ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਭਾਗਵਤਪੁਰਾਣਮ੍

ਸ ਏष ਲੋਕੇ ਵਿਖ੍ਯਾਤਃ ਪਰੀਕ੍ਸ਼ਿਦਿਤਿ ਯਤ੍ਪ੍ਰਭੁਃ । ਪੂਰ੍ਵਂ ਦृष੍ਟਮਨੁਧ੍ਯਾਯਨ੍ ਪਰੀਕ੍ਸ਼ੇਤ ਨਰੇष੍ਵਿਹ

ਉਹ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਪਰਿਕਸ਼ਿਤ ਨਾਂ ਨਾਲ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੋਇਆ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਪਹਿਲਾਂ ਜੋ ਵੇਖਿਆ ਸੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰ ਕੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਪਰਖ ਕਰੇਗਾ।

ਸ ਰਾਜਪੁਤ੍ਰੋ ਵਵृਧੇ ਆਸ਼ੁ ਸ਼ੁਕ੍ਲ ਇਵੋਡੁਪਃ । ਆਪੂਰ੍ਯਮਾਣਃ ਪਿਤृਭਿਃ ਕਾष੍ਠਾਭਿਰਿਵ ਸੋऽਨ੍ਵਹਮ੍

ਉਹ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਚੰਨ ਦੀ ਚੜ੍ਹਦੀ ਕਲਾ ਵਾਂਗ ਜਲਦੀ ਵਧਿਆ। ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਉਸ ਨੂੰ ਲੱਕੜਾਂ ਨਾਲ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਪਾਲਦੇ ਰਹੇ।

ਯਕ੍ਸ਼੍ਯਮਾਣੋऽਸ਼੍ਵਮੇਧੇਨ ਜ੍ਞਾਤਿਦ੍ਰੋਹਜਿਹਾਸਯਾ । ਰਾਜਾ ਲਬ੍ਧਧਨੋ ਦਧ੍ਯੌ ਅਨ੍ਯਤ੍ਰ ਕਰਦਣ੍ਡਯੋਃ

ਆਪਣੇ ਸਾਕਿਆਂ ਨਾਲ ਹੋਈ ਭੁੱਲ ਦਾ ਪ੍ਰਾਇਸ਼ਚਿਤ ਕਰਨ ਲਈ, ਰਾਜਾ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਯਗ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਦੌਲਤ ਮਿਲਣ 'ਤੇ, ਉਸ ਨੇ ਸੋਚਿਆ ਕਿ ਟੈਕਸ ਜਾਂ ਜੁਰਮਾਨਿਆਂ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਹੋਰ ਕਿਹੜਾ ਰਸਤਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਤਦਭਿਪ੍ਰੇਤਮਾਲਕ੍ਸ਼੍ਯ ਭ੍ਰਾਤਰੋऽਚ੍ਯੁਤਚੋਦਿਤਾਃ । ਧਨਂ ਪ੍ਰਹੀਣਮਾਜਹ੍ਰੁਃ ਉਦੀਚ੍ਯਾਂ ਦਿਸ਼ਿ ਭੂਰਿਸ਼ਃ

ਉਸ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨੂੰ ਸਮਝ ਕੇ, ਉਸ ਦੇ ਭਰਾ, ਅਚ੍ਯੁਤ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਨਾਲ, ਉੱਤਰੀ ਪਾਸੇ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਧਨ ਲਿਆਏ।

ਤੇਨ ਸਮ੍ਭृਤਸਮ੍ਭਾਰੋ ਧਰ੍ਮਪੁਤ੍ਰੋ ਯੁਧਿष੍ਠਿਰਃ । ਵਾਜਿਮੇਧੈਃ ਤ੍ਰਿਭਿਰ੍ਭੀਤੋ ਯਜ੍ਞੈਃ ਸਮਯਜਤ੍ ਹਰਿਮ੍

