सर्वे यूयम् योगिनः, विद्वांसः, पञ्चविधनियमसम्पन्नाः, प्राचीनानामपि पूर्वपुरुषाः। तेषां वैकुण्ठे नित्यवसतां, हरिगुणगाननिष्ठानां, हरिलीलामृतमदनां, केवलं हरिकथायै जीवितं। येषां मुखे सदा हरिनाम एकमाश्रयम्, तेषां कालनिर्दिष्टं जरां न बाधते। तेषां केवलं भ्रुकुटिमात्रेण हरिद्वारपालौ तद्रणमाशु पादे पतितौ; तेषां कृपया तौ द्वारपालौ पुनः नगरं प्राप्तौ। योगभाग्येन अहं भवतां दर्शनं प्राप्तवान्; कृपानिधयः यूयम्, मयि दीनस्य अनुग्रहं कर्तुमर्हथ। यद bodiless voice उक्तं, तस्य साधनं किं? विस्तारतः तद् साधनं कथयत। भक्तिज्ञानवैराग्यसम्पन्नानां सुखोत्पत्तिः कथं? स्नेहयत्नसमेतं सर्ववर्णेषु तद् स्थापनं कथं स्यात्? कुमाराः ऊचुः – हे दिव्यऋषे, चिन्ता मा कृथा; हृदि हर्षं कुरु। साधनं सुलभं, अत्रैव सन्निहितम्। नारद, धन्यः त्वं, वैराग्यशिरोमणिः, श्रीकृष्णदासेषु अग्रगण्यः, योगिनां सूर्यः। भक्तिमार्गानुगामी त्वं, कृष्णदासस्य भक्तिस्थापनं साध्यं, तव न विस्मयः। बहवः ऋषयः जगति विविधमार्गान् प्रकाशितवन्तः; सर्वे कठिनाः, प्रयत्नसाध्याः, स्वर्गफलप्रदः। किन्तु वैकुण्ठगमनमार्गः गुह्यः, तस्य गुरु दुर्लभः, सौभाग्येन लभ्यः। पूर्वं यद् आकाशवाणी prescribed, तद् अधुनाऽवधारय; स्थिरचित्तः, विशुद्धबुद्धिः, शृणु। कर्माणि विविधानि – यज्ञैः, तपसा, योगेन, अध्ययनज्ञानैः – कृतानि; सर्वे कर्मसंज्ञकाः। तेषु ज्ञानयज्ञः उत्तमः, विदुषां महाकर्मचिह्नः; श्रीमद्भागवतकथायाः गायनं शुकादिभिः। तस्य घोषे भक्तिज्ञानवैराग्यबलम् उद्भवति; दुःखयोः नाशः, सुखमुपजायते भक्ते। श्रीमद्भागवतमार्गध्वनौ, कलिदोषाः सिंहनादे भिन्नानां व्रुकाणां यथा नश्यन्ति। भक्तिः, ज्ञानवैराग्यसंयुक्ता, प्रेमरसयुक्ता, गृहात् गृहं, जनात् जनं, विहरति। नारदः ऊचुः – वेदवेदान्तघोषेषु, गीतपठनेऽपि, यदि भक्तिज्ञानवैराग्यत्रयं न जायते— श्रीमद्भागवतपठने तस्य विषयबुद्धिः जायते; तत्र कथासु, वेदार्थः प्रत्येकश्लोके, प्रत्येकपदे अस्ति। हे दृढदृष्टे, मम संशयं छिन्द्धि; विलम्बो न स्यात्, शरणागतजनानां कृपावान् त्वं। कुमाराः ऊचुः – वेदोपनिषदां सारात् भागवतकथा उत्पन्ना; अतः सा विशेषा, स्वफलरूपेण उत्तमविभा। यथा मूलाद्यन्ते स्वादो न अनुभवः, पृथक्कृते सर्वत्र रञ्जनम्; तथा पृथग्भूतं फलं सर्वत्र रमणीयम्। यथा क्षीरे घृतं अन्तर्गतं, पृथक्कृते देवेषु स्वादवर्धनम्; तथा शर्करायाः मध्याद्यन्ते व्याप्य, पृथक्कृते स्वादिष्ठम्; एवं भागवतकथा। भागवतपुराणं, विदुषां पूजितम्, भक्तिज्ञानवैराग्यस्थापनार्थम् प्रकाशितम्। वेदवेदान्तस्नातोऽपि, गीताकारः अपि, दुःखितः व्यासः मोहसागरे भ्रमितः। ततः पूर्वं त्वया चतुर्वेद्येषु उक्तम्; तेषां श्रवणेन बादरायणः दुःखात् विमुक्तः। अतः तव विस्मयकारणं किम्? प्रश्नः कृतः; श्रीमद्भागवतं श्रोतव्यम्, दुःखशोकनाशकः। नारदः ऊचुः – या दृष्टिः अशुभनाशिनी, दुःखितेषु परमकल्याणप्रदा, शुद्धैः गायकैः प्रेमाविष्काराय केवलं कथामृतास्वादनाय, ताम् आश्रितवान्। जन्मजन्मसञ्चितसौभाग्येन, सत्संगमवाप्तौ, विवेकः उद्भवति, मोहअहंकारतमो नश्यति। श्रीमद्भागवतमहात्म्यं – तृतीयोऽध्यायः। सनकादिमुखात् श्रीमद्भागवतश्रवणेन, भक्तः तृप्तः, ज्ञानवैराग्यस्य पोषणम्। नारदः ऊचुः – शुककथासंयुक्तं ज्ञानयज्ञं करिष्यामि, भक्तिज्ञानवैराग्यस्थापनाय। कुत्र अत्र ज्ञानयज्ञः कर्तव्यः? शुकग्रन्थस्य महात्म्यं वेदविद्भिः वक्तव्यम्। कति दिने भागवतश्रवणं कर्तव्यम्? तत्र कीदृशं विधि? तद् वद। कुमाराः ऊचुः – शृणु नारद, वयं ते वक्ष्यामः। गङ्गातीरसमीपे आनन्दनाम्नि स्थले। तत्र ऋषिसमूहैः सेवितम्, देवसिद्धैः उपगतम्, विविधवृक्षलताभिः शोभितम्, नूतनमृदुसिक्तरेणुना आवृतम्। तत्र सुवर्णपद्मगन्धयुक्तं रम्यं, एकान्तमण्डितम्, यत्र जीवेषु वैरभावः नास्ति। वृद्धकृशशरीरं पुरतः स्थाप्य, तयोः विचार्य, तत्र भक्तिः आगच्छति। यत्र भागवतकथाप्रवचनम्, तत्र भक्तिः तदनुज्ञानवैराग्यः आगच्छन्ति; श्रवणेन तद् त्रयं यौवनं प्राप्नोति। इति भागवतस्य उक्तश्लोकानुसारं कथा।