ਯਦੁ ਵੰਸ਼ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਬੜੀ ਅਨੋਖੀ ਸੀ। ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਵੰਸ਼ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਕਰੋੜ ਅਠੱਤਹਿ ਹਜ਼ਾਰ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਪੈਦਾ ਹੋਏ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰਕ ਆਚਾਰਯਾਂ ਵਲੋਂ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਯਦਵਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਕਰਨੀ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਸੀ, ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਐਸੇ ਵੱਡੇ ਵੱਡੇ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਸਨ ਕਿ ਜਿਵੇਂ ਆਹੁਕ, ਜੋ ਲੱਖਾਂ ਦਸ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਦੇ ਘੇਰੇ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ। ਇਸ ਜਗਤ ਵਿੱਚ, ਪਹਿਲਾਂ ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਦੈਤਿਆਂ ਵਿਚ ਜੰਗਾਂ ਹੋਈਆਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਉੱਤਮ ਦੈਤਿਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਉਹੀ ਦੈਤ, ਹੁਣ ਮਨੁੱਖ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲੈ ਕੇ ਆਪਣੇ ਅਹੰਕਾਰ ਵਿਚ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਤੰਗ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵੱਸ ਵਿਚ ਕਰਨ ਲਈ, ਹਰੀ ਨੇ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਆਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਉਹ ਯਦੁ ਵੰਸ਼ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲੈਣ। ਇਉਂ, ਉਹ ਸੌ ਇਕ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਏ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ, ਪਰਮਾਤਮਾ ਹਰੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਮਹਾਨਤਾ ਨਾਲ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੇਰੇ ਮਹਾਨਤਾ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ। ਜਿਹੜੇ ਯਦਵਾਂ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਖੁਸ਼ਹਾਲ ਹੋਏ। ਵ੍ਰਿਸ਼ਣੀਆਂ ਦਾ ਜੀਵਨ ਸ੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਵਿਚ ਐਸਾ ਲੀਨ ਹੋ ਗਿਆ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੇ ਸਰੀਰ ਜਾਂ ਆਤਮਿਕਤਾ ਨੂੰ ਭੀ ਭੁੱਲ ਗਏ—ਚਾਹੇ ਉਹ ਸੁੱਤੇ ਹੋਣ, ਬੈਠੇ ਹੋਣ, ਤੁਰ ਰਹੇ ਹੋਣ, ਗੱਲਾਂ ਕਰ ਰਹੇ ਹੋਣ, ਖੇਡ ਰਹੇ ਹੋਣ ਜਾਂ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰ ਰਹੇ ਹੋਣ। ਜਦੋਂ ਸ੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਯਦਵਾਂ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲਏ, ਤਦੋਂ ਧਰਤੀ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਗਈ। ਸੁਗੰਧਿਤ ਗੰਗਾ ਉਸ ਦੇ ਚਰਨ ਧੋ ਕੇ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਗਈ। ਜੋ ਉਸ ਨੂੰ ਦੁਸ਼ਮਣ ਮੰਨਦੇ ਜਾਂ ਪ੍ਰੇਮ ਕਰਦੇ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਅਸਲ ਸਰੂਪ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦੇ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਅਜੈਯ ਨੂੰ ਭੀ ਜਿੱਤ ਲੈਂਦੇ। ਉਸ ਦਾ ਨਾਮ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਅਪਵਿੱਤਰਤਾ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਸੁਣਿਆ ਜਾਂ ਉਚਾਰਿਆ ਜਾਂਦਾ, ਤਾਂ ਉਹ ਵੰਸ਼ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਹੈਰਾਨੀ ਨਹੀਂ ਕਿ ਕਾਲ ਚੱਕਰ ਦੇ ਧਾਰੀ ਸ੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੇ ਧਰਤੀ ਦਾ ਭਾਰ ਹਟਾ ਦਿੱਤਾ। ਉਸ ਮਹਾਨ ਸ੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੂੰ ਨਮਨ ਹੈ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਆਸਰਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਜਨਮ ਦੇਵਕੀ ਜੀ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ, ਜੋ ਯਦਵਾਂ ਦੇ ਉੱਤਮ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਹੀ ਬਾਂਹਾਂ ਨਾਲ ਅਧਰਮ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਸੁੰਦਰ ਮੁਸਕਾਨ ਵਾਲਾ ਚਿਹਰਾ ਚਲਦਿਆਂ ਤੇ ਅਚਲ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਪੀੜਾ ਦੂਰ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਵ੍ਰਜ ਅਤੇ ਮਥੁਰਾ ਦੀਆਂ ਇਸਤ੍ਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੇਮ ਦਾ ਵਾਧਾ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜੋ ਕੋਈ ਭੀ ਉਸ ਯਦਵਾਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ ਪ੍ਰਭੂ ਦੇ ਕਰਮ ਸੁਣਦਾ, ਜਿਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਰਸਮਈ ਲੀਲਾਵਾਂ ਦੁਆਰਾ ਆਪਣੀ ਮਰਯਾਦਾ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਜਿਸਦੇ ਕਰਮ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਬੰਧਨ ਤੋੜਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਸਤਮਾਰਗ ਤੇ ਤੁਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਕੋਈ ਮੁਕੁੰਦ ਦੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਮਹਿਮਾ ਭਰੇ ਕਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸੁਣਦਾ, ਗਾਉਂਦਾ ਜਾਂ ਮਨ ਵਿਚ ਵੱਸਾ ਲੈਂਦਾ, ਉਹ ਮਾਨਵ ਭੀ, ਭਾਵਨਾ ਰਾਹੀਂ, ਉਸ ਅਟਲ ਠਿਕਾਣੇ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਮੌਤ ਭੀ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚ ਸਕਦੀ। ਉਸ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਲਈ ਰਾਜੇ ਭੀ ਆਪਣੇ ਘਰ ਛੱਡ ਕੇ ਜੰਗਲ ਵੱਲ ਚਲੇ ਜਾਂਦੇ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਦਸਵੇਂ ਸਕੰਧ ਦੇ ਦੂਜੇ ਭਾਗ ਦੇ ਨਵੇਂ ਚਾਪਟਰ ‘ਸ੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇ ਕਰਮਾਂ ਦਾ ਵਰਣਨ’ ਦਾ ਸਮਾਪਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਮਹਾਨ ਪੁਰਾਣ—ਸ਼੍ਰੀਮਦ ਭਾਗਵਤ—ਪ੍ਰਮ ਹੰਸਾਂ ਲਈ ਉਤਮ ਸ਼ਾਸਤ੍ਰ ਹੈ।