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਕੱਠੇ ਕੀਤੇ ਸਮਾਨ ਨਾਲ, ਧਰਮਪੁੱਤਰ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਨੇ ਤਿੰਨ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਯਗ ਕੀਤੇ ਤੇ ਡਰ ਤੇ ਭੈ ਨਾਲ ਹਰੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ।

ਆਹੂਤੋ ਭਗਵਾਨ੍ ਰਾਜ੍ਞਾ ਯਾਜਯਿਤ੍ਵਾ ਦ੍ਵਿਜੈਰ੍ਨृਪਮ੍ । ਉਵਾਸ ਕਤਿਚਿਤ੍ ਮਾਸਾਨ੍ ਸੁਹृਦਾਂ ਪ੍ਰਿਯਕਾਮ੍ਯਯਾ

ਰਾਜੇ ਵਲੋਂ ਸੱਦੇ ਜਾਣ 'ਤੇ, ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਰਾਹੀਂ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਯਗ ਕਰਵਾਇਆ ਤੇ ਆਪਣੇ ਮਿੱਤਰਾਂ ਲਈ ਕੁਝ ਮਹੀਨੇ ਉਥੇ ਟਿਕਿਆ।

ਤਤੋ ਰਾਜ੍ਞਾਭ੍ਯਨੁਜ੍ਞਾਤਃ ਕृष੍ਣਯਾ ਸਹਬਨ੍ਧੁਭਿਃ । ਯਯੌ ਦ੍ਵਾਰਵਤੀਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਨ੍ ਸਾਰ੍ਜੁਨੋ ਯਦੁਭਿਰ੍ਵृਤਃ

ਫਿਰ, ਰਾਜੇ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨਾਲ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਸਮੇਤ, ਅਰਜੁਨ ਤੇ ਯਾਦਵਾਂ ਨਾਲ, ਦਵਾਰਕਾ ਵਲ ਰਵਾਨਾ ਹੋ ਗਿਆ।

ਏਤਤ੍ਕੌਮਾਰਜਂ ਕਰ੍ਮ ਹਰੇਰਾਤ੍ਮਾਹਿਮੋਕ੍ਸ਼ਣਮ੍ । ਮृਤ੍ਯੋਃ ਪੌਗਣ੍ਡਕੇ ਬਾਲਾ ਦृष੍ਟ੍ਵੋਚੁਰ੍ਵਿਸ੍ਮਿਤਾ ਵ੍ਰਜੇ

ਹਰੀ ਦੇ ਬਚਪਨ ਵਾਲਾ ਇਹ ਕਰਤੱਬ, ਜਦ ਉਹ ਆਪਣੇ ਭਗਤ ਨੂੰ ਛੁਡਾਇਆ, ਵ੍ਰਜ ਦੇ ਨੌਜਵਾਨ ਮੁੰਡਿਆਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਵੇਖਿਆ ਤੇ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਕੇ ਦੱਸਿਆ।

( ਮਿਸ਼੍ਰ ) ਨੈਤਦ੍ ਵਿਚਿਤ੍ਰਂ ਮਨੁਜਾਰ੍ਭਮਾਯਿਨਃ ਪਰਾਵਰਾਣਾਂ ਪਰਮਸ੍ਯ ਵੇਧਸਃ । ਅਘੋऽਪਿ ਯਤ੍ਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ਨਧੌਤਪਾਤਕਃ ਪ੍ਰਾਪਾਤ੍ਮਸਾਮ੍ਯਂ ਤ੍ਵਸਤਾਂ ਸੁਦੁਰ੍ਲਭਮ੍

ਇਹ ਗੱਲ ਹੈਰਾਨੀ ਵਾਲੀ ਨਹੀਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਜੋ ਪਰਮਾਤਮਾ ਮਨੁੱਖ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ ਖੇਡ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੇ ਛੂਹਣ ਨਾਲ ਅਘਾਸੁਰ ਵਰਗਾ ਪਾਪੀ ਵੀ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਗਿਆ ਤੇ ਉਹ ਦਰਜਾ ਪਾ ਲਿਆ ਜੋ ਮਾੜਿਆਂ ਲਈ ਬਹੁਤ ਔਖਾ ਹੈ।

