नारदः उवाच—अहं ज्ञानयज्ञं करिष्यामि, शुकशास्त्रसम्भावितं, भक्तिज्ञानवैराग्यसंयुक्तं, तदर्थं प्रचेष्टितुम् इच्छामि। किं स्थलेऽत्र अस्य यज्ञस्य कार्यं? शुकशास्त्रस्य माहात्म्यं वेदविद्भिः वक्तव्यम्। कियदाहः श्रवणीयं श्रीमद्भागवतस्य? किम् अत्र विधानं? एतत् सर्वं ब्रूहि मे। कुमाराः ऊचुः—शृणु, नारद, वयं ते वक्ष्यामः। गङ्गातटे आनन्दनाम्नि स्थले, मुनिगणैः सेव्यमाने, देवसिद्धोपेतं, नानावृक्षलतावितानं, नवमृदुलवालुकाच्छन्नं तदस्ति। तत्र सुवर्णकुमुदगन्धयुक्ते रम्ये रहस्यम्, यत्र समीपवर्तिषु प्राणिषु द्वेषो न वसति। जर्जरं जरया देहं पुरतः स्थापयित्वा, एतदुभयं चिन्तयन्, भक्तिः तत्र आगमिष्यति। यत्र भागवतानां कथाप्रवृत्तिः, तत्रैव भक्तिर्ज्ञानवैराग्यैः सह आगच्छन्ति; कथा-शब्दश्रवणेन तत्त्रयम् अपि नूतनं भवति। एवं वदन्तः कुमाराः, नारदेन सह शीघ्रं गङ्गातटं प्रति जग्मुः, भागवतकथामृतं पातुं। तटं प्राप्ते, मर्त्यलोके, देवलोके, ब्रह्मलोके च महान् कोलाहलः अभवत्। श्रीभागवतामृतपानलालसाः सर्वे तत्र धावन्तः, वैष्णवाः प्रथमतः आगच्छन्। तत्र भृगुर्वसिष्ठश्च्यवनः गौतमो मेधातिथिर्देवलः देवरातः रामो गाधिपुत्रः शाकलः मृकण्डुसुतः अत्रिः पिप्पलादश्च, योगेश्वरः व्यासः पराशरः छायाशुकः जाजलिः जाह्नुः च प्रमुखाः, सर्वे मुनयः पुत्रैः शिष्यैः पत्नीभिः च सह स्नेहपूरिताः आगच्छन्। वेदान्ताः वेदाः मन्त्राः तन्त्राणि साकाररूपेण, दश सप्त च पुराणानि षडशास्त्राणि च आगच्छन्। गङ्गाद्याः नद्यः, पुष्कराद्यः सरः, क्षेत्राणि, दिशः, दण्डकाद्यः वनानि च तत्र आगताः। पर्वतान्यन्यानि, देवगन्धर्वदानवा अपि आगमन्; तेषां गुरुत्वात् भृगुः तान् उपदिश्य आगमयत्। नारदेन दीक्षिताः, उत्तमासनं दत्त्वा, कुमाराः सर्वैः पूजिताः कृष्णे मनः निवेश्य उपाविशन्। वैष्णवाः, विरक्ताः, त्यागिनः, ब्रह्मचारिणः अग्रे स्थिताः, नारदः तेषां पुरतः स्थितः। मुनिगणाः पृथग्विभागे, देवाः अन्यत्र, वेदोपनिषदः अन्यत्र, क्षेत्राणि अन्यत्र, स्त्रियः अपि अन्यत्र स्थिताः। जयशब्दाः, नमस्कृतिः, शङ्खनिनादः च अभवत्; महान्ति लाजपुष्पवर्षाणि च अभवन्। दिव्ययानैः आरूढाः देवश्रेष्ठाः कल्पवृक्षपुष्पवर्षेण सर्वान् अभ्यवर्षयन्। एवं तेषु एकाग्रचित्तेषु, कुमाराः श्रीमद्भागवतस्य माहात्म्यं महात्मने नारदाय प्रकाशयामासुः। कुमाराः ऊचुः—अद्य वयं शुकशास्त्रसम्भूतं यशः वर्णयिष्यामः, यस्य श्रवणमात्रेण मोक्षः हस्तगतः भवति। श्रीमद्भागवतस्य कथा सदा सेव्या, सदा सेव्या; श्रवणमात्रेण हरिः हृदये वसति। अष्टादशसहस्रश्लोकमेतत्, द्वादशस्कन्धसमन्वितम्; परिक्षित्-शुकसंवादरूपं भागवतं शृणु। अस्मिन्संसारे, यावत् शुकशास्त्रस्य उपदेशः कर्णयोः न प्रविशति, तावत् मनुष्यः अज्ञानगतः भ्रमति। किम् अन्यशास्त्रपुराणश्रवणेन यः केवलं भ्रमं जनयति? एकमेव भागवतं मुक्तिदायकं गर्जति। यत्र गृहे भागवतकथा प्रतिदिनं प्रवर्तते, स एव तीर्थरूपः, तत्र वासिनां पापं नश्यति। सहस्राश्वमेधशतवाजपेययज्ञस्य पुण्यं, शुकशास्त्रकथायाः षोडशांशमपि न भवति। यावत् भागवतं सम्यक् न श्रूयते, तावत् देहे पापानि तिष्ठन्ति। न गङ्गा, न गया, न काशी, न पुष्करं, न प्रयागः, शुकशास्त्रकथाफलस्य तुल्यं किञ्चिदस्ति। प्रतिदिनं स्वमुखेन अर्धश्लोकं चतुर्थांशं वा भागवतसम्भवम् अपि पठ, यदि परमपुरुषार्थमिच्छसि। वेदाः, वेदमाता, पुरुषसूक्तं, त्रैविद्यं, भागवतं, द्वादशाक्षरमन्त्रः, द्वादशात्मा, प्रयागः, संवत्सराकृति: कालः, ब्राह्मणः, अग्निहोत्रम्, कामधेनुः, द्वादशी, तुलसी, वसन्तऋतु, परमपुरुषः—एतेषु किञ्चिदपि भेदं न पश्यन्ति पण्डिताः। यो भागवतं सम्यग्विज्ञाय दिनरात्रं पठति, स कोटिजन्मार्जितपापं नाशयति, न संशयः। प्रतिदिनं अर्धश्लोकं चतुर्थांशं वा पठन्, राजसूयाश्वमेधयोः तुल्यं पुण्यं प्राप्नोति। भागवतपारायणं, हरिस्मरणं, तुलसीसेवनं, गोसेवा—एतानि समाना एव। मरणकाले शुकशास्त्रवचनं श्रवणं भक्त्या यः करोति, तस्मै गोविन्दः वैकुण्ठं ददाति। यः स्वर्णसिंहासनयुक्तं भागवतं वैष्णवाय ददाति, स निश्चितं कृष्णेन एकत्वं प्राप्नोति। एवं कुमारैः श्रीनारदाय श्रीमद्भागवतस्य माहात्म्यं प्रकटितम्।