ਤਾਮਾਪਤਨ੍ਤੀਂ ਨਭਸਿ ਮਹੋਲ੍ਕਾਮਿਵ ਰਂਹਸਾ । ਭਾਸਯਨ੍ਤੀਂ ਦਿਸ਼ਃ ਸ਼ੌਰਿਃ ਸਾਯਕੈਃ ਸ਼ਤਧਾਚ੍ਛਿਨਤ੍
ਉਹ ਹਥਿਆਰ, ਆਕਾਸ਼ ਵਿਚ ਵੱਡੇ ਉਲਕਾ ਵਾਂਗ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਚਲਦਿਆਂ, ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਨੂੰ ਚਮਕਾਉਂਦਾ, ਸ਼ੌਰੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਸੌ ਟੁਕੜਿਆਂ 'ਚ ਵੰਡ ਦਿੱਤਾ।
ਤਂ ਚ षੋਡਸ਼ਭਿਰ੍ਵਿਦ੍ਧ੍ਵਾ ਬਾਣੈਃ ਸੌਭਂ ਚ ਖੇ ਭ੍ਰਮਤ੍ । ਅਵਿਧ੍ਯਚ੍ਛਰਸਨ੍ਦੋਹੈਃ ਖਂ ਸੂਰ੍ਯ ਇਵ ਰਸ਼੍ਮਿਭਿਃ
ਫਿਰ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੇ ਸ਼ਾਲਵ ਨੂੰ ਸੋਲ੍ਹਾਂ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਵਿੱਧਿਆ ਅਤੇ ਆਕਾਸ਼ ਵਿਚ ਘੁੰਮਦੇ ਸੌਭਾ ਨੂੰ ਵੀ ਤੀਰਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਨਾਲ ਵਿੱਧਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਸੂਰਜ ਆਪਣੀਆਂ ਕਿਰਨਾਂ ਨਾਲ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਸ਼ਾਲ੍ਵਃ ਸ਼ੌਰੇਸ੍ਤੁ ਦੋਃ ਸਵ੍ਯਂ ਸ਼ਾਰ੍ਙ੍ਗਂ ਸ਼ਾਰ੍ਙ੍ਗਧਨ੍ਵਨਃ । ਬਿਭੇਦ ਨ੍ਯਪਤਦ੍ ਹਸ੍ਤਾਤ੍ ਸ਼ਾਰ੍ਙ੍ਗਮਾਸੀਤ੍ ਤਦਦ੍ਭੁਤਮ੍
ਸ਼ਾਲਵ ਨੇ ਸ਼ੌਰੀ ਦੇ ਖੱਬੇ ਬਾਹ 'ਤੇ, ਜੋ ਸ਼ਾਰੰਗ ਧਨੁਸ਼ ਦਾ ਧਾਰੀ ਸੀ, ਵਾਰ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਹੱਥੋਂ ਸ਼ਾਰੰਗ ਧਨੁਸ਼ ਤੋੜ ਦਿੱਤਾ। ਇਹ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਅਜੀਬ ਸੀ।
ਹਾਹਾਕਾਰੋ ਮਹਾਨਾਸੀਦ੍ ਭੂਤਾਨਾਂ ਤਤ੍ਰ ਪਸ਼੍ਯਤਾਮ੍ । ਨਿਨਦ੍ਯ ਸੌਭਰਾਡੁਚ੍ਚੈਃ ਇਦਮਾਹ ਜਨਾਰ੍ਦਨਮ੍
ਉਥੇ ਵੇਖਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿਚ ਵੱਡਾ ਹਾਹਾਕਾਰ ਹੋਇਆ। ਸੌਭਾ ਦਾ ਰਾਜਾ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਨਾਲ ਗੂੰਜਦਾ ਹੋਇਆ, ਜਨਾਰਦਨ ਨੂੰ ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਆਖਿਆ।
ਯਤ੍ਤ੍ਵਯਾ ਮੂਢ ਨਃ ਸਖ੍ਯੁਃ ਭ੍ਰਾਤੁਰ੍ਭਾਰ੍ਯਾ ਹृਤੇਕ੍ਸ਼ਤਾਮ੍ । ਪ੍ਰਮਤ੍ਤਃ ਸ ਸਭਾਮਧ੍ਯੇ ਤ੍ਵਯਾ ਵ੍ਯਾਪਾਦਿਤਃ ਸਖਾ
'ਮੂਰਖ, ਤੇਰੀ ਵਜ੍ਹਾ ਨਾਲ ਸਾਡਾ ਦੋਸਤ—ਮੇਰਾ ਭਰਾ-ਇਨ-ਲਾਅ—ਸਭਾ ਵਿਚ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ, ਉਸਦੀ ਪਤਨੀ ਅ攀ੁਕੜੀ ਗਈ, ਜਦ ਤੂੰ ਬੇਪਰਵਾਹੀ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ।'
ਤਂ ਤ੍ਵਾਦ੍ਯ ਨਿਸ਼ਿਤੈਰ੍ਬਾਣੈਃ ਅਪਰਾਜਿਤਮਾਨਿਨਮ੍ । ਨਯਾਮ੍ਯਪੁਨਰਾਵृਤ੍ਤਿਂ ਯਦਿ ਤਿष੍ਠੇਰ੍ਮਮਾਗ੍ਰਤਃ
'ਅੱਜ, ਤੇਜ਼ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ—ਜੋ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਅਜੈਯ ਸਮਝਦਾ ਹੈ—ਵਾਪਸ ਨਾ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਰਾਹ 'ਤੇ ਭੇਜ ਦਿਆਂਗਾ, ਜੇ ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਖੜਾ ਹੋਇਆ।'
ਸ਼੍ਰੀਭਗਵਾਨੁਵਾਚ - ਵृਥਾ ਤ੍ਵਂ ਕਤ੍ਥਸੇ ਮਨ੍ਦ ਨ ਪਸ਼੍ਯਸ੍ਯਨ੍ਤਿਕੇऽਨ੍ਤਕਮ੍ । ਪੌਰੁषਂ ਦਰ੍ਸ਼ਯਨ੍ਤਿ ਸ੍ਮ ਸ਼ੂਰਾ ਨ ਬਹੁਭਾषਿਣਃ
ਸ਼੍ਰੀ ਭਗਵਾਨ ਨੇ ਆਖਿਆ: 'ਤੂੰ ਵਧੀਕ ਬੋਲਦਾ ਹੈਂ, ਮੂਰਖ; ਤੇਰੇ ਨੇੜੇ ਮੌਤ ਖੜੀ ਹੈ, ਪਰ ਤੂੰ ਵੇਖਦਾ ਨਹੀਂ। ਅਸਲ ਵੀਰ ਆਪਣਾ ਜੌਹਰ ਕੰਮਾਂ ਵਿਚ ਦਿਖਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਬਹੁਤ ਬੋਲਣ ਵਿਚ ਨਹੀਂ।'
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਭਗਵਾਨ੍ ਸ਼ਾਲ੍ਵਂ ਗਦਯਾ ਭੀਮਵੇਗਯਾ । ਤਤਾਡ ਜਤ੍ਰੌ ਸਂਰਬ੍ਧਃ ਸ ਚਕਮ੍ਪੇ ਵਮਨ੍ਨਸृਕ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਖ ਕੇ, ਭਗਵਾਨ ਨੇ ਸ਼ਾਲਵ ਨੂੰ ਗੁੱਸੇ ਵਿਚ, ਭਾਰੀ ਗਦਾ ਨਾਲ ਛਾਤੀ 'ਤੇ ਵਾਰ ਕੀਤਾ; ਸ਼ਾਲਵ ਕੰਬਿਆ ਅਤੇ ਖੂਨ ਉਲਟੀ ਕਰਨ ਲੱਗਾ।
ਗਦਾਯਾਂ ਸਨ੍ਨਿਵृਤ੍ਤਾਯਾਂ ਸ਼ਾਲ੍ਵਸ੍ਤ੍ਵਨ੍ਤਰਧੀਯਤ । ਤਤੋ ਮੁਹੂਰ੍ਤ ਆਗਤ੍ਯ ਪੁਰੁषਃ ਸ਼ਿਰਸਾਚ੍ਯੁਤਮ੍ । ਦੇਵਕ੍ਯਾ ਪ੍ਰਹਿਤੋऽਸ੍ਮੀਤਿ ਨਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰਾਹ ਵਚੋ ਰੁਦਨ੍
