व्रजवासिनः कृष्याः, वाणिज्यं, गोपालनं, व्याजेन दानं, गानं च—एतानि जीविकाविधानानि चत्वारि निगद्यन्ते; तेषु वयं सदा गोरक्षणे प्रवृत्ताः स्म। सत्-रजस्-तमांसि च पालन-उत्पत्ति-नाशानां कारणानि; रजसः सृष्टेः, ततो विविधं जगद् उत्पद्यते। रजसा प्रेरिताः मेघाः सर्वत्र वारि वर्षन्ति; तेनैव भूतानि पुष्यन्ति—किं पुनरिन्द्रस्य शक्तिः? न वयं नगरेषु, ग्रामेषु, वा गृहेषु वसामः; वनेषु एव सदा वसामः, हे प्रिय, दारु-पर्वत-मध्ये जीवन्तः। तस्मात् गवां, ब्राह्मणानां, गिरिं च उद्दिश्य यज्ञः क्रियताम्; इन्द्रपूजायाः द्रव्याणि अत्रैव विनियुज्यन्ताम्। विविधाः शाकाः, पायसाः, सुपिष्टकाः, अपूपाः, सर्पिष्पिष्टकाः, क्षीरपाकाः च सिद्ध्यन्ताम्। वेदविद्भिः ब्राह्मणैः यथाविधि वह्निषु हविः समर्प्यताम्; तेषां मह्यं चान्नं, गवः च दत्ताः स्युः। अश्वपाल-चाण्डाल-पतनादिभ्यः यथायोग्यं दानं दीयताम्; गवेभ्यः यवाः दत्त्वा गिरौ बलिः क्रियताम्। सुसज्जिताः, भुक्त्वा, अभ्यक्ताः, शुभवस्त्रधारिणः सन्तः, गवां, ब्राह्मणानां, वह्नीनां, गिरिं च प्रदक्षिणं कुर्वन्तु। एष मे मतम्, यदि रोचते, तत् क्रियताम्; अयं यज्ञः गवां, ब्राह्मणानां, गिरिं, मम च प्रियतमः। शुक उवाच—एवं भगवता, जो भगवान् कालस्वरूपः इन्द्रस्य गर्वं शमयितुं इच्छति, उक्तं वचनं श्रुत्वा, नन्दादयः यथोचितं तद् अङ्गीकृत्य। तेन यथोक्तं सर्वं कृतवन्तः; ब्राह्मणैः स्वस्तिवाचनं कारयित्वा, तैः एव द्रव्यैः गिरिं च ब्राह्मणान् च पूजयामासुः। सर्वद्रव्याणि विधिवत् समर्प्य, गवेभ्यः यवाः सन्मान्य दत्त्वा, गवां गणान् पुरतः स्थाप्य, गिरिं प्रदक्षिणं कृतवन्तः। सुविभूषित-रथेषु आरोह्य, गोप्यः कृष्णलीलां गायन्त्यः, पुण्यश्लोकैः ब्राह्मणैः स्वस्त्ययनं प्राप्नुवन्। श्रीकृष्णः, गोकुलजनानां विश्वासाय, अन्यं रूपं धारयन्, "अहं गिरिः" इति व्याहरन्, महद्रूपेण बहूनि बलीनि बलिं स्वीकृतवान्। तस्मै व्रजजनैः सह आत्मन्यात्मानं नमस्कृत्य, "एष गिरिः साकारः प्रकटितः, अस्माकं कृपां दत्तवान्" इति प्रोच्य। सः इच्छया रूपाणि धारयन्, वने वसन्, येन अवज्ञाय मानवा विनश्यन्ति, तस्मै वयं स्वगोपगोपीनां रक्षार्थं प्रणमामः। एवं वासुदेवप्रेरिताः गोपालकाः कृष्णसहिताः गिरेः, गवां, ब्राह्मणानां, यज्ञस्य च विधिवत् क्रियाः कृत्वा, पश्चात् व्रजं प्रत्यागच्छन्। एवं श्रीमद्भागवते महापुराणे दशमस्कन्धस्य पूर्वार्धे चतुर्विंशोऽध्यायः समाप्तः। मां आत्मानं स्वयंज्योतिः सर्वभूतहृदयनिवासिनं, स्वेन