ਤ੍ਵਮਾਤ੍ਮਾ ਸਰ੍ਵਭੂਤਾਨਾਂ ਏਕੋ ਜ੍ਯੋਤਿਰਿਵੈਧਸਾਮ੍ । ਗੂਢੋ ਗੁਹਾਸ਼ਯਃ ਸਾਕ੍ਸ਼ੀ ਮਹਾਪੁਰੁष ਈਸ਼੍ਵਰਃ
ਤੂੰ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਆਤਮਾ ਹੈਂ, ਗਿਆਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਇਕ ਚਾਨਣ ਵਾਂਗ, ਦਿਲ ਦੀ ਗੁਫਾ ਵਿੱਚ ਲੁਕਿਆ ਹੋਇਆ, ਸਬਕੁਝ ਵੇਖਣ ਵਾਲਾ, ਮਹਾਨ ਪੁਰਖ, ਤੇ ਇਸ਼ਵਰ ਹੈਂ।
ਆਤ੍ਮਨਾऽऽਤ੍ਮਾਸ਼੍ਰਯਃ ਪੂਰ੍ਵਂ ਮਾਯਯਾ ਸਸृਜੇ ਗੁਣਾਨ੍ । ਤੈਰਿਦਂ ਸਤ੍ਯਸਙ੍ਕਲ੍ਪਃ ਸृਜਸ੍ਯਤ੍ਸ੍ਯਵਸੀਸ਼੍ਵਰਃ
ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਦਾ ਆਸਰਾ ਹੈਂ; ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ, ਆਪਣੀ ਮਾਇਆ ਨਾਲ, ਗੁਣ ਬਣਾਏ; ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨਾਲ, ਹੇ ਸੱਚੇ ਸੰਕਲਪ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਤੂੰ ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਬਣਾਉਂਦਾ, ਚਲਾਉਂਦਾ ਤੇ ਨਸ਼ਟ ਕਰਦਾ ਹੈਂ।
ਸ ਤ੍ਵਂ ਭੂਧਰਭੂਤਾਨਾਂ ਦੈਤ੍ਯਪ੍ਰਮਥਰਕ੍ਸ਼ਸਾਮ੍ । ਅਵਤੀਰ੍ਣੋ ਵਿਨਾਸ਼ਾਯ ਸਾਧੁਨਾਂ ਰਕ੍ਸ਼ਣਾਯ ਚ
ਇਸ ਲਈ, ਤੂੰ ਧਰਤੀ ਦੇ ਭਾਰ — ਦੈਤ, ਪੀੜਨ ਵਾਲੇ ਤੇ ਰਾਖਸ਼ਸਾਂ — ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਤੇ ਨੇਕ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਜਨਮ ਲਿਆ ਹੈ।
ਦਿष੍ਟ੍ਯਾ ਤੇ ਨਿਹਤੋ ਦੈਤ੍ਯੋ ਲੀਲਯਾਯਂ ਹਯਾਕृਤਿਃ । ਯਸ੍ਯ ਹੇषਿਤਸਨ੍ਤ੍ਰਸ੍ਤਾਃ ਤ੍ਯਜਨ੍ਤ੍ਯਨਿਮਿषਾ ਦਿਵਮ੍
ਭਾਗ ਨਾਲ, ਇਹ ਘੋੜੇ-ਰੂਪ ਵਾਲਾ ਦੈਤ ਤੇਰੀ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਦੀ ਹਿੰਮਤ ਨਾਲ ਦੇਵਤਿਆਂ ਡਰ ਗਏ ਤੇ ਅੱਖ ਨਾ ਲਾਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੇ ਅਸਮਾਨ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ।
ਚਾਣੂਰਂ ਮੁष੍ਟਿਕਂ ਚੈਵ ਮਲ੍ਲਾਨਨ੍ਯਾਂਸ਼੍ਚ ਹਸ੍ਤਿਨਮ੍ । ਕਂਸਂ ਚ ਨਿਹਤਂ ਦ੍ਰਕ੍ਸ਼੍ਯੇ ਪਰਸ਼੍ਵੋऽਹਨਿ ਤੇ ਵਿਭੋ