( ਵਂਸ਼ਸ੍ਥਾ ) ਸਕृਦ੍ਯਦਙ੍‌ਗਪ੍ਰਤਿਮਾਨ੍ਤਰਾਹਿਤਾ ਮਨੋਮਯੀ ਭਾਗਵਤੀਂ ਦਦੌ ਗਤਿਮ੍ । ਸ ਏਵ ਨਿਤ੍ਯਾਤ੍ਮਸੁਖਾਨੁਭੂਤ੍ਯਭਿ ਵ੍ਯੁਦਸ੍ਤਮਾਯੋऽਨ੍ਤਰ੍ਗਤੋ ਹਿ ਕਿਂ ਪੁਨਃ

ਜਿਸ ਨੇ ਇਕ ਵਾਰੀ ਵੀ ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਵਸਾ ਲਈ, ਉਹ ਭਗਤੀ ਦਾ ਉੱਚਾ ਰਸਤਾ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਜੋ ਮਨ ਦੀ ਮਾਇਆ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹੋ ਕੇ ਸਦਾ ਅੰਦਰੋਂ ਆਤਮਿਕ ਆਨੰਦ ਮਾਣਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੀ ਗੱਲ ਹੀ ਹੋਰ ਹੈ।

ਸ਼੍ਰੀਸੂਤ ਉਵਾਚ । ( ਇਂਦ੍ਰਵਜ੍ਰਾ ) ਇਤ੍ਥਂ ਦ੍ਵਿਜਾ ਯਾਦਵਦੇਵਦਤ੍ਤਃ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਸ੍ਵਰਾਤੁਸ਼੍ਚਰਿਤਂ ਵਿਚਿਤ੍ਰਮ੍ । ਪਪ੍ਰਚ੍ਛ ਭੂਯੋऽਪਿ ਤਦੇਵ ਪੁਣ੍ਯਂ ਵੈਯਾਸਕਿਂ ਯਨ੍ਨਿਗृਹੀਤਚੇਤਾਃ

ਸੂਤ ਜੀ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਹੇ ਦੁਜਾਤੀਓ, ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਨੇ ਜਦੋਂ ਯਾਦਵਾਂ ਦੇ ਦਾਤਾ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇ ਅਚੰਭੇਲੇ ਕੰਮ ਸੁਣੇ, ਤਾਂ ਉਸ ਦਾ ਮਨ ਪਵਿੱਤਰ ਕਹਾਣੀ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋ ਗਿਆ ਤੇ ਉਸ ਨੇ ਫਿਰ ਵੀਯਾਸ ਪੁੱਤਰ ਸ਼ੁਕਦੇਵ ਜੀ ਨੂੰ ਉਹੀ ਪੁੱਛਿਆ।

ਸ਼੍ਰੀਰਾਜੋਵਾਚ । ( ਅਨੁष੍ਟੁਪ੍ ) ਬ੍ਰਹ੍ਮਨ੍ ਕਾਲਾਨ੍ਤਰਕृਤਂ ਤਤ੍ਕਾਲੀਨਂ ਕਥਂ ਭਵੇਤ੍ । ਯਤ੍ਕੌਮਾਰੇ ਹਰਿਕृਤਂ ਜਗੁਃ ਪੌਗਣ੍ਡਕੇऽਰ੍ਭਕਾਃ

ਰਾਜਾ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਜੋ ਕੰਮ ਹਰੀ ਨੇ ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਕੀਤੇ, ਉਹ ਨੌਜਵਾਨ ਮੁੰਡਿਆਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਜਵਾਨੀ ਵਿੱਚ ਕਿਵੇਂ ਗਾਏ, ਜਦਕਿ ਉਹ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਮਿਆਂ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ?

