ਸ਼ੋਚਤ੍ਯਸ਼੍ਰੁਕਲਾ ਸਾਧ੍ਵੀ ਦੁਰ੍ਭਗੇਵੋਜ੍ਝਿਤਾ ਸਤੀ । ਅਬ੍ਰਹ੍ਮਣ੍ਯਾ ਨृਪਵ੍ਯਾਜਾਃ ਸ਼ੂਦ੍ਰਾ ਭੋਕ੍ਸ਼੍ਯਨ੍ਤਿ ਮਾਮਿਤਿ
ਉਹ ਪਵਿਤ੍ਰ ਮਹਿਲਾ, ਜੋ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਤੇ ਅਭਾਗੀ ਹੈ, ਅੱਖਾਂ ਵਿਚ ਹੰਝੂਆਂ ਨਾਲ ਰੋ ਰਹੀ ਹੈ। ਉਹ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ, 'ਅਣਯੋਗ ਰਾਜੇ, ਜੋ ਰਾਜਾ ਬਣ ਕੇ ਆਏ ਹਨ, ਤੇ ਸ਼ੂਦਰ ਮੇਰਾ ਸੁਖ ਲੈਣਗੇ।'
ਇਤਿ ਧਰ੍ਮਂ ਮਹੀਂ ਚੈਵ ਸਾਨ੍ਤ੍ਵਯਿਤ੍ਵਾ ਮਹਾਰਥਃ । ਨਿਸ਼ਾਤਮਾਦਦੇ ਖਡ੍ਗਂ ਕਲਯੇऽਧਰ੍ਮਹੇਤਵੇ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਧਰਮ ਤੇ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਕਰ ਕੇ, ਮਹਾਨ ਰਥੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਤੇਜ਼ ਤਲਵਾਰ ਚੁੱਕੀ ਤੇ ਅਧਰਮ ਦੇ ਕਾਰਨ ਨੂੰ ਸਜ਼ਾ ਦੇਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੋ ਗਿਆ।
ਤਂ ਜਿਘਾਂਸੁਮਭਿਪ੍ਰੇਤ੍ਯ ਵਿਹਾਯ ਨृਪਲਾਞ੍ਛਨਮ੍ । ਤਤ੍ਪਾਦਮੂਲਂ ਸ਼ਿਰਸਾ ਸਮਗਾਦ੍ਭਯਵਿਹ੍ਵਲਃ
ਮਾਰਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਆ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਦੀ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਛੱਡ ਕੇ, ਉਹ ਡਰ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਪੈਰਾਂ 'ਤੇ ਸਿਰ ਨਿਵਾ ਕੇ ਖੜਾ ਹੋ ਗਿਆ।
ਪਤਿਤਂ ਪਾਦਯੋਰ੍ਵੀਰਃ ਕृਪਯਾ ਦੀਨਵਤ੍ਸਲਃ । ਸ਼ਰਣ੍ਯੋ ਨਾਵਧੀਚ੍ਛ੍ਲੋਕ੍ਯ ਆਹ ਚੇਦਂ ਹਸਨ੍ਨਿਵ
ਵੀਰ ਨੇ, ਜੋ ਦੁਖੀ ਲੋਕਾਂ 'ਤੇ ਦਇਆ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਪੈਰਾਂ 'ਤੇ ਡਿੱਗੇ ਹੋਏ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਮਾਰਿਆ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਸ਼ਰਨ ਲੈਣ ਵਾਲਾ ਸੀ। ਉਹ ਹਲਕਾ ਮੁਸਕਰਾ ਕੇ ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਰਾਜੋਵਾਚ ਨ ਤੇ ਗੁਡਾਕੇਸ਼ਯਸ਼ੋਧਰਾਣਾਂ ਬਦ੍ਧਾਞ੍ਜਲੇਰ੍ਵੈ ਭਯਮਸ੍ਤਿ ਕਿਞ੍ਚਿਤ੍ । ਨ ਵਰ੍ਤਿਤਵ੍ਯਂ ਭਵਤਾ ਕਥਞ੍ਚਨ ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰੇ ਮਦੀਯੇ ਤ੍ਵਮਧਰ੍ਮਬਨ੍ਧੁਃ
ਰਾਜਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਤੇਰੇ ਲਈ, ਜੋ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਖੜਾ ਹੈ, ਗੁਡਾਕੇਸ਼ ਦੇ ਮਹਾਨ ਵੰਸ਼ਜਾਂ ਤੋਂ ਕੋਈ ਡਰ ਨਹੀਂ। ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਕਦੇ ਵੀ ਨਹੀਂ ਰਹਿ ਸਕਦਾ, ਅਧਰਮ ਦੇ ਸਾਥੀ।
ਤ੍ਵਾਂ ਵਰ੍ਤਮਾਨਂ ਨਰਦੇਵਦੇਹੇष੍ਵਨੁਪ੍ਰਵृਤ੍ਤੋऽਯਮਧਰ੍ਮਪੂਗਃ । ਲੋਭੋऽਨृਤਂ ਚੌਰ੍ਯਮਨਾਰ੍ਯਮਂਹੋ ਜ੍ਯੇष੍ਠਾ ਚ ਮਾਯਾ ਕਲਹਸ਼੍ਚ ਦਮ੍ਭਃ
ਜਦ ਤੂੰ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰਾਂ ਵਿਚ ਵੱਸਦਾ ਹੈਂ, ਅਧਰਮ ਦੀ ਇਹ ਫੌਜ ਉਤਪੰਨ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ: ਲਾਲਚ, ਝੂਠ, ਚੋਰੀ, ਅਣਯੋਗਤਾ, ਪਾਪ, ਧੋਖਾ, ਝਗੜਾ ਤੇ ਪਖੰਡ।
ਨ ਵਰ੍ਤਿਤਵ੍ਯਂ ਤਦਧਰ੍ਮਬਨ੍ਧੋ ਧਰ੍ਮੇਣ ਸਤ੍ਯੇਨ ਚ ਵਰ੍ਤਿਤਵ੍ਯੇ । ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਵਰ੍ਤੇ ਯਤ੍ਰ ਯਜਨ੍ਤਿ ਯਜ੍ਞੈਰ੍ਯਜ੍ਞੇਸ਼੍ਵਰਂ ਯਜ੍ਞਵਿਤਾਨਵਿਜ੍ਞਾਃ
ਅਧਰਮ ਦੇ ਸਾਥੀ, ਤੂੰ ਇੱਥੇ ਨਹੀਂ ਰਹਿ ਸਕਦਾ; ਤੈਨੂੰ ਧਰਮ ਤੇ ਸਚਾਈ 'ਤੇ ਹੀ ਚਲਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਉਥੇ ਜਿੱਥੇ ਗਿਆਨਵਾਨ ਲੋਕ ਯਜਨਾਂ ਰਾਹੀਂ ਯਜਨ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਯਸ੍ਮਿਨ੍ ਹਰਿਰ੍ਭਗਵਾਨਿਜ੍ਯਮਾਨ ਇਜ੍ਯਾਤ੍ਮਮੂਰ੍ਤਿਰ੍ਯਜਤਾਂ ਸ਼ਂ ਤਨੋਤਿ । ਕਾਮਾਨਮੋਘਾਨ੍ ਸ੍ਥਿਰਜਙ੍ਗਮਾਨਾਮਨ੍ਤਰ੍ਬਹਿਰ੍ਵਾਯੁਰਿਵੈष ਆਤ੍ਮਾ
ਜਿੱਥੇ ਹਰੀ, ਭਗਵਾਨ, ਯਜਨਾ ਰੂਪ ਵਿਚ ਪੂਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਥੇ ਉਹ ਪੂਜਕਾਂ ਨੂੰ ਮੰਗਲ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਹਵਾ ਵਾਂਗ, ਜੋ ਅੰਦਰ ਤੇ ਬਾਹਰ ਹੈ, ਉਹ ਸਥਿਰ ਤੇ ਚਲਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦਾ ਆਤਮਾ ਹੈ।
