ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਭਾਗਵਤਪੁਰਾਣਮ੍

ਭੀਸ਼ਮ ਪਿਤਾਮਹ ਆਪਣੇ ਅੰਤਿਮ ਪਲਾਂ ਵਿੱਚ, ਆਪਣੇ ਮਨ, ਬੋਲ ਅਤੇ ਨੈਤਰਾਂ ਨੂੰ ਕੇਵਲ ਭਗਵਾਨ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਉੱਤੇ ਟਿਕਾ ਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੁੰਦਰਤਾ ਤੇ ਮਹਿਮਾ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋ ਗਏ। ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ: ਮੇਰੀ ਪਵਿੱਤਰ ਪ੍ਰੀਤਿ ਉਸ ਪਰਮਾਤਮਾ ਉੱਤੇ ਅਟੁੱਟ ਰਹੇ, ਜੋ ਤਿੰਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਆਨੰਦ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਰੰਗ ਤਮਾਲ ਰੁੱਖ ਵਰਗਾ ਗੂੜ੍ਹਾ ਹੈ, ਜੋ ਸੂਰਜ ਦੀ ਕਿਰਨਾਂ ਵਰਗੇ ਚਮਕਦਾਰ ਵਸਤ੍ਰ ਪਹਿਨੇ ਹੋਏ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੇ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਵਾਲ ਉਸ ਦੇ ਰੂਪ ਨੂੰ ਸੋਹਣਾ ਬਣਾ ਰਹੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਜਿਸ ਦਾ ਕਮਲ ਵਰਗਾ ਚਿਹਰਾ ਅਰਜੁਨ ਦਾ ਮਿੱਤਰ ਹੈ। ਭੀਸ਼ਮ ਜੀ ਯਾਦ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜੰਗ ਦੇ ਮੈਦਾਨ ਵਿਚ, ਜਦੋਂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਜੀ ਦੇ ਚਿਹਰੇ ਉੱਤੇ ਮਿਹਨਤ ਕਰਕੇ ਪਸੀਨਾ ਸੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਾਲ ਘੋੜਿਆਂ ਦੀ ਧੂੰਏਂ ਨਾਲ ਮੈਲੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕਾਂਸੀ ਦੀ ਕਵਚੀ ਮੇਰੇ ਤੀਖੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਛਿਦਰ ਹੋ ਰਹੀ ਸੀ—ਉਹੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ, ਜੋ ਮੇਰੀ ਅਸਲ ਸੁਰਤ ਹਨ, ਸਦਾ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਰਹਿਣ। ਜਦੋਂ ਅਰਜੁਨ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮਿੱਤਰ ਦੇ ਬਚਨ ਸੁਣੇ, ਤਦ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੇ ਰਥ ਦੋ ਫੌਜਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਲਾ ਦਿੱਤਾ। ਉਹ ਉਥੇ ਖੜੇ ਹੋ ਕੇ ਵੈਰੀ ਸੈਨਿਕਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ, ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਤਾਕਤ ਵੀ ਖੋਹ ਲਈ। ਮੇਰੀ ਪ੍ਰੀਤਿ ਪਾਰਥ ਦੇ ਦੋਸਤ ਉੱਤੇ ਟਿਕੀ ਰਹੇ। ਜਦੋਂ ਅਰਜੁਨ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸਵਜਨਾਂ ਨੂੰ ਸਾਹਮਣੇ ਵੇਖਿਆ, ਦਿਲ ਵਿਚ ਪਾਪ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਆ ਗਈ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਹੀ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਤੋਂ ਮੁੰਹ ਮੋੜ ਲਿਆ। ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਮੋਹ-ਭੁਲਾਵੇ ਨੂੰ ਆਤਮਾ ਦੇ ਗਿਆਨ ਨਾਲ ਦੂਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ—ਮੈਂ ਉਸ ਦੇ ਕਮਲ ਚਰਨਾਂ ਉੱਤੇ ਪਰਮ ਭਗਤੀ ਮੰਗਦਾ ਹਾਂ। ਉਹ ਸਮਾਂ ਵੀ ਆਇਆ, ਜਦੋਂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੇ ਆਪਣੀ ਹੀ ਪ੍ਰਤਿਗਿਆ ਛੱਡ ਕੇ, ਮੇਰੀ ਪ੍ਰਤਿਗਿਆ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਲਈ, ਰਥ ਤੋਂ ਉਤਰ ਕੇ, ਉਪਰਲਾ ਚੋਲਾ ਡਿੱਗਦਾ ਹੋਇਆ, ਹੱਥ ਵਿਚ ਕੋੜਾ ਲੈ ਕੇ, ਹਰੀ ਵਾਂਗ ਐਲਫੈਂਟ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਲਈ ਦੌੜ ਪਏ। ਜਦ ਮੇਰਾ ਧਨੁਸ਼ ਟੁੱਟ ਗਿਆ, ਮੇਰਾ ਸਰੀਰ ਤੀਖੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਲਹੂ-ਲੁਹਾਨ ਹੋ ਗਿਆ, ਤੇ ਵੈਰੀ ਮੈਨੂੰ ਮਾਰਨ ਲਈ ਉੱਤੇ ਆ ਗਿਆ, ਉਹ ਸਮੇਂ ਭਗਵਾਨ ਮੁਕੁੰਦ ਹੀ ਮੇਰਾ ਆਸਰਾ ਬਣੇ। ਮੈਂ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਕਰਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਜਦ ਮੇਰਾ ਅੰਤ ਆਵੇ, ਮੇਰੀ ਭਗਤੀ ਉਸ ਪ੍ਰਭੂ ਉੱਤੇ ਟਿਕੀ ਰਹੇ, ਜਿਸ ਦੀ ਸੋਭਾ ਅਰਜੁਨ ਦੇ ਰਥ ਉੱਤੇ, ਰਾਸ਼ ਅਤੇ ਕੋੜਾ ਫੜੇ ਹੋਏ, ਪ੍ਰਗਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਜਿਹੜੇ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਮਾਰੇ ਗਏ, ਉਹ ਉਸ ਦੀ ਝਲਕ ਪਾ ਕੇ ਆਪਣਾ ਅਸਲ ਰੂਪ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਗਏ। ਵੋ ਗਵਾਲਣਾਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਚਾਲ ਮਧੁਰ, ਹਾਸਾ ਮਨਮੋਹਣ, ਤੇ ਜੋ ਪਿਆਰ ਅਤੇ ਨਕਲੀ ਗੁੱਸੇ ਭਰੀਆਂ ਤਿਰਛੀਆਂ ਨਜ਼ਰਾਂ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀ ਲੀਲਾਵਾਂ ਨੂੰ ਮਸਤ ਹੋ ਕੇ ਨਕਲ ਕਰਦੀਆਂ, ਉਹ ਸਾਰੀਆਂ ਉਸ ਦੇ ਸੁਭਾਵ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋ ਗਈਆਂ। ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਦੇ ਰਾਜਸੂਯ ਯਗ ਵਿਚ, ਜਦ ਸਾਰੇ ਰਾਜੇ ਤੇ ਸਾਧੂ ਇਕੱਠੇ ਸਨ, ਉਥੇ ਕੇਵਲ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਹੀ ਪੂਜਾ ਦੇ ਯੋਗ ਸਨ, ਤੇ ਉਹ ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੇ ਅਸਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਏ। ਹੁਣ ਮੈਨੂੰ ਅਹਿਸਾਸ ਹੋ ਗਿਆ ਕਿ ਉਹ ਅਜਨਮਾ, ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਹਿਰਦੇ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਹਰ ਕੋਈ ਉਸਨੂੰ ਆਪਣੇ ਮਨ ਅਨੁਸਾਰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਦੇਖਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਇੱਕ ਸੂਰਜ ਕਈ ਜਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦਿਸਦਾ ਹੈ। ਮੇਰੀ ਭਿੰਨਤਾ ਦੀ ਭ੍ਰਾਂਤੀ ਦੂਰ ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਸੂਤ ਜੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ: ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਭੀਸ਼ਮ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮਨ, ਬਚਨ ਅਤੇ ਨੈਤਰਾਂ ਨੂੰ ਕੇਵਲ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਉੱਤੇ ਟਿਕਾ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਪਰਮਾਤਮਾ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਕਰ ਲਿਆ, ਸਾਹ ਅੰਦਰ ਖਿੱਚਿਆ ਤੇ ਨਿਸ਼ਚਲ ਹੋ ਗਏ। ਜਦ ਸਭ ਨੇ ਵੇਖਿਆ ਕਿ ਭੀਸ਼ਮ ਅਦਵੈਤ ਬ੍ਰਹਮ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਹਰੇਕ ਚੁੱਪ ਹੋ ਗਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਸ਼ਾਮ ਨੂੰ ਪੰਛੀ ਚੁੱਪ ਕਰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਉਸ ਸਮੇਂ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੇ ਢੋਲ ਵਜਾਏ, ਧਰਮੀ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਭੀਸ਼ਮ ਦੀ ਸਲਾਹਣਾ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਰਾਜੇ ਉੱਤੇ ਅਸਮਾਨ ਤੋਂ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਹੋਈ। ਭੀਸ਼ਮ ਦੇ ਵਿਛੋੜੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਨੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਕਰਮ ਕਰੇ, ਪਰ ਉਹ ਕੁਝ ਸਮਾਂ ਤੱਕ ਦੁਖੀ ਹੀ ਰਿਹਾ। ਸੰਤ ਜਨ, ਜੋ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੀ ਭਗਤੀ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਸਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਰਾਜੇ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕੀਤੀ ਤੇ ਗੁਪਤ ਨਾਮਾਂ ਨਾਲ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੀ ਸਿਫ਼ਤ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਆਪਣੇ ਆਸ਼ਰਮਾਂ ਵੱਲ ਵਾਪਸ ਚਲੇ ਗਏ। ਫਿਰ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇ ਨਾਲ, ਗਜਾਹ੍ਵਯਾ ਪਹੁੰਚਿਆ ਤੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਅਤੇ ਵ੍ਰਤੀ ਗਾਂਧਾਰੀ ਨੂੰ ਸੰਤੋਖ ਦਿੱਤਾ। ਪਿਤਾ ਦੀ ਆਗਿਆ ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੀ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਨਾਲ, ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਨੇ ਪਿਤਾ ਅਤੇ ਦਾਦਾ ਤੋਂ ਮਿਲੀ ਹੋਈ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਧਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਸਾਂਭਿਆ। ਮਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਛਾਤੀ ਦੇ ਦੁੱਧ ਅਤੇ ਅੱਖਾਂ ਤੋਂ ਸੁਭ ਅੰਸੂਆਂ ਨਾਲ ਅਭਿਸੇਕ ਕੀਤਾ। ਲੋਕ ਮਾਤਾ ਨੂੰ ਆਖਦੇ ਸਨ: "ਚੰਗੀ ਕਿਸਮਤ ਨਾਲ, ਤੇਰਾ ਪੁੱਤਰ, ਜੋ ਦੁੱਖ ਦੂਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ ਵਾਪਸ ਆ ਗਿਆ ਹੈ ਤੇ ਹੁਣ ਧਰਤੀ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੇਗਾ।" ਉਹ ਮਾਤਾ, ਨਿਸ਼ਚਤ ਹੀ, ਉਸ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦੀ ਰਹੀ, ਜੋ ਦੁਖ ਹਰਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਜੋ ਉਸ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਮੌਤ ਵਰਗੇ ਕਠਿਨ ਰੁਕਾਵਟ ਨੂੰ ਵੀ ਪਾਰ ਕਰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਭਰਾਵਾਂ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਦਿੱਤਾ। ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ, ਰਾਜਾ ਹਾਥੀ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ, ਸਭ ਦੀ ਸਿਫ਼ਤ ਵਿਚ ਘਰ ਵਾਪਸ ਆਇਆ। ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਹਰ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਉੱਤੇ ਸੁੰਦਰ ਮਕਰ-ਦੁਆਰ, ਕੇਲ ਦੇ ਗੁੱਛੇ ਅਤੇ ਸੁਪਾਰੀ ਦੇ ਢੇਰ ਸੋਹਣੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਲਗੇ ਹੋਏ ਸਨ। ਹਰ ਦਰਵਾਜ਼ਾ, ਪਾਣੀ ਦੇ ਘੜਿਆਂ, ਦੀਪਕਾਂ, ਤਾਜੇ ਆਮ ਦੀਆਂ ਪੱਤੀਆਂ ਦੀਆਂ ਮਾਲਾਵਾਂ ਅਤੇ ਮੋਤੀਆਂ ਦੀਆਂ ਲਟਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਸਾਰੇ ਪਾਸੇ, ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਾਨ ਕਿਲ੍ਹੇ, ਦਰਵਾਜ਼ੇ, ਘਰ ਸੋਨੇ ਦੀਆਂ ਵਸਤਾਂ ਨਾਲ ਸਜੇ ਹੋਏ ਤੇ ਮਹਲਾਂ ਦੇ ਚਮਕਦਾਰ ਗੁੰਬਦ ਦਿਸ ਰਹੇ ਸਨ। ਅੰਗਣੇ, ਗਲੀਆਂ ਤੇ ਚੌਰਾਹੇ ਚਿੱਟੇ ਤੇ ਚੰਨਣ ਨਾਲ ਲਪੇਟੇ ਹੋਏ, ਸਾਫ ਸੁਥਰੇ, ਤੇ ਹਰ ਥਾਂ ਭੁੰਨਿਆ ਚੌਲ, ਅਟੂਟ ਅੰਨ, ਫੁੱਲ, ਫਲ ਤੇ ਚੌਲ ਦੀ ਭੇਟਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਸਨ। ਜਦ ਰਾਜਾ ਰਸਤੇ ਲੰਘ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਸ਼ਹਿਰ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਥਾਵਾਂ ਉੱਤੇ ਸ਼ੁਭ ਵਸਤਾਂ—ਚੌਲ, ਅਟੂਟ ਅੰਨ, ਦਹੀਂ, ਪਾਣੀ, ਕੁਸ਼ਾ, ਫੁੱਲ ਤੇ ਫਲ ਲੈ ਕੇ ਆਈਆਂ। ਪਿਆਰ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਉਹ ਨੇਕ ਔਰਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਦਿੰਦੀਆਂ, ਜਦ ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਮਹਲ ਵਿੱਚ ਪਰਵੇਸ਼ ਕਰਦਾ, ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਮਿੱਠੇ, ਮਾਸੂਮ ਗੀਤ ਸੁਣਦਾ। ਉਸ ਮਹਾਨ ਮਹਲ ਵਿੱਚ, ਜੋ ਵੱਡੀਆਂ ਜੁੜੀਆਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਵੱਲੋਂ ਬਹੁਤ ਪਿਆਰ ਮਿਲਦਾ ਸੀ ਤੇ ਸੁਰਗ ਵਿਚ ਦੇਵਤੇ ਵਾਂਗ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ। ਉਥੇ, ਖੱਟਿਆਂ ਵਾਂਗ ਚਿੱਟੇ ਬਿਸਤਰ, ਸੋਨੇ ਦੀਆਂ ਸਜਾਵਟਾਂ, ਕੀਮਤੀ ਆਸਣ ਤੇ ਸਭ ਕੁਝ ਸੋਨੇ ਦਾ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਕ੍ਰਿਸਟਲ ਦੀਆਂ ਕੰਧਾਂ ਤੇ ਵੱਡੇ ਪੰਨਿਆਂ ਉੱਤੇ, ਰਤਨਾਂ ਦੀਆਂ ਲਤਾਂ ਨਾਲ ਜਗਮਗਾਉਂਦੀਆਂ ਦੀਵਟੀਆਂ ਸਨ, ਜੋ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਗਹਣਿਆਂ ਦੇ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਸਜੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਸਨ। ਉਥੇ ਸੁੰਦਰ ਬਾਗ-ਬਗੀਚੇ ਸਨ, ਜਿੱਥੇ ਆਕਾਸ਼ੀਕ ਰੁੱਖ, ਜੁੜੀਆਂ ਚਿੜੀਆਂ ਦੀਆਂ ਬੋਲੀਆਂ ਤੇ ਮਸਤ ਭੌਰਿਆਂ ਦੀਆਂ ਧੁਨੀਆਂ ਗੂੰਜਦੀਆਂ। ਪੁਖਰਾਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੈੜੇ ਲਾਜਵਰਦ ਦੇ ਬਣੇ ਹੋਏ, ਕਮਲ, ਨੀਲੋਫਰ ਤੇ ਕੁਮੁਦ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹੋਏ, ਹੰਸ, ਬਗਲੇ ਤੇ ਚਕਰਵਾਕਾਂ ਨਾਲ ਰੰਗੀਨ ਸਨ। ਰਾਜਾ ਉਤਾਨਪਾਦ, ਜਦ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਅਸਧਾਰਣ ਮਹਿਮਾ ਸੁਣੀ ਤੇ ਵੇਖੀ, ਤਾਂ ਉਹ ਅਤਿ ਅਚੰਭੇ ਨਾਲ ਭਰ ਗਿਆ। ਜਦ ਉਸ ਨੇ ਵੇਖਿਆ ਕਿ ਪੁੱਤਰ ਵੱਡਾ ਹੋ ਗਿਆ, ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪਿਆਰਾ, ਤੇ ਮੰਤਰੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਮਨਜ਼ੂਰ, ਤਾਂ ਰਾਜਾ ਨੇ ਧ੍ਰੂਵ ਨੂੰ ਧਰਤੀ ਦਾ ਰਾਜਾ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਆਪਣੀ ਉਮਰ ਦੇ ਅੰਤ ਨੂੰ ਜਾਣ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਵੈਰਾਗੀ ਹੋ ਕੇ, ਮਨ ਵਿੱਚ ਆਤਮਾ ਦਾ ਚਿੰਤਨ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ, ਜੰਗਲ ਵੱਲ ਚਲ ਪਿਆ। ਇਸ ਵੇਲੇ, ਸ਼ੌਨਕ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: "ਹੇ ਸਭ ਤੋਂ ਧਰਮੀ! ਜਦ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਨੇ ਆਪਣੇ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ, ਜੋ ਰਾਜ ਤੇ ਧਨ ਦੇ ਲਾਲਚੀ ਸਨ, ਤੇ ਆਪਣੇ ਭਰਾਵਾਂ ਨਾਲ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੋ ਗਿਆ, ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਕੀ ਕੀਤਾ? ਉਹ ਕਿਵੇਂ ਵਧਿਆ?" ਸੂਤ ਜੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ: ਹਰੀ, ਜਗਤ ਦੇ ਕਰਤਾਰ, ਨੇ ਕੁਰੁ ਵੰਸ਼, ਜੋ ਆਪਣੇ ਹੀ ਉੱਤਸਾਹ ਦੀ ਅੱਗ ਨਾਲ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ, ਨੂੰ ਫਿਰ ਤੋਂ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਵਿੱਚ ਬੈਠਾ ਕੇ, ਉਹ ਅੰਦਰੋਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਏ। ਭੀਸ਼ਮ ਅਤੇ ਅਚੁਤ ਦੇ ਬਚਨਾਂ ਨੂੰ ਸੁਣ ਕੇ, ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਸ਼ੰਕਾਵਾਂ ਗਿਆਨ ਨਾਲ ਦੂਰ ਹੋ ਗਈਆਂ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਅਜੇਤੁ ਭਰਾਵਾਂ ਦੇ ਸਹਾਰੇ, ਇੰਦਰ ਵਾਂਗ ਧਰਤੀ ਦਾ ਰਾਜ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਮੌਸਮ ਵਧੀਆ ਰਹੇ, ਧਰਤੀ ਚਾਹੁੰਦੇ ਫਲ ਉਪਜਾਉਂਦੀ, ਅਤੇ ਗਾਈਆਂ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਦੁੱਧ ਦੀ ਵਰਖਾ ਕਰਦੀਆਂ। ਨਦੀਆਂ, ਸਮੁੰਦਰ, ਪਹਾੜ, ਜੰਗਲ ਤੇ ਪੌਦਿਆਂ—ਸਭ ਜੜੀ-ਬੂਟੀਆਂ—ਉਸ ਲਈ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਫਲ ਦਿੰਦੇ।