ਤਦ੍ ਬ੍ਰੂਹਿ ਮੇ ਮਹਾਯੋਗਿਨ੍ ਪਰਂ ਕੌਤੂਹਲਂ ਗੁਰੋ । ਨੂਨਮੇਤਦ੍ਧਰੇਰੇਵ ਮਾਯਾ ਭਵਤਿ ਨਾਨ੍ਯਥਾ

ਹੇ ਵੱਡੇ ਜੋਗੀ, ਹੇ ਸਤਿਕਾਰਯੋਗ ਅਧਿਆਪਕ, ਮੈਨੂੰ ਇਹ ਵੱਡਾ ਅਚੰਭਾ ਦੱਸੋ। ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੀ, ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਹਰਿ ਦੀ ਮਾਇਆ ਦਾ ਹੀ ਖੇਡ ਹੈ, ਹੋਰ ਕੋਈ ਕਾਰਨ ਨਹੀਂ।

ਵਯਂ ਧਨ੍ਯਤਮਾ ਲੋਕੇ ਗੁਰੋऽਪਿ ਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਬਨ੍ਧਵਃ । ਯਤ੍ ਪਿਬਾਮੋ ਮੁਹੁਸ੍ਤ੍ਵਤ੍ਤਃ ਪੁਣ੍ਯਂ ਕृष੍ਣਕਥਾਮृਤਮ੍

ਹੇ ਅਧਿਆਪਕ, ਅਸੀਂ ਦੁਨੀਆ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੇ ਹਾਂ, ਭਾਵੇਂ ਅਸੀਂ ਸਿਰਫ਼ ਨਾਂ ਦੇ ਹੀ ਖ਼ਤਰੀ ਹਾਂ, ਪਰ ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡੇ ਕੋਲੋਂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰ ਕਥਾ ਦਾ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਵਾਰ ਵਾਰ ਸੁਣਦੇ ਹਾਂ।

ਸ਼੍ਰੀਸੂਤ ਉਵਾਚ । ( ਇਂਦ੍ਰਵਂਸ਼ਾ ) ਇਤ੍ਥਂ ਸ੍ਮ ਪृष੍ਟਃ ਸ ਤੁ ਬਾਦਰਾਯਣਿਃ ਤਤ੍ਸ੍ਮਾਰਿਤਾਨਨ੍ਤਹृਤਾਖਿਲੇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਃ । ਕृਚ੍ਛ੍ਰਾਤ੍ ਪੁਨਰ੍ਲਬ੍ਧਬਹਿਰ੍ਦृਸ਼ਿਃ ਸ਼ਨੈਃ ਪ੍ਰਤ੍ਯਾਹ ਤਂ ਭਾਗਵਤੋਤ੍ਤਮੋਤ੍ਤਮ

ਸ੍ਰੀ ਸੂਤ ਜੀ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਜਦੋਂ ਇੰਝ ਪੁੱਛਿਆ ਗਿਆ, ਤਦ ਬਾਦਰਾਯਣ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਨ ਸਾਰੇ ਇੰਦ੍ਰਿਆਂ ਸਮੇਤ ਅਨੰਤ ਪਰਮਾਤਮਾ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋਏ ਹੋਏ ਸਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਆਇਆ। ਥੋੜੀ ਮਿਹਨਤ ਨਾਲ ਬਾਹਰਲੀ ਹੋਸ਼ ਸੰਭਾਲ ਕੇ, ਉਹ ਹੌਲੀ ਹੌਲੀ ਉਸ ਭਗਤਾਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ ਨੂੰ ਜਵਾਬ ਦੇਣ ਲੱਗੇ।

ਇਤਿ ਚੋਕ੍ਤਂ ਦ੍ਵਿਜਸ਼੍ਰੇष੍ਠਾ ਯਤ੍ਪृष੍ਟੋऽਹਂ ਇਹਾਸ੍ਮਿ ਵਃ । ਲੀਲਾਵਤਾਰਕਰ੍ਮਾਣਿ ਕੀਰ੍ਤਿਤਾਨੀਹ ਸਰ੍ਵਸ਼ਃ

