ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਭਾਗਵਤਪੁਰਾਣਮ੍

ਇਹ ਕਹਾਣੀ ਸ਼੍ਰੀਮਦ ਭਾਗਵਤ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਜਨਮ ਲੈਂਦੀ ਹੈ। ਇੱਕ ਸਮੇਂ, ਇੱਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਜਿਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਅਤੇ ਦੋਸਤੀ ਦੇ ਬਲ ਤੇ, ਪ੍ਰਭੂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੇ ਦਰ ਤੇ ਆਇਆ। ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੇ ਸੋਚਿਆ, "ਇਹ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਆਇਆ ਹੈ, ਮੈਂ ਇਸ ਨੂੰ ਉਹ ਧਨ ਦਿਆਂਗਾ ਜੋ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲਣਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੈ।" ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੇ ਘਰ ਤੋਂ ਕਪੜੇ ਵਿੱਚ ਬੰਨ੍ਹੀ ਸੁਕੀਆਂ ਚੂਰ ਲੈ ਕੇ ਆਏ, ਹੈਰਾਨ ਹੋਏ, "ਇਹ ਕੀ ਹੈ?" ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੇ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਲਿਆਏ ਇਸ ਚੂਰ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਭੇਟ ਮੰਨਿਆ। "ਇਹ ਚੂਰ ਦੀਆਂ ਗਿਰੀਆਂ ਮੈਨੂੰ ਅਤੇ ਪੂਰੇ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਨੂੰ ਤ੍ਰਿਪਤ ਕਰ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ," ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਕਿਹਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਮੁੱਠ ਚੂਰ ਖਾਈ, ਫਿਰ ਦੂਜੀ ਮੁੱਠ ਲੈਣ ਲਗੇ, ਪਰ ਉਸ ਸਮੇਂ ਲਕਸ਼ਮੀ ਜੀ, ਜੋ ਸਦਾ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਹੱਥ ਰੋਕ ਲਿਆ। "ਹੇ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਦੇ ਆਤਮਾ, ਇਹ ਹੀ ਕਾਫੀ ਹੈ, ਜੋ ਕੋਈ ਤੁਹਾਡੀ ਪ੍ਰਸੰਨਤਾ ਲਈ ਕਰੇ, ਉਸ ਲਈ ਇਸ ਲੋਕ ਤੇ ਪਰਲੋਕ ਦੀ ਸਾਰੀ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਪੂਰੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ," ਲਕਸ਼ਮੀ ਨੇ ਆਦਰ ਨਾਲ ਕਿਹਾ। ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੇ ਉਹ ਰਾਤ ਅਚੂਤ (ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ) ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਬਿਤਾਈ, ਖਾਣ-ਪੀਣ ਅਤੇ ਸੁਖ-ਸੰਤੋਖ ਨਾਲ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸੁਰਗ ਵਿੱਚ ਸਮਝਿਆ। ਸਵੇਰ ਹੋਈ, ਤੇ ਉਹ ਸਾਰਿਆਂ ਦੀ ਪ੍ਰੀਤ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਸੁਖ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਖੁਸ਼ੀ-ਖੁਸ਼ੀ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਾਪਸ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਤੋਂ ਧਨ ਨਹੀਂ ਲਿਆ, ਨਾ ਹੀ ਮੰਗਿਆ; ਪਰ ਉਹ ਮਹਾਨ ਦਰਸ਼ਨ ਨਾਲ ਲਜਜਤ, ਪਰ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਕੇ ਵਾਪਸ ਆਇਆ। ਉਸ ਨੇ ਸੋਚਿਆ, "ਮੈਂ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਭਗਤੀ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤੇ, ਮੈਂ ਤਾਂ ਗਰੀਬ ਹਾਂ, ਪਰ ਲਕਸ਼ਮੀ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਗਲੇ ਲਾਇਆ। ਮੈਂ ਕਿੱਥੇ, ਗਰੀਬ ਤੇ ਪਾਪੀ, ਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਕਿੱਥੇ, ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਦਾ ਮਾਲਕ? ਸਿਰਫ਼ ਨਾਮ ਦਾ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਹੋ ਕੇ, ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬਾਹਾਂ ਵਿੱਚ ਆਇਆ।" ਉਹ ਕਹਿੰਦਾ, "ਮੈਂ ਸੋਫ਼ੇ ਤੇ ਬੈਠਾ, ਆਪਣੇ ਮਿੱਤਰ ਵਾਂਗ, ਰਾਣੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਨਾਲ ਮੈਨੂੰ ਪੰਖਾ ਕੀਤਾ। ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਪੈਰ ਦਬਾ ਕੇ, ਮੈਨੂੰ ਇਜ਼ਤ ਦਿੱਤੀ, ਜਿਵੇਂ ਮੈਂ ਕੋਈ ਦੇਵਤਾ ਹਾਂ।" "ਸਾਰੇ ਸੁਖ, ਧਨ, ਮੁਕਤੀ, ਤੇ ਸੰਪੂਰਨਤਾ ਦੀ ਜੜ੍ਹ, ਪ੍ਰਭੂ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਹੈ। ਜੇ ਮੈਂ ਧਨ ਲੈ ਲੈਂਦਾ, ਸ਼ਾਇਦ ਮੈ ਅਹੰਕਾਰ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਤੇ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਭੁੱਲ ਜਾਂਦਾ, ਇਸ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਧਨ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ।" ਇਹ ਸੋਚਦੇ ਹੋਏ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਘਰ ਆਇਆ, ਪਰ ਉਸ ਦੇ ਘਰ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਸੂਰਜ, ਅੱਗ, ਤੇ ਚੰਦ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੇ ਹਵਾਈ ਮਹਿਲ ਸੀ। ਉਥੇ ਅਜਬ ਬਾਗ, ਪੱਖੀਆਂ ਦੀਆਂ ਧੁਨੀਆਂ, ਤੇ ਪੂਲਾਂ ਵਿੱਚ ਕਮਲ, ਨੀਲੋਫਰ, ਤੇ ਜਲ-ਕੁਮੁਦੀਆਂ ਖਿੜੀਆਂ ਹੋਈਆਂ। ਸੁੰਦਰ ਪੁਰਸ਼ ਤੇ ਨਾਰੀਆਂ, ਹਿਰਣ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀਆਂ, ਸਜੀ-ਧਜੀ ਹੋਈਆਂ, ਉਸ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਵਸਦੇ। ਉਹ ਹੈਰਾਨ ਹੋਇਆ, "ਇਹ ਕੀ ਹੈ? ਇਹ ਕਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਘਰ ਹੈ? ਇਹ ਕਿਵੇਂ ਹੋ ਗਿਆ?" ਜਦੋਂ ਉਹ ਸੋਚ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਇਮਾਨਦਾਰ ਪੁਰਸ਼ ਤੇ ਨਾਰੀਆਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਚਮਕ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਾਂਗ ਸੀ, ਨੇ ਉਸ ਦਾ ਗੀਤਾਂ ਤੇ ਵਾਦ-ਯੰਤਰਾਂ ਨਾਲ ਸਵਾਗਤ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਪਤੀ ਦੇ ਆਉਣ ਦੀ ਖਬਰ ਮਿਲੀ, ਲਕਸ਼ਮੀ ਵਾਂਗ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਘਰ ਤੋਂ ਤੁਰ ਕੇ ਆਈ। ਪਤਨੀ ਨੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਦੇਖ ਕੇ, ਪਿਆਰ ਤੇ ਲੋਚ ਨਾਲ ਭਰਿਆ, ਅੱਖਾਂ ਬੰਦ ਕਰ ਕੇ, ਮਨ ਤੇ ਹਿਰਦੇ ਨਾਲ ਗਲੇ ਲਾਇਆ। ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੇ ਵੇਖਿਆ, ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਦਾਸੀਆਂ ਵਿਚਲੇ ਮੋਤੀ ਵਾਂਗ ਚਮਕ ਰਹੀ ਸੀ, ਦੇਵ-ਨਾਰੀ ਵਾਂਗ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਗਲ ਵਿੱਚ ਹਾਰ ਨਹੀਂ। ਉਹ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਪਤਨੀ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਮਹਿਲ ਵਿੱਚ ਗਿਆ, ਜੋ ਇੰਦਰ ਦੇ ਮੰਦਰ ਵਾਂਗ, ਸੈਂਕੜੇ ਮੋਤੀ-ਜੜੇ ਸਤੰਭਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਸੀ। ਉਥੇ ਦੁਧੀ ਝਾਗ ਵਾਂਗ ਨਰਮ ਤੇ ਸੋਨੇ ਨਾਲ ਸਜੇ ਬਿਸਤਰ, ਸੋਨੇ ਦੀਆਂ ਪਟੜੀਆਂ ਵਾਲੇ ਸੋਫੇ, ਯਕ-ਪੂੰਛ ਦੇ ਪੰਖੇ, ਸੋਨੇ ਦੇ ਆਸਣ, ਮੋਤੀ ਦੀਆਂ ਲਟਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਛਤਰੀਆਂ, ਤੇ ਚਮਕਦਾਰ ਵਸਤ੍ਰ ਸੀ। ਕ੍ਰਿਸਟਲ ਦੀਆਂ ਚੋਖੀਆਂ ਕੰਧਾਂ, ਪਨ੍ਹਾ ਦੇ ਫਰਸ਼ਾਂ ਤੇ, ਹੀਰੇ ਦੀਆਂ ਦੀਵੀਆਂ ਚਮਕ ਰਹੀਆਂ, ਤੇ ਨਾਰੀਆਂ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਸਜੀਆਂ ਹੋਈਆਂ। ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੇ ਇਹ ਸਭ ਧਨ-ਦੌਲਤ ਵੇਖ ਕੇ, ਚੁੱਪ-ਚਾਪ ਸੋਚਿਆ, "ਇਹ ਮੇਰੀ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਕਾਰਨ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਯਾਦਵਾਂ ਦੇ ਮੁਖੀ ਦੀ ਦਯਾ ਹੈ।" ਉਹ ਸੋਚਦਾ, "ਬਿਨਾ ਮੰਗੇ ਵੀ, ਦਾਨੀ ਰਾਜਾ ਹਮੇਸ਼ਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਬੱਦਲ, ਮੇਰੇ ਦੋਸਤ, ਦਸ਼ਾਰਹਾ ਦੇ ਮੁਖੀ।" "ਉਹ ਜੋ ਵੀ ਦਿੰਦਾ, ਭਾਵੇਂ ਥੋੜ੍ਹਾ ਹੋਵੇ, ਦੋਸਤੀ ਨਾਲ ਦਿੰਦਾ ਹੈ; ਉਹ ਵੱਡਾ ਦਾਨੀ ਹੋ ਕੇ, ਮੇਰੇ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਦਿੱਤੀ ਚੂਰ ਦੀ ਮੁੱਠ ਵੀ ਲੈ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।" "ਮੇਰੀ ਇੱਛਾ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਦੋਸਤੀ, ਸੰਗਤ, ਤੇ ਸੇਵਾ ਜਨਮ-ਜਨਮ ਰਹੇ; ਉਸ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ, ਗੁਣਾਂ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਨਾਲ ਮੇਰੀ ਲਗਨ ਸਦਾ ਰਹੇ।" "ਭਗਤਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭੂ ਵੱਡੀ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਤੇ ਰਾਜ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਜੋ ਵਿਵੇਕ ਰਹਿਤ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਹੀਂ; ਉਹ ਧਨ ਦੀ ਬਰਬਾਦੀ ਤੇ ਅਹੰਕਾਰ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਨੂੰ ਵੇਖਦੇ ਹਨ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜਨਾਰਦਨ ਦੇ ਭਗਤ ਨੇ, ਸੁਖ-ਸਮੱਗਰੀ ਵਿਚ ਰਹਿ ਕੇ ਵੀ, ਅਤਿ ਲਗਨ ਨਾਲ, ਪਰ ਅਸਕਤ ਹੋ ਕੇ, ਸੁਖ ਉਪਭੋਗ ਕੀਤਾ। ਹਰਿ, ਯਜਨ ਦਾ ਪ੍ਰਭੂ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਦੇਵਤਾ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਜੜ੍ਹ ਮੰਨਦੇ ਹਨ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕੋਈ ਨਹੀਂ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪ੍ਰਭੂ ਦੇ ਮਿੱਤਰ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੇ, ਅਜੈ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸੇਵਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਜਿੱਤਿਆ ਵੇਖ ਕੇ, ਮਨ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਭਗਤੀ ਵਿੱਚ ਬਾਂਧ ਕੇ, ਜਲਦੀ ਹੀ ਪ੍ਰਭੂ ਦੇ ਲੋਕ, ਧਰਮ ਦੇ ਰਸਤੇ, ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲਿਆ। ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਇਹ ਕਹਾਣੀ ਸੁਣਦੇ, ਤੇ ਪ੍ਰਭੂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ-ਭਗਤ ਵੱਲੋਂ ਸੁਣਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਕਰਮ ਦੇ ਬੰਧਨ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਅਠਵੀਂ-ਅਠਵੀਂ ਅਧਿਆਇ 'ਪ੍ਰਿਤੂ ਦੇ ਕ੍ਰੋਧ ਦੀ ਕਥਾ' ਦਾ ਸਮਾਪਤੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਦਸਵੇਂ ਸਕੰਧ, ਦੂਜੇ ਭਾਗ, ਮਹਾਨ ਪੁਰਾਣ, ਸ਼੍ਰੀਮਦ ਭਾਗਵਤ, ਪਰਮਹੰਸਾਂ ਦੀ ਸ਼ਾਸਤ੍ਰ। ਫਿਰ, ਸ਼ੁਕਦੇਵ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਇੱਕ ਵਾਰ, ਜਦੋਂ ਰਾਮ ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦਵਾਰਕਾ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਰਹੇ ਸਨ, ਇੱਕ ਮਹਾਨ ਸੂਰਜ ਗ੍ਰਹਣ ਆਇਆ, ਜਿਵੇਂ ਕਲਪ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਹੇ ਰਾਜਨ, ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਇਹ ਜਾਣ ਕੇ, ਚਾਰ ਪਾਸੋਂ ਸਮੰਤਪੰਚਕ ਦੇ ਮੈਦਾਨ ਵੱਲ ਰੁਖ ਕੀਤਾ, ਮੰਗਲ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ। ਰਾਮ, ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੇ ਮੁਖੀ, ਨੇ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਕਸ਼ਤਰੀਆਂ ਤੋਂ ਖਾਲੀ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਖੂਨ ਦੀ ਬਹਾਵ ਨਾਲ ਵੱਡੇ ਜਲ-ਜੋਹੜ ਬਣਾਏ। ਉਥੇ, ਭਗਵਾਨ ਰਾਮ ਨੇ ਯਜਨ ਕੀਤਾ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਹ ਕਰਮ ਤੋਂ ਅਪਰਾਧੀ ਹੈ, ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠਾ ਕਰਕੇ, ਪ੍ਰਭੂ ਵਾਂਗ, ਜਿਵੇਂ ਹੋਰ ਲੋਕ ਪਾਪ ਦੂਰ ਕਰਨ ਲਈ ਕਰਦੇ ਹਨ।