ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਭਾਗਵਤਪੁਰਾਣਮ੍

ਸ੍ਵਲਙ੍‌ਕृਤਾ ਭੁਕ੍ਤਵਨ੍ਤਃ ਸ੍ਵਨੁਲਿਪ੍ਤਾਃ ਸੁਵਾਸਸਃ । ਪ੍ਰਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਂ ਚ ਕੁਰੁਤ ਗੋਵਿਪ੍ਰਾਨਲਪਰ੍ਵਤਾਨ੍

ਸੁੰਦਰ ਸਜੇ ਹੋਏ, ਖਾ ਕੇ, ਤੇ ਚੰਗੇ ਕਪੜੇ ਪਾ ਕੇ, ਗਾਂਵਾਂ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ, ਅੱਗ ਤੇ ਪਹਾੜ ਦੀ ਪਰਿਕ੍ਰਮਾ ਕਰੋ।

ਏਤਨ੍ਮਮ ਮਤਂ ਤਾਤ ਕ੍ਰਿਯਤਾਂ ਯਦਿ ਰੋਚਤੇ । ਅਯਂ ਗੋਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਦ੍ਰੀਣਾਂ ਮਹ੍ਯਂ ਚ ਦਯਿਤੋ ਮਖਃ

ਇਹ ਮੇਰਾ ਸੁਝਾਅ ਹੈ, ਪਿਆਰੇ, ਜੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਚੰਗਾ ਲੱਗੇ ਤਾਂ ਕਰੋ। ਇਹ ਯਜਨ ਗਾਂਵਾਂ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ, ਪਹਾੜ ਤੇ ਮੈਨੂੰ ਪਿਆਰਾ ਹੈ।

ਸ਼੍ਰੀਸ਼ੁਕ ਉਵਾਚ - ਕਾਲਾਤ੍ਮਨਾ ਭਗਵਤਾ ਸ਼ਕ੍ਰਦਰ੍ਪਂ ਜਿਘਾਂਸਤਾ । ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਂ ਨਿਸ਼ਮ੍ਯ ਨਨ੍ਦਾਦ੍ਯਾਃ ਸਾਧ੍ਵਗृਹ੍ਣਨ੍ਤ ਤਦ੍ਵਚਃ

ਸ਼ੁਕਦੇਵ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ — ਸਮੇਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਭਗਵਾਨ ਨੇ ਇੰਦਰ ਦੇ ਅਹੰਕਾਰ ਨੂੰ ਦਬਾਉਣ ਲਈ ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਕਹੀਆਂ। ਨੰਦ ਤੇ ਹੋਰਾਂ ਨੇ ਇਹ ਬਚਨ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ ਲਏ।

ਤਥਾ ਚ ਵ੍ਯਦਧੁਃ ਸਰ੍ਵਂ ਯਥਾऽऽਹ ਮਧੁਸੂਦਨਃ । ਵਾਚਯਿਤ੍ਵਾ ਸ੍ਵਸ੍ਤ੍ਯਯਨਂ ਤਦ੍ ਦ੍ਰਵ੍ਯੇਣ ਗਿਰਿਦ੍ਵਿਜਾਨ੍

ਮਧੁਸੂਦਨ ਨੇ ਜੋ ਕਿਹਾ, ਉਹ ਸਭ ਨੇ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਤੋਂ ਸੁਭਾਅ-ਵਚਨ ਪੜ੍ਹਵਾ ਕੇ, ਉਹ ਸਮੱਗਰੀ ਪਹਾੜ ਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਲਈ ਵਰਤੀ।

ਉਪਹृਤ੍ਯ ਬਲੀਨ੍ ਸਮ੍ਯਗ੍ ਸਰ੍ਵਾਨ੍ ਆਦृਤਾ ਯਵਸਂ ਗਵਾਮ੍ । ਗੋਧਨਾਨਿ ਪੁਰਸ੍ਕृਤ੍ਯ ਗਿਰਿਂ ਚਕ੍ਰੁਃ ਪ੍ਰਦਕ੍ਸ਼ਿਣਮ੍

ਸਭ ਦਾਨ ਠੀਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਚੜ੍ਹਾ ਕੇ, ਗਾਂਵਾਂ ਨੂੰ ਜੌ ਦੇ ਕੇ, ਗਾਂਵਾਂ ਦੀ ਟੋਲੀ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਰੱਖ ਕੇ, ਪਹਾੜ ਦੀ ਪਰਿਕ੍ਰਮਾ ਕੀਤੀ।