ਹੇ ਸਭ ਤੋਂ ਚੰਗੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣੋ, ਤੁਸੀਂ ਜਿਹੜਾ ਕੁਝ ਇੱਥੇ ਮੈਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ, ਮੈਂ ਪ੍ਰਭੂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਲੀਲਾਵਾਂ ਅਤੇ ਕਰਤੱਬ ਪੂਰੇ ਤੌਰ ਤੇ ਦੱਸ ਦਿੱਤੇ ਹਨ।

ਪਤਿਤਃ ਸ੍ਖਲਿਤਸ਼੍ਚਾਰ੍ਤਃ ਕ੍ਸ਼ੁਤ੍ਤ੍ਵਾ ਵਾ ਵਿਵਸ਼ੋ ਬ੍ਰੁਵਨ੍ । ਹਰਯੇ ਨਮ ਇਤ੍ਯੁਚ੍ਚੈਃ ਮੁਚ੍ਯਤੇ ਸਰ੍ਵਪਾਤਕਾਤ੍

ਜੇ ਕੋਈ ਡਿੱਗ ਪਵੇ, ਲੜਖੜਾਏ, ਦੁੱਖੀ ਹੋਵੇ, ਜ਼ਖ਼ਮੀ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਬੇਬਸ ਹੋ ਕੇ ਵੀ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਨਾਲ 'ਹਰਿ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ' ਆਖਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।

(ਉਪੇਂਦ੍ਰਵਜ੍ਰਾ) ਸਙ੍‌ਕੀਰ੍ਤ੍ਯਮਾਨੋ ਭਗਵਾਨ੍ ਅਨਨ੍ਤਃ ਸ਼੍ਰੁਤਾਨੁਭਾਵੋ ਵ੍ਯਸਨਂ ਹਿ ਪੁਂਸਾਮ੍ । ਪ੍ਰਵਿਸ਼੍ਯ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਧੁਨੋਤ੍ਯਸ਼ੇषਂ ਯਥਾ ਤਮੋऽਰ੍ਕੋऽਭ੍ਰਮਿਵਾਤਿਵਾਤਃ

ਜਦੋਂ ਅਨੰਤ ਭਗਵਾਨ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਗਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਸੁਣ ਕੇ ਅਨੁਭਵ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਆ ਕੇ ਸਾਰੇ ਦੁੱਖ ਦੂਰ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਤਿੱਖੀ ਹਵਾ ਅਤੇ ਸੂਰਜ ਹਨੇਰੇ ਤੇ ਬੱਦਲਾਂ ਨੂੰ ਹਟਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।

(ਮਿਸ਼੍ਰ-੧੨) ਮृषਾ ਗਿਰਸ੍ਤਾ ਹ੍ਯਸਤੀਰਸਤ੍ਕਥਾ ਨ ਕਥ੍ਯਤੇ ਯਦ੍‌ਭਗਵਾਨਧੋਕ੍ਸ਼ਜਃ । ਤਦੇਵ ਸਤ੍ਯਂ ਤਦੁਹੈਵ ਮਙ੍‌ਗਲਂ ਤਦੇਵ ਪੁਣ੍ਯਂ ਭਗਵਦ੍‌ਗੁਣੋਦਯਮ੍

ਜਿਹੜੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਜਾਂ ਝੂਠੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਭੂ ਅਦੋਖਜ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਨਹੀਂ, ਉਹ ਕਦੇ ਵੀ ਨਹੀਂ ਸੁਣਾਉਣੀਆਂ। ਸੱਚ, ਮੰਗਲ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਉਹੀ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਪ੍ਰਭੂ ਦੇ ਗੁਣ ਉਘੜਦੇ ਹਨ।

