ਅਪ੍ਯਨਾਥਂ ਵਨੇ ਬ੍ਰਹ੍ਮਨ੍ ਮਾ ਸ੍ਮਾਦਨ੍ਤ੍ਯਰ੍ਭਕਂ ਵृਕਾਃ । ਸ਼੍ਰਾਨ੍ਤਂ ਸ਼ਯਾਨਂ ਕ੍ਸ਼ੁਧਿਤਂ ਪਰਿਮ੍ਲਾਨਮੁਖਾਮ੍ਬੁਜਮ੍
ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਬੱਚਾ ਬਿਨਾ ਸਹਾਰੇ ਜੰਗਲ ਵਿਚ ਹੈ, ਮੇਰੀ ਅਰਦਾਸ ਹੈ ਕਿ ਭੇੜੀਏ ਉਸ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਨਾ ਪਹੁੰਚਾਉਣ, ਜੋ ਥੱਕਾ ਹੋਇਆ, ਲੈਟਾ ਹੋਇਆ, ਭੁੱਖਾ, ਤੇ ਜਿਸ ਦਾ ਚਿਹਰਾ ਮੁਰਝਾਇਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਅਹੋ ਮੇ ਬਤ ਦੌਰਾਤ੍ਮ੍ਯਂ ਸ੍ਤ੍ਰੀਜਿਤਸ੍ਯੋਪਧਾਰਯ । ਯੋऽਙ੍ਕਂ ਪ੍ਰੇਮ੍ਣਾऽऽਰੁਰੁਕ੍ਸ਼ਨ੍ਤਂ ਨਾਭ੍ਯਨਨ੍ਦਮਸਤ੍ਤਮਃ
ਹਾਏ, ਮੇਰੀ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਦੇਖੋ, ਜੋ ਔਰਤ ਦੇ ਹੱਥੋਂ ਹਾਰ ਗਿਆ! ਮੈਂ ਉਸ ਨਿਰਮਲ ਬੱਚੇ ਨੂੰ, ਜੋ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਮੇਰੀ ਗੋਦ ਚੜ੍ਹਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ, ਸਵਾਗਤ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ—ਕਿੰਨਾ ਘਟੀਆ ਹਾਂ!
ਨਾਰਦ ਉਵਾਚ - ਮਾ ਮਾ ਸ਼ੁਚਃ ਸ੍ਵਤਨਯਂ ਦੇਵਗੁਪ੍ਤਂ ਵਿਸ਼ਾਮ੍ਪਤੇ । ਤਤ੍ਪ੍ਰਭਾਵਂ ਅਵਿਜ੍ਞਾਯ ਪ੍ਰਾਵृਙ੍ਕ੍ਤੇ ਯਦ੍ਯਸ਼ੋ ਜਗਤ੍
ਨਾਰਦ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਰਖਵਾਲੇ, ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਲਈ ਦੁੱਖ ਨਾ ਕਰ, ਉਹ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਲੋਂ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਨੂੰ ਨਾ ਜਾਣ ਕੇ, ਤੂੰ ਰੋ ਰਿਹਾ ਹੈਂ, ਪਰ ਉਸ ਦਾ ਯਸ਼ ਸਾਰੀ ਦੁਨੀਆ ਵਿਚ ਫੈਲ ਜਾਵੇਗਾ।
ਸੁਦੁष੍ਕਰਂ ਕਰ੍ਮ ਕृਤ੍ਵਾ ਲੋਕਪਾਲੈਰਪਿ ਪ੍ਰਭੁਃ । ਐष੍ਯਤ੍ਯਚਿਰਤੋ ਰਾਜਨ੍ ਯਸ਼ੋ ਵਿਪੁਲਯਂਸ੍ਤਵ
ਉਹ ਨੇ ਐਸਾ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਜੋ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਰਖਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਵੀ ਬਹੁਤ ਔਖਾ ਸੀ। ਰਾਜਾ ਜੀ, ਉਹ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਜਲਦੀ ਹੀ ਵੱਡੀ ਸ਼ੋਹਰਤ ਲੈ ਆਵੇਗਾ।
