ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਭਾਗਵਤਪੁਰਾਣਮ੍

ਚੌਥੇ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ, ਹਰ ਦਵਾਦਸ਼ੀ ਨੂੰ, ਉਹ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਸਿਰਫ ਹਵਾ ਤੇ ਜੀਊਂਦਾ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਸਾਂਸ ਨੂੰ ਵਸ਼ ਵਿਚ ਕਰ ਲਿਆ ਸੀ ਤੇ ਆਪਣਾ ਮਨ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਕਰ ਲਿਆ। ਪੰਜਵੇਂ ਮਹੀਨੇ ਜਦ ਆਇਆ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰਾਣਾਂ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲ ਕੇ, ਇਕ ਪੈਰ ਉੱਤੇ ਖੜਾ ਹੋ ਕੇ, ਅਡੋਲਤਾ ਨਾਲ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੇ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਲਗ ਗਿਆ—ਉਹ ਬਿਲਕੁਲ ਖੰਭ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਡੋਲ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣਾ ਮਨ ਹਰ ਪਾਸੇ ਤੋਂ ਵਾਪਸ ਖਿੱਚ ਕੇ, ਹਿਰਦੇ ਵਿੱਚ ਟਿਕਾ ਲਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਸਭ ਤੱਤ ਤੇ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਵੱਸਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਉਸ ਨੇ ਸਿਰਫ ਪ੍ਰਭੂ ਦੇ ਰੂਪ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕੀਤਾ—ਹੋਰ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਦਿੱਸ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਜਦ ਉਹ ਪਰਮਾਤਮਾ, ਜੋ ਸਾਰੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦਾ ਆਧਾਰ ਹੈ, ਉਸ ਦਾ ਆਸਰਾ ਬਣਿਆ, ਤਿੰਨ ਲੋਕ ਕੰਬਣ ਲੱਗ ਪਏ। ਜਦ ਉਹ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਇਕ ਪੈਰ ਉੱਤੇ ਖੜਾ ਸੀ, ਧਰਤੀ ਉਸਦੇ ਅੰਗੁਠੇ ਹੇਠਾਂ ਝੁਕ ਗਈ, ਜਿਵੇਂ ਹਾਥੀ ਦੇ ਭਾਰ ਹੇਠਾਂ ਮੰਚ ਓਲਟ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਜਦ ਸਾਰੇ ਜਗਤ ਦੇ ਆਤਮਾ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕੀਤਾ, ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਬੰਦ ਕਰ, ਅਡੋਲ ਚਿੱਤ ਨਾਲ, ਤਦ ਤਿੰਨ ਲੋਕ ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਰਖਵਾਲੇ ਘਬਰਾ ਗਏ ਤੇ ਸਾਹ ਰੁਕ ਗਿਆ। ਉਹ ਸਾਰੇ ਹਰੀ ਦੀ ਸ਼ਰਣ ਵਿੱਚ ਆ ਗਏ। ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਆਖਿਆ: "ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਅਸੀਂ ਕਿਸੇ ਜੀਵ ਵਿੱਚ, ਚਾਹੇ ਚਲਣ ਵਾਲਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਅਚਲ, ਇੰਨੀ ਤੀਬਰ ਪ੍ਰਾਣ-ਸੰਯਮਤਾ ਨਹੀਂ ਵੇਖੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਨਿਵਾਸ ਵੀ ਤੁਸੀਂ ਹੋ। ਸਾਨੂੰ ਇਸ ਪੀੜ੍ਹਾ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਦਿਓ, ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡੇ ਕੋਲ ਆਏ ਹਾਂ, ਤੁਸੀਂ ਹੀ ਸਾਡਾ ਆਖਰੀ ਆਸਰਾ ਹੋ।" ਪਰਮਾਤਮਾ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਸ਼ਵਾਸਨ ਦਿੱਤਾ: "ਡਰੋ ਨਹੀਂ। ਮੈਂ ਇਸ ਮੁੰਡੇ ਨੂੰ ਇਹ ਘੋਰ ਤਪ ਛੱਡਣ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਦੇਵਾਂਗਾ। ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਆਪਣੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਜਾਓ। ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀ ਏਕਤਾ ਕਰਕੇ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਤੁਹਾਡੀ ਸਾਹ ਰੁਕ ਗਈ, ਹੇ ਉਤਾਨਪਾਦ ਦੇ ਪੁਤਰੋ।" ਸੂਤ ਜੀ ਨੇ ਆਖਿਆ: "ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਆਪਣੇ ਪ੍ਰਜਾ ਨੂੰ ਦੁਖੀ ਨਾ ਕਰਨ ਦੇ ਡਰ ਤੇ ਸਭ ਧਰਮ ਜਾਣਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ, ਉਹ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਉਸ ਥਾਂ ਗਏ ਜਿੱਥੇ ਦੇਵਵ੍ਰਤ (ਭੀਸ਼ਮ) ਤੀਰਾਂ ਦੇ ਸਯਿਆਂ ਉੱਤੇ ਲੇਟੇ ਸਨ।" ਉਸ ਵੇਲੇ, ਉਹਦੇ ਸਾਰੇ ਭਰਾ ਸੋਨੇ ਨਾਲ ਸਜੇ ਘੋੜਿਆਂ ਵਾਲੀਆਂ ਰਥਾਂ 'ਚ ਪਿੱਛੇ-ਪਿੱਛੇ ਚਲ ਪਏ; ਵਿਆਸ, ਧੌਮਯ ਆਦਿ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਵੀ ਉਥੇ ਪਹੁੰਚੇ। ਪ੍ਰਭੂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਵੀ ਧਨੰਜਯ (ਅਰਜੁਨ) ਦੇ ਨਾਲ ਰਥ 'ਚ ਸਵਾਰ ਹੋ ਕੇ ਆਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਰਾਜਾ, ਯਕਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਕੁਬੇਰ ਵਾਂਗ, ਚਮਕ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਭੀਸ਼ਮ ਨੂੰ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗਿਆ ਵੇਖ ਕੇ, ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਦੇਵਤਾ ਅਕਾਸ਼ ਤੋਂ ਡਿੱਗ ਪਏ ਹੋਣ, ਪਾਂਡਵ ਆਪਣੇ ਸਾਥੀਆਂ ਤੇ ਚੱਕਰਧਾਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਸਮੇਤ ਉਨ੍ਹਾਂ ਅੱਗੇ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਨ ਲੱਗੇ। ਉਥੇ ਸਾਰੇ ਮਹਾਨ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਰਿਸ਼ੀ, ਦੇਵ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਵਿੱਚ ਅੱਗੇ, ਤੇ ਰਾਜ ਰਿਸ਼ੀ ਭੀਸ਼ਮ ਨੂੰ ਵੇਖਣ ਆਏ। ਉਥੇ ਪਹਾੜ ਰਿਸ਼ੀ, ਨਾਰਦ, ਧੌਮਯ, ਆਦਰਨੀਯ ਬਦਰਾਯਣ, ਬ੍ਰਿਹਦਾਸ਼ਵ, ਭਰਦਵਾਜ ਆਪਣੇ ਚੇਲਿਆਂ ਸਮੇਤ, ਤੇ ਰੇਣੁਕਾ ਪੁੱਤਰ ਵੀ ਮੌਜੂਦ ਸਨ। ਵਸੀਸ਼ਠ, ਇੰਦਰਪ੍ਰਮਦ, ਤ੍ਰਿਤ, ਗ੍ਰਿਤਸਮਦ, ਅਸੀਤ, ਕਕਸ਼ੀਵਨ, ਗੌਤਮ, ਅਤ੍ਰਿ, ਕੌਸ਼ਿਕ ਤੇ ਸੁਦਰਸ਼ਨ ਆਦਿ ਰਿਸ਼ੀ ਵੀ ਪਹੁੰਚੇ। ਹੋਰ ਵੀ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਰਿਸ਼ੀ, ਜਿਵੇਂ ਬ੍ਰਹਮਰਤ ਆਦਿ, ਆਪਣੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਸਮੇਤ, ਕਸ਼ਯਪ, ਅੰਗੀਰਸ ਆਦਿ ਵੀ ਆ ਗਏ। ਇਹਨਾਂ ਸਭ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੇ ਸਨ, ਭੀਸ਼ਮ—ਜੋ ਧਰਮ ਦੇ ਗਿਆਨੀ ਤੇ ਸਮੇਂ-ਸਥਾਨ ਦੀ ਪਛਾਣ ਵਾਲੇ ਸਨ—ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਸਭ ਦਾ ਆਦਰ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਥੇ ਵਿਅਾਪਕ, ਆਪਣੇ ਮਹਿਮਾ ਨੂੰ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ, ਮਾਇਆ ਨਾਲ ਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕਰਕੇ ਹਿਰਦੇ ਵਿੱਚ ਵੱਸਣ ਵਾਲੇ, ਜਗਤਪਤੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੀ ਵੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ। ਫਿਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪਾਂਡਵਾਂ ਨੂੰ, ਜੋ ਨਿਮਰਤਾ ਤੇ ਸਨੇਹ ਨਾਲ ਬੈਠੇ, ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੇਮ ਦੇ ਹੰਝੂ ਭਰੇ ਹੋਏ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ। ਭੀਸ਼ਮ ਨੇ ਆਖਿਆ: "ਹਾਏ! ਕਿੰਨਾ ਦੁਖਦਾਈ ਤੇ ਅਨੁਚਿਤ ਹੈ ਕਿ ਤੁਸੀਂ, ਧਰਮ ਦੇ ਪੁਤਰੋ, ਜੋ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਤੇ ਧਰਮ ਤੇ ਅਚੁਤ ਦੇ ਭਗਤ ਹੋ, ਦੁੱਖ ਸਹਿੰਦੇ ਹੋ, ਜਦਕਿ ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਲਈ ਯੋਗ ਨਹੀਂ।" "ਜਦੋਂ ਮਹਾਨ ਯੋਧਾ ਪਾਂਡੂ ਨਾਹ ਰਿਹਾ, ਕੁੰਤੀ, ਨੌਜਵਾਨ ਬੱਚਿਆਂ ਨਾਲ ਵਿਧਵਾ ਹੋ ਕੇ, ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਵਾਰ ਵਾਰ ਬਹੁਤ ਦੁੱਖ ਸਹਿਣੀ ਪਈ, ਜਿਵੇਂ ਮਾਂ ਆਪਣੇ ਬੱਚੇ ਲਈ ਸਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਮੈਨੂੰ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਤੁਹਾਡੇ ਉੱਤੇ ਜੋ ਕੁਝ ਅਚੰਗਾ ਹੋਇਆ, ਉਹ ਸਭ ਸਮੇਂ (ਕਾਲ) ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੈ—ਸਾਰੀ ਦੁਨੀਆਂ ਤੇ ਉਸਦੇ ਰਾਜੇ ਉਸਦੇ ਵਸ਼ ਵਿਚ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਬੱਦਲ ਹਵਾ ਨਾਲ ਚਲਦੇ ਹਨ।" "ਜਿੱਥੇ ਧਰਮਪੁਤਰ ਰਾਜ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਭੀਮ ਗਦਾ ਧਾਰਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਅਰਜੁਨ ਗਾਂਡੀਵ ਫੜਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਤੁਹਾਡਾ ਮਿੱਤਰ ਹੈ, ਉਥੇ ਕਦੇ ਕੋਈ ਅਪਸ਼ਕੁਨ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦਾ। ਹੇ ਰਾਜਨ, ਕੋਈ ਵੀ ਉਸਦੀ ਇੱਛਾ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਜਾਣ ਸਕਦਾ—even ਗਿਆਨੀ ਵੀ ਉਸ ਵਿਚ ਭੁੱਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।" "ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਭਾਰਤ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਇਹ ਸਭ ਨਿਯਤੀ (ਭਾਗ) ਦਾ ਨਿਯਮ ਮੰਨੋ। ਹੁਣ, ਨਿਯਤੀ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਰਾਜਾ ਹੋ ਕੇ, ਤੁਸੀਂ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੋ। ਇਹ ਪ੍ਰਭੂ ਆਪ ਹੀ ਹਨ, ਆਦਿ ਨਾਰਾਇਣ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਵ੍ਰਿਸ਼ਣੀ ਵੰਸ਼ ਵਿੱਚ ਲੁਕਾ ਕੇ, ਮਾਇਆ ਨਾਲ ਜਗਤ ਨੂੰ ਭੁਲਾਵਾ ਦੇਂਦੇ ਹਨ।" "ਉਸ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਗੁਪਤ ਸ਼ਕਤੀ ਭਗਵਾਨ ਸ਼ਿਵ, ਦਿਵਯ ਰਿਸ਼ੀ ਨਾਰਦ ਅਤੇ ਕਪਿਲ ਮੁਨੀ ਹੀ ਜਾਣਦੇ ਹਨ, ਹੇ ਰਾਜਨ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣਾ ਮਾਮਾ-ਪਿਆਰਾ, ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮਿੱਤਰ, ਸਲਾਹਕਾਰ, ਦੂਤ ਤੇ ਰਥੀ ਮੰਨਦੇ ਹੋ, ਉਹ ਸਭ ਦੇ ਆਤਮਾ, ਸਮਦਰਸ਼ੀ, ਅਦਵੈਤ, ਅਹੰਕਾਰ ਰਹਿਤ ਹਨ। ਉਹ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਮਨਾਂ ਵਿੱਚ ਭੇਦ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਕਦੇ ਦੋਸ਼ੀ ਨਹੀਂ।" "ਪਰ, ਵੇਖੋ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਉਸ ਦੀ ਨਿਰਾਲੀ ਕ੍ਰਿਪਾ ਉਹਨਾਂ ਉੱਤੇ ਹੈ, ਜੋ ਕੇਵਲ ਉਸਦੇ ਭਗਤ ਹਨ। ਜਿਵੇਂ ਮੈਂ ਆਪਣਾ ਸਰੀਰ ਛੱਡਣ ਲੱਗਾ ਹਾਂ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਆਪ ਮੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਗਏ ਹਨ। ਜੋ ਯੋਗੀ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਉਸ ਉੱਤੇ ਮਨ ਟਿਕਾ ਕੇ, ਉਸ ਦਾ ਨਾਮ ਉਚਾਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਰੀਰ ਛੱਡ ਕੇ ਸਾਰੇ ਵਾਸਨਾਂ ਤੇ ਕਰਮਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।" "ਮੇਰੀ ਇੱਛਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਭਗਵਾਨ, ਮੇਰੇ ਸਰੀਰ ਛੱਡਣ ਤੱਕ ਇਥੇ ਰਹਿਣ। ਉਹ ਮੋਹਕ ਮੁਸਕਾਨ, ਲਾਲ ਲਾਲ ਅੱਖਾਂ, ਚਮਕਦਾਰ ਕਮਲ-ਵਾਂਗ ਚਿਹਰਾ, ਚਾਰ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਲੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਮੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ, ਮੇਰੀ ਧਿਆਨ ਮਾਰਗ ਬਣੇ ਹੋਏ ਹਨ।" ਸੂਤ ਜੀ ਨੇ ਆਖਿਆ: "ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਨੇ ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਤੀਰਾਂ ਦੇ ਸਯਿਆਂ ਉੱਤੇ ਪਏ ਭੀਸ਼ਮ ਪਿਤਾਮਾ ਕੋਲੋਂ, ਵੱਖ ਵੱਖ ਧਰਮਾਂ ਬਾਰੇ ਪੁੱਛਿਆ, ਜਦ ਸਾਰੇ ਰਿਸ਼ੀ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣ ਰਹੇ ਸਨ।" ਉਸ ਨੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਵਰਣ, ਆਸ਼੍ਰਮ ਤੇ ਸੁਭਾਵ ਅਨੁਸਾਰ ਕਰਤਵਿਆਂ, ਵੈਰਾਗ ਤੇ ਸੰਸਾਰਕਤਾ ਦੇ ਲੱਛਣ, ਦਾਨ, ਰਾਜਧਰਮ, ਮੋਖ, ਨਾਰੀ ਧਰਮ, ਭਗਵਤ ਭਗਤੀ ਆਦਿ ਦੇ ਭੇਦ ਤੇ ਯੋਗ ਦੇ ਵਿਭਾਗ ਬਾਰੇ ਪੁੱਛਿਆ। ਭੀਸ਼ਮ ਜੀ ਨੇ, ਜੋ ਸੱਚ ਦੇ ਗਿਆਨੀ ਸਨ, ਉਸ ਨੂੰ ਧਰਮ, ਅਰਥ, ਕਾਮ ਤੇ ਮੋਖ ਦੇ ਲਛਣ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਾਰਗ, ਵੱਖ ਵੱਖ ਕਥਾਵਾਂ ਤੇ ਇਤਿਹਾਸ ਰਾਹੀਂ ਸਮਝਾਏ। ਜਦ ਉਹ ਧਰਮ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਉਹ ਸ਼ੁਭ ਸਮਾਂ ਆ ਗਿਆ—ਉਹੀ ਉੱਤਰਾਯਣ, ਜੋ ਯੋਗੀ ਆਪਣੀ ਮਰਜ਼ੀ ਨਾਲ ਮੌਤ ਲਈ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਫਿਰ, ਆਪਣੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਨਦੀਆਂ ਵਾਂਗ ਵਗਦੇ ਬਚਨਾਂ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਲੈ, ਉਹ ਮਨ ਸਾਰੇ ਸੰਸਾਰਕ ਮੋਹ ਤੋਂ ਹਟਾ ਕੇ, ਆਦਿ ਪੁਰਖ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਉੱਤੇ ਟਿਕਾ ਲਿਆ—ਜੋ ਪੀਲੇ ਵਸਤ੍ਰ, ਚਾਰ ਬਾਂਹਾਂ, ਅਡੋਲ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਾਹਮਣੇ ਖੜੇ ਸਨ। ਸ਼ੁੱਧ ਧਿਆਨ ਨਾਲ, ਸਾਰੇ ਅਸ਼ੁਭ ਨਾਸ ਹੋ ਗਏ, ਯੁੱਧ ਦੀ ਥਕਾਵਟ ਸਿਰਫ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਨਾਲ ਦੂਰ ਹੋ ਗਈ, ਤੇ ਸਾਰੀਆਂ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਦੀ ਕਿਰਿਆ ਰੁਕ ਗਈ। ਭੀਸ਼ਮ ਨੇ, ਜਦ ਉਹ ਸਰੀਰ ਛੱਡਣ ਲੱਗੇ, ਜਨਾਰਦਨ ਦੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਉਸਦੀ ਸਤੁਤੀ ਕੀਤੀ। ਭੀਸ਼ਮ ਨੇ ਆਖਿਆ: "ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮੇਰਾ ਮਨ, ਸਾਰੀ ਤ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ, ਉਸ ਪ੍ਰਭੂ ਵਿੱਚ ਟਿਕ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਸਾਤਵਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸਰਵੋਤਮ, ਸਰਵਵਿਆਪੀ, ਆਪਣੇ ਸੁਖ ਵਿੱਚ ਲੀਨ, ਪਰ ਕਦੇ ਕਦੇ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਦੇ ਜਗਤ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਥੋਂ ਜਨਮ ਦਾ ਪ੍ਰਵਾਹ ਚਲਦਾ ਹੈ।