ਤਦੇਵ ਰਮ੍ਯਂ ਰੁਚਿਰਂ ਨਵਂ ਨਵਂ ਤਦੇਵ ਸ਼ਸ਼੍ਵਨ੍ਮਨਸੋ ਮਹੋਤ੍ਸਵਮ੍ । ਤਦੇਵ ਸ਼ੋਕਾਰ੍ਣਵਸ਼ੋषਣਂ ਨृਣਾਂ ਯਦੁਤ੍ਤਮਃਸ਼੍ਲੋਕਯਸ਼ੋऽਨੁਗੀਯਤੇ

ਉਹੀ ਗੱਲ ਸੁਹਾਵਣੀ, ਮਨਮੋਹਣੀ, ਹਰ ਵੇਲੇ ਨਵੀਂ ਤੇ ਤਾਜ਼ਾ ਹੈ; ਉਹੀ ਮਨ ਦਾ ਸਦਾ ਵੱਡਾ ਮੇਲਾ ਹੈ; ਉਹੀ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਗ਼ਮਾਂ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਨੂੰ ਸੁੱਕਾ ਦੇਂਦੀ ਹੈ—ਜਦੋਂ ਉੱਤਮ ਯਸ਼ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਗਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਨ ਯਦ੍ਵਚਸ਼੍ਚਿਤ੍ਰਪਦਂ ਹਰੇਰ੍ਯਸ਼ੋ ਜਗਤ੍ਪਵਿਤ੍ਰਂ ਪ੍ਰਗृਣੀਤ ਕਰ੍ਹਿਚਿਤ੍ । ਤਦ੍ ਧ੍ਵਾਙ੍‌ਕ੍ਸ਼ਤੀਰ੍ਥਂ ਨ ਤੁ ਹਂਸਸੇਵਿਤਂ ਯਤ੍ਰਾਚ੍ਯੁਤਸ੍ਤਤ੍ਰ ਹਿ ਸਾਧਵੋऽਮਲਾਃ

ਜਿਹੜੀ ਵੀ ਬੋਲਚਾਲ, ਚਾਹੇ ਕਿੰਨੀ ਸੋਹਣੀ ਹੋਵੇ, ਪਰ ਜੇ ਉਹ ਹਰਿ ਦੇ ਯਸ਼, ਜੋ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ, ਉਹ ਕਾਂਵਾਂ ਦੇ ਨ੍ਹਾਉਣ ਵਾਲੇ ਥਾਂ ਵਾਂਗ ਹੈ, ਹੰਸ ਉੱਥੇ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦੇ। ਜਿੱਥੇ ਅਚੁਤ ਹੈ, ਉੱਥੇ ਹੀ ਪਵਿੱਤਰ ਭਗਤ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।

ਤਦ੍ਵਾਗ੍ਵਿਸਰ੍ਗੋ ਜਨਤਾਘਸਂਪ੍ਲਵੋ ਯਸ੍ਮਿਨ੍ ਪ੍ਰਤਿਸ਼੍ਲੋਕਮਬਦ੍ਧਵਤ੍ਯਪਿ । ਨਾਮਾਨ੍ਯਨਨ੍ਤਸ੍ਯ ਯਸ਼ੋऽਙ੍‌ਕਿਤਾਨਿ ਯਤ੍ ਸ਼੍ਰृਣ੍ਵਨ੍ਤਿ ਗਾਯਨ੍ਤਿ ਗृਣਨ੍ਤਿ ਸਾਧਵਃ

ਉਹੀ ਬਾਣੀ, ਭਾਵੇਂ ਛੰਦ ਵਿੱਚ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋਵੇ, ਪਰ ਜਿੱਥੇ ਅਨੰਤ ਪ੍ਰਭੂ ਦੇ ਨਾਂ ਤੇ ਯਸ਼ ਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਵਹਾ ਲੈਂਦੀ ਹੈ। ਚੰਗੇ ਮਨੁੱਖ ਉਸ ਨੂੰ ਸੁਣਦੇ, ਗਾਉਂਦੇ ਤੇ ਯਾਦ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਨੈष੍ਕਰ੍ਮ੍ਯਮਪ੍ਯਚ੍ਯੁਤ ਭਾਵਵਰ੍ਜਿਤਂ ਨ ਸ਼ੋਭਤੇ ਜ੍ਞਾਨਮਲਂ ਨਿਰਞ੍ਜਨਮ੍ । ਕੁਤਃ ਪੁਨਃ ਸ਼ਸ਼੍ਵਦਭਦ੍ਰਮੀਸ਼੍ਵਰੇ ਨ ਹ੍ਯਰ੍ਪਿਤਂ ਕਰ੍ਮ ਯਦਪ੍ਯਨੁਤ੍ਤਮਮ੍