ਮੈਤ੍ਰੇਯ ਉਵਾਚ - ਇਤਿ ਦੇਵਰ੍षਿਣਾ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਂ ਵਿਸ਼੍ਰੁਤ੍ਯ ਜਗਤੀਪਤਿਃ । ਰਾਜਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਮਨਾਦृਤ੍ਯ ਪੁਤ੍ਰਂ ਏਵਾਨ੍ਵਚਿਨ੍ਤਯਤ੍
ਮੈਤ੍ਰੇਯ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਇਨ੍ਹਾਂ ਰਿਸ਼ੀ ਦੇ ਬਚਨਾਂ ਨੂੰ ਸੁਣ ਕੇ, ਧਰਤੀ ਦੇ ਮਾਲਕ ਨੇ ਰਾਜਸੀ ਸ਼ਾਨ-ਸ਼ੌਕਤ ਨੂੰ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਕਰਕੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਬਾਰੇ ਹੀ ਸੋਚਿਆ।
ਤਤ੍ਰਾਭਿषਿਕ੍ਤਃ ਪ੍ਰਯਤਃ ਤਾਂ ਉਪੋष੍ਯ ਵਿਭਾਵਰੀਮ੍ । ਸਮਾਹਿਤਃ ਪਰ੍ਯਚਰ ਦृष੍ਯਾਦੇਸ਼ੇਨ ਪੂਰੁषਮ੍
ਉਥੇ, ਸ਼ੁੱਧ ਹੋ ਕੇ ਅਤੇ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਰਾਤ ਉਪਵਾਸ ਕਰਕੇ ਬਿਤਾਈ। ਮਨ ਨੂੰ ਇਕਾਗਰ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਦਿੱਤੇ ਹੁਕਮ ਮੁਤਾਬਕ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ।
ਤ੍ਰਿਰਾਤ੍ਰਾਨ੍ਤੇ ਤ੍ਰਿਰਾਤ੍ਰਾਨ੍ਤੇ ਕਪਿਤ੍ਥਬਦਰਾਸ਼ਨਃ । ਆਤ੍ਮਵृਤ੍ਤ੍ਯਨੁਸਾਰੇਣ ਮਾਸਂ ਨਿਨ੍ਯੇऽਰ੍ਚਯਨ੍ ਹਰਿਮ੍
ਹਰ ਤਿੰਨ ਰਾਤਾਂ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ, ਕਪਿੱਠ ਤੇ ਬੇਰ ਖਾ ਕੇ, ਉਹ ਇੱਕ ਮਹੀਨਾ ਆਪਣੀ ਸਮਰਥਾ ਅਨੁਸਾਰ ਹਰੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ।
ਦ੍ਵਿਤੀਯਂ ਚ ਤਥਾ ਮਾਸਂ षष੍ਠੇ षष੍ਠੇऽਰ੍ਭਕੋ ਦਿਨੇ । ਤृਣਪਰ੍ਣਾਦਿਭਿਃ ਸ਼ੀਰ੍ਣੈਃ ਕृਤਾਨ੍ਨੋऽਭ੍ਯਰ੍ਚਯਨ੍ ਵਿਭੁਮ੍
ਦੂਜੇ ਮਹੀਨੇ, ਹਰ ਛੇਵੇਂ ਦਿਨ, ਉਹ ਮੁੰਡਾ ਸੁੱਕੇ ਪੱਤੇ, ਘਾਹ ਆਦਿ ਨਾਲ ਭੋਜਨ ਬਣਾਉਂਦਾ ਤੇ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ।
ਤृਤੀਯਂ ਚਾਨਯਨ੍ ਮਾਸਂ ਨਵਮੇ ਨਵਮੇऽਹਨਿ । ਅਬ੍ਭਕ੍ਸ਼ ਉਤ੍ਤਮਸ਼੍ਲੋਕਂ ਉਪਾਧਾਵਤ੍ਸਮਾਧਿਨਾ