ਕੱਲ੍ਹ ਜਾਂ ਪਰਸੋਂ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਚਾਣੂਰ, ਮੁਸ਼ਟਿਕ, ਹੋਰ ਮੱਲਾਂ, ਹਾਥੀ ਤੇ ਕੰਸ ਨੂੰ ਮਾਰਦੇ ਵੇਖਾਂਗਾ।
ਤਸ੍ਯਾਨੁ ਸ਼ਙ੍ਖਯਵਨ ਮੁਰਾਣਾਂ ਨਰਕਸ੍ਯ ਚ । ਪਾਰਿਜਾਤਾਪਹਰਣਂ ਇਨ੍ਦ੍ਰਸ੍ਯ ਚ ਪਰਾਜਯਮ੍
ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਸ਼ੰਖ, ਯਵਨ, ਮੁਰਾ, ਨਰਕਾ ਦੀ ਹਾਰ, ਪਾਰਿਜਾਤ ਰੁੱਖ ਦੀ ਚੋਰੀ, ਤੇ ਇੰਦਰ ਦੀ ਹਾਰ ਹੋਵੇਗੀ।
ਉਦ੍ਵਾਹਂ ਵੀਰਕਨ੍ਯਾਨਾਂ ਵੀਰ੍ਯਸ਼ੁਲ੍ਕਾਦਿਲਕ੍ਸ਼ਣਮ੍ । ਨृਗਸ੍ਯ ਮੋਕ੍ਸ਼ਣਂ ਸ਼ਾਪਾਦ੍ ਦ੍ਵਾਰਕਾਯਾਂ ਜਗਤ੍ਪਤੇ
ਵੀਰ ਕੁੜੀਆਂ ਨਾਲ ਤੇਰੇ ਵਿਆਹ, ਜੋ ਸ਼ਕਤੀ ਤੇ ਹੋਰ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਜਿੱਤੇ, ਤੇ ਦਵਾਰਕਾ ਵਿੱਚ ਨ੍ਰਿਗਾ ਨੂੰ ਸ਼ਾਪ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ — ਹੇ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਮਾਲਕ!
ਸ੍ਯਮਨ੍ਤਕਸ੍ਯ ਚ ਮਣੇਃ ਆਦਾਨਂ ਸਹ ਭਾਰ੍ਯਯਾ । ਮृਤਪੁਤ੍ਰਪ੍ਰਦਾਨਂ ਚ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਯ ਸ੍ਵਧਾਮਤਃ
ਸਯਮੰਤਕ ਮਣੀ ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨਾ, ਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੇ ਮਰੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਘਰੋਂ ਵਾਪਸ ਕਰਨਾ।
ਪੌਣ੍ਡ੍ਰਕਸ੍ਯ ਵਧਂ ਪਸ਼੍ਚਾਤ੍ ਕਾਸ਼ਿਪੁਰ੍ਯਾਸ਼੍ਚ ਦੀਪਨਮ੍ । ਦਨ੍ਤਵਕ੍ਰਸ੍ਯ ਨਿਧਨਂ ਚੈਦ੍ਯਸ੍ਯ ਚ ਮਹਾਕ੍ਰਤੌ
ਪੌਂਡਰਕ ਦਾ ਵਧ, ਕਾਸ਼ੀ ਸ਼ਹਿਰ ਦਾ ਸਾੜਨਾ, ਦੰਤਵਕ੍ਰ ਦਾ ਨਾਸ, ਤੇ ਚੇਦੀ ਦੇ ਮਹਾ-ਯਜਨ ਵਿੱਚ ਮੌਤ।
ਯਾਨਿ ਚਾਨ੍ਯਾਨਿ ਵੀਰ੍ਯਾਣਿ ਦ੍ਵਾਰਕਾਮਾਵਸਨ੍ ਭਵਾਨ੍ । ਕਰ੍ਤਾ ਦ੍ਰਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮ੍ਯਹਂ ਤਾਨਿ ਗੇਯਾਨਿ ਕਵਿਭਿਰ੍ਭੁਵਿ
ਤੇ ਜੋ ਹੋਰ ਵੀਰਤਾ ਦੇ ਕੰਮ ਤੂੰ ਦਵਾਰਕਾ ਵਿੱਚ ਕਰੇਗਾ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਮੈਂ ਉਹ ਵੇਖਾਂਗਾ; ਉਹ ਧਰਤੀ ਦੇ ਕਵੀ ਗਾ ਰਹੇ ਹਨ।
ਅਥ ਤੇ ਕਾਲਰੂਪਸ੍ਯ ਕ੍ਸ਼ਪਯਿष੍ਣੋਰਮੁष੍ਯ ਵੈ । ਅਕ੍ਸ਼ੌਹਿਣੀਨਾਂ ਨਿਧਨਂ ਦ੍ਰਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮ੍ਯਰ੍ਜੁਨਸਾਰਥੇਃ