आत्मना आत्मनि पश्यन्, त्वं दुःखभयात् विमुक्तः भविष्यसि। मातः, अहं ते ज्ञानं वदामि, यत् सर्वकर्मशमकरं; तेन त्वं भयात् तरिष्यसि। मैत्रेय उवाच—एवं कपिलेन, प्रजापतिना, उक्तः, तुष्टः, दक्षिणतो गिरिं प्रदक्षिणीकृत्य, वनं जगाम। स मौनव्रतम् आस्थाय, केवलं आत्मन्येव आश्रित्य, अनासक्तः, अग्निहीनः, अचलाश्रयः भूमौ विचचार। स ब्रह्मणि मनः समाहितवान्, या प्रकटाप्रकटयोः परा, गुणेषु सन्निविष्टा गुणातीतस्वरूपा, एकभक्त्या प्राप्या। अहङ्काररहितः, ममत्वरहितः, द्वन्द्वातीतः, समदर्शी, आत्मदर्शी, अन्तःशान्तः, स्थिरचित्तः, तरङ्गरहितशान्तसागर इव। वसुदेव इति सर्वज्ञे भगवति अन्तरात्मनि, पराभक्त्या स्वमात्मानं ज्ञात्वा, बन्धनात् विमुक्तः। स भगवानं सर्वभूतेषु आत्मरूपेण पश्यन्, सर्वाणि च भूतानि भगवति आत्मनि च अपश्यत्। रागद्वेषविवर्जितः, समचित्तः, भगवत्कैङ्कर्ये स्थितः, भगवत्परायणत्वं प्राप। स किरीट-कङ्कण-हार-नूपुर-काञ्चनविभूषितः, शङ्ख-चक्र-गदापद्म-वनमाला-रत्नैः अलङ्कृतः, परमतेजसा युक्तः। कौस्तुभमणिना शुभग्रीवः, सिंहस्कन्धः, अमोघश्रीः, निर्मलस्फटिकवत् प्रकाशमानः। उदरे त्रिरेखा, श्वासप्रश्वासयोर्योगेन, यथा विश्वं नाभिं प्रविशति निष्क्रामति च, तथा द्रष्टव्यः। पीताम्बरं हेमकाञ्चनं श्यामकट्यां, जघनोरूजानुजंघासु सुन्दररूपः। चरणौ शरत्पद्मदलसदृशौ, नखमणयः प्रकाशमाना, अभ्यन्तरतमः नाशयन्ति; हे गुरो, तव पादौ प्रकाशय, येन अज्ञानतमसः पारं गन्तुम् इच्छन्तः मार्गं लभेरन्। एष रूपं आत्मशुद्ध्यर्थिनां ध्यानाय; तस्मिन्भक्तिर्यः स्वकर्माणि कुर्वन्, स निर्भयता प्राप्नोति। त्वं भक्तैः सुलभः, देहिनां दुर्लभः; आत्मराज्यं अपि एकान्तभक्त्या प्राप्तपदस्य तु हीनम्। तं दुरापमप्यसतां, सुदुर्लभं, एकान्तभक्त्या पूजयित्वा, क इतरत् किंचित् इच्छेत्? यत्र मृत्युः न समीपं गच्छति, तद्विषये उदासीनानां, यदा सः कालः क्रुद्धः विश्वं नाशयति भ्रुकुट्या। न स्वर्गः, न मुक्तिः, नापि अर्धमात्रं भगवद्भक्तसङ्गस्य तुल्यं; अन्यानि फलानि कथं पुनः? तस्मात्, हे निष्पाप, अस्माकं तेषां संगः अस्तु, ये स्वभावेन शुद्धाः, सर्वभूतहितैषिणः, यस्य कीर्तिस्नानेन पापानि नश्यन्ति—एष एव तव अनुग्रहः। यस्य चित्तं बहिर्विषयेषु न विक्षिप्यते, न च अज्ञानगुहायाम् प्रविशति, भगवत्कृपया योगेन चित्तशुद्धिः यत्र, स एव पन्थानं पश्यति। यत्र इदं विश्वं दृश्यते, येन च विश्वं प्रकाशितम्, तत् परं ब्रह्म, परमज्योतिः, आकाशवत् अनन्तम्।