ਤੀਜੇ ਮਹੀਨੇ, ਹਰ ਨੌਵੇਂ ਦਿਨ, ਉਹ ਸਿਰਫ਼ ਪਾਣੀ ਪੀ ਕੇ ਜੀਉਂਦਾ ਤੇ ਸਮਾਧੀ ਵਿਚ ਰਹਿ ਕੇ ਵਧੀਆ ਨਾਮ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਮਿਲਦਾ।
ਚਤੁਰ੍ਥਮਪਿ ਵੈ ਮਾਸਂ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ੇ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ੇऽਹਨਿ । ਵਾਯੁਭਕ੍ਸ਼ੋ ਜਿਤਸ਼੍ਵਾਸੋ ਧ੍ਯਾਯਨ੍ ਦੇਵਮਧਾਰਯਤ੍
ਚੌਥੇ ਮਹੀਨੇ, ਹਰ ਬਾਰ੍ਹਵੇਂ ਦਿਨ, ਉਹ ਹਵਾ ਤੇ ਜੀਉਂਦਾ, ਆਪਣੀ ਸਾਂਸ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਲੈਂਦਾ ਤੇ ਧਿਆਨ ਵਿਚ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਟਿਕਾ ਲੈਂਦਾ।
ਪਞ੍ਚਮੇ ਮਾਸ੍ਯਨੁਪ੍ਰਾਪ੍ਤੇ ਜਿਤਸ਼੍ਵਾਸੋ ਨृਪਾਤ੍ਮਜਃ । ਧ੍ਯਾਯਨ੍ ਬ੍ਰਹ੍ਮ ਪਦੈਕੇਨ ਤਸ੍ਥੌ ਸ੍ਥਾਣੁਰਿਵਾਚਲਃ
ਪੰਜਵੇਂ ਮਹੀਨੇ ਆਉਣ ਤੇ, ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਨੇ ਸਾਂਸ ਤੇ ਕਾਬੂ ਪਾ ਕੇ, ਇੱਕ ਪੈਰ ਤੇ ਖੜਾ ਹੋ ਕੇ ਬ੍ਰਹਮ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕੀਤਾ, ਸਤੰਭ ਵਾਂਗ ਅਡੋਲ ਹੋ ਗਿਆ।
ਸਰ੍ਵਤੋ ਮਨ ਆਕृष੍ਯ ਹृਦਿ ਭੂਤੇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਸ਼ਯਮ੍ । ਧ੍ਯਾਯਨ੍ ਭਗਵਤੋ ਰੂਪਂ ਨਾਦ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ੀਤ੍ ਕਿਂਚਨਾਪਰਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਮਨ ਨੂੰ ਹਰ ਥਾਂ ਤੋਂ ਹਟਾ ਕੇ, ਦਿਲ ਵਿਚ, ਜਿੱਥੇ ਤੱਤ ਤੇ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਵੱਸਦੇ ਹਨ, ਟਿਕਾ ਲਿਆ। ਉਹ ਪ੍ਰਭੂ ਦੇ ਰੂਪ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰਦਾ, ਹੋਰ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਵੇਖਦਾ ਸੀ।
ਆਧਾਰਂ ਮਹਦਾਦੀਨਾਂ ਪ੍ਰਧਾਨਪੁਰੁषੇਸ਼੍ਵਰਮ੍ । ਬ੍ਰਹ੍ਮ ਧਾਰਯਮਾਣਸ੍ਯ ਤ੍ਰਯੋ ਲੋਕਾਸ਼੍ਚਕਮ੍ਪਿਰੇ