ਹੁਣ ਮੈਂ ਵੇਖਾਂਗਾ ਕਿ ਕਾਲ ਦੇ ਰੂਪ ਵਾਲਾ, ਜੋ ਸਭ ਕੁਝ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦੇਂਦਾ ਹੈ, ਅਰਜੁਨ ਦੇ ਰਥੀ ਹੋਣ ਨਾਲ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਫੌਜਾਂ ਦਾ ਸੰਘਾਰ ਕਰੇਗਾ।
( ਮਿਸ਼੍ਰ ) ਵਿਸ਼ੁਦ੍ਧਵਿਜ੍ਞਾਨਘਨਂ ਸ੍ਵਸਂਸ੍ਥਯਾ ਸਮਾਪ੍ਤਸਰ੍ਵਾਰ੍ਥਮਮੋਘਵਾਞ੍ਛਿਤਮ੍ । ਸ੍ਵਤੇਜਸਾ ਨਿਤ੍ਯਨਿਵृਤ੍ਤਮਾਯਾ ਗੁਣਪ੍ਰਵਾਹਂ ਭਗਵਨ੍ਤਮੀਮਹਿ
ਅਸੀਂ ਉਸ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦੇ ਹਾਂ ਜੋ ਪਵਿੱਤਰ ਗਿਆਨ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜਿਸਦੇ ਸਾਰੇ ਕੰਮ ਪੂਰੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਸਦੀ ਕੋਈ ਇੱਛਾ ਅਧੂਰੀ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦੀ, ਜੋ ਆਪਣੀ ਚਮਕ ਨਾਲ ਹਮੇਸ਼ਾ ਮਾਇਆ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੈ, ਅਤੇ ਜਿਸ ਤੋਂ ਗੁਣਾਂ ਦੀ ਧਾਰ ਵਗਦੀ ਹੈ।
ਤ੍ਵਾਮੀਸ਼੍ਵਰਂ ਸ੍ਵਾਸ਼੍ਰਯਮਾਤ੍ਮਮਾਯਯਾ ਵਿਨਿਰ੍ਮਿਤਾਸ਼ੇषਵਿਸ਼ੇषਕਲ੍ਪਨਮ੍ । ਕ੍ਰੀਡਾਰ੍ਥਮਦ੍ਯਾਤ੍ਤਮਨੁष੍ਯਵਿਗ੍ਰਹਂ ਨਤੋऽਸ੍ਮਿ ਧੁਰ੍ਯਂ ਯਦੁਵृष੍ਣਿਸਾਤ੍ਵਤਾਮ੍
ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਜੋ ਸਭ ਦਾ ਆਸਰਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਮਾਇਆ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੂਪ ਬਣਾਏ ਹਨ, ਜੋ ਖੇਡ ਲਈ ਮਨੁੱਖੀ ਰੂਪ ਵਿਚ ਆਇਆ ਹੈ, ਅਤੇ ਯਾਦਵਾਂ, ਵ੍ਰਿਸ਼ਣੀਆਂ ਤੇ ਸਾਤਵਤਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੀਸ਼ੁਕ ਉਵਾਚ - ( ਅਨੁष੍ਟੁਪ੍ ) ਏਵਂ ਯਦੁਪਤਿਂ ਕृष੍ਣਂ ਭਾਗਵਤਪ੍ਰਵਰੋ ਮੁਨਿਃ । ਪ੍ਰਣਿਪਤ੍ਯਾਭ੍ਯਨੁਜ੍ਞਾਤੋ ਯਯੌ ਤਦ੍ਦਰ੍ਸ਼ਨੋਤ੍ਸਵਃ
ਸ਼ੁਕਦੇਵ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਯਾਦਵਾਂ ਦੇ ਮੁਖੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਭਗਤਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮੁਨੀ ਨੇ ਆਗਿਆ ਲੈ ਕੇ, ਉਸ ਦਰਸ਼ਨ ਦੇ ਸੁਖ ਨਾਲ ਰਵਾਨਾ ਹੋ ਗਿਆ।