ਹੇ ਅਚੁਤ, ਜੇ ਤੇਰੇ ਪ੍ਰਤੀ ਭਾਵ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਨਿਸ਼ਕਾਮ ਕਰਮ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਗਿਆਨ ਵੀ ਸੋਭਾ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੇ। ਫਿਰ, ਜਿਹੜਾ ਕਰਮ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਨਹੀਂ, ਉਹ ਕਦੇ ਭੀ ਸਦਾ ਲਈ ਭਲਾ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ।

ਯਸ਼ਃਸ਼੍ਰਿਯਾਮੇਵ ਪਰਿਸ਼੍ਰਮਃ ਪਰੋ ਵਰ੍ਣਾਸ਼੍ਰਮਾਚਾਰਤਪਃਸ਼੍ਰੁਤਾਦਿषੁ । ਅਵਿਸ੍ਮृਤਿਃ ਸ਼੍ਰੀਧਰਪਾਦਪਦ੍ਮਯੋਃ ਗੁਣਾਨੁਵਾਦਸ਼੍ਰਵਣਾਦਰਾਦਿਭਿਰ੍ਹਰੇਃ

ਯਸ਼ ਤੇ ਦੌਲਤ ਲਈ ਜੋ ਵੀ ਮਿਹਨਤ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਚਾਹੇ ਉਹ ਵਰਣ, ਆਸ਼ਰਮ ਦੇ ਕਰਮ, ਤਪ, ਪਾਠ ਆਦਿ ਰਾਹੀਂ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਤਦ ਹੀ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਹੈ ਜਦੋਂ ਉਹ ਸ੍ਰੀਧਰ ਦੇ ਕਮਲ ਚਰਨਾਂ ਦੀ ਅਟੱਲ ਯਾਦ ਲਿਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਹਰਿ ਦੇ ਗੁਣਾਂ ਨੂੰ ਆਦਰ ਨਾਲ ਸੁਣਨ ਤੇ ਉਚਾਰਨ ਕਰਕੇ।

(ਮਿਸ਼੍ਰ-੧੧,੧੨) ਅਵਿਸ੍ਮृਤਿਃ ਕृष੍ਣਪਦਾਰਵਿਨ੍ਦਯੋਃ ਕ੍ਸ਼ਿਣੋਤ੍ਯਭਦ੍ਰਾਣਿ ਚ ਸ਼ਂ ਤਨੋਤਿ ਚ । ਸਤ੍ਤ੍ਵਸ੍ਯ ਸ਼ੁਦ੍ਧਿਂ ਪਰਮਾਤ੍ਮਭਕ੍ਤਿਂ ਜ੍ਞਾਨਂ ਚ ਵਿਜ੍ਞਾਨਵਿਰਾਗਯੁਕ੍ਤਮ੍

ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇ ਕਮਲ ਚਰਨਾਂ ਦੀ ਯਾਦ ਸਾਰੇ ਅਸ਼ੁਭ ਨਾਸ ਕਰਦੀ ਹੈ ਤੇ ਚੰਗਿਆਈ ਦਿੰਦੀ ਹੈ; ਇਹ ਮਨ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਦੀ, ਪਰਮ ਭਗਤੀ ਦਿੰਦੀ, ਤੇ ਗਿਆਨ, ਅਨੁਭਵ ਤੇ ਵੈਰਾਗ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਕਰਦੀ ਹੈ।

