ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਭਾਗਵਤਪੁਰਾਣਮ੍

ਨਾਰਦ ਜੀ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਆਪਣਾ ਮਨੋਰਥ ਪੂਰਾ ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਮਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਹਾਸਲ ਕਰ ਲਏ, ਤਾਂ ਪਰਮ ਆਨੰਦ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬ ਗਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਪਰਮ ਆਨੰਦ ਦੀ ਲਹਿਰ ਦੌੜ ਗਈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜਦੋਂ ਸਭ ਨੇ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਇਹ ਕਥਾ ਸੁਣੀ, ਤਾਂ ਨਾਰਦ, ਜੋ ਭਗਵਾਨ ਦੇ ਪ੍ਰੇਮੀ ਹਨ, ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ, ਪ੍ਰੇਮ ਨਾਲ ਭਰੀ ਗਈ ਰੁਕਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਸਭ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਨਾਰਦ ਜੀ ਆਖਦੇ ਹਨ, “ਮੈਂ ਧੰਨ ਹਾਂ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਕ੍ਰਿਤਾਰਥ ਹੋ ਗਿਆ ਹਾਂ, ਤੁਸੀਂ ਅਸੀਮ ਦਇਆ ਵਾਲੇ ਹੋ। ਅੱਜ ਮੈਂ ਪਾਪਾਂ ਦੇ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਭੂ ਹਰੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ। ਹੇ ਤਪਸਵੀਆਂ, ਧਰਮਾਂ ਵਿਚੋਂ ਮੈਂ ਸੁਣਨ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਮੰਨਦਾ ਹਾਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਕੇਵਲ ਸੁਣਨ ਨਾਲ ਹੀ ਵੈਕੁੰਠ ਵਾਸੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਮਿਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।” ਇਸ ਸਮੇਂ, ਸੁਤ ਜੀ ਆਖਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜਦੋਂ ਨਾਰਦ ਜੀ, ਜੋ ਉੱਚ ਕੋਟਿ ਦੇ ਵੈਸ਼ਣਵ ਹਨ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੋਲ ਰਹੇ ਸਨ, ਤਾਂ ਯੋਗੀਆਂ ਦੇ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਸ਼ੁਕਦੇਵ ਜੀ ਉੱਥੇ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਗਿਆਨ ਦੇ ਮਹਾਂਸਾਗਰ ਦੇ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਵਰਗੇ, ਵਿਅਾਸ ਜੀ ਦੇ ਸੋਲਾਂ ਸਾਲਾ ਪੁੱਤਰ ਹਨ। ਕਥਾ ਦੇ ਅੰਤ ਉੱਤੇ, ਆਪਣੇ ਅਨੁਭਵ ਵਿੱਚ ਪਰਿਪੂਰਨ ਹੋ ਕੇ, ਉਹ ਪ੍ਰੇਮ ਨਾਲ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਭਾਗਵਤ ਦੀ ਕਥਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਸਭ ਸਭਾ ਦੇ ਲੋਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਰਮ ਤੇਜਸਵੀਤਾ ਨੂੰ ਸਮਝ ਕੇ, ਤੁਰੰਤ ਉੱਠ ਖੜੇ ਹੋਏ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉੱਚਾ ਆਸਨ ਦਿੱਤਾ। ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੇਮ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨ ਦਿੱਤਾ। ਸ਼ੁਕਦੇਵ ਜੀ ਆਰਾਮ ਨਾਲ ਬੈਠ ਕੇ ਆਖਦੇ ਹਨ, “ਮੇਰੇ ਪਵਿੱਤਰ ਬਚਨ ਸੁਣੋ।” ਸ਼ੁਕਦੇਵ ਜੀ ਆਖਦੇ ਹਨ, “ਭਾਗਵਤ ਪੁਰਾਣ ਵੈਦਿਕ ਕਲਪ-ਵૃਖਸ਼ ਦਾ ਪੱਕਾ ਹੋਇਆ ਫਲ ਹੈ, ਜੋ ਸ਼ੁਕਦੇਵ ਜੀ ਦੇ ਮੂੰਹ ਤੋਂ ਨਿਕਲੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੈ। ਹੇ ਰਸਕ ਲੋਕੋ, ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਸੁਭਾਵਕ ਵਿਅਕਤੀਆਂ, ਇਸ ਭਾਗਵਤ ਦੇ ਅਸਲ ਰਸ ਨੂੰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਪੀਓ।” “ਇਸ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖੀ ਭਾਗਵਤ ਵਿਚ ਸਾਰੇ ਝੂਠੇ ਧਰਮ ਛੱਡ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਇਹ ਇਰਖਾ ਰਹਿਤ, ਪਵਿੱਤਰ ਦਿਲ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਸੱਚਾ, ਲਾਭਕਾਰੀ ਤੱਤ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਤਿੰਨ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਪੀੜਾਵਾਂ ਨੂੰ ਜੜੋਂ ਖਤਮ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਗ੍ਰੰਥ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ, ਇੱਥੇ ਪ੍ਰਭੂ ਤੁਰੰਤ ਹੀ ਸੁਣਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਵੱਸ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।” “ਭਾਗਵਤ, ਪੁਰਾਣਾਂ ਦਾ ਮਾਣ ਸਿਰ, ਵੈਸ਼ਣਵਾਂ ਦਾ ਖਜ਼ਾਨਾ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਪਰਮਹੰਸਾਂ ਦਾ ਉੱਚ, ਨਿਰਮਲ ਗਿਆਨ ਗਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਨਿਸ਼ਕਾਮ ਗਿਆਨ, ਬੁੱਧੀ, ਵੈਰਾਗ ਅਤੇ ਭਕਤੀ ਦਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਹੈ। ਪ੍ਰੇਮ ਨਾਲ ਸੁਣਣ, ਪੜ੍ਹਨ ਅਤੇ ਮਨਨ ਕਰਨ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।” “ਸਵਰਗ, ਸਤ੍ਯ ਲੋਕ, ਕੈਲਾਸ ਜਾਂ ਵੈਕੁੰਠ ਵਿੱਚ ਵੀ ਇਹ ਰਸ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ। ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲਿਓ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਇਸ ਨੂੰ ਪੀਓ, ਕਦੇ ਨਾ ਛੱਡੋ।” ਸੁਤ ਜੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, “ਜਦੋਂ ਵਿਅਾਸ ਜੀ (ਬਾਦਰਾਯਣ) ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਬੋਲ ਰਹੇ ਸਨ, ਤਾਂ ਹਰੀ ਉੱਥੇ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਏ, ਪ੍ਰਹਲਾਦ, ਬਲੀ, ਉਦਧਵ, ਅਰਜੁਨ ਆਦਿਕ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਹੋਏ। ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ (ਨਾਰਦ) ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਾਥੀਆਂ ਦਾ ਆਦਰ ਕੀਤਾ।” “ਹਰੀ ਨੂੰ, ਜੋ ਉੱਚੇ ਆਸਨ ਤੇ ਬੈਠੇ ਤੇਜਸਵੀ ਲਗ ਰਹੇ ਸਨ, ਵੇਖ ਕੇ ਸਭ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕਰਨੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਫਿਰ ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਪਾਰਵਤੀ ਸਮੇਤ, ਅਤੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਆਪਣੇ ਕਮਲ ਆਸਨ ਤੇ, ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਲਈ ਆ ਗਏ।” “ਉੱਥੇ ਪ੍ਰਹਲਾਦ ਜੀ ਝੰਜ ਵਜਾ ਰਹੇ ਸਨ, ਉਦਧਵ ਜੀ ਘੰਟੀ ਨੂੰ ਚਲਾਕੀ ਨਾਲ ਵਜਾ ਰਹੇ ਸਨ, ਨਾਰਦ ਜੀ ਆਪਣੀ ਵੀਣਾ ਚੁੱਕ ਕੇ, ਰਾਗ ਵਿਚ ਨਿਪੁੰਨ ਹੋ ਕੇ ਵਜਾ ਰਹੇ ਸਨ, ਅਤੇ ਅਰਜੁਨ ਸੁਰਾਂ ਦੇ ਨੇਤਾ ਬਣੇ। ਇੰਦਰ ਜੀ ਮ੍ਰਿਦੰਗ ਵਜਾ ਕੇ ਆਖਦੇ, ‘ਵਿਜੈ! ਵਿਜੈ! ਤੁਸੀਂ ਕਿੰਨੇ ਨਿਪੁੰਨ ਹੋ, ਹੇ ਕੁਮਾਰੋ, ਇਸ ਸਤੁਤੀ ਵਿੱਚ!’ ਸਾਹਮਣੇ ਵਿਅਾਸ ਜੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਸ਼ੁਕਦੇਵ ਜੀ ਰਸ ਵਾਲੀ ਕਥਾ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ।” “ਉੱਥੇ, ਵਿਚਕਾਰ, ਹਰੀ, ਸ਼ਿਵ ਅਤੇ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਤਿੰਨੇ ਇਕੱਠੇ ਨੱਚ ਰਹੇ ਸਨ, ਸਭ ਤੋਂ ਚਮਕਦਾਰ ਭਗਤਾਂ ਵਿਚ ਅਦਾਕਾਰਾਂ ਵਾਂਗ। ਇਹ ਅਸਧਾਰਣ ਵਡਿਆਈ ਦੇਖ ਕੇ, ਹਰੀ, ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਬੋਲ ਪਏ।” ਹਰੀ ਜੀ ਆਖਦੇ ਹਨ, “ਆਪਣੇ ਮਨ ਦੀ ਭਕਤੀ ਅਨੁਸਾਰ, ਮੈਨੂੰ ਵਰ ਮੰਗੋ। ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੀ ਕਥਾ ਤੇ ਸਤੁਤੀ ਨਾਲ ਇਸ ਸਮੇਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹਾਂ।” ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਉਹ ਸਭ ਪ੍ਰੇਮ ਵਿਚ ਭਿੱਜ ਕੇ, ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਹਰੀ ਨੂੰ ਆਖਦੇ ਹਨ, “ਸਾਡੀ ਇੱਛਾ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਪਹਾੜਾਂ, ਸੱਪਾਂ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਭਗਤਾਂ ਵੱਲੋਂ, ਹਰ ਜਗ੍ਹਾ ਤੇਰੇ ਚਰਨਾਂ ਦੀ ਯਾਦ ਰਹੇ।” ਹਰੀ ਨੇ “ਏਸੇ ਹੀ ਹੋਵੇ” ਆਖ ਕੇ, ਅਚਾਨਕ ਅੰਤਧਾਨ ਹੋ ਗਏ। ਫਿਰ ਨਾਰਦ, ਸ਼ੁਕਦੇਵ ਅਤੇ ਹੋਰ ਤਪਸਵੀ ਹਰੀ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਨਮਨ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਸਭ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਮੋਹ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ, ਭਗਵਾਨ ਦੀ ਰਸਮਈ ਕਥਾ ਦਾ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਪੀ ਕੇ ਪਰਸੰਨ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਭਕਤੀ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਸਮੇਤ ਸੰਭਾਲੀ ਗਈ, ਸ਼ੁਕਦੇਵ ਨੇ ਆਪਣੇ ਗ੍ਰੰਥ ਵਿੱਚ ਵੀ ਰੱਖੀ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਭਾਗਵਤ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਕੇ, ਵੈਸ਼ਣਵਾਂ ਦਾ ਮਨ ਹਰੀ ਵੱਲ ਖਿੱਚਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਲੋਕ ਗਰੀਬੀ, ਦੁੱਖ, ਬੁਖਾਰ ਅਤੇ ਮੋਹ ਦੇ ਦੈਤ ਵਲੋਂ ਪੀੜਤ ਹਨ, ਸੰਸਾਰ ਸਾਗਰ ਵਿਚ ਡੁੱਬੇ ਹਨ—ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਭਾਗਵਤ ਦੀ ਧੁਨ ਵੱਜਦੀ ਹੈ। ਸ਼ੌਨਕ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, “ਸ਼ੁਕਦੇਵ ਨੇ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਕਦੋਂ ਕਥਾ ਸੁਣਾਈ? ਗੋਕਰਨ ਨੇ ਮੁੜ ਕਦੋਂ ਕਥਾ ਕੀਤੀ? ਨਾਰਦ ਜੀ ਨੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਕਦੋਂ ਕਥਾ ਕੀਤੀ? ਮੇਰਾ ਇਹ ਸੰਦੇਹ ਦੂਰ ਕਰੋ।” ਸੁਤ ਜੀ ਆਖਦੇ ਹਨ, “ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਜੀ ਦੇ ਪ੍ਰਯਾਣ ਤੋਂ ਤੀਹ ਸਾਲ ਬਾਅਦ, ਜਦੋਂ ਕਲੀ ਯੁੱਗ ਵਧ ਚੁੱਕਾ ਸੀ, ਭਾਦਰਪਦ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਸ਼ੁਕਲ ਨੌਮੀ ਨੂੰ, ਸ਼ੁਕਦੇਵ ਨੇ ਕਥਾ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਪਰਿਕਸ਼ਿਤ ਦੇ ਸੁਣਨ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ, ਕਲੀ ਯੁੱਗ ਦੇ ਦੋ ਸੌ ਸਾਲ ਬਾਅਦ, ਸ਼ੁੱਧ ਤੇ ਮੰਗਲਮਈ ਨੌਮੀ ਨੂੰ, ਗੋਕਰਨ, ਜੋ ਗਾਂ ਦੀ ਕੋਖ ਤੋਂ ਜੰਮਿਆ ਸੀ, ਨੇ ਕਥਾ ਕੀਤੀ। ਫਿਰ, ਕਲੀ ਯੁੱਗ ਵਧ ਕੇ ਤੀਹ ਸਾਲ ਹੋਰ ਲੰਘ ਗਏ, ਕਾਰਤਿਕ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਸ਼ੁਕਲ ਨੌਮੀ ਨੂੰ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੇ ਕਥਾ ਕੀਤੀ।” “ਹੇ ਨਿਰਦੋਸ਼, ਮੈਂ ਤੇਰੀ ਪੁੱਛੀ ਹੋਈ ਭਾਗਵਤ ਕਥਾ ਕਲੀ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ, ਜੋ ਸੰਸਾਰਕ ਰੋਗਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਦੱਸ ਦਿੱਤੀ। ਇਹ ਕਥਾ, ਜੋ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਨੂੰ ਪ੍ਰਿਅ ਹੈ, ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਦੀ, ਮੁਕਤੀ ਦਾ ਕਾਰਨ ਹੈ, ਅਤੇ ਭਕਤੀ ਦਾ ਖੇਡ ਉਤਪੰਨ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਭਲੇ ਲੋਕ ਇਸ ਕਥਾ ਨੂੰ ਆਦਰ ਨਾਲ ਪੀਣ, ਫਿਰ ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਯਾਤਰਾ ਜਾਂ ਕਰਮ ਕਰਨ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ।” “ਜਦੋਂ ਯਮਰਾਜ ਆਪਣੇ ਦੂਤ ਦੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਫਾਂਸੀ ਦੀ ਰੱਸੀ ਵੇਖਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਉਸਦੇ ਕੰਨ ਵਿੱਚ ਆਖਦੇ ਹਨ—‘ਜੋ ਲੋਕ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਕਥਾ ਵਿੱਚ ਮਸਤ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰਹੋ। ਮੈਂ ਹੋਰਾਂ ਦੇ ਕ੍ਰੋਧ ਦਾ ਮਾਲਕ ਹਾਂ, ਪਰ ਵੈਸ਼ਣਵਾਂ ਦਾ ਨਹੀਂ।’” “ਇਸ ਅਸਾਰ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ, ਜਿੱਥੇ ਮਨ ਇੰਦਰੀਆਂ ਦੀ ਵਿਸ਼ ਲਹਿਰਾਂ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਹਨ, ਸ਼ੁਕਦੇਵ ਦੇ ਅਮ੍ਰਿਤ ਰਸ ਵਾਲੇ ਸ਼ਲੋਕ, ਭਾਵੇਂ ਅੱਧੀ ਘੜੀ ਲਈ ਹੀ, ਸੁਣ ਲਓ। ਫਿਰ ਕਿਉਂ ਨਿਕੰਮੇ ਗਲਤ ਰਾਹਾਂ ਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹੋ, ਨੀਚ ਕਥਾਵਾਂ ਸੁਣਦੇ ਹੋ, ਜਦੋਂ ਪਰਿਕਸ਼ਿਤ ਨੇ ਖੁਦ ਉਹ ਕਥਾ ਸੁਣੀ ਸੀ ਜੋ ਸੁਣਨ ਨਾਲ ਮੁਕਤੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ?” “ਸ਼ੁਕਦੇਵ ਵਲੋਂ ਉਚਾਰਨ ਕੀਤੀ ਕਥਾ, ਰਸ ਦੀ ਧਾਰ ਵਾਂਗ ਵਹਿੰਦੀ, ਜੋ ਉਸ ਨੂੰ ਉਚਾਰਦਾ ਹੈ, ਉਸਦੇ ਗਲੇ ਨੂੰ ਬੰਨ੍ਹ ਲੈਂਦੀ ਹੈ—ਅਤੇ ਉਹ ਵੈਕੁੰਠ ਦਾ ਮਾਲਕ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।” “ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸਭ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਮਾਣਿਤ ਸਭ ਤੋਂ ਗੂੜ੍ਹਾ ਤੱਤ ਇੱਕਠਾ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ। ਸਾਰੇ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਕਦੇਵ ਦੀ ਕਥਾ ਵਰਗਾ ਪਵਿੱਤਰ ਕੁਝ ਨਹੀਂ—ਪਰਮ ਆਨੰਦ ਲਈ ਭਾਗਵਤ ਦੇ ਬਾਰਾਂ ਸਕੰਧਾਂ ਦੇ ਰਸ ਨੂੰ ਪੀਓ।” “ਜੋ ਵੀ ਇਸ ਕਥਾ ਨੂੰ ਨਿਯਮਤ ਭਾਵ ਨਾਲ ਸੁਣਦਾ, ਜਾਂ ਪਵਿੱਤਰ ਵੈਸ਼ਣਵਾਂ ਅੱਗੇ ਸੁਣਾਉਂਦਾ ਹੈ—ਦੋਵੇਂ, ਢੰਗ ਨਾਲ ਇਹ ਕਰਕੇ, ਇਸ ਦਾ ਫਲ ਪਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਅਸੰਭਵ ਨਹੀਂ।” ਸ਼ੌਨਕ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, “ਹੇ ਸੁਤ ਜੀ, ਜਦੋਂ ਨਾਰਦ ਚਲੇ ਗਏ, ਤਾਂ ਪੂਜਨੀਯ ਵਿਅਾਸ ਜੀ, ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਇੱਛਾ ਸਮਝ ਗਏ, ਫਿਰ ਕੀ ਕੀਤਾਂ?” ਸੁਤ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, “ਦਿਵਿਆ ਸਰਸਵਤੀ ਨਦੀ ਦੇ ਪੱਛਮੀ ਕੰਢੇ ਤੇ ਇੱਕ ਆਸ਼੍ਰਮ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਨਾਂ ਸ਼ਮਿਆਪ੍ਰਾਸ ਹੈ, ਜੋ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਸਭਾ ਲਈ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ।” “ਉਸ ਆਸ਼੍ਰਮ ਵਿੱਚ, ਜਿੱਥੇ ਬਦਰੀਆਂ ਦੇ ਝੁੰਡ ਲੱਗੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਵਿਅਾਸ ਜੀ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਮਨ ਨੂੰ ਇਕਾਗ੍ਰ ਕਰਕੇ ਬੈਠ ਗਏ।” “ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਮਨ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਅਡੋਲ ਕਰਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪੂਰਨ ਪਰਮਾਤਮਾ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਉੱਤੇ ਨਿਰਭਰ ਮਾਇਆ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ। ਮਾਇਆ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਜਿਵੇਂ ਜਨਮ-ਮਰਨ ਤੋਂ ਪਰੇ ਜੀਵ ਵੀ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਗੁਣਾਂ ਦਾ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਸਮਝ ਕੇ, ਦੁੱਖ-ਸੁਖ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਮੰਨ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।” “ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੁੱਖਾਂ ਦੇ ਨਾਸ ਲਈ, ਵਿਅਾਸ ਜੀ ਨੇ ਸਾਤਵਤ ਸੰਹਿਤਾ ਰਚੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੀ ਸਿੱਧੀ ਭਗਤੀ ਸਿਖਾਈ, ਤਾਂ ਜੋ ਅਜਾਣ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਭਲਾ ਹੋਵੇ।” “ਇਸ ਗ੍ਰੰਥ ਨੂੰ ਸੁਣਨ ਨਾਲ, ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਅੰਦਰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ, ਪਰਮ ਪੁਰਖ, ਦੀ ਭਗਤੀ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਦੁੱਖ, ਮੋਹ ਅਤੇ ਡਰ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।” “ਇਸ ਭਾਗਵਤ ਸੰਹਿਤਾ ਨੂੰ ਢੰਗ ਨਾਲ ਰਚ ਕੇ, ਵਿਅਾਸ ਜੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਸ਼ੁਕਦੇਵ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਾਈ, ਜੋ ਵੈਰਾਗੀ ਤੇ ਨਿਸ਼ਕਾਮ ਸਨ।” ਸ਼ੌਨਕ ਪੁੱਛਦੇ ਹਨ, “ਉਹ ਰਿਸ਼ੀ, ਜੋ ਵੈਰਾਗੀ, ਨਿਰਲੇਪ ਅਤੇ ਆਤਮਰਾਮ ਹਨ—ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਪਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ, ਇਹ ਮਹਾਨ ਗ੍ਰੰਥ ਕਿਉਂ ਪੜ੍ਹਦੇ?” ਸੁਤ ਜੀ ਆਖਦੇ ਹਨ, “ਆਤਮਰਾਮ ਤੇ ਬੰਧਨਾਂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਰਿਸ਼ੀ ਵੀ, ਹਰੀ ਦੇ ਗੁਣਾਂ ਕਰਕੇ, ਨਿਸ਼ਕਾਮ ਭਗਤੀ ਕਰਦੇ ਹਨ।