ਅਨਾਂਸ੍ਯਨਡੁਦ੍ਯੁਕ੍ਤਾਨਿ ਤੇ ਚਾਰੁਹ੍ਯ ਸ੍ਵਲਙ੍‌ਕृਤਾਃ । ਗੋਪ੍ਯਸ਼੍ਚ ਕृष੍ਣਵੀਰ੍ਯਾਣਿ ਗਾਯਨ੍ਤ੍ਯਃ ਸਦ੍ਵਿਜਾਸ਼ਿषਃ

ਔਕਾਂ ਨਾਲ ਜੋੜੇ, ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਜਾਏ ਹੋਏ ਰਥਾਂ 'ਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ, ਗੋਪੀਆਂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੇ ਕਰਤਬ ਗਾ ਰਹੀਆਂ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਚੰਗੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀਆਂ ਅਸੀਸਾਂ ਮਿਲੀਆਂ।

ਕृष੍ਣਸ੍ਤ੍ਵਨ੍ਯਤਮਂ ਰੂਪਂ ਗੋਪਵਿਸ਼੍ਰਮ੍ਭਣਂ ਗਤਃ । ਸ਼ੈਲੋऽਸ੍ਮੀਤਿ ਬ੍ਰੁਵਨ੍ ਭੂਰਿ ਬਲਿਮਾਦਦ੍ ਬृਹਦ੍ਵਪੁਃ

ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੇ ਗੋਪਾਂ ਨੂੰ ਭਰੋਸਾ ਦੇਣ ਲਈ ਹੋਰ ਰੂਪ ਧਾਰਿਆ। 'ਮੈਂ ਪਹਾੜ ਹਾਂ' ਕਹਿ ਕੇ, ਵੱਡੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਦਾਨ ਸਵੀਕਾਰ ਕੀਤੇ।

ਤਸ੍ਮੈ ਨਮੋ ਵ੍ਰਜਜਨੈਃ ਸਹ ਚਕ੍ਰੇऽऽਤ੍ਮਨਾऽऽਤ੍ਮਨੇ । ਅਹੋ ਪਸ਼੍ਯਤ ਸ਼ੈਲੋऽਸੌ ਰੂਪੀ ਨੋऽਨੁਗ੍ਰਹਂ ਵ੍ਯਧਾਤ੍

ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੇ ਵ੍ਰਜ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਆਤਮਾ ਵਜੋਂ ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ। 'ਵੇਖੋ, ਪਹਾੜ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਹੈ ਤੇ ਸਾਨੂੰ ਆਪਣਾ ਅਸ਼ੀਰਵਾਦ ਦਿੱਤਾ ਹੈ'।

ਏषੋऽਵਜਾਨਤੋ ਮਰ੍ਤ੍ਯਾਨ੍ ਕਾਮਰੂਪੀ ਵਨੌਕਸਃ । ਹਨ੍ਤਿ ਹ੍ਯਸ੍ਮੈ ਨਮਸ੍ਯਾਮਃ ਸ਼ਰ੍ਮਣੇ ਆਤ੍ਮਨੋ ਗਵਾਮ੍

ਉਹ ਮਨਮਾਨੀ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦਾ ਹੈ ਤੇ ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਉਸ ਦੀ ਬੇਅਦਬੀ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਤੇ ਗਾਂਵਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਉਸ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦੇ ਹਾਂ।

ਇਤ੍ਯਦ੍ਰਿਗੋਦ੍ਵਿਜਮਖਂ ਵਾਸੁਦੇਵਪ੍ਰਚੋਦਿਤਾਃ । ਯਥਾ ਵਿਧਾਯ ਤੇ ਗੋਪਾ ਸਹਕृष੍ਣਾ ਵ੍ਰਜਂ ਯਯੁਃ

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਾਸੁਦੇਵ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਨਾਲ ਗੋਪ ਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੇ ਪਹਾੜ, ਗਾਂਵਾਂ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਤੇ ਯਜਨ ਦੀ ਰੀਤ ਅਨੁਸਾਰ ਕਰਕੇ ਵ੍ਰਜ ਵਾਪਸ ਆ ਗਏ।

ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍‍ਭਾਗਵਤੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣੇ ਪਾਰਮਹਂਸ੍ਯਾਂ ਸਂਹਿਤਾਯਾਂ ਦਸ਼ਮਸ੍ਕਨ੍ਧੇ ਪੂਰ੍ਵਾਰ੍ਧੇ ਚਤੁਰ੍ਵਿਂਸ਼ੋऽਧ੍ਯਾਯਃ

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ਼੍ਰੀਮਦ ਭਾਗਵਤ ਮਹਾ ਪੁਰਾਣੇ ਦੇ ਦਸਵੇਂ ਸਕੰਧ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਭਾਗ ਦਾ ਚੌਵੀਂ ਅਧਿਆਇ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ।

ਮਾਮਾਤ੍ਮਾਨਂ ਸ੍ਵਯਂਜ੍ਯੋਤਿਃ ਸਰ੍ਵਭੂਤਗੁਹਾਸ਼ਯਮ੍ । ਆਤ੍ਮਨ੍ਯੇਵਾਤ੍ਮਨਾ ਵੀਕ੍ਸ਼੍ਯ ਵਿਸ਼ੋਕੋऽਭਯਮृਚ੍ਛਸਿ

ਜਦ ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ, ਜੋ ਸਵੈ-ਚਾਨਣ ਹੈ ਤੇ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦਾ ਹੈ, ਆਪਣੇ ਅੰਦਰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨਾਲ ਵੇਖੇਗਾ, ਤਾਂ ਤੂੰ ਦੁੱਖ ਤੇ ਡਰ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ।

ਮਾਤ੍ਰ ਆਧ੍ਯਾਤ੍ਮਿਕੀਂ ਵਿਦ੍ਯਾਂ ਸ਼ਮਨੀਂ ਸਰ੍ਵਕਰ੍ਮਣਾਮ੍ । ਵਿਤਰਿष੍ਯੇ ਯਯਾ ਚਾਸੌ ਭਯਂ ਚਾਤਿਤਰਿष੍ਯਤਿ

ਮਾਂ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਉਹ ਆਤਮਿਕ ਗਿਆਨ ਦੇਵਾਂਗਾ ਜੋ ਸਾਰੇ ਕਰਮਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਇਸ ਨਾਲ ਤੂੰ ਡਰ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰ ਲਵੇਂਗੀ।

ਮੈਤ੍ਰੇਯ ਉਵਾਚ - ਏਵਂ ਸਮੁਦਿਤਸ੍ਤੇਨ ਕਪਿਲੇਨ ਪ੍ਰਜਾਪਤਿਃ । ਦਕ੍ਸ਼ਿਣੀਕृਤ੍ਯ ਤਂ ਪ੍ਰੀਤੋ ਵਨਮੇਵ ਜਗਾਮ ਹ

ਮੈਤ੍ਰੇਯ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਪਿਲ ਦੇ ਕਹਿਣ 'ਤੇ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਨੇ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਉਸ ਦੀ ਪਰਿਕ੍ਰਮਾ ਕੀਤੀ ਤੇ ਵਨ ਵੱਲ ਚਲਾ ਗਿਆ।

ਵ੍ਰਤਂ ਸ ਆਸ੍ਥਿਤੋ ਮੌਨਂ ਆਤ੍ਮੈਕਸ਼ਰਣੋ ਮੁਨਿਃ । ਨਿਃਸਙ੍ਗੋ ਵ੍ਯਚਰਤ੍ ਕ੍ਸ਼ੋਣੀਂ ਅਨਗ੍ਨਿਰਨਿਕੇਤਨਃ

ਉਹ ਮੁਨੀ ਨੇ ਮੌਨ ਵਰਤ ਧਾਰ ਲਿਆ, ਕੇਵਲ ਆਤਮਾ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਹੋ ਕੇ, ਸੰਸਾਰ ਤੋਂ ਵਿਲੱਖਣ ਹੋ ਕੇ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਘੁੰਮਦਾ ਰਿਹਾ, ਨਾ ਅੱਗ ਰੱਖੀ, ਨਾ ਘਰ ਬਣਾਇਆ।

ਮਨੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਿ ਯੁਞ੍ਜਾਨੋ ਯਤ੍ਤਤ੍ ਸਦਸਤਃ ਪਰਮ੍ । ਗੁਣਾਵਭਾਸੇ ਵਿਗੁਣ ਏਕਭਕ੍ਤ੍ਯਾਨੁਭਾਵਿਤੇ