ਭਗਵਾਨਪਿ ਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਹਤ੍ਵਾ ਕੇਸ਼ਿਨਮਾਹਵੇ । ਪਸ਼ੂਨਪਾਲਯਤ੍ ਪਾਲੈਃ ਪ੍ਰੀਤੈਰ੍ਵ੍ਰਜਸੁਖਾਵਹਃ
ਪ੍ਰਭੂ ਗੋਵਿੰਦ ਨੇ ਕੇਸ਼ੀ ਨੂੰ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਮਾਰ ਕੇ, ਖੁਸ਼ ਗਵਾਲਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਗਾਂਵਾਂ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਵ੍ਰਜ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ੀ ਦਿੱਤੀ।
ਏਕਦਾ ਤੇ ਪਸ਼ੂਨ੍ ਪਾਲਾਃਨ੍ ਚਾਰਯਨ੍ਤੋऽਦ੍ਰਿਸਾਨੁषੁ । ਚਕ੍ਰੁਰ੍ਨਿਲਾਯਨਕ੍ਰੀਡਾਃ ਚੋਰਪਾਲਾਪਦੇਸ਼ਤਃ
ਇੱਕ ਵਾਰ, ਗਵਾਲਾਂ ਪਹਾੜ ਦੀ ਢਲਾਨ 'ਤੇ ਗਾਂਵਾਂ ਚਰਾਉਂਦੇ ਹੋਏ, ਚੋਰਾ-ਪਾਲਾ ਦੀ ਖੇਡ ਖੇਡਦੇ ਰਹੇ, ਕੁਝ ਚੋਰ ਬਣੇ, ਕੁਝ ਰਾਖੀਦਾਰ।
ਤਤ੍ਰਾਸਨ੍ਕਤਿਚਿਚ੍ਚੋਰਾਃ ਪਾਲਾਸ਼੍ਚ ਕਤਿਚਿਨ੍ਨृਪ । ਮੇषਾਯਿਤਾਸ਼੍ਚ ਤਤ੍ਰੈਕੇ ਵਿਜਹ੍ਰੁਰਕੁਤੋਭਯਾਃ
ਉਥੇ, ਕੁਝ ਚੋਰ ਬਣੇ, ਕੁਝ ਗਵਾਲ, ਤੇ ਕੁਝ ਭੇਡਾਂ; ਉਹ ਸਾਰੇ ਮਿਲ ਕੇ ਨਿਸ਼ਚਿੰਤ ਤੇ ਡਰ ਰਹਿਤ ਖੇਡਦੇ ਰਹੇ।
ਮਯਪੁਤ੍ਰੋ ਮਹਾਮਾਯੋ ਵ੍ਯੋਮੋ ਗੋਪਾਲਵੇषਧृਕ੍ । ਮੇषਾਯਿਤਾਨਪੋਵਾਹ ਪ੍ਰਾਯਸ਼੍ਚੋਰਾਯਿਤੋ ਬਹੂਨ੍
ਮਾਇਆ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਵ੍ਯੋਮ, ਜੋ ਵੱਡਾ ਮਾਇਆਵਾਦੀ ਸੀ, ਗਵਾਲਾਂ ਵਾਲਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ, ਭੇਡਾਂ ਦਾ ਮੁਖੀ ਬਣ ਕੇ, ਚੋਰ ਬਣੇ ਹੋਏ ਬਹੁਤਿਆਂ ਨੂੰ ਲੈ ਗਿਆ।
ਗਿਰਿਦਰ੍ਯਾਂ ਵਿਨਿਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਯ ਨੀਤਂ ਨੀਤਂ ਮਹਾਸੁਰਃ । ਸ਼ਿਲਯਾ ਪਿਦਧੇ ਦ੍ਵਾਰਂ ਚਤੁਃਪਞ੍ਚਾਵਸ਼ੇषਿਤਾਃ
ਉਹ ਵੱਡਾ ਦੈਤ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਪਹਾੜ ਦੀ ਗੁਫਾ ਵਿੱਚ ਪਾ ਦਿੱਤਾ, ਤੇ ਚਾਰ-ਪੰਜ ਬਚਾ ਕੇ, ਦਰਵਾਜਾ ਪਥਰ ਨਾਲ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
