ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਭਾਗਵਤਪੁਰਾਣਮ੍

ਨ ਨਨ੍ਦਸੂਨੁਃ ਕ੍ਸ਼ਣਭਙ੍‌ਗਸੌਹृਦਃ ਸਮੀਕ੍ਸ਼ਤੇ ਨਃ ਸ੍ਵਕृਤਾਤੁਰਾ ਬਤ । ਵਿਹਾਯ ਗੇਹਾਨ੍ ਸ੍ਵਜਨਾਨ੍ ਤਾਨ੍ ਪਤੀਨ੍ ਤਦ੍ਦਾਸ੍ਯਮਦ੍ਧੋਪਗਤਾ ਨਵਪ੍ਰਿਯਃ

ਨੰਦ ਦਾ ਪੁੱਤ, ਜਿਸ ਦਾ ਪਿਆਰ ਪਲਕ ਵਿੱਚ ਮੁੱਕ ਜਾਂਦਾ, ਹੁਣ ਸਾਡੀ ਵੱਲ ਨਹੀਂ ਤੱਕਦਾ, ਜਦ ਕਿ ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਕਰਤੂਤਾਂ ਕਰਕੇ ਦੁਖੀ ਹਾਂ। ਘਰ, ਪਰਿਵਾਰ ਤੇ ਪਤੀ ਛੱਡ ਕੇ ਅਸੀਂ ਉਸ ਦੀ ਸੇਵਾ ਲਈ ਆਈਆਂ, ਪਰ ਹੁਣ ਉਹ ਨਵੇਂ ਪਿਆਰੇ ਲੱਭ ਲਏ ਹਨ।

ਸੁਖਂ ਪ੍ਰਭਾਤਾ ਰਜਨੀਯਮਾਸ਼ਿषਃ ਸਤ੍ਯਾ ਬਭੂਵੁਃ ਪੁਰਯੋषਿਤਾਂ ਧ੍ਰੁਵਮ੍ । ਯਾਃ ਸਂਪ੍ਰਵਿष੍ਟਸ੍ਯ ਮੁਖਂ ਵ੍ਰਜਸ੍ਪਤੇਃ ਪਾਸ੍ਯਨ੍ਤ੍ਯਪਾਙ੍‌ਗੋਤ੍ ਕਲਿਤਸ੍ਮਿਤਾਸਵਮ੍

ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੀ, ਉਸ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਰਾਤ ਸੁਖ ਨਾਲ ਲੰਘੀ ਹੋਵੇਗੀ ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਆਸਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਹੋਈਆਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਵ੍ਰਜ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਦੇ ਚਿਹਰੇ ਨੂੰ ਵੇਖਣਗੀਆਂ, ਜਦ ਉਹ ਅੰਦਰ ਆਵੇਗਾ, ਤੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਤਿਰਛੀਆਂ ਮੁਸਕਾਨ ਭਰੀਆਂ ਨਿਗਾਹਾਂ ਦਾ ਰਸ ਪੀਣਗੀਆਂ।

ਤਾਸਾਂ ਮੁਕੁਨ੍ਦੋ ਮਧੁਮਞ੍ਜੁਭਾषਿਤੈਰਃ ਗृਹੀਤਚਿਤ੍ਤਃ ਪਰਵਾਨ੍ ਮਨਸ੍ਵ੍ਯਪਿ । ਕਥਂ ਪੁਨਰ੍ਨਃ ਪ੍ਰਤਿਯਾਸ੍ਯਤੇऽਬਲਾ ਗ੍ਰਾਮ੍ਯਾਃ ਸਲਜ੍ਜਸ੍ਮਿਤਵਿਭ੍ਰਮੈਰ੍ਭ੍ਰਮਨ੍

ਮੁਕੁੰਦ, ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਮਿੱਠੀਆਂ ਤੇ ਰਸਭਰੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਵਿੱਚ ਫਸ ਗਿਆ, ਹੁਣ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਵੱਸ ਵਿੱਚ ਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਮਨ ਦਾ ਪੱਕਾ ਹੈ। ਹੁਣ ਉਹ ਸਾਡੀਆਂ ਪਿੰਡਣੀਆਂ, ਜੋ ਪਿਆਰ ਵਿੱਚ ਲਜਜਤ ਤੇ ਉਲਝਣ ਵਿੱਚ ਹਨ, ਵਾਪਸ ਕਿਵੇਂ ਆਵੇਗਾ?