ਉਹ ਆਪਣੇ ਮਨ ਨੂੰ ਬ੍ਰਹਮ ਵਿੱਚ ਲਗਾ ਕੇ, ਜੋ ਸਦਾ ਤੇ ਅਸਦਾ ਤੋਂ ਉਪਰ ਹੈ, ਗੁਣਾਂ ਵਿਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦਾ ਪਰ ਆਪ ਗੁਣ ਰਹਿਤ ਹੈ, ਇਕ-ਚਿੱਤ ਭਕਤੀ ਨਾਲ ਅਨੁਭਵ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ।

ਨਿਰਹਙ੍ਕृਤਿਰ੍ਨਿਰ੍ਮਮਸ਼੍ਚ ਨਿਰ੍ਦ੍ਵਨ੍ਦ੍ਵਃ ਸਮਦृਕ੍ ਸ੍ਵਦृਕ੍ । ਪ੍ਰਤ੍ਯਕ੍ਪ੍ਰਸ਼ਾਨ੍ਤਧੀਰ੍ਧੀਰਃ ਪ੍ਰਸ਼ਾਨ੍ਤੋਰ੍ਮਿਰਿਵੋਦਧਿਃ

ਉਹ ਅਹੰਕਾਰ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਮੈਰਿਆਂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਦੁਵਿਧਾ ਤੋਂ ਪਰੇ, ਸਭ ਨੂੰ ਇਕੋ ਜਿਹਾ ਵੇਖਣ ਵਾਲਾ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਵੇਖਣ ਵਾਲਾ, ਅੰਦਰੋਂ ਸ਼ਾਂਤ ਤੇ ਸਥਿਰ ਮਨ ਵਾਲਾ, ਸ਼ਾਂਤ ਸਮੁੰਦਰ ਵਾਂਗ ਬਿਨਾ ਲਹਿਰਾਂ ਦੇ।

ਵਾਸੁਦੇਵੇ ਭਗਵਤਿ ਸਰ੍ਵਜ੍ਞੇ ਪ੍ਰਤ੍ਯਗਾਤ੍ਮਨਿ । ਪਰੇਣ ਭਕ੍ਤਿਭਾਵੇਨ ਲਬ੍ਧਾਤ੍ਮਾ ਮੁਕ੍ਤਬਨ੍ਧਨਃ

ਵਾਸੁਦੇਵ, ਜੋ ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ ਪ੍ਰਭੂ ਤੇ ਅੰਦਰ ਆਤਮਾ ਹੈ, ਉਸ ਵਿੱਚ ਉੱਚੀ ਭਕਤੀ ਰਾਹੀਂ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਪਾ ਗਿਆ ਤੇ ਬੰਧਨ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਗਿਆ।

ਆਤ੍ਮਾਨਂ ਸਰ੍ਵਭੂਤੇषੁ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਵਸ੍ਥਿਤਮ੍ । ਅਪਸ਼੍ਯਤ੍ਸਰ੍ਵਭੂਤਾਨਿ ਭਗਵਤ੍ਯਪਿ ਚਾਤ੍ਮਨਿ

ਉਸ ਨੇ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਹਰ ਜੀਵ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਾਂਗ ਵੱਸਦਾ ਵੇਖਿਆ, ਤੇ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਅੰਦਰ ਪ੍ਰਭੂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਵੇਖਿਆ।

ਇਚ੍ਛਾਦ੍ਵੇषਵਿਹੀਨੇਨ ਸਰ੍ਵਤ੍ਰ ਸਮਚੇਤਸਾ । ਭਗਵਦ੍‍ਭਕ੍ਤਿਯੁਕ੍ਤੇਨ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾ ਭਾਗਵਤੀ ਗਤਿਃ

ਇੱਛਾ ਤੇ ਵੈਰ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਸਭ 'ਤੇ ਸਮਾਨ ਮਨ ਵਾਲਾ, ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਭਕਤੀ ਨਾਲ ਯੁਕਤ, ਉਹ ਭਗਵਤ ਭਕਤ ਦੀ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਪਾ ਗਿਆ।