(ਇਂਦ੍ਰਵਜ੍ਰਾ) ਯੂਯਂ ਦ੍ਵਿਜਾਗ੍ਰ੍ਯਾ ਬਤ ਭੂਰਿਭਾਗਾ ਯਚ੍ਛਸ਼੍ਵਦਾਤ੍ਮਨ੍ਯਖਿਲਾਤ੍ਮਭੂਤਮ੍ । ਨਾਰਾਯਣਂ ਦੇਵਮਦੇਵਮੀਸ਼ਂ ਅਜਸ੍ਰਭਾਵਾ ਭਜਤਾਵਿਵੇਸ਼੍ਯ

ਤੁਸੀਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਵਾਕਈ ਵੱਡੇ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੇ ਹੋ, ਕਿਉਂਕਿ ਤੁਸੀਂ ਸਦਾ ਆਪਣੇ ਦਿਲ ਵਿਚ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਆਤਮਾ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਵੀ ਦੇਵ, ਨਾਰਾਇਣ, ਪਰਮ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਟਿਕਾ ਕੇ ਉਸ ਦੀ ਭਗਤੀ ਕਰਦੇ ਹੋ।

(ਮਿਸ਼੍ਰ-੧੧,੧੨) ਅਹਂ ਚ ਸਂਸ੍ਮਾਰਿਤ ਆਤ੍ਮਤਤ੍ਤ੍ਵਂ ਸ਼੍ਰੁਤਂ ਪੁਰਾ ਮੇ ਪਰਮਰ੍षਿਵਕ੍ਤ੍ਰਾਤ੍ । ਪ੍ਰਾਯੋਪਵੇਸ਼ੇ ਨृਪਤੇਃ ਪਰੀਕ੍ਸ਼ਿਤਃ ਸਦਸ੍ਯृषੀਣਾਂ ਮਹਤਾਂ ਚ ਸ਼੍ਰृਣ੍ਵਤਾਮ੍

ਮੈਂ ਵੀ ਆਪਣੇ ਅੰਦਰਲੇ ਸੱਚ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਮੈਂ ਪਹਿਲਾਂ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਦੇ ਮੂੰਹੋਂ ਸੁਣਿਆ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਰਾਜਾ ਪਰੀਕਸ਼ਿਤ ਉਪਵਾਸ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ, ਤੇ ਵੱਡੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਤੇ ਮਹਾਨ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਵਿੱਚ।

(ਅਨੁष੍ਟੁਪ੍) ਏਤਦ੍ਵਃ ਕਥਿਤਂ ਵਿਪ੍ਰਾਃ ਕਥਨੀਯੋਰੁਕਰ੍ਮਣਃ । ਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਂ ਵਾਸੁਦੇਵਸ੍ਯ ਸਰ੍ਵਾਸ਼ੁਭਵਿਨਾਸ਼ਨਮ੍

ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣੋ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਵੱਡੇ ਕਰਤੱਬਾਂ ਵਾਲੇ ਵਾਸੁਦੇਵ ਦੇ ਮਹਾਤਮ ਦੀ ਕਥਾ ਦੱਸੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਸਾਰੇ ਅਸ਼ੁਭ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰਦੀ ਹੈ।

ਯ ਏਤਤ੍ਸ਼੍ਰਾਵਯੇਨ੍ਨਿਤ੍ਯਂ ਯਾਮਕ੍ਸ਼ਣਮਨਨ੍ਯਧੀਃ । ਸ਼੍ਰਦ੍ਧਾਵਾਨ੍ ਯੋऽਨੁਸ਼੍ਰृਣੁਯਾਤ੍ ਪੁਨਾਤ੍ਯਾਤ੍ਮਾਨਮੇਵ ਸਃ

ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਨਿੱਤ, ਚਾਹੇ ਇਕ ਪਲ ਲਈ ਵੀ, ਅਟੱਲ ਮਨ ਤੇ ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ ਇਹ ਕਥਾ ਪੜ੍ਹਦਾ ਜਾਂ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।