ਅਦ੍ਯ ਧ੍ਰੁਵਂ ਤਤ੍ਰ ਦृਸ਼ੋ ਭਵਿष੍ਯਤੇ ਦਾਸ਼ਾਰ੍ਹਭੋਜਾਨ੍ਧਕ ਵृष੍ਣਿਸਾਤ੍ਵਤਾਮ੍ । ਮਹੋਤ੍ਸਵਃ ਸ਼੍ਰੀਰਮਣਂ ਗੁਣਾਸ੍ਪਦਂ ਦ੍ਰਕ੍ਸ਼੍ਯਨ੍ਤਿ ਯੇ ਚਾਧ੍ਵਨਿ ਦੇਵਕੀਸੁਤਮ੍

ਅੱਜ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੀ ਦਸ਼ਾਰ੍ਹਾ, ਭੋਜ, ਅੰਧਕ, ਵ੍ਰਿਸ਼ਣੀ ਤੇ ਸਾਤਵਤਾਂ ਲਈ ਵੱਡਾ ਤਿਉਹਾਰ ਹੋਵੇਗਾ; ਜੋ ਰਸਤੇ ਵਿੱਚ ਹਨ, ਉਹ ਦੇਵਕੀ ਦੇ ਪੁੱਤ, ਸਾਰੇ ਗੁਣਾਂ ਦੇ ਮੂਲ, ਸੁੰਦਰ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਵੇਖਣਗੇ।

ਮੈਤਦ੍ਵਿਧਸ੍ਯਾਕਰੁਣਸ੍ਯ ਨਾਮ ਭੂਦ੍ ਅਕ੍ਰੂਰ ਇਤ੍ਯੇਤਦਤੀਵ ਦਾਰੁਣਃ । ਯੋऽਸਾਵਨਾਸ਼੍ਵਾਸ੍ਯ ਸੁਦੁਃਖਿਤਂ ਜਨਂ ਪ੍ਰਿਯਾਤ੍ਪ੍ਰਿਯਂ ਨੇष੍ਯਤਿ ਪਾਰਮਧ੍ਵਨਃ

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਿਰਦਈ ਨੂੰ 'ਅਕਰੂਰ' ਨਾਂ ਮਿਲਣਾ ਚਾਹੀਦਾ! ਕਿੰਨਾ ਕਠੋਰ ਹੈ, ਜੋ ਸਾਨੂੰ ਆਪਣੇ ਗਹਿਰੇ ਦੁੱਖ ਵਿੱਚ ਸਾਂਤਵਨਾ ਨਾ ਦੇ ਕੇ, ਸਾਡੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪਿਆਰੇ ਨੂੰ ਦੂਰ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਅਨਾਰ੍ਦ੍ਰਧੀਰੇष ਸਮਾਸ੍ਥਿਤੋ ਰਥਂ ਤਮਨ੍ਵਮੀ ਚ ਤ੍ਵਰਯਨ੍ਤਿ ਦੁਰ੍ਮਦਾਃ । ਗੋਪਾ ਅਨੋਭਿਃ ਸ੍ਥਵਿਰੈਰੁਪੇਕ੍ਸ਼ਿਤਂ ਦੈਵਂ ਚ ਨੋऽਦ੍ਯ ਪ੍ਰਤਿਕੂਲਮੀਹਤੇ

ਉਹ, ਜਿਸ ਦਾ ਦਿਲ ਕਠੋਰ ਹੈ, ਰਥ ਤੇ ਚੜ੍ਹ ਗਿਆ ਹੈ, ਤੇ ਬੇਪਰਵਾਹ ਲੋਕ ਉਸ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਲੈ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਗੋਪ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵੱਡਿਆਂ ਨੇ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ, ਆਪਣੇ ਰਥਾਂ ਨਾਲ ਪਿੱਛੇ ਆ ਰਹੇ ਹਨ, ਤੇ ਅੱਜ ਤਾਂ ਕਿਸਮਤ ਵੀ ਸਾਡੇ ਵਿਰੁੱਧ ਹੋ ਗਈ ਹੈ।

ਨਿਵਾਰਯਾਮਃ ਸਮੁਪੇਤ੍ਯ ਮਾਧਵਂ ਕਿਂ ਨੋऽਕਰਿष੍ਯਨ੍ ਕੁਲਵृਦ੍ਧਬਾਨ੍ਧਵਾਃ । ਮੁਕੁਨ੍ਦਸਙ੍‌ਗਾਨ੍ਨਿਮਿषਾਰ੍ਧਦੁਸ੍ਤ੍ਯਜਾਦ੍ ਦੈਵੇਨ ਵਿਧ੍ਵਂਸਿਤਦੀਨਚੇਤਸਾਮ੍

ਆਓ ਅਸੀਂ ਮਾਧਵ ਨੂੰ ਰੋਕ ਲਈਏ! ਸਾਡੇ ਵੱਡੇ ਤੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਕੀ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਜਦ ਕਿ ਕਿਸਮਤ ਕਰਕੇ ਸਾਡੇ ਦਿਲ, ਜੋ ਮੁਕੁੰਦ ਤੋਂ ਅੱਖਾਂ ਦੀ ਅੱਧੀ ਪਲਕ ਵੀ ਦੂਰ ਨਹੀਂ ਰਹਿ ਸਕਦੇ, ਹੁਣ ਤੋੜੇ ਜਾ ਚੁੱਕੇ ਹਨ?

( ਵਸਂਤਤਿਲਕਾ ) ਯਸ੍ਯਾਨੁਰਾਗਲਲਿਤਸ੍ਮਿਤਵਲ੍ਗੁਮਨ੍ਤ੍ਰ ਲੀਲਾਵਲੋਕਪਰਿਰਮ੍ਭਣਰਾਸਗੋष੍ਠਾਮ੍ । ਨੀਤਾਃ ਸ੍ਮ ਨਃ ਕ੍ਸ਼ਣਮਿਵ ਕ੍ਸ਼ਣਦਾ ਵਿਨਾ ਤਂ ਗੋਪ੍ਯਃ ਕਥਂ ਨ੍ਵਤਿਤਰੇਮ ਤਮੋ ਦੁਰਨ੍ਤਮ੍

ਅਸੀਂ ਗੋਪੀਆਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਿਲ ਉਸ ਦੀ ਪਿਆਰ ਭਰੀ ਮੁਸਕਾਨ, ਮੋਹਣੀਆਂ ਗੱਲਾਂ, ਖੇਡੀਆਂ ਨਿਗਾਹਾਂ, ਬਾਹਾਂ ਦੇ ਜੱਫੀਆਂ ਤੇ ਰਾਸ ਦੀਆਂ ਖੁਸ਼ੀਆਂ ਨਾਲ ਖਿੱਚੇ ਗਏ, ਉਸ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਇਕ ਪਲ ਵੀ ਇਹ ਵਿੱਛੋੜੇ ਦਾ ਅੰਤਹੀਣ ਹਨੇਰਾ ਕਿਵੇਂ ਲੰਘੀਏ?

ਯੋऽਹ੍ਨਃ ਕ੍ਸ਼ਯੇ ਵ੍ਰਜਮਨਨ੍ਤਸਖਃ ਪਰੀਤੋ ਗੋਪੈਰ੍ਵਿਸ਼ਨ੍ ਖੁਰਰਜਸ਼੍ਛੁਰਿਤਾਲਕਸ੍ਰਕ੍ । ਵੇਣੁਂ ਕ੍ਵਣਨ੍ ਸ੍ਮਿਤਕਟਾਕ੍ਸ਼ਨਿਰੀਕ੍ਸ਼ਣੇਨ ਚਿਤ੍ਤਂ ਕ੍ਸ਼ਿਣੋਤ੍ਯਮੁਮृਤੇ ਨੁ ਕਥਂ ਭਵੇਮ