ਗਦਾ ਰੋਕੀ ਜਾਣ 'ਤੇ, ਸ਼ਾਲਵ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ। ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ, ਇੱਕ ਆਦਮੀ ਅਚੁਤ ਦੇ ਕੋਲ ਆਇਆ, ਨਮ ਸਕਦਾ ਹੋਇਆ, ਰੋਦਿਆਂ ਆਖਿਆ, 'ਮੈਂ ਦੇਵਕੀ ਵਲੋਂ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ ਹਾਂ।'
ਕृष੍ਣ ਕृष੍ਣ ਮਹਾਬਾਹੋ ਪਿਤਾ ਤੇ ਪਿਤृਵਤ੍ਸਲ । ਬਦ੍ਧ੍ਵਾਪਨੀਤਃ ਸ਼ਾਲ੍ਵੇਨ ਸੌਨਿਕੇਨ ਯਥਾ ਪਸ਼ੁਃ
'ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ, ਵੱਡੇ ਬਾਹ ਵਾਲੇ, ਤੇਰਾ ਪਿਤਾ, ਜੋ ਤੈਨੂੰ ਪਿਆਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਸ਼ਾਲਵ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਲੋਕਾਂ ਵਲੋਂ ਪਸ਼ੂ ਵਾਂਗ ਬੰਨ੍ਹ ਕੇ ਲੈ ਗਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।'
ਨਿਸ਼ਮ੍ਯ ਵਿਪ੍ਰਿਯਂ ਕृष੍ਣੋ ਮਾਨੁषੀਂ ਪ੍ਰਕृਤਿਂ ਗਤਃ । ਵਿਮਨਸ੍ਕੋ ਘृਣੀ ਸ੍ਨੇਹਾਦ੍ ਬਭਾषੇ ਪ੍ਰਾਕृਤੋ ਯਥਾ
ਇਹ ਦੁਖਦਾਈ ਖ਼ਬਰ ਸੁਣ ਕੇ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਪਿਆਰ ਵਿਚ ਮਾਨਵ ਰੂਪ ਵਿਚ ਆ ਗਿਆ, ਉਸਦਾ ਮਨ ਉਦਾਸ ਤੇ ਦਇਆ ਨਾਲ ਭਰ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਆਮ ਇਨਸਾਨ ਵਾਂਗ ਬੋਲਿਆ।
ਕਥਂ ਰਾਮਮਸਮ੍ਭ੍ਰਾਨ੍ਤਂ ਜਿਤ੍ਵਾਜੇਯਂ ਸੁਰਾਸੁਰੈਃ । ਸ਼ਾਲ੍ਵੇਨਾਲ੍ਪੀਯਸਾ ਨੀਤਃ ਪਿਤਾ ਮੇ ਬਲਵਾਨ੍ ਵਿਧਿਃ
ਮੇਰਾ ਪਿਤਾ, ਜੋ ਰਾਮਾ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਦੈਤ ਵੀ ਨਹੀਂ ਜਿੱਤ ਸਕੇ, ਉਹ ਸ਼ਾਲਵ ਵਰਗੇ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਮਨੁੱਖ ਵਲੋਂ ਕਿਵੇਂ ਲੈ ਜਾਇਆ ਗਿਆ? ਇਹ ਸਭ ਕਿਸਮਤ ਦੀ ਤਾਕਤ ਹੈ।
ਇਤਿ ਬ੍ਰੁਵਾਣੇ ਗੋਵਿਨ੍ਦੇ ਸੌਭਰਾਟ੍ ਪ੍ਰਤ੍ਯੁਪਸ੍ਥਿਤਃ । ਵਸੁਦੇਵਮਿਵਾਨੀਯ ਕृष੍ਣਂ ਚੇਦਮੁਵਾਚ ਸਃ
