ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਭਾਗਵਤਪੁਰਾਣਮ੍

ਵ੍ਰਿਸ਼ਣੀਆਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਭੋਜਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਭਾਵਪੂਰਵਕ ਭੋਜਨ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਕਿਹਾ, “ਸਾਨੂੰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਜੀ ਲਈ ਭਗਤੀ ਮਿਲੇ।” ਫਿਰ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਗਿਆ ਲੈ ਕੇ, ਵ੍ਰਿਸ਼ਣੀ ਜੋ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਜੀ ਨੂੰ ਅਤਿ ਪ੍ਰੇਮੀ ਸਨ, ਆਪਣੇ ਲਈ ਭੋਜਨ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਏ। ਭੋਜਨ ਕਰ ਕੇ, ਉਹ ਸਭ ਸੁਹਾਵਣੇ ਅਤੇ ਠੰਢੇ ਦਰੱਖਤਾਂ ਹੇਠ ਆਪਣੀ ਮਰਜ਼ੀ ਅਨੁਸਾਰ ਬੈਠ ਗਏ। ਉੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਏ ਹੋਏ ਰਾਜਿਆਂ, ਦੋਸਤਾਂ ਅਤੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮਤਸਿਆ, ਸੀਨਾ, ਕੌਸ਼ਲ, ਵਿਦਰਭ, ਕੁਰੂ, ਸ੍ਰੰਜਯ, ਕਾਮਬੋਜ, ਕੇਕੈ, ਮਦ੍ਰ, ਕੁੰਤੀ, ਅਨਰਟ ਅਤੇ ਕੇਰਲ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਹੋਰ ਰਾਜੇ, ਆਪਣੇ ਅਤੇ ਵੈਰੀ ਪਾਸੇ ਦੇ, ਨੰਦ ਬਾਬਾ ਅਤੇ ਹੋਰ ਮਿੱਤਰ, ਗੋਆਲੇ ਤੇ ਗੋਪੀਆਂ ਵੀ ਆਏ ਹੋਏ ਸਨ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਉਡੀਕ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ। ਇਕ-ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਦਿਲ ਤੇ ਚਿਹਰੇ ਖਿੜ ਉਠੇ, ਜਿਵੇਂ ਕਮਲ ਖਿੜਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਇਕ-ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਮਿਲ ਕੇ, ਗਲੇ ਲੱਗ ਕੇ, ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਖੁਸ਼ੀ ਦੇ ਹੰਝੂ ਵਗਦੇ, ਚਮੜੀ ਉੱਤੇ ਰੋਮਾਂਚ ਹੋ ਜਾਂਦੇ, ਗਲ ਰੁੰਝ ਜਾਂਦੇ ਤੇ ਅਤਿ ਆਨੰਦ ਮਾਣਦੇ। ਉੱਥੇ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਨੇ ਵੀ, ਇਕ-ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਭਰੀਆਂ ਨਿਗਾਹਾਂ ਨਾਲ ਵੇਖ ਕੇ, ਹੱਸ ਕੇ, ਗਲੇ ਮਿਲ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਕੁੰਕਮ ਲਗੇ ਸਿਨੇ ਇਕ-ਦੂਜੇ ਨਾਲ ਲਾ ਕੇ, ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਚੰਨ੍ਹ ਕੇ, ਪ੍ਰੇਮ ਦੇ ਹੰਝੂਆਂ ਨਾਲ ਅੱਖਾਂ ਭਰ ਲਈਆਂ। ਫਿਰ, ਵੱਡਿਆਂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਛੋਟਿਆਂ ਨੂੰ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਦੇ ਕੇ, ਆਪਸੀ ਸੁਆਗਤ ਅਤੇ ਹਾਲ-ਚਾਲ ਪੁੱਛੇ ਗਏ। ਸਭ ਨੇ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਜੀ ਦੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਕੀਤੀਆਂ। ਪ੍ਰਿਥਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਭਰਾ-ਭੈਣਾਂ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ, ਮਾਪਿਆਂ, ਭਰਾ ਦੀਆਂ ਵਹੁਟੀਆਂ ਅਤੇ ਮੁਕੁੰਦ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ। ਗੱਲਾਂ ਕਰਦਿਆਂ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣਾ ਦੁੱਖ ਭੁਲਾ ਦਿੱਤਾ। ਕੁੰਤੀ ਜੀ ਨੇ ਆਖਿਆ, “ਮੇਰੇ ਸਤਿਕਾਰਯੋਗ ਭਰਾਵੋ, ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਅਭਾਗੀ ਸਮਝਦੀ ਹਾਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਤੁਸੀਂ ਕਦੇ ਵੀ ਮੇਰੇ ਦੁੱਖ ਵੇਲੇ ਮੇਰੀ ਯਾਦ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ। ਜਦੋਂ ਕਿਸੇ ਉੱਤੇ ਕਲੇਸ਼ ਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਦੋਸਤ, ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ, ਪੁੱਤਰ, ਭਰਾ, ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਮਾਪੇ ਵੀ ਆਪਣੇ ਹੀ ਬੰਧੂਆਂ ਨੂੰ ਭੁੱਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।” ਤਦ ਵਸੁਦੇਵ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਮਾਂ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਉੱਤੇ ਨਾਰਾਜ਼ ਨਾ ਹੋਵੋ। ਅਸੀਂ ਸਭ ਕਿਸਮਤ ਦੇ ਖਿਲੌਣ ਹਾਂ, ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਮਰਜ਼ੀ ਹੀ ਸਭ ਕੁਝ ਕਰਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਸਾਰਾ ਸੰਸਾਰ ਉਸ ਦੇ ਅਧੀਨ ਹੈ। ਕਮਸਾ ਦੇ ਦੁੱਖਾਂ ਕਾਰਨ ਅਸੀਂ ਸਭ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹੋ ਗਏ ਸੀ, ਪਰ ਹੁਣ, ਭੈਣ, ਕਿਸਮਤ ਨਾਲ ਹੀ ਅਸੀਂ ਮੁੜ ਆਪਣੇ ਥਾਂ ਤੇ ਆ ਗਏ ਹਾਂ।” ਸ਼ੁਕਦੇਵ ਜੀ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਵਸੁਦੇਵ, ਉਗ੍ਰਸੇਨ ਅਤੇ ਯਾਦਵਾਂ ਵਲੋਂ ਆਦਰ ਸਤਕਾਰ ਪਾ ਕੇ, ਰਾਜੇ ਅਚੂਤ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਕੇ ਪਰਮ ਆਨੰਦ ਤੇ ਸੰਤੋਖ ਨਾਲ ਭਰ ਗਏ। ਭੀਸ਼ਮ, ਦ੍ਰੋਣ, ਅੰਬਿਕਾ ਪੁੱਤਰ, ਗਾਂਧਾਰੀ ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਪਾਂਡਵ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਸਮੇਤ, ਕੁੰਤੀ, ਸੰਜਯ, ਵਿਦੁਰ ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਪਾ—ਇਹ ਸਭ ਉੱਥੇ ਸਨ। ਕੁੰਤੀਭੋਜ, ਵਿਰਾਟ, ਭੀਸ਼ਮਕ, ਮਹਾਨ ਨਗਨਜਿਤ, ਪੁਰੁਜਿਤ, ਦ੍ਰੁਪਦ, ਸ਼ਲਯ, ਧ੍ਰਿਸ਼ਟਕੇਤੁ, ਕਾਸ਼ੀ ਦਾ ਰਾਜਾ, ਡਮਘੋਸ਼, ਵਿਸ਼ਾਲਾਖ੍ਯ, ਮਿਥਿਲਾ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਮਦ੍ਰ ਤੇ ਕੇਕੈ ਦੇ ਰਾਜੇ, ਯੁਧਾਮਨਯੂ, ਸੁਸ਼ਰਮਾ, ਬਾਹਲਿਕ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਆਦਿ—ਇਹ ਸਾਰੇ ਰਾਜੇ, ਜੋ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਦੇ ਭਗਤ ਸਨ, ਸ਼ੌਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਤੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਗਏ। ਫਿਰ, ਰਾਮ ਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਵਲੋਂ ਯਥੋਚਿਤ ਆਦਰ ਪਾ ਕੇ, ਉਹ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਵ੍ਰਿਸ਼ਣੀਆਂ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਏ। ਉਹ ਆਖਦੇ, “ਹੇ ਭੋਜਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਤੁਸੀਂ ਧਨਵਾਨ ਹੋ, ਕਿਉਂਕਿ ਤੁਸੀਂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਜੀ ਨੂੰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਵੇਖਦੇ ਹੋ, ਜਿਸ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਯੋਗੀਆਂ ਲਈ ਵੀ ਦੁਲਭ ਹਨ। ਜਿਸ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਵੇਦਾਂ ਵਿਚ ਗਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰ ਕੀਰਤੀ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੇ ਚਰਣਾਂ ਦਾ ਪਾਣੀ, ਬਚਨ ਤੇ ਉਪਦੇਸ਼ ਸਭ ਕੁਝ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਧਰਤੀ, ਭਾਵੇਂ ਸਮੇਂ ਕਰਕੇ ਸੁਖ-ਸੰਪਦਾ ਤੋਂ ਵੰਞੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਪਰ ਉਸ ਦੇ ਚਰਣਾਂ ਦੇ ਛੂਹਣ ਨਾਲ ਹੀ ਸਭ ਕੁਝ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦੀ ਹੈ। ਜੋ ਉਸਨੂੰ ਵੇਖਦੇ, ਛੂਹਦੇ, ਉਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਚਲਦੇ, ਗੱਲਾਂ ਕਰਦੇ, ਇਕੱਠੇ ਸੁੱਦੇ, ਬੈਠਦੇ, ਖਾਂਦੇ, ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਵਿਚ ਹਨ—even ਜੇ ਘਰ ਨਰਕ ਵਾਲੇ ਰਾਹ ਤੇ ਵੀ ਹੋਣ—ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਵਿਸ਼ਨੂ, ਜੋ ਸਵਰਗ ਤੇ ਮੁਕਤੀ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਾਥੀ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।” ਫਿਰ, ਨੰਦ ਬਾਬਾ ਨੂੰ ਪਤਾ ਲੱਗਾ ਕਿ ਯਾਦਵ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਜੀ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਆਏ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਹ ਗੋਆਲਿਆਂ ਸਮੇਤ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਲਈ ਤੋਹਫੇ ਲੈ ਕੇ ਆਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਵ੍ਰਿਸ਼ਣੀਆਂ ਅਜਿਹਾ ਲੱਗਾ ਜਿਵੇਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਜਾਨ ਵਾਪਸ ਆ ਗਈ ਹੋਵੇ। ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਵਿਛੋੜੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਨੰਦ ਜੀ ਨੂੰ ਗਲੇ ਲਾ ਕੇ ਬੜੀ ਪ੍ਰੀਤ ਨਾਲ ਮਿਲੇ। ਵਸੁਦੇਵ ਜੀ ਨੇ ਨੰਦ ਜੀ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਗਲੇ ਲਾਇਆ, ਅਤੇ ਕਮਸਾ ਦੇ ਦੁੱਖ ਤੇ ਗੋਕੁਲ ਵਿੱਚ ਪੁੱਤਰ ਸੌਂਪਣ ਦੀ ਘੜੀ ਯਾਦ ਕਰਕੇ ਭਾਵੁਕ ਹੋ ਗਏ। ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਤੇ ਰਾਮ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮਾਪਿਆਂ ਨੂੰ ਗਲੇ ਲਾਇਆ, ਪੈਰੀ ਪੈ ਗਏ, ਪਰ ਪ੍ਰੇਮ ਦੇ ਹੰਝੂਆਂ ਕਰਕੇ ਉਹ ਕੁਝ ਬੋਲ ਨਾ ਸਕੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਹੀ ਆਸਨ ਤੇ ਬਿਠਾ ਕੇ, ਯਸ਼ੋਦਾ ਮਾਂ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਤੀ ਨੇ ਦੋਹਾਂ ਬਾਂਹਾਂ ਨਾਲ ਚੰਨ੍ਹ ਲਿਆ। ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੀ ਯਾਦ ਵਿਚ ਜੋ ਦੁੱਖ ਸੀ, ਉਹ ਸਭ ਦੂਰ ਹੋ ਗਿਆ। ਰੋਹਣੀ ਅਤੇ ਦੇਵਕੀ ਨੇ ਫਿਰ ਵ੍ਰਜ ਦੀ ਰਾਣੀ ਯਸ਼ੋਦਾ ਨੂੰ ਗਲੇ ਲਾਇਆ। ਉਸ ਦੀ ਮਿੱਤਰਤਾ ਯਾਦ ਕਰਕੇ, ਗਲ ਰੁੰਝ ਗਈ, ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਹੰਝੂ ਆ ਗਏ। ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ, “ਕੌਣ ਤੇਰੀ ਸੱਚੀ ਮਿੱਤਰਤਾ ਭੁੱਲ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਵ੍ਰਜ ਦੀ ਰਾਣੀ? ਇੰਦਰ ਦਾ ਰਾਜ ਮਿਲੇ ਤੇ ਛੱਡ ਦੇਵੀਂ, ਇਥੇ ਵੀ ਤੇਰੀ ਮਿੱਤਰਤਾ ਦਾ ਬਦਲਾ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦਾ। ਸਾਨੂੰ ਇੰਨਾ ਹੀ ਦਿੱਸਦਾ ਹੈ ਕਿ ਤੇਰੇ ਮਾਪਿਆਂ ਨੇ ਤੈਨੂੰ ਖੁਸ਼ ਕਰਕੇ, ਪਾਲ ਕੇ, ਤੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਕੇ ਆਪਣਾ ਧਰਮ ਨਿਭਾ ਦਿੱਤਾ। ਜਿਵੇਂ ਪਲਕਾਂ ਅੱਖਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ, ਤਿਵੇਂ ਭਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਡਰ ਨਹੀਂ—ਉਹਨਾਂ ਲਈ ਸਵਰਗ ਵੀ ਕੋਈ ਵੱਡੀ ਚੀਜ਼ ਨਹੀਂ।” ਸ਼ੁਕਦੇਵ ਜੀ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਗੋਪੀਆਂ, ਜਦੋਂ ਆਪਣੇ ਪਿਆਰੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਜੀ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਤਾਂ ਆਪਣੀਆਂ ਪਲਕਾਂ ਨੂੰ ਹੀ ਕੋਸਣ ਲੱਗੀਆਂ ਕਿ ਇਹ ਦਰਸ਼ਨ ਵਿਚ ਰੁਕਾਵਟ ਪਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਉਹ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਜੀ ਨੂੰ ਗਲੇ ਲਾਉਂਦੀਆਂ, ਆਪਣੇ ਦਿਲ ਵਿਚ ਸਮਾ ਲੈਂਦੀਆਂ, ਅਤੇ ਉਹ ਅਜਿਹੀ ਭਗਤੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਗਈਆਂ ਜੋ ਸਦਾ ਉਸ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਦੁਲਭ ਹੈ। ਭਗਵਾਨ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ, ਜਦ ਉਹਨਾਂ ਕੋਲ ਇਕੱਲੇ ਪਹੁੰਚੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਗਲੇ ਲਾਇਆ, ਹਾਲ-ਚਾਲ ਪੁੱਛਿਆ ਤੇ ਹੱਸਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ, “ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਸਾਡੀ ਮਿੱਤਰਤਾ ਯਾਦ ਕਰਦੇ ਹੋ? ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਪੂਰੇ ਕਰਨ ਲਈ, ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਲਈ ਕਈ ਸਮੇਂ ਲਈ ਦੂਰ ਰਹੇ। ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਸਾਨੂੰ ਅਕ੍ਰਿਤਘਨ ਸਮਝ ਕੇ ਨਾਰਾਜ਼ ਹੋ ਗਏ ਸੀ? ਪਰ ਯਾਦ ਰੱਖੋ, ਪ੍ਰਭੂ ਹੀ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲਾਉਂਦਾ ਤੇ ਵੱਖ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਹਵਾ ਬੱਦਲ, ਘਾਹ, ਰੂਈ, ਧੂੜ ਨੂੰ ਇਕੱਠਾ ਤੇ ਵੱਖ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਹੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਕਰਤਾ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲਾਉਂਦਾ ਤੇ ਵੱਖ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਮੇਰੇ ਲਈ ਭਗਤੀ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਅਮਰਤਾ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਤੁਹਾਡੀ ਮੇਰੇ ਲਈ ਪ੍ਰੇਮ ਭਾਗਾਂ ਨਾਲ ਜਾਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਦੂਰ ਹੋ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਮੈਂ ਹੀ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਆਦਿ, ਅੰਤ ਅਤੇ ਅੰਦਰ-ਬਾਹਰ ਦਾ ਸਰੂਪ ਹਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਅਕਾਸ਼, ਪਾਣੀ, ਧਰਤੀ, ਹਵਾ, ਤੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਤੱਤਾਂ ਲਈ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਇਹ ਜੀਵ ਪਰਮ ਆਤਮਾ ਰਾਹੀਂ, ਮੈਨੂੰ ਤੇ ਪਰਮਾਤਮਾ ਨੂੰ ਵੇਖਦੇ ਹਨ—ਜੋ ਅਵਿਨਾਸ਼ੀ ਨੂੰ ਪਛਾਣਦੇ ਹਨ।” ਸ਼ੁਕਦੇਵ ਜੀ ਆਖਦੇ ਹਨ ਕਿ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਜੀ ਵਲੋਂ ਆਤਮਕ ਗਿਆਨ ਪਾ ਕੇ, ਗੋਪੀਆਂ ਆਪਣੀ ਸਾਰੀ ਸੱਤਾਵਾਂ ਉਸ ਵਿਚ ਲੀਨ ਕਰ ਗਈਆਂ। ਉਹ ਕਹਿੰਦੀਆਂ, “ਉਹ ਭਗਵਾਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਨੂੰ ਮਹਾਨ ਗਿਆਨ ਵਾਲੇ ਯੋਗੀ ਹਿਰਦੇ ਵਿਚ ਧਿਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਖੱਡੇ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣ ਵਾਲਾ ਆਸਰਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਾਡੇ ਮਨ ਵਿਚ ਸਦਾ ਵੱਸਣ। ਭਾਵੇਂ ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਘਰਾਂ ਵਿਚ ਹੀ ਰਹੀਏ।” ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, “ਵ੍ਰਿਸ਼ਣੀਆਂ ਅਤੇ ਗੋਆਲਿਆਂ ਦੀ ਭੇਟ” ਨਾਮਕ, ਮਹਾਨ ਭਾਗਵਤ ਪੁਰਾਣ ਦੇ ਦਸਵੇਂ ਸਕੰਧ ਦੇ ਦੂਜੇ ਭਾਗ ਦੀ ਬਿਆਲੀਵੀਂ ਅਧਿਆਇ ਸਮਾਪਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।