ਜਦੋਂ ਦਿਨ ਮੁੱਕਣ ਤੇ ਅਨੰਤ ਦਾ ਮਿੱਤਰ ਵ੍ਰਜ ਵੱਲ ਵਾਪਸ ਆਉਂਦਾ, ਗੋਪਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ, ਉਸ ਦੇ ਵਾਲ ਗੋੜਿਆਂ ਦੀ ਧੂੜ ਨਾਲ ਰੰਗੇ ਹੋਏ, ਵਾਜਾ ਵਜਾਉਂਦਾ ਤੇ ਮੁਸਕਾਨ ਭਰੀਆਂ ਨਿਗਾਹਾਂ ਨਾਲ ਤੱਕਦਾ—ਜੇ ਉਹ ਸਾਡੇ ਕੋਲ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਅਸੀਂ ਕਿਵੇਂ ਜੀ ਸਕਦੇ ਹਾਂ?

ਸ਼੍ਰੀਸ਼ੁਕ ਉਵਾਚ - ( ਮਿਸ਼੍ਰ ) ਏਵਂ ਬ੍ਰੁਵਾਣਾ ਵਿਰਹਾਤੁਰਾ ਭृਸ਼ਂ ਵ੍ਰਜਸ੍ਤ੍ਰਿਯਃ ਕृष੍ਣਵਿषਕ੍ਤਮਾਨਸਾਃ । ਵਿਸृਜ੍ਯ ਲਜ੍ਜਾਂ ਰੁਰੁਦੁਃ ਸ੍ਮ ਸੁਸ੍ਵਰਂ ਗੋਵਿਨ੍ਦ ਦਾਮੋਦਰ ਮਾਧਵੇਤਿ

ਸ਼ੁਕਦੇਵ ਜੀ ਆਖਦੇ ਹਨ: ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਵਿੱਛੋੜੇ ਦੀ ਤਕਲੀਫ਼ ਨਾਲ ਭਰੀਆਂ, ਵ੍ਰਜ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਨ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਵਿਚ ਲੀਨ ਸਨ, ਆਪਣੀ ਲਜਜਤ ਛੱਡ ਕੇ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਰੋਣ ਲੱਗ ਪਈਆਂ—'ਗੋਵਿੰਦ! ਦਾਮੋਦਰ! ਮਾਧਵ!'

( ਅਨੁष੍ਟੁਪ੍ ) ਸ੍ਤ੍ਰੀਣਾਮੇਵਂ ਰੁਦਨ੍ਤੀਨਾਂ ਉਦਿਤੇ ਸਵਿਤਰ੍ਯਥ । ਅਕ੍ਰੂਰਸ਼੍ਚੋਦਯਾਮਾਸ ਕृਤਮੈਤ੍ਰਾਦਿਕੋ ਰਥਮ੍

ਜਦੋਂ ਔਰਤਾਂ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰੋ ਰਹੀਆਂ ਸਨ ਤੇ ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਿਆ, ਅਕਰੂਰ, ਆਪਣਾ ਮਿੱਤਰਤਾ ਵਾਲਾ ਫਰਜ ਪੂਰਾ ਕਰਕੇ, ਰਥ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਣ ਲੱਗਾ।

ਗੋਪਾਸ੍ਤਮਨ੍ਵਸਜ੍ਜਨ੍ਤ ਨਨ੍ਦਾਦ੍ਯਾਃ ਸ਼ਕਟੈਸ੍ਤਤਃ । ਆਦਾਯੋਪਾਯਨਂ ਭੂਰਿ ਕੁਮ੍ਭਾਨ੍ ਗੋਰਸਸਮ੍ਭृਤਾਨ੍

ਨੰਦ ਆਦਿਕ ਗੋਪ ਆਪਣੇ ਰਥਾਂ ਨਾਲ ਪਿੱਛੇ ਪਿੱਛੇ ਚਲੇ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਗੋਆਂ ਦੇ ਦੁੱਧ-ਦਹੀਂ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹੋਏ ਘੜੇ ਤੇ ਹੋਰ ਤੋਹਫੇ ਵੀ ਨਾਲ ਲਏ।

ਗੋਪ੍ਯਸ਼੍ਚ ਦਯਿਤਂ ਕृष੍ਣਂ ਅਨੁਵ੍ਰਜ੍ਯਾਨੁਰਞ੍ਜਿਤਾਃ । ਪ੍ਰਤ੍ਯਾਦੇਸ਼ਂ ਭਗਵਤਃ ਕਾਙ੍‌ਕ੍ਸ਼ਨ੍ਤ੍ਯਸ਼੍ਚਾਵਤਸ੍ਥਿਰੇ

ਗੋਪੀਆਂ ਆਪਣੇ ਪਿਆਰੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇ ਪਿਆਰ ਵਿਚ ਮਗਨ ਹੋ ਕੇ, ਉਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਪਿੱਛੇ ਚਲੀਆਂ; ਉਹ ਭਗਵਾਨ ਵੱਲੋਂ ਕੋਈ ਸੰਕੇਤ ਮਿਲਣ ਦੀ ਉਡੀਕ ਕਰਦੀਆਂ, ਉਥੇ ਖੜੀਆਂ ਰਹੀਆਂ।

ਤਾਸ੍ਤਥਾ ਤਪ੍ਯਤੀਰ੍ਵੀਕ੍ਸ਼੍ਯ ਸ੍ਵਪ੍ਰਸ੍ਥਾਣੇ ਯਦੂਤ੍ਤਮਃ । ਸਾਨ੍ਤ੍ਵਯਾਮਸ ਸਪ੍ਰੇਮੈਃ ਆਯਾਸ੍ਯ ਇਤਿ ਦੌਤ੍ਯਕੈਃ

ਜਦੋਂ ਯਾਦਵਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਨੇ ਆਪਣੇ ਵਿਦਾ ਹੋਣ ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਦੁਖੀ ਵੇਖਿਆ, ਉਹ ਨੇ ਪਿਆਰ ਭਰੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਨਾਲ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਧੀਰਜ ਦਿੱਤੀ, ਦੂਤਾਂ ਰਾਹੀਂ ਇਹ ਦੱਸਿਆ ਕਿ 'ਮੈਂ ਮੁੜ ਆਵਾਂਗਾ।'

ਯਾਵਦਾਲਕ੍ਸ਼੍ਯਤੇ ਕੇਤੁਃ ਯਾਵਦ੍ਰੇਣੂ ਰਥਸ੍ਯ ਚ । ਅਨੁਪ੍ਰਸ੍ਥਾਪਿਤਾਤ੍ਮਾਨੋ ਲੇਖ੍ਯਾਨੀਵੋਪਲਕ੍ਸ਼ਿਤਾਃ

ਜਦ ਤਕ ਝੰਡਾ ਦਿਸਦਾ ਰਿਹਾ ਤੇ ਰਥ ਦੀ ਧੂੜ ਵੇਖੀ ਜਾਂਦੀ ਰਹੀ, ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਮਨ ਉਸ ਵੱਲ ਲੱਗੇ ਰਹੇ, ਉਹ ਪਿੱਛੇ ਪਿੱਛੇ ਚਲਦੀਆਂ ਰਹੀਆਂ, ਜਿਵੇਂ ਚਿੱਤਰ ਵਿਚ ਖਿੱਚੀਆਂ ਹੋਣ।

ਤਾ ਨਿਰਾਸ਼ਾ ਨਿਵਵृਤੁਃ ਗੋਵਿਨ੍ਦਵਿਨਿਵਰ੍ਤਨੇ । ਵਿਸ਼ੋਕਾ ਅਹਨੀ ਨਿਨ੍ਯੁਃ ਗਾਯਨ੍ਤ੍ਯਃ ਪ੍ਰਿਯਚੇष੍ਟਿਤਮ੍

ਜਦੋਂ ਗੋਵਿੰਦ ਦੇ ਮੁੜ ਆਉਣ ਦੀ ਆਸ ਟੁੱਟ ਗਈ, ਉਹ ਮੁੜ ਗਈਆਂ; ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਦੁੱਖ ਛੱਡ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਪਿਆਰੇ ਦੀਆਂ ਲੀਲਾਵਾਂ ਗਾ ਗਾ ਕੇ ਦਿਨ ਬਿਤਾਏ।