ਸੂਤ ਉਵਾਚ ਪਰੀਕ੍ਸ਼ਿਤੈਵਮਾਦਿष੍ਟਃ ਸ ਕਲਿਰ੍ਜਾਤਵੇਪਥੁਃ । ਤਮੁਦ੍ਯਤਾਸਿਮਾਹੇਦਂ ਦਣ੍ਡਪਾਣਿਮਿਵੋਦ੍ਯਤਮ੍
ਸੂਤ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਪਰਿਕਸ਼ਿਤ ਦੀਆਂ ਆਗਿਆਵਾਂ ਸੁਣ ਕੇ, ਕਲਿਜੁਗ ਡਰ ਨਾਲ ਕੰਪ ਗਿਆ। ਉਹ ਉਸਨੂੰ, ਤਲਵਾਰ ਚੁੱਕ ਕੇ, ਸਜ਼ਾ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਵਾਂਗ ਬੋਲਿਆ।
ਕਲਿਰੁਵਾਚ ਯਤ੍ਰ ਕ੍ਵ ਵਾਥ ਵਤ੍ਸ੍ਯਾਮਿ ਸਾਰ੍ਵਭੌਮ ਤਵਾਜ੍ਞਯਾ । ਲਕ੍ਸ਼ਯੇ ਤਤ੍ਰ ਤਤ੍ਰਾਪਿ ਤ੍ਵਾਮਾਤ੍ਤੇषੁਸ਼ਰਾਸਨਮ੍
ਕਲੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਰਾਜਾ ਜੀ, ਤੁਸੀਂ ਜਿੱਥੇ ਵੀ ਮੈਨੂੰ ਵਸਣ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿੰਦੇ ਹੋ, ਉਥੇ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਤੀਰ-ਧਨੁਸ਼ ਲੈ ਕੇ ਖੜਾ ਵੇਖਦਾ ਹਾਂ।
ਤਨ੍ਮੇ ਧਰ੍ਮਭृਤਾਂ ਸ਼੍ਰੇष੍ਠ ਸ੍ਥਾਨਂ ਨਿਰ੍ਦੇष੍ਟੁਮਰ੍ਹਸਿ । ਯਤ੍ਰੈਵ ਨਿਯਤੋ ਵਤ੍ਸ੍ਯ ਆਤਿष੍ਠਂਸ੍ਤੇऽਨੁਸ਼ਾਸਨਮ੍
ਧਰਮ ਦੇ ਸਰੇਵਲੇ, ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ ਕੋਈ ਥਾਂ ਦੱਸੋ ਜਿੱਥੇ ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੀ ਆਗਿਆ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੰਨ ਕੇ ਰਹਿ ਸਕਾਂ।
ਸੂਤ ਉਵਾਚ ਅਭ੍ਯਰ੍ਥਿਤਸ੍ਤਦਾ ਤਸ੍ਮੈ ਸ੍ਥਾਨਾਨਿ ਕਲਯੇ ਦਦੌ । ਦ੍ਯੂਤਂ ਪਾਨਂ ਸ੍ਤ੍ਰਿਯਃ ਸੂਨਾ ਯਤ੍ਰਾਧਰ੍ਮਸ਼੍ਚਤੁਰ੍ਵਿਧਃ
ਸੂਤ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਉਸ ਦੀ ਬੇਨਤੀ ਤੇ, ਰਾਜਾ ਨੇ ਕਲੀ ਨੂੰ ਜੂਆ, ਸ਼ਰਾਬ, ਪਰਾਈਆਂ ਔਰਤਾਂ ਅਤੇ ਕਸਾਈ ਦੀ ਥਾਂ ਦਿੱਤੀ, ਜਿੱਥੇ ਚਾਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਧਰਮ ਵਾਪਰਦੇ ਹਨ।
ਪੁਨਸ਼੍ਚ ਯਾਚਮਾਨਾਯ ਜਾਤਰੂਪਮਦਾਤ੍ਪ੍ਰਭੁਃ । ਤਤੋऽਨृਤਂ ਮਦਂ ਕਾਮਂ ਰਜੋ ਵੈਰਂ ਚ ਪਞ੍ਚਮਮ੍
ਫਿਰ, ਜਦੋਂ ਕਲੀ ਨੇ ਮੁੜ ਮੰਗਿਆ, ਰਾਜਾ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸੋਨਾ ਦਿੱਤਾ; ਉਸ ਤੋਂ ਝੂਠ, ਨਸ਼ਾ, ਇੱਛਾ, ਗੁੱਸਾ ਅਤੇ ਪੰਜਵਾਂ ਵੈਰ ਪੈਦਾ ਹੋਏ।