ਸ੍ਫੁਰਤ੍ਕਿਰੀਟਵਲਯ ਹਾਰਨੂਪੁਰਮੇਖਲਮ੍ । ਸ਼ਙ੍‌ਖਚਕ੍ਰਗਦਾਪਦ੍ਮ ਮਾਲਾਮਣ੍ਯੁਤ੍ਤਮਰ੍ਦ੍ਧਿਮਤ੍

ਉਸ ਦੀ ਮੂਰਤ ਮੋਹਕ ਮਕੁਟ, ਕੰਗਣ, ਹਾਰ, ਪੈਰਾਂ ਦੀ ਪਜੇਬ ਤੇ ਕਮਰਬੰਦ ਨਾਲ ਚਮਕਦੀ ਸੀ; ਸੰਖ, ਚਕਰ, ਗਦਾ, ਪਦਮ, ਮਾਲਾ ਤੇ ਵਧੀਆ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ, ਉੱਚੀ ਚਮਕ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ।

ਸਿਂਹਸ੍ਕਨ੍ਧਤ੍ਵਿषੋ ਬਿਭ੍ਰਤ੍ ਸੌਭਗ ਗ੍ਰੀਵਕੌਸ੍ਤੁਭਮ੍ । ਸ਼੍ਰਿਯਾਨਪਾਯਿਨ੍ਯਾ ਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਤ ਨਿਕषਾਸ਼੍ਮੋਰਸੋਲ੍ਲਸਤ੍

ਉਸ ਦੀ ਗਰਦਨ 'ਤੇ ਕੌਸਤੁਭ ਰਤਨ, ਸਿੰਘ ਵਾਂਗ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕੰਧੇ, ਅਟੱਲ ਸ਼੍ਰੀ ਨਾਲ ਚਮਕਦੇ, ਉਸ ਦੀ ਮੂਰਤ ਨਿਕਸ ਰਤਨ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੀ ਸੀ।

ਪੂਰਰੇਚਕਸਂਵਿਗ੍ਨ ਵਲਿਵਲ੍ਗੁਦਲੋਦਰਮ੍ । ਪ੍ਰਤਿਸਙ੍‌ਕ੍ਰਾਮਯਦ੍ ਵਿਸ਼੍ਵਂ ਨਾਭ੍ਯਾਵਰ੍ਤਗਭੀਰਯਾ

ਉਸ ਦੇ ਪੇਟ 'ਤੇ ਤਿੰਨ ਲਕੀਰਾਂ, ਸਾਹ ਲੈਣ ਤੇ ਛੱਡਣ ਦੀ ਲਹਿਰ ਨਾਲ ਹਿਲਦੇ, ਜਿਵੇਂ ਉਸ ਦੀ ਗਹਿਰੀ ਨਾਭੀ ਦੇ ਘੁੰਮਣ ਨਾਲ ਸਾਰਾ ਸੰਸਾਰ ਖਿੱਚਿਆ ਤੇ ਛੱਡਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ।

ਸ਼੍ਯਾਮਸ਼੍ਰੋਣ੍ਯਧਿਰੋਚਿष੍ਣੁ ਦੁਕੂਲਸ੍ਵਰ੍ਣਮੇਖਲਮ੍ । ਸਮਚਾਰ੍ਵਙ੍‌ਘ੍ਰਿਜਙ੍‌ਘੋਰੁ ਨਿਮ੍ਨਜਾਨੁਸੁਦਰ੍ਸ਼ਨਮ੍

ਉਹ ਆਪਣੀਆਂ ਕਾਲੀਆਂ ਕਮਰਾਂ 'ਤੇ ਚਮਕਦਾਰ ਪੀਲਾ ਵਸਤ੍ਰ ਤੇ ਸੋਨੇ ਦੀ ਕਮਰਬੰਦ ਪਹਿਨੇ ਹੋਏ, ਉਸ ਦੀਆਂ ਤੰਗਾਂ, ਗੁੱਟਾਂ ਤੇ ਪਿੰਡੀਆਂ ਸੁੰਦਰ ਤੇ ਸਮਾਨ ਬਣੀਆਂ ਹੋਈਆਂ।

ਪਦਾ ਸ਼ਰਤ੍ਪਦ੍ਮਪਲਾਸ਼ਰੋਚਿषਾ ਨਖਦ੍ਯੁਭਿਰ੍ਨੋऽਨ੍ਤਰਘਂ ਵਿਧੁਨ੍ਵਤਾ । ਪ੍ਰਦਰ੍ਸ਼ਯ ਸ੍ਵੀਯਮਪਾਸ੍ਤਸਾਧ੍ਵਸਂ ਪਦਂ ਗੁਰੋ ਮਾਰ੍ਗਗੁਰੁਸ੍ਤਮੋਜੁषਾਮ੍