ਜਦ ਉਹ ਪਰਮਾਤਮਾ, ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਤੱਤਾਂ ਤੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਦਾ ਮਾਲਕ ਹੈ, ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਤਿੰਨੋ ਲੋਕ ਕੰਬਣ ਲੱਗ ਪਏ।
ਯਦੈਕਪਾਦੇਨ ਸ ਪਾਰ੍ਥਿਵਾਰ੍ਭਕਃ ਤਸ੍ਥੌ ਤਦਙ੍ਗੁष੍ਠਨਿਪੀਡਿਤਾ ਮਹੀ । ਨਨਾਮ ਤਤ੍ਰਾਰ੍ਧਮਿਭੇਨ੍ਦ੍ਰਧਿष੍ਠਿਤਾ ਤਰੀਵ ਸਵ੍ਯੇਤਰਤਃ ਪਦੇ ਪਦੇ
ਜਦ ਉਹ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਇੱਕ ਪੈਰ ਤੇ ਖੜਾ ਹੋਇਆ, ਉਸ ਦੀ ਵੱਡੀ ਉਂਗਲੀ ਦੇ ਦਬਾਅ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਝੁਕ ਗਈ। ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਖੜਾ ਹੋਇਆ, ਉਥੇ-ਉਥੇ ਧਰਤੀ ਹਾਥੀ ਦੇ ਪਲਾਟਫਾਰਮ ਵਾਂਗ ਝੁਕਦੀ ਸੀ।
ਤਸ੍ਮਿਨ੍ ਅਭਿਧ੍ਯਾਯਤਿ ਵਿਸ਼੍ਵਮਾਤ੍ਮਨੋ ਦ੍ਵਾਰਂ ਨਿਰੁਧ੍ਯਾਸੁਮਨਨ੍ਯਯਾ ਧਿਯਾ । ਲੋਕਾ ਨਿਰੁਚ੍ਛ੍ਵਾਸਨਿਪੀਡਿਤਾ ਭृਸ਼ਂ ਸਲੋਕਪਾਲਾਃ ਸ਼ਰਣਂ ਯਯੁਰ੍ਹਰਿਮ੍
ਜਦ ਉਹ ਵਿਸ਼ਵ ਦੇ ਆਤਮਾ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਬੰਦ ਕਰਕੇ, ਅਟੱਲ ਚਿੱਤ ਨਾਲ, ਤਿੰਨੋ ਲੋਕ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਰਖਵਾਲੇ, ਦਬਾਅ ਤੇ ਸਾਹ ਰੁਕਣ ਕਾਰਨ, ਹਰੀ ਦੀ ਸ਼ਰਨ ਆ ਗਏ।
ਦੇਵਾ ਊਚੁਃ - ਨੈਵਂ ਵਿਦਾਮੋ ਭਗਵਨ੍ ਪ੍ਰਾਣਰੋਧਂ ਚਰਾਚਰਸ੍ਯਾਖਿਲਸਤ੍ਤ੍ਵਧਾਮ੍ਨਃ । ਵਿਧੇਹਿ ਤਨ੍ਨੋ ਵृਜਿਨਾਦ੍ਵਿਮੋਕ੍ਸ਼ਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾ ਵਯਂ ਤ੍ਵਾਂ ਸ਼ਰਣਂ ਸ਼ਰਣ੍ਯਮ੍
ਦੇਵਤੇ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ: ਪ੍ਰਭੂ ਜੀ, ਅਸੀਂ ਐਸਾ ਪ੍ਰਾਣਾਂ ਦਾ ਰੋਕਣਾ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ, ਜੋ ਤੁਹਾਡੀ ਰਹਾਇਸ਼ ਵਾਲੇ ਸਾਰੇ ਚਲਦੇ ਤੇ ਅਚਲ ਜੀਵਾਂ ਵਿਚ ਹੋਇਆ। ਸਾਨੂੰ ਇਸ ਦੁੱਖ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਦਿਓ; ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡੀ, ਸਦੀਵੀ ਸ਼ਰਨ, ਵਿਚ ਆਏ ਹਾਂ।
ਸ਼੍ਰੀਭਗਵਾਨੁਵਾਚ - ਮਾ ਭੈष੍ਟ ਬਾਲਂ ਤਪਸੋ ਦੁਰਤ੍ਯਯਾਨ੍ ਨਿਵਰ੍ਤਯਿष੍ਯੇ ਪ੍ਰਤਿਯਾਤ ਸ੍ਵਧਾਮ । ਯਤੋ ਹਿ ਵਃ ਪ੍ਰਾਣਨਿਰੋਧ ਆਸੀਤ੍ ਔਤ੍ਤਾਨਪਾਦਿਰ੍ਮਯਿ ਸਙ੍ਗਤਾਤ੍ਮਾ
ਸ਼੍ਰੀਭਗਵਾਨ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਡਰੋ ਨਾ। ਮੈਂ ਮੁੰਡੇ ਨੂੰ ਇਹ ਔਖਾ ਤਪ ਛੱਡਵਾ ਦਿਆਂਗਾ। ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚ ਵਾਪਸ ਜਾਓ। ਤੁਹਾਡੀ ਸਾਹ ਰੁਕਣ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਇਹ ਸੀ ਕਿ ਉਤਤਾਨਪਾਦ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੇ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਜੋੜ ਲਿਆ ਸੀ।
ਸੂਤ ਉਵਾਚ । (ਅਨੁष੍ਟੁਪ੍) ਇਤਿ ਭੀਤਃ ਪ੍ਰਜਾਦ੍ਰੋਹਾਤ੍ ਸਰ੍ਵਧਰ੍ਮਵਿਵਿਤ੍ਸਯਾ । ਤਤੋ ਵਿਨਸ਼ਨਂ ਪ੍ਰਾਗਾਦ੍ ਯਤ੍ਰ ਦੇਵਵ੍ਰਤੋऽਪਤਤ੍
ਸੂਤ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪ੍ਰਜਾ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਣ ਦੇ ਡਰ ਤੇ ਸਾਰੇ ਧਰਮਾਂ ਨੂੰ ਜਾਣਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ, ਉਹ ਉਥੇ ਗਿਆ ਜਿੱਥੇ ਦੇਵਵ੍ਰਤ ਲਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਤਦਾ ਤੇ ਭ੍ਰਾਤਰਃ ਸਰ੍ਵੇ ਸਦਸ਼੍ਵੈਃ ਸ੍ਵਰ੍ਣਭੂषਿਤੈਃ । ਅਨ੍ਵਗਚ੍ਛਨ੍ ਰਥੈਰ੍ਵਿਪ੍ਰਾ ਵ੍ਯਾਸਧੌਮ੍ਯਾਦਯਸ੍ਤਥਾ
ਉਸ ਵੇਲੇ, ਉਸ ਦੇ ਸਾਰੇ ਭਰਾ, ਸੋਨੇ ਨਾਲ ਸਜੇ ਘੋੜਿਆਂ ਤੇ, ਰਥਾਂ ਵਿਚ ਪਿੱਛੇ ਪਿੱਛੇ ਚਲੇ। ਵਿਅਾਸ, ਧੌਮਯ ਤੇ ਹੋਰ ਰਿਸ਼ੀ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਗਏ।
ਭਗਵਾਨਪਿ ਵਿਪ੍ਰਰ੍षੇ ਰਥੇਨ ਸਧਨਞ੍ਜਯਃ । ਸ ਤੈਰ੍ਵ੍ਯਰੋਚਤ ਨृਪਃ ਕੁਬੇਰ ਇਵ ਗੁਹ੍ਯਕੈਃ
ਪ੍ਰਭੂ ਵੀ, ਵੈਦਿਕ ਰਿਸ਼ੀ, ਧਨੰਜਯ ਦੇ ਨਾਲ ਰਥ ਵਿਚ ਸਵਾਰ ਹੋਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ, ਰਾਜਾ ਕੁਬੇਰ ਵਾਂਗ ਯਕਸ਼ਾਂ ਵਿਚ ਚਮਕਦਾ ਸੀ।
ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਨਿਪਤਿਤਂ ਭੂਮੌ ਦਿਵਸ਼੍ਚ੍ਯੁਤਂ ਇਵਾਮਰਮ੍ । ਪ੍ਰਣੇਮੁਃ ਪਾਣ੍ਡਵਾ ਭੀष੍ਮਂ ਸਾਨੁਗਾਃ ਸਹ ਚਕ੍ਰਿਣਾ