ਅਮੂਨਿ ਪਞ੍ਚ ਸ੍ਥਾਨਾਨਿ ਹ੍ਯਧਰ੍ਮਪ੍ਰਭਵਃ ਕਲਿਃ । ਔਤ੍ਤਰੇਯੇਣ ਦਤ੍ਤਾਨਿ ਨ੍ਯਵਸਤ੍ਤਨ੍ਨਿਦੇਸ਼ਕृਤ੍
ਇਹ ਪੰਜ ਥਾਂ, ਜੋ ਅਧਰਮ ਦੇ ਸਰੋਤ ਹਨ, ਉੱਤਰ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੇ ਕਲੀ ਨੂੰ ਦਿੱਤੇ, ਅਤੇ ਉਹ ਉਥੇ ਰਾਜਾ ਦੀ ਆਗਿਆ ਅਨੁਸਾਰ ਵੱਸਣ ਲੱਗਾ।
ਅਥੈਤਾਨਿ ਨ ਸੇਵੇਤ ਬੁਭੂषੁਃ ਪੁਰੁषਃ ਕ੍ਵਚਿਤ੍ । ਵਿਸ਼ੇषਤੋ ਧਰ੍ਮਸ਼ੀਲੋ ਰਾਜਾ ਲੋਕਪਤਿਰ੍ਗੁਰੁਃ
ਇਸ ਲਈ, ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੀ ਭਲਾਈ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਕਦੇ ਵੀ ਇਹ ਥਾਂ ਨਹੀਂ ਵਾਪਰੇ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਜੋ ਧਰਮ ਨੂੰ ਮੰਨਦਾ ਹੈ — ਰਾਜਾ, ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਨੇਤਾ ਜਾਂ ਅਧਿਆਪਕ।
ਵृषਸ੍ਯ ਨष੍ਟਾਂਸ੍ਤ੍ਰੀਨ੍ ਪਾਦਾਨ੍ ਤਪਃ ਸ਼ੌਚਂ ਦਯਾਮਿਤਿ । ਪ੍ਰਤਿਸਨ੍ਦਧ ਆਸ਼੍ਵਾਸ੍ਯ ਮਹੀਂ ਚ ਸਮਵਰ੍ਧਯਤ੍
ਉਸ ਨੇ ਬਲਦ ਦੇ ਤਿੰਨ ਗੁਆਚੇ ਪੈਰ — ਤਪ, ਪਵਿਤਰਤਾ ਅਤੇ ਦਇਆ — ਮੁੜ ਵਾਪਸ ਕਰ ਦਿੱਤੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਹੌਸਲਾ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਫਲਦਾਇਕ ਬਣਾਇਆ।
ਸ ਏष ਏਤਰ੍ਹ੍ਯਧ੍ਯਾਸ੍ਤ ਆਸਨਂ ਪਾਰ੍ਥਿਵੋਚਿਤਮ੍ । ਪਿਤਾਮਹੇਨੋਪਨ੍ਯਸ੍ਤਂ ਰਾਜ੍ਞਾਰਣ੍ਯਂ ਵਿਵਿਕ੍ਸ਼ਤਾ
ਹੁਣ ਉਹ ਰਾਜਾ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾਮਾ ਵਲੋਂ ਦਿੱਤੇ ਰਾਜ-ਸਿੰਘਾਸਨ 'ਤੇ ਬੈਠਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਪੁਰਾਣਾ ਰਾਜਾ ਜੰਗਲ ਵੱਲ ਜਾਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ।
ਆਸ੍ਤੇऽਧੁਨਾ ਸ ਰਾਜਰ੍षਿਃ ਕੌਰਵੇਨ੍ਦ੍ਰਸ਼੍ਰਿਯੋਲ੍ਲਸਨ੍ । ਗਜਾਹ੍ਵਯੇ ਮਹਾਭਾਗਸ਼੍ਚਕ੍ਰਵਰ੍ਤੀ ਬृਹਚ੍ਛ੍ਰਵਾਃ
ਇਸ ਸਮੇਂ, ਉਹ ਰਾਜ-ਰਿਸ਼ੀ, ਕੌਰਵਾਂ ਦੀ ਸ਼ਾਨ ਨਾਲ ਚਮਕਦਾ, ਹਸਤਿਨਾਪੁਰ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦਾ ਹੈ, ਮਹਾਨ ਅਤੇ ਸਰਵ-ਸੰਪੂਰਨ।