ਜਦ ਗੋਵਿੰਦਾ ਇਹ ਗੱਲ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਸੌਭਾ ਦਾ ਰਾਜਾ ਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੂੰ, ਜਿਵੇਂ ਵਸੁਦੇਵ ਨੂੰ ਲਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਲੈ ਕੇ ਇਹ ਗੱਲ ਕੀਤੀ।
ਏष ਤੇ ਜਨਿਤਾ ਤਾਤੋ ਯਦਰ੍ਥਮਿਹ ਜੀਵਸਿ । ਵਧਿष੍ਯੇ ਵੀਕ੍ਸ਼ਤਸ੍ਤੇऽਮੁਂ ਈਸ਼ਸ਼੍ਚੇਤ੍ ਪਾਹਿ ਬਾਲਿਸ਼
ਇਹ ਤੇਰਾ ਪਿਤਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਲਈ ਤੂੰ ਇਸ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਜੀਉਂਦਾ ਹੈ। ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਤੇਰੀ ਅੱਖਾਂ ਸਾਹਮਣੇ ਮਾਰ ਦੇਵਾਂਗਾ। ਜੇ ਤੂੰ ਪ੍ਰਭੂ ਹੈਂ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਬਚਾ ਲੈ, ਮੂਰਖ!
ਏਵਂ ਨਿਰ੍ਭਰ੍ਤ੍ਸ੍ਯ ਮਾਯਾਵੀ ਖਡ੍ਗੇਨਾਨਕਦੁਨ੍ਦੁਭੇਃ । ਉਤ੍ਕृਤ੍ਯ ਸ਼ਿਰ ਆਦਾਯ ਖਸ੍ਥਂ ਸੌਭਂ ਸਮਾਵਿਸ਼ਤ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਡਾਂਟ ਕੇ, ਠੱਗ ਨੇ ਆਪਣੀ ਤਲਵਾਰ ਕੱਢੀ, ਅਨਕਦੁੰਦੁਭੀ ਦਾ ਸਿਰ ਵੱਢਿਆ ਤੇ ਲੈ ਕੇ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਸੌਭਾ ਕਿਲੇ ਵਿੱਚ ਚਲਾ ਗਿਆ।
( ਮਿਸ਼੍ਰ ) ਤਤੋ ਮੁਹੂਰ੍ਤਂ ਪ੍ਰਕृਤਾਵੁਪਪ੍ਲੁਤਃ ਸ੍ਵਬੋਧ ਆਸ੍ਤੇ ਸ੍ਵਜਨਾਨੁषਙ੍ਗਤਃ । ਮਹਾਨੁਭਾਵਸ੍ਤਦਬੁਧ੍ਯਦਾਸੁਰੀਂ ਮਾਯਾਂ ਸ ਸ਼ਾਲ੍ਵਪ੍ਰਸृਤਾਂ ਮਯੋਦਿਤਾਮ੍
ਫਿਰ, ਕੁਝ ਪਲਾਂ ਲਈ, ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਆਪਣੇ ਆਪਣੇ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਪਿਆਰ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬ ਗਿਆ। ਪਰ ਜਲਦੀ ਹੀ ਉਸ ਨੇ ਸਮਝ ਲਿਆ ਕਿ ਇਹ ਸ਼ਾਲਵ ਵਲੋਂ ਮਾਇਆ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਬਣਾਈ ਹੋਈ ਦੈਤਾਂ ਵਾਲੀ ਠੱਗੀ ਹੈ।
ਨ ਤਤ੍ਰ ਦੂਤਂ ਨ ਪਿਤੁਃ ਕਲੇਵਰਂ ਪ੍ਰਬੁਦ੍ਧ ਆਜੌ ਸਮਪਸ਼੍ਯਦਚ੍ਯੁਤਃ । ਸ੍ਵਾਪ੍ਨਂ ਯਥਾ ਚਾਮ੍ਬਰਚਾਰਿਣਂ ਰਿਪੁਂ ਸੌਭਸ੍ਥਮਾਲੋਕ੍ਯ ਨਿਹਨ੍ਤੁਮੁਦ੍ਯਤਃ