ਭਗਵਾਨਪਿ ਸਮ੍ਪ੍ਰਾਪ੍ਤੋ ਰਾਮਾਕ੍ਰੂਰਯੁਤੋ ਨृਪ । ਰਥੇਨ ਵਾਯੁਵੇਗੇਨ ਕਾਲਿਨ੍ਦੀਂ ਅਘਨਾਸ਼ਿਨੀਮ੍

ਹੇ ਰਾਜਾ, ਭਗਵਾਨ ਰਾਮ ਤੇ ਅਕਰੂਰ ਦੇ ਨਾਲ, ਰਥ ਵਿਚ ਤੇਜ਼ ਹਵਾ ਵਾਂਗ ਚਲਦੇ ਹੋਏ, ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਯਮੁਨਾ ਨਦੀ ਤੇ ਪਹੁੰਚੇ।

ਤਤ੍ਰੋਪਸ੍ਪृਸ਼੍ਯ ਪਾਨੀਯਂ ਪੀਤ੍ਵਾ ਮृष੍ਟਂ ਮਣਿਪ੍ਰਭਮ੍ । ਵृਕ੍ਸ਼षਣ੍ਡਮੁਪਵ੍ਰਜ੍ਯ ਸਰਾਮੋ ਰਥਮਾਵਿਸ਼ਤ੍ ਅਕ੍ਰੂਰਸ੍ਤਾਵੁਪਾਮਨ੍ਤ੍ਰ੍ਯ ਨਿਵੇਸ਼੍ਯ ਚ ਰਥੋਪਰਿ । ਕਾਲਿਨ੍ਦ੍ਯਾ ਹ੍ਰਦਮਾਗਤ੍ਯ ਸ੍ਨਾਨਂ ਵਿਧਿਵਦਾਚਰਤ੍

ਉਥੇ, ਮੂੰਹ ਧੋ ਕੇ ਤੇ ਮਣੀ ਵਾਂਗ ਸਾਫ਼ ਪਾਣੀ ਪੀ ਕੇ, ਰਾਮ ਦੇ ਨਾਲ ਰੁੱਖਾਂ ਦੇ ਝੁੰਡ ਵੱਲ ਗਏ ਤੇ ਰਥ ਵਿਚ ਆ ਬੈਠੇ; ਅਕਰੂਰ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਵਿਦਾ ਕੀਤਾ, ਰਥ ਉੱਤੇ ਬੈਠ ਕੇ, ਯਮੁਨਾ ਦੇ ਜਲ ਵਿਚ ਗਿਆ ਤੇ ਰਿਵਾਜ ਅਨੁਸਾਰ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕੀਤਾ।

ਨਿਮਜ੍ਜ੍ਯ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ ਸਲਿਲੇ ਜਪਨ੍ ਬ੍ਰਹ੍ਮ ਸਨਾਤਨਮ੍ । ਤਾਵੇਵ ਦਦृਸ਼ੇऽਕ੍ਰੂਰੋ ਰਾਮਕृष੍ਣੌ ਸਮਨ੍ਵਿਤੌ

ਉਹ ਉਥੇ ਪਾਣੀ ਵਿਚ ਡੁੱਬ ਕੇ, ਸਦੀਵੀ ਬ੍ਰਹਮ ਦਾ ਜਪ ਕਰਦਾ, ਅਕਰੂਰ ਨੇ ਰਾਮ ਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੂੰ ਇਕੱਠੇ ਵੇਖਿਆ।

ਤੌ ਰਥਸ੍ਥੌ ਕਥਮਿਹ ਸੁਤੌ ਆਨਕਦੁਨ੍ਦੁਭੇਃ । ਤਰ੍ਹਿ ਸ੍ਵਿਤ੍ ਸ੍ਯਨ੍ਦਨੇ ਨ ਸ੍ਤ ਇਤ੍ਯੁਨ੍ਮਜ੍ਜ੍ਯ ਵ੍ਯਚष੍ਟ ਸਃ

ਉਹ ਸੋਚਣ ਲੱਗਾ, 'ਦੇਵਕੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਇੱਥੇ ਪਾਣੀ ਵਿਚ ਕਿਵੇਂ ਹਨ, ਜਦ ਉਹ ਰਥ ਉੱਤੇ ਹੋਣੇ ਚਾਹੀਦੇ?' ਉਹ ਉੱਠ ਕੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਲੱਭਣ ਲੱਗਾ।