ਇਤ੍ਥਮ੍ਭੂਤਾਨੁਭਾਵੋऽਯਮਭਿਮਨ੍ਯੁਸੁਤੋ ਨृਪਃ । ਯਸ੍ਯ ਪਾਲਯਤਃ ਕ੍ਸ਼ੌਣੀਂ ਯੂਯਂ ਸਤ੍ਰਾਯ ਦੀਕ੍ਸ਼ਿਤਾਃ
ਇਹ ਰਾਜਾ, ਅਭਿਮਨਯੂ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਇਤਨਾ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਹੈ ਕਿ ਜਦ ਉਹ ਧਰਤੀ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤੁਸੀਂ ਸਭ ਵੱਡੇ ਯਜਨ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ ਹੋ।
ਏਵਂਵਿਧੋ ਨਰਪਤਿਃ ਵਿਮਾਨੇਨਾਰ੍ਕਵਰ੍ਚਸਾ । ਵਿਧੂਯ ਇਹ ਅਸ਼ੁਭਂ ਕृਤ੍ਸ੍ਨਂ ਇਂਦ੍ਰੇਣ ਸਹ ਮੋਦਤੇ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ, ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ, ਆਪਣੇ ਵਿਮਾਨ 'ਚ, ਸਾਰੇ ਦੁਖ-ਕਲੇਸ਼ ਦੂਰ ਕਰਕੇ ਇੰਦਰ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਖੁਸ਼ੀ ਮਨਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਸੀਦਨ੍ ਵਿਪ੍ਰਃ ਵਣਿਕ੍ ਵृਤ੍ਤ੍ਯਾ ਪਣ੍ਯੈਃ ਏਵਾਪਦਂ ਤਰੇਤ੍ । ਖਡ੍ਗੇਨ ਵਾ ਆਪਦਾਕ੍ਰਾਂਤੋ ਨ ਸ਼੍ਵਵृਤ੍ਤ੍ਯਾ ਕਥਞ੍ਚਨ
ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਜੇ ਮੁਸ਼ਕਲ ਆਵੇ, ਵਪਾਰ ਜਾਂ ਵਸਤੂ ਵੇਚ ਕੇ ਜੀਵਨ ਚਲਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਾਂ ਜੰਗ ਕਰਕੇ; ਪਰ ਕਦੇ ਵੀ ਕੁੱਤੇ ਵਾਂਗ ਜੀਵਨ ਨਹੀਂ ਜੀਵੇ।
ਵੈਸ਼੍ਯਵृਤ੍ਤ੍ਯਾ ਤੁ ਰਾਜਨ੍ਯੋ ਜੀਵੇਤ੍ ਮृਗਯਯਾਪਦਿ । ਚਰੇਦ੍ ਵਾ ਵਿਪ੍ਰਰੂਪੇਣ ਨ ਸ਼੍ਵਵृਤ੍ਤ੍ਯਾ ਕਥਞ੍ਚਨ
ਕਸ਼ਤਰੀ, ਜੇ ਔਖਾ ਸਮਾਂ ਆਵੇ, ਵੈਸ਼ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਸ਼ਿਕਾਰ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਾਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਵਾਂਗ ਵਰਤ ਸਕਦਾ ਹੈ; ਪਰ ਕਦੇ ਵੀ ਕੁੱਤੇ ਵਾਂਗ ਜੀਵਨ ਨਹੀਂ ਜੀਵੇ।
ਸ਼ੂਦ੍ਰਵृਤ੍ਤਿਂ ਭਜੇਦ੍ ਵੈਸ਼੍ਯਃ ਸ਼ੂਦ੍ਰਃ ਕਾਰੁਕਟਕ੍ਰਿਯਾਮ੍ । ਕृਚ੍ਛ੍ਰਾਨ੍ ਮੁਕ੍ਤੋ ਨ ਗਰ੍ਹ੍ਯੇਣ ਵृਤ੍ਤਿਂ ਲਿਪ੍ਸੇਤ ਕਰ੍ਮਣਾ