ਤਸ੍ਯ ਤਤ੍ਕਰ੍ਮ ਵਿਜ੍ਞਾਯ ਕृष੍ਣਃ ਸ਼ਰਣਦਃ ਸਤਾਮ੍ । ਗੋਪਾਨ੍ ਨਯਨ੍ਤਂ ਜਗ੍ਰਾਹ ਵृਕਂ ਹਰਿਰਿਵੌਜਸਾ
ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ, ਜੋ ਭਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਆਸਰਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੀ ਕਰਤੂਤ ਜਾਣ ਕੇ, ਜਦ ਉਹ ਗਵਾਲਾਂ ਨੂੰ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਸ਼ੇਰ ਵਾਂਗ ਵ੍ਰਿਕ ਨੂੰ ਫੜਨ ਵਾਲੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਫੜ ਲਿਆ।
ਸ ਨਿਜਂ ਰੂਪਮਾਸ੍ਥਾਯ ਗਿਰੀਨ੍ਦ੍ਰਸਦृਸ਼ਂ ਬਲੀ । ਇਚ੍ਛਨ੍ ਵਿਮੋਕ੍ਤੁਮਾਤ੍ਮਾਨਂ ਨਾਸ਼ਕ੍ਨੋਦ੍ ਗ੍ਰਹਣਾਤੁਰਃ
ਉਹ ਦੈਤ ਆਪਣੇ ਅਸਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਆ ਗਿਆ, ਜੋ ਪਹਾੜ ਵਾਂਗ ਵੱਡਾ ਸੀ, ਤੇ ਬਚਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ, ਪਰ ਫੜੇ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਬਚ ਨਾ ਸਕਿਆ।
ਤਂ ਨਿਗृਹ੍ਯਾਚ੍ਯੁਤੋ ਦੋਰ੍ਭ੍ਯਾਂ ਪਾਤਯਿਤ੍ਵਾ ਮਹੀਤਲੇ । ਪਸ਼੍ਯਤਾਂ ਦਿਵਿ ਦੇਵਾਨਾਂ ਪਸ਼ੁਮਾਰਮਮਾਰਯਤ੍
ਅਚ੍ਯੁਤ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੀਆਂ ਬਾਂਹਾਂ ਨਾਲ ਫੜ ਕੇ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਸੁੱਟਿਆ, ਤੇ ਜਦ ਦੇਵਤੇ ਅਕਾਸ਼ ਤੋਂ ਵੇਖ ਰਹੇ ਸਨ, ਉਹ ਪਸ਼ੂ ਮਾਰਨ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ।
ਗੁਹਾਪਿਧਾਨਂ ਨਿਰ੍ਭਿਦ੍ਯ ਗੋਪਾਨ੍ ਨਿਃਸਾਰ੍ਯ ਕृਚ੍ਛ੍ਰਤਃ । ਸ੍ਤੂਯਮਾਨਃ ਸੁਰੈਰ੍ਗੋਪੈਃ ਪ੍ਰਵਿਵੇਸ਼ ਸ੍ਵਗੋਕੁਲਮ੍
ਗੁਫਾ ਦਾ ਦਰਵਾਜਾ ਤੋੜ ਕੇ, ਉਹ ਗਵਾਲਾਂ ਨੂੰ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਨਾਲ ਬਾਹਰ ਕੱਢਿਆ, ਤੇ ਦੇਵਤੇ ਅਤੇ ਗਵਾਲਾਂ ਵਲੋਂ ਸਤਿਕਾਰ ਹੋਣ 'ਤੇ, ਆਪਣੇ ਵ੍ਰਜ ਵਿੱਚ ਪਰਵেশ ਕੀਤਾ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਭਾਗਵਤੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣੇ ਪਾਰਮਹਂਸ੍ਯਾਂ ਸਂਹਿਤਾਯਾਂ ਦਸ਼ਮਸ੍ਕਨ੍ਧੇ ਪੂਰ੍ਵਾਰ੍ਧੇ ਵ੍ਯੋਮਾਸੁਰਵਧੋ ਨਾਮ ਸਪ੍ਤਤ੍ਰਿਂਸ਼ੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ਼੍ਰੀਮਦ ਭਾਗਵਤ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੇ ਦਸਵੇਂ ਸਕੰਧ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਭਾਗ ਵਿੱਚ 'ਵ੍ਯੋਮਾਸੁਰ ਦਾ ਸੰਘਾਰ' ਨਾਮਕ ਸਤੱਤੀਅਤ (ਸੱਤ-ਤ੍ਰਿੰਨ) ਅਧਿਆਇ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ।
ਕਂਸਾਜ੍ਞਯਾ ਰਾਮਕृष੍ਣੌ ਮਥੁਰਾਂ ਆਨੇਤੁਂ ਅਕ੍ਰੂਰਸ੍ਯ ਨਨ੍ਦਗੋਕੁਲਂ ਪ੍ਰਤਿ ਗਮਨਂ ਤਤ੍ਰ ਰਾਮਕृष੍ਣਦ੍ਵਾਰਾ ਤਸ੍ਯ ਸਤ੍ਕਾਰਸ਼੍ਚ - ਸ਼੍ਰੀਸ਼ੁਕ ਉਵਾਚ - ( ਅਨੁष੍ਟੁਪ੍ ) ਅਕ੍ਰੂਰੋऽਪਿ ਚ ਤਾਂ ਰਾਤ੍ਰਿਂ ਮਧੁਪੁਰ੍ਯਾਂ ਮਹਾਮਤਿਃ । ਉषਿਤ੍ਵਾ ਰਥਮਾਸ੍ਥਾਯ ਪ੍ਰਯਯੌ ਨਨ੍ਦਗੋਕੁਲਮ੍
ਸ਼ੁਕਦੇਵ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਅਕ੍ਰੂਰ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਗਿਆਨੀ ਸੀ, ਮਥੁਰਾ ਵਿੱਚ ਉਹ ਰਾਤ ਬਿਤਾ ਕੇ, ਸਵੇਰੇ ਰਥ 'ਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਨੰਦ ਦੇ ਗੋਕੁਲ ਵੱਲ ਚਲ ਪਿਆ।
ਗਚ੍ਛਨ੍ ਪਥਿ ਮਹਾਭਾਗੋ ਭਗਵਤ੍ਯਮ੍ਬੁਜੇਕ੍ਸ਼ਣੇ । ਭਕ੍ਤਿਂ ਪਰਾਮੁਪਗਤ ਏਵਮੇਤਦਚਿਨ੍ਤਯਤ੍
ਰਸਤੇ 'ਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹੋਏ, ਉਹ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲਾ, ਜਿਸ ਦਾ ਮਨ ਭਗਵਾਨ ਦੇ ਕਮਲ-ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੇ ਰੂਪ 'ਤੇ ਲੱਗ ਗਿਆ ਸੀ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੋਚਣ ਲੱਗਾ।
ਕਿਂ ਮਯਾऽऽਚਰਿਤਂ ਭਦ੍ਰਂ ਕਿਂ ਤਪ੍ਤਂ ਪਰਮਂ ਤਪਃ । ਕਿਂ ਵਾਥਾਪ੍ਯਰ੍ਹਤੇ ਦਤ੍ਤਂ ਯਦ੍ ਦ੍ਰਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮ੍ਯਦ੍ਯ ਕੇਸ਼ਵਮ੍
ਮੈਂ ਕਿਹੜਾ ਚੰਗਾ ਕੰਮ ਕੀਤਾ, ਕਿਹੜੀ ਵੱਡੀ ਤਪਸਿਆ ਕੀਤੀ, ਜਾਂ ਕਿਹੜਾ ਯੋਗ ਦਾਨ ਦਿੱਤਾ, ਜੋ ਅੱਜ ਮੈਂ ਕੇਸ਼ਵ ਦਾ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਾਂਗਾ?