ਭੀਸ਼ਮ ਨੂੰ ਧਰਤੀ ਤੇ ਪਿਆ ਹੋਇਆ, ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਦੇਵਤਾ ਅਸਮਾਨ ਤੋਂ ਡਿੱਗ ਗਿਆ ਹੋਵੇ, ਦੇਖ ਕੇ, ਪਾਂਡਵ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਾਥੀ, ਚਕਰਧਾਰੀ ਦੇ ਨਾਲ, ਉਸ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਨ ਲੱਗੇ।
ਤਤ੍ਰ ਬ੍ਰਹ੍ਮਰ੍षਯਃ ਸਰ੍ਵੇ ਦੇਵਰ੍षਯਸ਼੍ਚ ਸਤ੍ਤਮ । ਰਾਜਰ੍षਯਸ਼੍ਚ ਤਤ੍ਰਾਸਨ੍ ਦ੍ਰष੍ਟੁਂ ਭਰਤਪੁਙ੍ਗਵਮ੍
ਉਥੇ ਸਾਰੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਰਿਸ਼ੀ, ਦੇਵ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਸਿਰਮੌਰ ਅਤੇ ਰਾਜ ਰਿਸ਼ੀ ਭਾਰਤਾਂ ਦੇ ਮੁਖੀ ਨੂੰ ਵੇਖਣ ਆਏ ਸਨ।
ਪਰ੍ਵਤੋ ਨਾਰਦੋ ਧੌਮ੍ਯੋ ਭਗਵਾਨ੍ ਬਾਦਰਾਯਣਃ । ਬृਹਦਸ਼੍ਵੋ ਭਰਦ੍ਵਾਜਃ ਸਸ਼ਿष੍ਯੋ ਰੇਣੁਕਾਸੁਤਃ
ਪਰਵਤ, ਨਾਰਦ, ਧੌਮਯ, ਪਵਿਤ੍ਰ ਬਾਦਰਾਯਣ, ਬ੍ਰਿਹਦਸ਼ਵ, ਭਰਦਵਾਜ ਆਪਣੇ ਸ਼ਿਸ਼ਿਆਂ ਸਮੇਤ ਅਤੇ ਰੇਣੁਕਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਵੀ ਉਥੇ ਮੌਜੂਦ ਸਨ।
ਵਸਿष੍ਠ ਇਨ੍ਦ੍ਰਪ੍ਰਮਦਃ ਤ੍ਰਿਤੋ ਗृਤ੍ਸਮਦੋऽਸਿਤਃ । ਕਕ੍ਸ਼ੀਵਾਨ੍ ਗੌਤਮੋऽਤ੍ਰਿਸ਼੍ਚ ਕੌਸ਼ਿਕੋऽਥ ਸੁਦਰ੍ਸ਼ਨਃ
ਵਸੀਸ਼ਠ, ਇੰਦਰਪ੍ਰਮਦ, ਤ੍ਰਿਤ, ਗ੍ਰਿਤਸਮਦ, ਅਸੀਤ, ਕਕਸ਼ੀਵਾਨ, ਗੌਤਮ, ਅਤ੍ਰਿ, ਕੌਸ਼ਿਕ ਅਤੇ ਸੁਦਰਸ਼ਨ ਵੀ ਉਥੇ ਆਏ ਹੋਏ ਸਨ।
ਅਨ੍ਯੇ ਚ ਮੁਨਯੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਨ੍ ਬ੍ਰਹ੍ਮਰਾਤਾਦਯੋऽਮਲਾਃ । ਸ਼ਿष੍ਯੈਰੁਪੇਤਾ ਆਜਗ੍ਮੁਃ ਕਸ਼੍ਯਪਾਙ੍ਗਿਰਸਾਦਯਃ
ਹੋਰ ਵੀ ਰਿਸ਼ੀ, ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਜਿਵੇਂ ਬ੍ਰਹਮਰਤ ਅਤੇ ਹੋਰ ਪਵਿੱਤਰ ਮਨ ਵਾਲੇ, ਆਪਣੇ ਸ਼ਿਸ਼ਿਆਂ ਸਮੇਤ ਆ ਗਏ—ਕਸ਼ਯਪ, ਅੰਗਿਰਸ ਅਤੇ ਹੋਰ।
ਤਾਨ੍ ਸਮੇਤਾਨ੍ ਮਹਾਭਾਗਾਨ੍ ਉਪਲਭ੍ਯ ਵਸੂਤ੍ਤਮਃ । ਪੂਜਯਾਮਾਸ ਧਰ੍ਮਜ੍ਞੋ ਦੇਸ਼ਕਾਲਵਿਭਾਗਵਿਤ੍
ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਭ ਮਹਾਨ ਅਤੇ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠਾ ਵੇਖ ਕੇ, ਵਸੂਆਂ ਵਿਚੋਂ ਸਰਵੋਤਮ, ਜੋ ਧਰਮ ਅਤੇ ਥਾਂ-ਵੇਲੇ ਦੀ ਸਮਝ ਰੱਖਦਾ ਸੀ, ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਇਜ਼ਤ ਕੀਤੀ।