ਜਦ ਅਚੁਤ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਜਾਗਿਆ, ਉਸ ਨੂੰ ਨਾ ਦੂਤ ਮਿਲਿਆ, ਨਾ ਪਿਤਾ ਦਾ ਸਰੀਰ। ਜਿਵੇਂ ਸੁਪਨੇ ਤੋਂ ਜਾਗਣ ਵਾਲਾ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਵੈਰੀ ਨੂੰ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਸੌਭਾ ਉੱਤੇ ਤਿਆਰ ਖੜਾ ਵੇਖਿਆ।
( ਅਨੁष੍ਟੁਪ੍ ) ਏਵਂ ਵਦਨ੍ਤਿ ਰਾਜਰ੍षੇ ऋषਯਃ ਕੇ ਚ ਨਾਨ੍ਵਿਤਾਃ । ਯਤ੍ ਸ੍ਵਵਾਚੋ ਵਿਰੁਧ੍ਯੇਤ ਨੂਨਂ ਤੇ ਨ ਸ੍ਮਰਨ੍ਤ੍ਯੁਤ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕੁਝ ਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਹੇ ਰਾਜਰਿਸ਼ੀ, ਗੱਲ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਜੇ ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਟਕਰਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਹ ਸੱਚਮੁੱਚ ਯਾਦ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ।
ਕ੍ਵ ਸ਼ੋਕਮੋਹੌ ਸ੍ਨੇਹੋ ਵਾ ਭਯਂ ਵਾ ਯੇऽਜ੍ਞਸਮ੍ਭਵਾਃ । ਕ੍ਵ ਚਾਖਣ੍ਡਿਤਵਿਜ੍ਞਾਨ ਜ੍ਞਾਨੈਸ਼੍ਵਰ੍ਯਸ੍ਤ੍ਵਖਣ੍ਡਿਤਃ
ਅਗਿਆਨ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਦੁੱਖ, ਭੁਲੇਖਾ, ਪਿਆਰ ਜਾਂ ਡਰ ਕਿੱਥੇ ਹਨ, ਤੇ ਤੇਰੀ ਅਟੱਲ ਬੁਧੀ, ਤੇਰਾ ਅਟੁੱਟ ਗਿਆਨ ਤੇ ਰਾਜ ਕਿੱਥੇ ਹੈ?
( ਮਿਸ਼੍ਰ ) ਯਤ੍ਪਾਦਸੇਵੋਰ੍ਜਿਤਯਾऽऽਤ੍ਮਵਿਦ੍ਯਯਾ ਹਿਨ੍ਵਨ੍ਤ੍ਯਨਾਦ੍ਯਾਤ੍ਮਵਿਪਰ੍ਯਯਗ੍ਰਹਮ੍ । ਲਭਨ੍ਤ ਆਤ੍ਮੀਯਮਨਨ੍ਤਮੈਸ਼੍ਵਰਂ ਕੁਤੋ ਨੁ ਮੋਹਃ ਪਰਮਸ੍ਯ ਸਦ੍ਗਤੇਃ
ਉਸ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਤੇ ਆਤਮ ਗਿਆਨ ਹਾਸਲ ਕਰਕੇ, ਬੁਧੀਮਾਨ ਅਨਾਦੀ ਆਤਮ-ਭੁਲੇਖੇ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਆਪਣਾ ਅਨੰਤ ਰਾਜ ਹਾਸਲ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਹਨ—ਉੱਚੀ ਮਰਤਬੇ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਭੁਲੇਖਾ ਕਿਵੇਂ ਛੂਹ ਸਕਦਾ ਹੈ?
ਤਂ ਸ਼ਸ੍ਤ੍ਰਪੂਗੈਃ ਪ੍ਰਹਰਨ੍ਤਮੋਜਸਾ ਸ਼ਾਲ੍ਵਂ ਸ਼ਰੈਃ ਸ਼ੌਰਿਰਮੋਘਵਿਕ੍ਰਮਃ । ਵਿਦ੍ਧ੍ਵਾਚ੍ਛਿਨਦ੍ ਵਰ੍ਮ ਧਨੁਃ ਸ਼ਿਰੋਮਣਿਂ ਸੌਭਂ ਚ ਸ਼ਤ੍ਰੋਰ੍ਗਦਯਾ ਰੁਰੋਜ ਹ
ਜਦ ਸ਼ਾਲਵ ਹਥਿਆਰਾਂ ਨਾਲ ਹਮਲਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਸ਼ੌਰ ਦਾ ਅਟੱਲ ਯੋਧਾ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਵੱਜਿਆ, ਉਸ ਦਾ ਕਵਚ, ਧਨੁ, ਮੋਤੀ ਤੇ ਸੌਭਾ ਕਿਲਾ ਗਦਾ ਨਾਲ ਤੋੜ ਦਿੱਤਾ।
ਤਤ੍ਕृष੍ਣਹਸ੍ਤੇਰਿਤਯਾ ਵਿਚੂਰ੍ਣਿਤਂ ਪਪਾਤ ਤੋਯੇ ਗਦਯਾ ਸਹਸ੍ਰਧਾ । ਵਿਸृਜ੍ਯ ਤਦ੍ ਭੂਤਲਮਾਸ੍ਥਿਤੋ ਗਦਾਂ ਉਦ੍ਯਮ੍ਯ ਸ਼ਾਲ੍ਵੋऽਚ੍ਯੁਤਮਭ੍ਯਗਾਦ੍ ਦ੍ਰੁਤਮ੍
ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੀ ਗਦਾ ਨਾਲ ਵੱਜ ਕੇ, ਸੌਭਾ ਉਸ ਦੇ ਹੱਥਾਂ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਟੁਕੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ, ਸ਼ਾਲਵ ਨੇ ਗਦਾ ਫੜੀ, ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਆ ਕੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਅਚੁਤ ਵਲ ਦੌੜਿਆ।
ਆਧਾਵਤਃ ਸਗਦਂ ਤਸ੍ਯ ਬਾਹੁਂ ਭਲ੍ਲੇਨ ਛਿਤ੍ਤ੍ਵਾਥ ਰਥਾਙ੍ਗਮਦ੍ਭੁਤਮ੍ । ਵਧਾਯ ਸ਼ਾਲ੍ਵਸ੍ਯ ਲਯਾਰ੍ਕਸਨ੍ਨਿਭਂ ਬਿਭ੍ਰਦ੍ ਬਭੌ ਸਾਰ੍ਕ ਇਵੋਦਯਾਚਲਃ
ਜਦ ਸ਼ਾਲਵ ਗਦਾ ਲੈ ਕੇ ਦੌੜਿਆ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੇ ਤੀਖੀ ਤੀਰ ਨਾਲ ਉਸ ਦਾ ਬਾਂਹ ਵੱਢ ਦਿੱਤਾ, ਫਿਰ ਅਜੋਕੇ ਚਕਰ ਨੂੰ ਲਿਆ, ਜੋ ਲੈਅ ਦੇ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ ਸੀ, ਸ਼ਾਲਵ ਨੂੰ ਮਾਰਣ ਲਈ, ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ ਹੋਇਆ।
ਜਹਾਰ ਤੇਨੈਵ ਸ਼ਿਰਃ ਸਕੁਣ੍ਡਲਂ ਕਿਰੀਟਯੁਕ੍ਤਂ ਪੁਰੁਮਾਯਿਨੋ ਹਰਿਃ । ਵਜ੍ਰੇਣ ਵृਤ੍ਰਸ੍ਯ ਯਥਾ ਪੁਰਨ੍ਦਰੋ ਬਭੂਵ ਹਾਹੇਤਿ ਵਚਸ੍ਤਦਾ ਨृਣਾਮ੍