ਤਤ੍ਰਾਪਿ ਚ ਯਥਾਪੂਰ੍ਵਂ ਆਸੀਨੌ ਪੁਨਰੇਵ ਸਃ । ਨ੍ਯਮਜ੍ਜਦ੍ ਦਰ੍ਸ਼ਨਂ ਯਨ੍ਮੇ ਮृषਾ ਕਿਂ ਸਲਿਲੇ ਤਯੋਃ

ਉਥੇ ਫਿਰ, ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਂਗ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਬੈਠੇ ਹੋਏ ਵੇਖਿਆ; ਉਹ ਮੁੜ ਪਾਣੀ ਵਿਚ ਡੁੱਬ ਗਿਆ, ਸੋਚਦਾ ਕਿ ਪਾਣੀ ਵਿਚ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਦਰਸ਼ਨ ਝੂਠਾ ਤਾਂ ਨਹੀਂ।

ਭੂਯਸ੍ਤਤ੍ਰਾਪਿ ਸੋऽਦ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ੀਤ੍ ਸ੍ਤੂਯਮਾਨਮਹੀਸ਼੍ਵਰਮ੍ । ਸਿਦ੍ਧਚਾਰਣਗਨ੍ਧਰ੍ਵੈਃ ਅਸੁਰੈਰ੍ਨਤਕਨ੍ਧਰੈਃ

ਉਹ ਉਥੇ ਫਿਰ, ਵੱਡੇ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਜਿਸ ਦੀ ਸਿਦਧ, ਚਾਰਣ, ਗੰਧਰਵ ਤੇ ਅਸੁਰ ਨਤਮਸਤਕ ਹੋ ਕੇ ਤੇ ਵਾਜਾ ਵਜਾ ਕੇ ਸਤਕਾਰੀ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ।

ਸਹਸ੍ਰਸ਼ਿਰਸਂ ਦੇਵਂ ਸਹਸ੍ਰਫਣਮੌਲਿਨਮ੍ । ਨੀਲਾਮ੍ਬਰਂ ਵਿਸਸ਼੍ਵੇਤਂ ਸ਼ृਙ੍‌ਗੈਃ ਸ਼੍ਵੇਤਮਿਵ ਸ੍ਥਿਤਮ੍

ਉਸ ਨੇ ਦੇਵਤਾ ਨੂੰ ਹਜ਼ਾਰ ਸਿਰਾਂ ਵਾਲਾ, ਹਜ਼ਾਰ ਸੱਪਾਂ ਦੇ ਮੁੰਡਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ, ਨੀਲੇ ਵਸਤ੍ਰ ਪਹਿਨਿਆ, ਤੇ ਬਰਫ਼ੀਲੇ ਪਹਾੜਾਂ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ ਵੇਖਿਆ।

ਤਸ੍ਯੋਤ੍ਸਙ੍‌ਗੇ ਘਨਸ਼੍ਯਾਮਂ ਪੀਤਕੌਸ਼ੇਯਵਾਸਸਮ੍ । ਪੁਰੁषਂ ਚਤੁਰ੍ਭੁਜਂ ਸ਼ਾਨ੍ਤਂ ਪਦ੍ਮਪਤ੍ਰਾਰੁਣੇਕ੍ਸ਼ਣਮ੍

ਉਸ ਦੀ ਗੋਦ ਵਿਚ ਘਣੇ ਕਾਲੇ ਰੰਗ ਵਾਲਾ, ਪੀਲੇ ਰੇਸ਼ਮੀ ਵਸਤ੍ਰ ਪਹਿਨਿਆ, ਚਾਰ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਲਾ, ਸ਼ਾਂਤ, ਤੇ ਕਮਲ ਪੱਤਿਆਂ ਵਾਂਗ ਲਾਲ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲਾ ਪੁਰਸ਼ ਸੀ।

ਚਾਰੁਪ੍ਰਸਨ੍ਨਵਦਨਂ ਚਾਰੁਹਾਸਨਿਰੀਕ੍ਸ਼ਣਮ੍ । ਸੁਭ੍ਰੂਨ੍ਨਸਂ ਚਰੁਕਰ੍ਣਂ ਸੁਕਪੋਲਾਰੁਣਾਧਰਮ੍

ਉਸ ਦਾ ਚਿਹਰਾ ਸੋਹਣਾ ਤੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਸੀ, ਉਸ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਵਿਚ ਪਿਆਰਾ ਮੁਸਕਾਨ ਸੀ; ਉਸ ਦੀਆਂ ਭੰਵਾਂ, ਨੱਕ, ਕੰਨ, ਗਲ, ਤੇ ਲਾਲ ਹੋਠ ਸਭ ਸੋਹਣੇ ਸਨ।

ਪ੍ਰਲਮ੍ਬਪੀਵਰਭੁਜਂ ਤੁਙ੍‌ਗਾਂਸੋਰਃਸ੍ਥਲਸ਼੍ਰਿਯਮ੍ । ਕਮ੍ਬੁਕਣ੍ਠਂ ਨਿਮ੍ਨਨਾਭਿਂ ਵਲਿਮਤ੍ਪਲ੍ਲਵੋਦਰਮ੍

ਉਸ ਦੀਆਂ ਬਾਂਹਾਂ ਲੰਬੀਆਂ ਤੇ ਮੋਟੀਆਂ, ਛਾਤੀ ਚੌੜੀ ਤੇ ਰੌਣਕਦਾਰ, ਗਲ ਘੜੇ ਵਾਂਗ, ਨਾਭੀ ਗਹਿਰੀ, ਤੇ ਪੇਟ ਤੇ ਨਰਮ ਪੱਤਿਆਂ ਵਾਂਗ ਲਕੀਰਾਂ ਸਨ।

ਬृਹਤ੍ਕਤਿਤਤਸ਼੍ਰੋਣਿ ਕਰਭੋਰੁਦ੍ਵਯਾਨ੍ਵਿਤਮ੍ । ਚਾਰੁਜਾਨੁਯੁਗਂ ਚਾਰੁ ਜਙ੍‌ਘਾਯੁਗਲਸਂਯੁਤਮ੍

ਉਸ ਦੀ ਕਮਰ ਤੇ ਪਿੱਠ ਵੱਡੀ, ਹੱਥ ਤੇ ਗੋਡੇ ਸੋਹਣੇ, ਤੇ ਲੱਤਾਂ ਸੁੰਦਰ ਤੇ ਚੰਗੀ ਬਣੀ ਹੋਈਆਂ ਸਨ।

ਤੁਙ੍‌ਗਗੁਲ੍ਫਾਰੁਣਨਖ ਵ੍ਰਾਤਦੀਧਿਤਿਭਿਰ੍ਵृਤਮ੍ । ਨਵਾਙ੍‌ਗੁਲ੍ਯਙ੍‌ਗੁष੍ਠਦਲੈਃ ਵਿਲਸਤ੍ ਪਾਦਪਙ੍‌ਕਜਮ੍

ਉਸ ਦੇ ਗੁੱਟ ਉੱਚੇ, ਨਖ ਲਾਲ, ਤੇ ਰੋਸ਼ਨੀ ਨਾਲ ਚਮਕਦੇ; ਉਸ ਦੇ ਪੈਰ, ਨੌਂ ਉਂਗਲੀਆਂ ਤੇ ਅੰਗੂਠੇ ਵਾਲੇ, ਕਮਲ ਫੁੱਲ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੇ ਸਨ।

ਸੁਮਹਾਰ੍ਹਮਣਿਵ੍ਰਾਤ ਕਿਰੀਟਕਟਕਾਙ੍‌ਗਦੈਃ । ਕਟਿਸੂਤ੍ਰਬ੍ਰਹ੍ਮਸੂਤ੍ਰ ਹਾਰਨੂਪੁਰਕੁਣ੍ਡਲੈਃ

ਉਹ ਕੀਮਤੀ ਮਣਿਆਂ, ਮਕੁਟ, ਕੜੇ, ਬਾਂਹਬੰਦ, ਜਨੇਊ, ਕਮਰਬੰਦ, ਹਾਰ, ਪੈਜਾਬ, ਤੇ ਕੁੰਡਲ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।