ਵੈਸ਼ ਸ਼ੂਦਰ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਸ਼ੂਦਰ ਹਲਕਾ ਕੰਮ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ; ਪਰ ਜਦ ਮੁਸ਼ਕਲ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਵੇ, ਕੋਈ ਨਿੰਦਣਯੋਗ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ।
ਵੇਦਾਧ੍ਯਾਯ ਸ੍ਵਧਾ ਸ੍ਵਾਹਾ ਬਲਿ ਅਨ੍ਨਾਦ੍ਯੈਃ ਯਥੋਦਯਮ੍ । ਦੇਵਰ੍षਿਪਿਤृਭੂਤਾਨਿ ਮਦ੍ ਰੂਪਾਣਿ ਅਨ੍ਵਹਂ ਯਜੇਤ੍
ਵੇਦ ਪੜ੍ਹ ਕੇ, ਪਿਤਰਾਂ ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਭੇਟਾਂ, ਦਾਨ ਅਤੇ ਉਪਲੱਬਧ ਭੋਜਨ ਦੇ ਕੇ, ਹਰ ਰੋਜ਼ ਦੇਵਤਿਆਂ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਪਿਤਰਾਂ ਅਤੇ ਜੀਵਾਂ ਦੀ, ਜੋ ਮੇਰੇ ਰੂਪ ਹਨ, ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਯਦृਚ੍ਛਯਾ ਉਪਪਨ੍ਨੇਨ ਸ਼ੁਕ੍ਲੇਨ ਉਪਾਰ੍ਜਿਤੇਨ ਵਾ । ਧਨੇਨ ਅਪੀਡਯਨ੍ ਭृਤ੍ਯਾਨ੍ ਨ੍ਯਾਯੇਨ ਏਵ ਆਹਰੇਤ੍ ਕ੍ਰਤੂਨ੍
ਜੋ ਧਨ ਯਾਦ-ਰੂਪ ਮਿਲੇ ਜਾਂ ਇਮਾਨਦਾਰੀ ਨਾਲ ਕਮਾਇਆ ਹੋਵੇ, ਉਸ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਨੌਕਰਾਂ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਅਤੇ ਯਜਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਨਿਆਇਕ ਢੰਗ ਨਾਲ।
ਕੁਟੁਂਬੇषੁ ਨ ਸਜ੍ਜੇਤ ਨ ਪ੍ਰਮਾਦ੍ਯੇਤ੍ ਕੁਟੁਂਬੀ ਅਪਿ । ਵਿਪਸ਼੍ਚਿਤ੍ ਨਸ਼੍ਵਰਂ ਪਸ਼੍ਯੇਦ੍ ਅਦृष੍ਟਮਪਿ ਦृष੍ਟਵਤ੍
ਕੁਟੰਬੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਨਹੀਂ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ, ਨਾ ਹੀ ਲਾਪਰਵਾਹ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ; ਗਿਆਨਵਾਨ ਮਨੁੱਖ ਨਸ਼ਵਰ ਨੂੰ, ਨਾ ਵੇਖੇ ਹੋਏ ਨੂੰ ਵੀ, ਵੇਖਿਆ ਹੋਇਆ ਸਮਝਦਾ ਹੈ।
ਪੁਤ੍ਰਦਾਰਾ ਆਪ੍ਤਬਂਧੂਨਾਂ ਸਂਗਮਃ ਪਾਂਥਸਙ੍ਗਮਃ । ਅਨੁਦੇਹਂ ਵਿਯਨ੍ਤ੍ਯੇਤੇ ਸ੍ਵਪ੍ਨੋ ਨਿਦ੍ਰਾਨੁਗੋ ਯਥਾ
