्गाजलेन अभिषिक्तः। तत्र इन्द्रः देवर्षिसङ्घैः देवमातृप्रेरितः दशार्हवंशजं गोविन्दं नाम्ना अभिषिञ्चत्। तदा तु तत्र तुंबुरु-नारदादयः गन्धर्व-विद्याधर-सिद्ध-चारणाः आगत्य हरिं जगत्पावनं कीर्तिं गायन्ति, देवाङ्गनाः प्रमुदिताः नृत्यन्ति स्म। देवगणनायकाः तम् स्तुवन्ति, दिव्यपुष्पवर्षैः वृष्टिं कुर्वन्ति; त्रैलोक्यं परमं हर्षं प्राप, गावः च क्षीरस्रोतांसि मुञ्चन्ति। नद्यः वृक्षा च मधुना प्रवहन्तः, धान्य-औषधयः अकृत्रिमाः समृद्धाः, पर्वतानि रत्नानि वहन्ति। कुरुनन्दन, यदा कृष्णः अभिषिक्तः, तदा सर्वे प्राणिनः, स्वभावतः क्रूराः अपि, द्वेषरहिताः अभवन्। ततः इन्द्रः, गोविन्दं गवां गवाम्पतिं अभिषिञ्च्य, तेन अनुमोदितः, देवैः सह स्वर्गं प्रतिपेदे। तत्र श्रीभगवान् उपदिशत्— दुर्गां, विनायकं, व्यासं, विष्वक्सेनं, आचार्यान्, देवान् च, तेषां तेषां दिशि दिशि, अभिषेकादिभिः पूजयेत्। चन्दन-कर्पूर-कुङ्कुम-अगुरु-सुगन्धोदकैः, मन्त्रैः प्रतिदिनं स्नापयेत्, शक्त्या। स्वर्णघर्मणस्तुत्या, महापुरुषविद्यया, पौरुषसूक्तेन, सामगीतिभिः च, पूजां कुर्यात्। वस्त्रयज्ञोपवीताभरणपत्रमाल्यसुरभ्यङ्गनैः, भक्त्या मां यथोचितं भूषयेत्। पाद्य-अर्घ्य-गन्ध-पुष्प-अक्षत-धूप-दीप-नैवेद्यैः श्रद्धया समर्पयेत्। गुडपायस-घृतापूप-लड्डुक-क्षीरपूप-मधुर-तक्र-यवागू-भक्ष्यादिभिः, यथाशक्ति, नैवेद्यं दद्यात्। अभ्यञ्जन-स्नान-दर्पण-दान्तधावन-भोजन-पान-गीत-नृत्यादिकं प्रतिदिनं उत्सवेषु चाचरेत्। विधिवत् अग्निकुण्डे मेखला-समिध्-वेदी-युक्ते अग्निं प्रज्वालयेत्, तत्र सर्वं समारोपयेत्। कुशासनं विस्तार्य, क्षेत्रं प्रक्षालय, हव्यं स्थापयित्वा, जलैः शुद्धीकृत्य, अग्निं उपगम्य, हव्यं मयि समर्पयेत्। मां सुवर्णसदृशदीप्तिं, शङ्खचक्रगदापद्मधरं, चतुर्भुजं, शान्तं, कोमलपीताम्बरं, ध्यानयेत्। मुकुट-कङ्कण-केयूर-कटिसूत्रैः शोभितं, श्रीवत्सलाञ्छनं, कौस्तुभमणिना, वनमालया विभूषितं चिन्तयेत्। एवं पूजयन्, घृतद्रव्याणि, पितृदेवताहविर्दानेन, घृतसिक्तं हविर्दद्यात्। पूजयित्वा, प्रणम्य, पार्षदेषु दानं दद्यात्, मूलमन्त्रम् उच्चार्य, नारायणस्वरूपं स्मरन् ब्रह्म चिन्तयेत्। आचमनीयशेषं विष्वक्सेनाय समर्प्य, मुखवासार्थं ताम्बूलादि दद्यात्। गीत-स्तुति-नृत्य-लीलावर्णनैः, स्वकथाश्रवणेन, क्षणमेकं तन्मयी भवेत्। स्तोत्रैः, पुराणगाथाभिः, सामान्यवाक्यैः अपि, मां स्तुत्वा, 'दया कुरु प्रभो' इति प्रार्थयेत्, प्रणिपत्य। मम चरणयोः शिरः स्थाप्य, बाहू कृत्वा, 'रक्ष मां भगवन्, मृत्युसमुद्रभीतं शरणागतं' इति याचेत्। मया दत्तशेषं शिरसि समादाय, यदा पूजासमाप्तिः, तदा दीपाय, परमदीपाय च, समर्पयेत्। यत्र यत्र वा श्रद्धा पूजायां विद्यते, तत्र तत्र मां पूजयेत्; सर्वेषु भूतेषु आत्मनि च अहं स्थितः। एवं विधिविधानयोगाभ्यां, वैदिक-तान्त्रिकमार्गाभ्यां, मां पूजयन्, इच्छितसिद्धिं प्राप्नोति। मम प्रतिमा स्थाप्य, दृढं देवालयं निर्मायेत्; यत्र पुष्पोद्यानानि पूजार्थं उत्सवार्थं च निर्मीयेत। नित्यं च महोत्सवे च पूजा-क्रियाप्रवाहाय क्षेत्राणि, आपणान्, पुराणि, ग्रामांश्च समर्पयेत्, तेन मम धाम लभते। प्रतिष्ठया त्रैलोक्येशत्वं सपरिवारेण लभते; पूजया ब्रह्मलोकं, त्रैधेन मम समत्वं। केवलभक्त्या योगेन वा, मां एव प्राप्नोति; यः मां पूजयति, स भक्तिमार्गं लभते। यः स्वयम् अथवा अन्यैः देवब्राह्मणभृत्यर्थं दत्तं वस्तु गृह्णाति, स दशसहस्रवर्षाणि चण्डालभोजनं प्राप्नोति।