ਉਸ ਚਕਰ ਨਾਲ, ਹਰੀ ਨੇ ਠੱਗ ਦੇ ਸਿਰ ਨੂੰ, ਜੋ ਕੁੰਡਲ ਤੇ ਮੋਤੀ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਸੀ, ਵੱਢ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਵੇਂ ਇੰਦਰ ਨੇ ਵ੍ਰਿਤ੍ਰ ਨੂੰ ਵਜਰ ਨਾਲ ਮਾਰਿਆ ਸੀ। ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ 'ਹਾਏ!' ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਉਠੀ।
( ਅਨੁष੍ਟੁਪ੍ ) ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਨਿਪਤਿਤੇ ਪਾਪੇ ਸੌਭੇ ਚ ਗਦਯਾ ਹਤੇ । ਨੇਦੁਰ੍ਦੁਨ੍ਦੁਭਯੋ ਰਾਜਨ੍ ਦਿਵਿ ਦੇਵਗਣੇਰਿਤਾਃ । ਸਖੀਨਾਂ ਅਪਚਿਤਿਂ ਕੁਰ੍ਵਨ੍ ਦਨ੍ਤਵਕ੍ਰੋ ਰੁषਾਭ੍ਯਗਾਤ੍
ਜਦ ਉਹ ਪਾਪੀ ਡਿੱਗਿਆ ਤੇ ਸੌਭਾ ਗਦਾ ਨਾਲ ਤਬਾਹ ਹੋ ਗਿਆ, ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਲੋਂ ਦੰਦੁਭੀਆਂ ਵੱਜੀਆਂ। ਦੰਤਵਕ੍ਰਾ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਮਿੱਤਰ ਦੀ ਵਾਰਸਦਾਰੀ ਲਈ ਆਇਆ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਭਾਗਵਤੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣੇ ਪਾਰਮਹਂਸ੍ਯਾਂ ਸਂਹਿਤਾਯਾਂ ਦਸ਼ਮਸ੍ਕਨ੍ਧੇ ਉਤ੍ਤਰਾਰ੍ਧੇ ਸੌਭਵਧੋ ਨਾਮ ਸਪ੍ਤਸਪ੍ਤਤਿਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮਹਾਨ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਭਾਗਵਤ ਪੁਰਾਣ ਦੇ ਦਸਵੇਂ ਸਕੰਧ ਦੇ ਦੂਜੇ ਭਾਗ ਵਿੱਚ, 'ਸ਼ਾਲਵ ਦਾ ਵਧ' ਨਾਮਕ ਸਤੱਤਰਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਮੁਕੰਮਲ ਹੋਇਆ।
ਦਨ੍ਤਵਕ੍ਰਵਿਦੂਰਥਵਧਃ; ਬਲਰਾਮਦ੍ਵਾਰਾ ਸੂਤਸ਼ਿਰਸ਼੍ਛੇਦਸ਼੍ਚ - ਅਥਾष੍ਟਸਪ੍ਤਤਿਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ ਸ਼੍ਰੀਸ਼ੁਕ ਉਵਾਚ। ਸ਼ਿਸ਼ੁਪਾਲਸ੍ਯ ਸ਼ਾਲ੍ਵਸ੍ਯ ਪੌਣ੍ਡ੍ਰਕਸ੍ਯਾਪਿ ਦੁਰ੍ਮਤਿਃ। ਪਰਲੋਕਗਤਾਨਾਂ ਚ ਕੁਰ੍ਵਨ੍ਪਾਰੋਕ੍ਸ਼੍ਯਸੌਹृਦਮ੍