ਕृष੍ਣਂ ਚ ਤਤ੍ਪ੍ਰਭਾਵਜ੍ਞ ਆਸੀਨਂ ਜਗਦੀਸ਼੍ਵਰਮ੍ । ਹृਦਿਸ੍ਥਂ ਪੂਜਯਾਮਾਸ ਮਾਯਯੋਪਾਤ੍ਤ ਵਿਗ੍ਰਹਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੀ ਵੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕੀਤੀ, ਜੋ ਆਪਣੀ ਮਹਿਮਾ ਜਾਣਦਾ ਹੈ, ਜਗਤ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਵਜੋਂ ਉਥੇ ਬੈਠਾ ਸੀ, ਜੋ ਦਿਲ ਵਿਚ ਵੱਸਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਆਪਣੀ ਮਾਇਆ ਨਾਲ ਰੂਪ ਧਾਰ ਚੁੱਕਾ ਸੀ।
ਪਾਣ੍ਡੁਪੁਤ੍ਰਾਨ੍ ਉਪਾਸੀਨਾਨ੍ ਪ੍ਰਸ਼੍ਰਯਪ੍ਰੇਮਸਙ੍ਗਤਾਨ੍ । ਅਭ੍ਯਾਚष੍ਟਾਨੁਰਾਗਾਸ਼੍ਰੈਃ ਅਨ੍ਧੀਭੂਤੇਨ ਚਕ੍ਸ਼ੁषਾ
ਉਸ ਨੇ ਪਾਂਡੂ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੂੰ, ਜੋ ਨਿਮਰਤਾ ਤੇ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਬੈਠੇ ਸਨ, ਗਹਿਰੀ ਲਗਨ ਦੇ ਹੰਝੂਆਂ ਨਾਲ ਅੱਖਾਂ ਅੰਨ੍ਹੀਆਂ ਹੋਈਆਂ, ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ।
ਅਹੋ ਕष੍ਟਮਹੋऽਨ੍ਯਾਯ੍ਯਂ ਯਦ੍ ਯੂਯਂ ਧਰ੍ਮਨਨ੍ਦਨਾਃ । ਜੀਵਿਤੁਂ ਨਾਰ੍ਹਥ ਕ੍ਲਿष੍ਟਂ ਵਿਪ੍ਰਧਰ੍ਮਾਚ੍ਯੁਤਾਸ਼੍ਰਯਾਃ
ਹੈਰਾਨੀ ਹੈ, ਕਿੰਨਾ ਦੁਖਦਾਈ ਤੇ ਅਨਿਆਇਕ ਹੈ ਕਿ ਤੁਸੀਂ, ਧਰਮ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਜੋ ਪੀੜਤ ਹੋ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ, ਧਰਮ ਅਤੇ ਅਚੁਤ ਦੇ ਆਸਰੇ, ਦੁਖ ਜਾਂ ਪੀੜਾ ਸਹਿਣ ਦੇ ਯੋਗ ਨਹੀਂ ਹੋ।
ਸਂਸ੍ਥਿਤੇऽਤਿਰਥੇ ਪਾਣ੍ਡੌ ਪृਥਾ ਬਾਲਪ੍ਰਜਾ ਵਧੂਃ । ਯੁष੍ਮਤ੍ਕृਤੇ ਬਹੂਨ੍ ਕ੍ਲੇਸ਼ਾਨ੍ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾ ਤੋਕਵਤੀ ਮੁਹੁਃ
ਜਦੋਂ ਮਹਾਨ ਯੋਧਾ ਪਾਂਡੂ ਚਲਾ ਗਿਆ, ਕੁੰਤੀ, ਨੌਜਵਾਨ ਬੱਚਿਆਂ ਨਾਲ ਤੇ ਵਿਧਵਾ ਹੋ ਕੇ, ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਬਾਰ-ਬਾਰ ਬਹੁਤ ਦੁੱਖ ਸਹਿਣੀ, ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਮਾਂ ਆਪਣੇ ਬੱਚੇ ਲਈ ਕਰਦੀ ਹੈ।