ਪੁੱਤਰ, ਪਤਨੀ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਦੀ ਮਿਲਾਪ ਯਾਤਰੀਆਂ ਦੀ ਮਿਲਾਪ ਵਾਂਗ ਹੈ; ਇਹ ਸਰੀਰ ਤੋਂ ਵਿਛੁੜ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਸੁਪਨਾ ਨੀਂਦ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਖਤਮ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਤ੍ਥਂ ਪਰਿਮृਸ਼ਨ੍ ਮੁਕ੍ਤੋ ਗृਹੇषੁ ਅਤਿਥਿਵਦ੍ ਵਸਨ੍ । ਨ ਗृਹੈਃ ਅਨੁਬਧ੍ਯੇਤ ਨਿਰ੍ਮਮੋ ਨਿਰਹਙ੍ਕृਤਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੋਚਦੇ ਹੋਏ, ਜੋ ਮੁਕਤ ਹੋ ਗਿਆ, ਉਹ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਮਹਿਮਾਨ ਵਾਂਗ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਘਰਾਂ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਜੁੜਦਾ, ਉਸ ਦੇ ਅੰਦਰ ਮਮਤਾ ਤੇ ਅਹੰਕਾਰ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ।
ਕਰ੍ਮਭਿਃ ਗृਹਮੇਧੀਯੈਃ ਇष੍ਟ੍ਵਾ ਮਾਮੇਵ ਭਕ੍ਤਿਮਾਨ੍ । ਤਿष੍ਠੇਦ੍ ਵਨਂ ਵੋਪਵਿਸ਼ੇਤ੍ ਪ੍ਰਜਾਵਾਨ੍ ਵਾ ਪਰਿਵ੍ਰਜੇਤ੍
ਘਰ ਦੇ ਕਰਤਵਾਂ ਮੇਰੀ ਭਗਤੀ ਲਈ ਕਰਕੇ, ਕੋਈ ਭਗਤ ਘਰ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜੰਗਲ ਵਿਚ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਜੇ ਉਸ ਦੇ ਬੱਚੇ ਹਨ ਤਾਂ ਘਰ ਛੱਡ ਕੇ ਸੰਨਿਆਸੀ ਵਾਂਗ ਘੁੰਮ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਯਸ੍ਤੁ ਆਸਕ੍ਤਮਤਿਃ ਗੇਹੇ ਪੁਤ੍ਰਵਿਤ੍ਤੈषਣਾ ਆਤੁਰਃ । ਸ੍ਤ੍ਰੈਣਃ ਕृਪਣਧੀਃ ਮੂਢੋ ਮਮ ਅਹਂ ਇਤਿ ਬਧ੍ਯਤੇ
ਪਰ ਜਿਸ ਦਾ ਮਨ ਘਰ ਨਾਲ ਲੱਗਾ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜੋ ਪੂਤ ਅਤੇ ਧਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਹੈ, ਜੋ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਮੋਹ ਵਿੱਚ ਫਸਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਸੋਚ ਕਮਜ਼ੋਰ ਤੇ ਮੂਰਖ ਹੈ, ਉਹ 'ਮੇਰਾ' ਤੇ 'ਮੈਂ' ਦੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।