ਦੰਤਵਕ੍ਰਾ ਤੇ ਵਿਦੂਰਥ ਦਾ ਵਧ; ਬਲਰਾਮ ਵਲੋਂ ਸੂਤਾ ਦਾ ਸਿਰ ਵੱਢਣਾ—ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਠੱਤਰਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਸ਼ੁਕਦੇਵ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਸ਼ਿਸੁਪਾਲ, ਸ਼ਾਲਵ, ਪੌਂਡਰਕ ਅਤੇ ਹੋਰਾਂ ਦੀ ਮੰਦਤਾ, ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪਰਲੋਕ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੇ ਉੱਚੀ ਦੋਸਤੀ ਨਾਲ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ।
ਏਕਃ ਪਦਾਤਿਃ ਸਙ੍ਕ੍ਰੁਦ੍ਧੋ ਗਦਾਪਾਣਿਃ ਪ੍ਰਕਮ੍ਪਯਨ੍। ਪਦ੍ਭ੍ਯਾਮਿਮਾਂ ਮਹਾਰਾਜ ਮਹਾਸਤ੍ਤ੍ਵੋ ਵ੍ਯਦृਸ਼੍ਯਤ
ਫਿਰ, ਇਕ ਪੈਦਲ ਯੋਧਾ, ਗਦਾ ਫੜ ਕੇ ਤੇ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ, ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਹਿਲਾਉਂਦਾ ਹੋਇਆ, ਵੱਡੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ, ਹੇ ਮਹਾਰਾਜਾ, ਆਉਂਦਾ ਹੋਇਆ ਦਿੱਸਿਆ।
ਤਂ ਤਥਾਯਾਨ੍ਤਮਾਲੋਕ੍ਯ ਗਦਾਮਾਦਾਯ ਸਤ੍ਵਰਃ। ਅਵਪ੍ਲੁਤ੍ਯ ਰਥਾਤ੍ਕृष੍ਣਃ ਸਿਨ੍ਧੁਂ ਵੇਲੇਵ ਪ੍ਰਤ੍ਯਧਾਤ੍
ਉਸ ਨੂੰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਉਂਦਾ ਵੇਖ ਕੇ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੇ ਜਲਦੀ ਗਦਾ ਫੜੀ, ਰਥ ਤੋਂ ਉੱਤਰਿਆ ਤੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵਾਂਗ ਕੰਢੇ ਉੱਤੇ ਜਾ ਕੇ ਉਸ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕੀਤਾ।
ਗਦਾਮੁਦ੍ਯਮ੍ਯ ਕਾਰੂषੋ ਮੁਕੁਨ੍ਦਂ ਪ੍ਰਾਹ ਦੁਰ੍ਮਦਃ। ਦਿष੍ਟ੍ਯਾ ਦਿष੍ਟ੍ਯਾ ਭਵਾਨਦ੍ਯ ਮਮ ਦृष੍ਟਿਪਥਂ ਗਤਃ
ਕਰੂਸ਼ ਨੇ ਆਪਣੀ ਗਦਾ ਚੁੱਕ ਕੇ, ਅਹੰਕਾਰ ਨਾਲ ਮੁਕੁੰਦ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, 'ਵਾਹ ਭਾਗਾਂ ਨਾਲ, ਵਾਹ ਭਾਗਾਂ ਨਾਲ, ਅੱਜ ਤੂੰ ਮੇਰੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਅੱਗੇ ਆ ਗਿਆ ਹੈਂ।'