ਮਮੈਤਦ੍ ਦੁਰ੍ਲਭਂ ਮਨ੍ਯੇ ਉਤ੍ਤਮਃਸ਼੍ਲੋਕਦਰ੍ਸ਼ਨਮ੍ । ਵਿषਯਾਤ੍ਮਨੋ ਯਥਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮ ਕੀਰ੍ਤਨਂ ਸ਼ੂਦ੍ਰਜਨ੍ਮਨਃ
ਮੈਂ ਸਮਝਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਉੱਤਮ ਸ਼ਲੋਕ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਭੂ ਦਾ ਦਰਸ਼ਨ ਮੇਰੇ ਲਈ ਬਹੁਤ ਹੀ ਦੁਲਭ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਵਿਚ ਰੁਚੀ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ, ਸ਼ੂਦਰ ਜਨਮ ਵਾਲੇ ਲਈ ਬ੍ਰਹਮ ਦਾ ਜਾਪ ਕਰਨਾ ਦੁਲਭ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਮੈਵਂ ਮਮਾਧਮਸ੍ਯਾਪਿ ਸ੍ਯਾਦੇਵਾਚ੍ਯੁਤਦਰ੍ਸ਼ਨਮ੍ । ਹ੍ਰਿਯਮਾਣਃ ਕਲਨਦ੍ਯਾ ਕ੍ਵਚਿਤ੍ਤਰਤਿ ਕਸ਼੍ਚਨ
ਮੇਰੇ ਵਰਗੇ ਪਤਿਤ ਲਈ ਵੀ, ਅਚ੍ਯੁਤ ਦਾ ਦਰਸ਼ਨ ਰੁਕ ਨਾ ਜਾਵੇ; ਕਦੇ-ਕਦੇ, ਸਮੇਂ ਦੀ ਨਦੀ ਵਿਚ ਵਹਿ ਰਹੇ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਵੀ ਪਾਰ ਲੰਘ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਮਮਾਦ੍ਯਾਮਙ੍ਗਲਂ ਨष੍ਟਂ ਫਲਵਾਂਸ਼੍ਚੈਵ ਮੇ ਭਵਃ । ਯਨ੍ਨਮਸ੍ਯੇ ਭਗਵਤੋ ਯੋਗਿਧ੍ਯੇਯਾਂਘ੍ਰਿਪਙ੍ਕਜਮ੍
ਅੱਜ ਮੇਰੀ ਬੇਨਸੀ ਮਿਟ ਗਈ ਤੇ ਮੇਰਾ ਜੀਵਨ ਫਲਦਾਇਕ ਹੋ ਗਿਆ, ਕਿਉਂਕਿ ਮੈਂ ਉਹ ਪ੍ਰਭੂ ਦੇ ਕਵਲ ਪੈਰਾਂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਜੋ ਯੋਗੀਆਂ ਦੀ ਧਿਆਨ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਹਨ।