ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਭਾਗਵਤਪੁਰਾਣਮ੍

ਸ਼੍ਰੀਸੂਤ ਉਵਾਚ। ਇਤ੍ਯੇਤਨ੍ਮੁਨਿਤਨਯਾਸ੍ਯਪਦ੍ਮਗਨ੍ਧ। ਪੀਯੂषਂ ਭਵਭਯਭਿਤ੍ਪਰਸ੍ਯ ਪੁਂਸਃ। ਸੁਸ਼੍ਲੋਕਂ ਸ਼੍ਰਵਣਪੁਟੈਃ ਪਿਬਤ੍ਯਭੀਕ੍ਸ਼੍ਣਮ੍। ਪਾਨ੍ਥੋऽਧ੍ਵਭ੍ਰਮਣਪਰਿਸ਼੍ਰਮਂ ਜਹਾਤਿ

ਸੂਤ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਜੋ ਮਨੁੱਖ, ਆਪਣੇ ਕੰਨ ਰਾਹੀਂ, ਮੁਨੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਦੀ ਖੁਸ਼ਬੂ ਵਾਲਾ, ਪਰਮ ਪੁਰਖ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਡਰ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਇਹ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਸੁਣਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਯਾਤਰੀ ਰਾਹ ਦੀ ਥਕਾਵਟ ਛੱਡ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।

ਸ਼੍ਰੀਸ਼ੁਕ ਉਵਾਚ। ਏਕਦਾ ਦ੍ਵਾਰਵਤ੍ਯਾਂ ਤੁ ਵਿਪ੍ਰਪਤ੍ਨ੍ਯਾਃ ਕੁਮਾਰਕਃ। ਜਾਤਮਾਤ੍ਰੋ ਭੁਵਂ ਸ੍ਪृष੍ਟ੍ਵਾ ਮਮਾਰ ਕਿਲ ਭਾਰਤ

ਸ਼ੁਕਦੇਵ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਇਕ ਵਾਰ, ਦਵਾਰਕਾ ਵਿਚ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੀ ਪਤਨੀ ਦਾ ਨਵਜਾਤ ਪੁੱਤਰ, ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਛੂਹਣ ਨਾਲ ਹੀ, ਮਰ ਗਿਆ, ਹੇ ਭਾਰਤ ਵੰਸ਼ੀ।

ਵਿਪ੍ਰੋ ਗृਹੀਤ੍ਵਾ ਮृਤਕਂ ਰਾਜਦ੍ਵਾਰ੍ਯੁਪਧਾਯ ਸਃ। ਇਦਂ ਪ੍ਰੋਵਾਚ ਵਿਲਪਨ੍ਨਾਤੁਰੋ ਦੀਨਮਾਨਸਃ

ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਮਰੇ ਹੋਏ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ 'ਤੇ ਰੱਖ ਕੇ, ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ, ਵਿਲਾਪ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ, ਇਹ ਬੋਲਿਆ।

ਬ੍ਰਹ੍ਮਦ੍ਵਿषਃ ਸ਼ਠਧਿਯੋ ਲੁਬ੍ਧਸ੍ਯ ਵਿषਯਾਤ੍ਮਨਃ। ਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਬਨ੍ਧੋਃ ਕਰ੍ਮਦੋषਾਤ੍ਪਞ੍ਚਤ੍ਵਂ ਮੇ ਗਤੋऽਰ੍ਭਕਃ

ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਵੈਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਧੋਖੇਬਾਜ਼, ਲਾਲਚੀ ਤੇ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਵਿਚ ਰੁਚੀ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਰਾਜਾ ਦੀ ਕਰਤੂਤ ਕਰਕੇ, ਮੇਰਾ ਬੱਚਾ ਮਰ ਗਿਆ।

ਹਿਂਸਾਵਿਹਾਰਂ ਨृਪਤਿਂ ਦੁਃਸ਼ੀਲਮਜਿਤੇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਮ੍। ਪ੍ਰਜਾ ਭਜਨ੍ਤ੍ਯਃ ਸੀਦਨ੍ਤਿ ਦਰਿਦ੍ਰਾ ਨਿਤ੍ਯਦੁਃਖਿਤਾਃ

ਜਦ ਰਾਜਾ ਹਿੰਸਾ ਵਿਚ ਰੁਚੀ ਰੱਖਦਾ, ਮੰਦ ਚਰਿਤਰ ਤੇ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ 'ਤੇ ਕਾਬੂ ਨਾ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਲੋਕ ਗਰੀਬ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਤੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਦੁਖੀ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।

ਏਵਂ ਦ੍ਵਿਤੀਯਂ ਵਿਪ੍ਰਰ੍षਿਸ੍ਤृਤੀਯਂ ਤ੍ਵੇਵਮੇਵ ਚ। ਵਿਸृਜ੍ਯ ਸ ਨृਪਦ੍ਵਾਰਿ ਤਾਂ ਗਾਥਾਂ ਸਮਗਾਯਤ

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਦੂਜਾ ਤੇ ਤੀਜਾ ਬੱਚਾ ਵੀ ਮਰ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਰਾਜਾ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ 'ਤੇ ਛੱਡ ਕੇ, ਉਹੀ ਵਿਲਾਪ ਗੀਤ ਗਾਇਆ।

ਤਾਮਰ੍ਜੁਨ ਉਪਸ਼੍ਰੁਤ੍ਯ ਕਰ੍ਹਿਚਿਤ੍ਕੇਸ਼ਵਾਨ੍ਤਿਕੇ। ਪਰੇਤੇ ਨਵਮੇ ਬਾਲੇ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਂ ਸਮਭਾषਤ

ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਅਰਜੁਨ ਨੇ, ਕਿਸੇ ਸਮੇਂ ਕੇਸ਼ਵ ਜੀ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਵਿਚ, ਨੌਵੇਂ ਬੱਚੇ ਦੇ ਮਰਨ 'ਤੇ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਗੱਲ ਕੀਤੀ।

ਕਿਂ ਸ੍ਵਿਦ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਂਸ੍ਤ੍ਵਨ੍ਨਿਵਾਸੇ ਇਹ ਨਾਸ੍ਤਿ ਧਨੁਰ੍ਧਰਃ। ਰਾਜਨ੍ਯਬਨ੍ਧੁਰੇਤੇ ਵੈ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਃ ਸਤ੍ਰਮਾਸਤੇ

ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਤੇਰੇ ਘਰ ਵਿਚ ਕੀ ਘਾਟ ਹੈ, ਹੇ ਧਨੁਧਾਰੀ? ਇਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਲੋਕ ਯਜਨਾ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ, ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਰਾਜਪੁਤ ਮਿੱਤਰ ਵੀ ਹਨ।

ਧਨਦਾਰਾਤ੍ਮਜਾਪृਕ੍ਤਾ ਯਤ੍ਰ ਸ਼ੋਚਨ੍ਤਿ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਃ। ਤੇ ਵੈ ਰਾਜਨ੍ਯਵੇषੇਣ ਨਟਾ ਜੀਵਨ੍ਤ੍ਯਸੁਮ੍ਭਰਾਃ

ਜਿੱਥੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਧਨ, ਪਤਨੀ ਤੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਹੋਏ, ਵਿਲਾਪ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ, ਉਥੇ ਰਾਜਪੁਤਾਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ, ਅਸਲ ਵਿਚ ਝੂਠੇ ਤੇ ਨਿਕੰਮੇ ਹਨ।

ਅਹਂ ਪ੍ਰਜਾਃ ਵਾਂ ਭਗਵਨ੍ਰਕ੍ਸ਼ਿष੍ਯੇ ਦੀਨਯੋਰਿਹ। ਅਨਿਸ੍ਤੀਰ੍ਣਪ੍ਰਤਿਜ੍ਞੋऽਗ੍ਨਿਂ ਪ੍ਰਵੇਕ੍ਸ਼੍ਯੇ ਹਤਕਲ੍ਮषਃ

ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਮੈਂ ਇਥੇ ਤੁਹਾਡੀਆਂ ਬੇਸਹਾਰਾ ਤੇ ਦੁਖੀ ਸੰਤਾਨਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਾਂਗਾ; ਜੇ ਮੈਂ ਆਪਣਾ ਵਾਅਦਾ ਪੂਰਾ ਨਾ ਕਰ ਸਕਾਂ, ਤਾਂ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਚਲਾ ਜਾਵਾਂਗਾ।

ਸ਼੍ਰੀਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ ਉਵਾਚ। ਸਙ੍ਕਰ੍षਣੋ ਵਾਸੁਦੇਵਃ ਪ੍ਰਦ੍ਯੁਮ੍ਨੋ ਧਨ੍ਵਿਨਾਂ ਵਰਃ। ਅਨਿਰੁਦ੍ਧੋऽਪ੍ਰਤਿਰਥੋ ਨ ਤ੍ਰਾਤੁਂ ਸ਼ਕ੍ਨੁਵਨ੍ਤਿ ਯਤ੍

ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਸੰਕਰਸ਼ਣ, ਵਾਸੁਦੇਵ, ਤੀਰਾਂ ਦੇ ਮਹਾਨ ਯੋਧਾ ਪ੍ਰਦਯੁਮਨ ਅਤੇ ਅਨਿਰੁੱਧ, ਜਿਸਦੀ ਰਥ ਨੂੰ ਕੋਈ ਹਰਾ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ, ਉਹ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕੇ।

ਤਤ੍ਕਥਂ ਨੁ ਭਵਾਨ੍ਕਰ੍ਮ ਦੁष੍ਕਰਂ ਜਗਦੀਸ਼੍ਵਰੈਃ। ਤ੍ਵਂ ਚਿਕੀਰ੍षਸਿ ਬਾਲਿਸ਼੍ਯਾਤ੍ਤਨ੍ਨ ਸ਼੍ਰਦ੍ਦਧ੍ਮਹੇ ਵਯਮ੍

ਤਾਂ ਫਿਰ, ਤੁਸੀਂ ਕਿਵੇਂ, ਜੋ ਕੰਮ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਵੱਡੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਵੀ ਔਖਾ ਹੈ, ਉਹ ਬਚਪਨ ਵਿਚ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ? ਅਸੀਂ ਇਸ ਗੱਲ 'ਤੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ।

ਸ਼੍ਰੀਅਰ੍ਜੁਨ ਉਵਾਚ। ਨਾਹਂ ਸਙ੍ਕਰ੍षਣੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਨ੍ਨ ਕृष੍ਣਃ ਕਾਰ੍ष੍ਣਿਰੇਵ ਚ। ਅਹਂ ਵਾ ਅਰ੍ਜੁਨੋ ਨਾਮ ਗਾਣ੍ਡੀਵਂ ਯਸ੍ਯ ਵੈ ਧਨੁਃ

ਅਰਜੁਨ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਮੈਂ ਨਾ ਤਾਂ ਸੰਕਰਸ਼ਣ ਹਾਂ, ਨਾ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ, ਨਾ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦਾ ਪੁੱਤਰ; ਮੈਂ ਅਰਜੁਨ ਹਾਂ, ਜਿਸਦਾ ਧਨੁਸ਼ ਗਾਂਡੀਵ ਹੈ।

ਮਾਵਮਂਸ੍ਥਾ ਮਮ ਬ੍ਰਹ੍ਮਨ੍ਵੀਰ੍ਯਂ ਤ੍ਰ੍ਯਮ੍ਬਕਤੋषਣਮ੍। ਮृਤ੍ਯੁਂ ਵਿਜਿਤ੍ਯ ਪ੍ਰਧਨੇ ਆਨੇष੍ਯੇ ਤੇ ਪ੍ਰਜਾਃ ਪ੍ਰਭੋ

ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਮੇਰੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਘੱਟ ਨਾ ਆਕੋ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਤ੍ਰਯੰਬਕਾ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਇਆ; ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਕੇ, ਮੈਂ ਤੇਰੀਆਂ ਸੰਤਾਨਾਂ ਵਾਪਸ ਲਿਆਵਾਂਗਾ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ।

ਏਵਂ ਵਿਸ਼੍ਰਮ੍ਭਿਤੋ ਵਿਪ੍ਰਃ ਫਾਲ੍ਗੁਨੇਨ ਪਰਨ੍ਤਪ। ਜਗਾਮ ਸ੍ਵਗृਹਂ ਪ੍ਰੀਤਃ ਪਾਰ੍ਥਵੀਰ੍ਯਂ ਨਿਸ਼ਾਮਯਨ੍

ਫਾਲਗੁਨ ਵਲੋਂ ਭਰੋਸਾ ਮਿਲਣ ਤੇ, ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਤਬਾਹ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਪਾਰਥ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਵੇਖ ਕੇ ਖੁਸ਼ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਾਪਸ ਚਲਾ ਗਿਆ।

ਪ੍ਰਸੂਤਿਕਾਲ ਆਸਨ੍ਨੇ ਭਾਰ੍ਯਾਯਾ ਦ੍ਵਿਜਸਤ੍ਤਮਃ। ਪਾਹਿ ਪਾਹਿ ਪ੍ਰਜਾਂ ਮृਤ੍ਯੋਰਿਤ੍ਯਾਹਾਰ੍ਜੁਨਮਾਤੁਰਃ

ਜਦੋਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੀ ਪਤਨੀ ਦੇ ਜਣਮ ਦਾ ਸਮਾਂ ਆ ਗਿਆ, ਉਹ ਵਧੀਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਚਿੰਤਤ ਹੋ ਕੇ ਅਰਜੁਨ ਨੂੰ ਬੁਲਾਇਆ: 'ਮੇਰੇ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਚਾ, ਬਚਾ!'

ਸ ਉਪਸ੍ਪृਸ਼੍ਯ ਸ਼ੁਚ੍ਯਮ੍ਭੋ ਨਮਸ੍ਕृਤ੍ਯ ਮਹੇਸ਼੍ਵਰਮ੍। ਦਿਵ੍ਯਾਨ੍ਯਸ੍ਤ੍ਰਾਣਿ ਸਂਸ੍ਮृਤ੍ਯ ਸਜ੍ਯਂ ਗਾਣ੍ਡੀਵਮਾਦਦੇ

ਉਸ ਨੇ ਪਵਿੱਤਰ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸਾਫ ਕੀਤਾ, ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ, ਦਿਵਿਆ ਅਸਤਰਾਂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਤਿਆਰ ਗਾਂਡੀਵ ਚੁੱਕ ਲਿਆ।

ਨ੍ਯਰੁਣਤ੍ਸੂਤਿਕਾਗਾਰਂ ਸ਼ਰੈਰ੍ਨਾਨਾਸ੍ਤ੍ਰਯੋਜਿਤੈਃ। ਤਿਰ੍ਯਗੂਰ੍ਧ੍ਵਮਧਃ ਪਾਰ੍ਥਸ਼੍ਚਕਾਰ ਸ਼ਰਪਞ੍ਜਰਮ੍

ਪਾਰਥ ਨੇ ਤੀਰਾਂ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਅਸਤਰਾਂ ਨਾਲ ਜਨਮ ਵਾਲੇ ਘਰ ਨੂੰ ਰੋਕ ਲਿਆ, ਤੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਚਾਰ ਪਾਸੇ, ਉਪਰ ਤੇ ਹੇਠਾਂ, ਇਕ ਪੰਜਰਾ ਬਣਾਇਆ।

ਤਤਃ ਕੁਮਾਰਃ ਸਞ੍ਜਾਤੋ ਵਿਪ੍ਰਪਤ੍ਨ੍ਯਾ ਰੁਦਨ੍ਮੁਹੁਃ। ਸਦ੍ਯੋऽਦਰ੍ਸ਼ਨਮਾਪੇਦੇ ਸਸ਼ਰੀਰੋ ਵਿਹਾਯਸਾ

ਫਿਰ, ਜਦੋਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨੇ ਬੱਚਾ ਜਣਿਆ, ਉਹ ਬਾਰ-ਬਾਰ ਰੋ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਪਰ ਉਹ ਤੁਰੰਤ ਆਪਣੇ ਸਰੀਰ ਸਮੇਤ ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਗਾਇਬ ਹੋ ਗਿਆ।

ਤਦਾਹ ਵਿਪ੍ਰੋ ਵਿਜਯਂ ਵਿਨਿਨ੍ਦਨ੍ਕृष੍ਣਸਨ੍ਨਿਧੌ। ਮੌਢ੍ਯਂ ਪਸ਼੍ਯਤ ਮੇ ਯੋऽਹਂ ਸ਼੍ਰਦ੍ਦਧੇ ਕ੍ਲੀਬਕਤ੍ਥਨਮ੍

ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਵਿੱਚ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੇ ਅਰਜੁਨ ਦੀ ਜਿੱਤ 'ਤੇ ਤਾਣਾ ਮਾਰਿਆ: 'ਮੇਰੀ ਮੂਰਖਤਾ ਵੇਖੋ, ਜੋ ਮੈਂ ਉਸ ਦੀ ਵੱਡੀ-ਵੱਡੀ ਗੱਲਾਂ 'ਤੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਕਰ ਲਿਆ।'

ਨ ਪ੍ਰਦ੍ਯੁਮ੍ਨੋ ਨਾਨਿਰੁਦ੍ਧੋ ਨ ਰਾਮੋ ਨ ਚ ਕੇਸ਼ਵਃ। ਯਸ੍ਯ ਸ਼ੇਕੁਃ ਪਰਿਤ੍ਰਾਤੁਂ ਕੋऽਨ੍ਯਸ੍ਤਦਵਿਤੇਸ਼੍ਵਰਃ

ਨਾ ਪ੍ਰਦਯੁਮਨ, ਨਾ ਅਨਿਰੁੱਧ, ਨਾ ਰਾਮ, ਨਾ ਕੇਸ਼ਵ ਉਸ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰ ਸਕੇ; ਫਿਰ ਹੋਰ ਕੌਣ, ਹੇ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਸੁਆਮੀ, ਇਹ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ?

ਧਿਗਰ੍ਜੁਨਂ ਮृषਾਵਾਦਂ ਧਿਗਾਤ੍ਮਸ਼੍ਲਾਘਿਨੋ ਧਨੁਃ। ਦੈਵੋਪਸृष੍ਟਂ ਯੋ ਮੌਢ੍ਯਾਦਾਨਿਨੀषਤਿ ਦੁਰ੍ਮਤਿਃ

ਅਰਜੁਨ ਨੂੰ ਉਸਦੇ ਝੂਠੇ ਵਾਅਦੇ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਦੀ ਵਡਾਈ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਧਨੁਸ਼ 'ਤੇ ਸ਼ਰਮ ਆਉਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ; ਜੋ ਕਿਸਮਤ ਵਲੋਂ ਹੋਇਆ, ਉਹ ਮੂਰਖਤਾ ਨਾਲ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਏਵਂ ਸ਼ਪਤਿ ਵਿਪ੍ਰਰ੍षੌ ਵਿਦ੍ਯਾਮਾਸ੍ਥਾਯ ਫਾਲ੍ਗੁਨਃ। ਯਯੌ ਸਂਯਮਨੀਮਾਸ਼ੁ ਯਤ੍ਰਾਸ੍ਤੇ ਭਗਵਾਨ੍ਯਮਃ

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਰਿਸ਼ੀ ਵਲੋਂ ਸ਼ਾਪ ਮਿਲਣ 'ਤੇ, ਫਾਲਗੁਨ ਨੇ ਆਪਣੀ ਵਿਦਿਆ 'ਤੇ ਭਰੋਸਾ ਕਰਕੇ, ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਸੰਯਮਨੀ ਪਹੁੰਚਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਯਮਰਾਜ ਵੱਸਦੇ ਹਨ।

ਵਿਪ੍ਰਾਪਤ੍ਯਮਚਕ੍ਸ਼ਾਣਸ੍ਤਤ ਐਨ੍ਦ੍ਰੀ ਮਗਾਤ੍ਪੁਰੀਮ੍। ਆਗ੍ਨੇਯੀਂ ਨੈਰृਤੀਂ ਸੌਮ੍ਯਾਂ ਵਾਯਵ੍ਯਾਂ ਵਾਰੁਣੀਮਥ

ਉਥੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਨਾ ਮਿਲ ਕੇ, ਉਹ ਇੰਦਰ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ, ਫਿਰ ਅੱਗ, ਨਿਰ੍ਰਿਤ, ਸੋਮ, ਵਾਯੂ ਤੇ ਵਰੁਣ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ 'ਚ ਹਥਿਆਰ ਲੈ ਕੇ ਗਿਆ।

ਰਸਾਤਲਂ ਨਾਕਪृष੍ਠਂ ਧਿष੍ਣ੍ਯਾਨ੍ਯਨ੍ਯਾਨ੍ਯੁਦਾਯੁਧਃ। ਤਤੋऽਲਬ੍ਧਦ੍ਵਿਜਸੁਤੋ ਹ੍ਯਨਿਸ੍ਤੀਰ੍ਣਪ੍ਰਤਿਸ਼੍ਰੁਤਃ । ਅਗ੍ਨਿਂ ਵਿਵਿਕ੍ਸ਼ੁਃ ਕृष੍ਣੇਨ ਪ੍ਰਤ੍ਯੁਕ੍ਤਃ ਪ੍ਰਤਿषੇਧਤਾ

ਉਹ ਰਸਾਤਲ, ਅਸਮਾਨ, ਹੋਰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਘਰਾਂ 'ਚ ਹਥਿਆਰ ਲੈ ਕੇ ਗਿਆ; ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਨਾ ਮਿਲਿਆ, ਤੇ ਵਾਅਦਾ ਪੂਰਾ ਨਾ ਹੋਇਆ, ਤਾਂ ਉਹ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਜਾਣ ਦਾ ਮਨ ਬਣਾਇਆ, ਪਰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੇ ਰੋਕ ਲਿਆ।

ਦਰ੍ਸ਼ਯੇ ਦ੍ਵਿਜਸੂਨੂਂਸ੍ਤੇ ਮਾਵਜ੍ਞਾਤ੍ਮਾਨਮਾਤ੍ਮਨਾ। ਯੇ ਤੇ ਨਃ ਕੀਰ੍ਤਿਂ ਵਿਮਲਾਂ ਮਨੁष੍ਯਾਃ ਸ੍ਥਾਪਯਿष੍ਯਨ੍ਤਿ

ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਦਿਖਾਵਾਂਗਾ; ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਘੱਟ ਨਾ ਸਮਝ। ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਸਾਡੀ ਪਵਿੱਤਰ ਕੀਰਤੀ ਨੂੰ ਟਿਕਾਉਣਗੇ, ਉਹ ਧਨਵੰਤ ਹੋਣਗੇ।

ਇਤਿ ਸਮ੍ਭਾष੍ਯ ਭਗਵਾਨਰ੍ਜੁਨੇਨ ਸਹੇਸ਼੍ਵਰਃ। ਦਿਵ੍ਯਂ ਸ੍ਵਰਥਮਾਸ੍ਥਾਯ ਪ੍ਰਤੀਚੀਂ ਦਿਸ਼ਮਾਵਿਸ਼ਤ੍

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਰਜੁਨ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਕੇ, ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ, ਸਭ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, ਆਪਣਾ ਦਿਵਿਆ ਰਥ ਚੜ੍ਹਿਆ ਤੇ ਪੱਛਮੀ ਪਾਸੇ ਚਲੇ ਗਏ।

ਸਪ੍ਤ ਦ੍ਵੀਪਾਨ੍ਸਸਿਨ੍ਧੂਂਸ਼੍ਚ ਸਪ੍ਤ ਸਪ੍ਤ ਗਿਰੀਨਥ। ਲੋਕਾਲੋਕਂ ਤਥਾਤੀਤ੍ਯ ਵਿਵੇਸ਼ ਸੁਮਹਤ੍ਤਮਃ

ਉਹ ਮਹਾਨ ਪ੍ਰਭੂ ਸੱਤ ਟਾਪੂਆਂ, ਸੱਤ ਦਰਿਆਵਾਂ ਅਤੇ ਸੱਤ ਪਹਾੜਾਂ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰਕੇ, ਲੋਕਾਲੋਕ ਨੂੰ ਵੀ ਲੰਘ ਕੇ ਅੰਦਰ ਚਲੇ ਗਏ।

ਤਤ੍ਰਾਸ਼੍ਵਾਃ ਸ਼ੈਬ੍ਯਸੁਗ੍ਰੀਵ ਮੇਘਪੁष੍ਪਬਲਾਹਕਾਃ। ਤਮਸਿ ਭ੍ਰष੍ਟਗਤਯੋ ਬਭੂਵੁਰ੍ਭਰਤਰ੍षਭ

ਉਥੇ, ਭਾਰਤਾਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ, ਸ਼ੈਬਿਆ, ਸੁਗਰੀਵ, ਮੇਘਪੁਸ਼ਪ ਅਤੇ ਬਲਾਹਕਾ ਘੋੜੇ ਹਨੇਰੇ ਵਿੱਚ ਰਾਹ ਭੁੱਲ ਗਏ ਤੇ ਗੁੰਮ ਹੋ ਗਏ।