ਉਸ ਦੇ ਪੈਰ ਸਰਦ ਰੁੱਤ ਦੇ ਕਮਲ ਤੇ ਪੱਤਿਆਂ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੇ, ਨਖਾਂ ਦੀ ਰੋਸ਼ਨੀ ਅੰਦਰਲੇ ਹਨੇਰੇ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਦੀ; ਹੇ ਗੁਰੂ, ਆਪਣੇ ਪੈਰ ਦਿਖਾ, ਜੋ ਹਨੇਰੇ ਤੋਂ ਪਾਰ ਹੋਣ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਰਾਹ ਹਨ।

(ਅਨੁष੍ਟੁਪ੍) ਏਤਦ੍ ਰੂਪਮਨੁਧ੍ਯੇਯਂ ਆਤ੍ਮਸ਼ੁਦ੍ਧਿਮਭੀਪ੍ਸਤਾਮ੍ । ਯਦ੍‍ਭਕ੍ਤਿਯੋਗੋऽਭਯਦਃ ਸ੍ਵਧਰ੍ਮਮਨੁਤਿष੍ਠਤਾਮ੍

ਇਹ ਰੂਪ ਉਹਨਾਂ ਲਈ ਧਿਆਨ ਕਰਨ ਯੋਗ ਹੈ ਜੋ ਆਤਮਾ ਦੀ ਪਵਿਤ੍ਰਤਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ; ਇਸ ਦੀ ਭਕਤੀ ਜੋ ਆਪਣੇ ਧਰਮ ਨਿਭਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਨਿਡਰਤਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।

ਭਵਾਨ੍ ਭਕ੍ਤਿਮਤਾ ਲਭ੍ਯੋ ਦੁਰ੍ਲਭਃ ਸਰ੍ਵਦੇਹਿਨਾਮ੍ । ਸ੍ਵਾਰਾਜ੍ਯਸ੍ਯਾਪ੍ਯਭਿਮਤ ਏਕਾਨ੍ਤੇਨਾਤ੍ਮਵਿਦ੍‍ਗਤਿਃ

ਤੁਸੀਂ ਭਗਤੀ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਮਿਲਦੇ ਹੋ, ਪਰ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਲਈ ਪਾਉਣਾ ਔਖਾ ਹੈ। ਆਪਣੇ ਆਪ ਦੀ ਰਾਜਾਈ ਵੀ, ਜੋ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਮਿਲਦੀ ਅਤਮਕ ਅਵਸਥਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਘੱਟ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਤਂ ਦੁਰਾਰਾਧ੍ਯਮਾਰਾਧ੍ਯ ਸਤਾਮਪਿ ਦੁਰਾਪਯਾ । ਏਕਾਨ੍ਤਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਕੋ ਵਾਞ੍ਛੇਤ੍ ਪਾਦਮੂਲਂ ਵਿਨਾ ਬਹਿਃ

ਜਿਸ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਚੰਗੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਵੀ ਪਾਉਣਾ ਔਖਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੀ ਇਕਾਗਰ ਭਗਤੀ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋਰ ਕੁਝ ਚਾਹੁਣ ਵਾਲਾ ਕੌਣ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ?

ਯਤ੍ਰ ਨਿਰ੍ਵਿष੍ਟਮਰਣਂ ਕृਤਾਨ੍ਤੋ ਨਾਭਿਮਨ੍ਯਤੇ । ਵਿਸ਼੍ਵਂ ਵਿਧ੍ਵਂਸਯਨ੍ ਵੀਰ੍ਯ ਸ਼ੌਰ੍ਯਵਿਸ੍ਫੂਰ੍ਜਿਤਭ੍ਰੁਵਾ

ਜਿੱਥੇ ਮੌਤ, ਜੋ ਜੀਵਨ ਦਾ ਅੰਤ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਉਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੀ ਜੋ ਉਸ ਤੋਂ ਨਿਰਲੇਪ ਹਨ, ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਆਪਣੀ ਤਾਕਤ ਅਤੇ ਭਰੂਆਂ ਦੀ ਤੀਬਰਤਾ ਨਾਲ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ।