ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਭਾਗਵਤਪੁਰਾਣਮ੍

ਸੰਤ ਜਨ ਰਾਮ ਜੀ ਕੋਲ ਆ ਕੇ ਆਖਦੇ ਹਨ, “ਜਿਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਫੁਰਮਾਇਆ, ਓ ਰਾਮਾ, ਤਿਹਾਡਾ ਬਚਨ, ਤੁਹਾਡਾ ਅਸਤਰਾਂ ਦਾ ਬਲ ਅਤੇ ਸਾਡੇ ਲਈ ਮੌਤ—ਇਹ ਸਭ ਸੱਚ ਹੋਣ।'' ਇਸ ਉੱਤੇ ਭਗਵਾਨ ਨੇ فرمایا, “ਵੇਦਾਂ ਵਿਚ ਐਸਾ ਉਚਾਰਨ ਹੈ ਕਿ ਆਤਮਾ ਹੀ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਉਸਦਾ ਪੁੱਰ ਜਿਉਂਦਾ, ਇੰਦਰੀਆਂ ਅਤੇ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਹੋ ਕੇ, ਸਾਰਾ ਕੁਝ ਕਹੇ।” ਫਿਰ ਭਗਵਾਨ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, “ਤੁਹਾਡੀ ਕੀ ਇੱਛਾ ਹੈ, ਹੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਮ ਰਿਸ਼ੀਆਂ? ਦੱਸੋ, ਮੈਂ ਉਹ ਕਰਾਂਗਾ। ਸੋਚ-ਵਿਚਾਰ ਕੇ ਦੱਸੋ, ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਅਣਜਾਣੇ ਕਰਮ ਦਾ ਪ੍ਰਾਯਸ਼ਚਿੱਤ ਕਿਵੇਂ ਕਰਾਂ?” ਸੰਤ ਜਨ ਆਖਦੇ ਹਨ, “ਇਲਵਲਾ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਬਲਵਲਾ ਨਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਭਿਆਨਕ ਦੈਤ ਹੈ। ਉਹ ਹਰ ਯਜਨ ਸਮੇਂ ਆਉਂਦਾ ਤੇ ਸਾਡਾ ਯਜਨ ਖ਼ਰਾਬ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।” “ਹੇ ਦਸ਼ਾਰ੍ਹਾ ਵੰਸ਼ੀ, ਸਾਨੂੰ ਉਸ ਮੰਦਬੁਧਿ ਬਲਵਲਾ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਦਿਵਾਓ—ਇਹੀ ਸਾਡੀ ਵੱਡੀ ਇੱਛਾ ਹੈ। ਉਹ ਸਾਡੇ ਉੱਤੇ ਪੀਪ, ਖ਼ੂਨ, ਗੰਦਗੀ, ਪਿਸ਼ਾਬ, ਸ਼ਰਾਬ ਤੇ ਮਾਸ ਵਰਸਾਂਦਾ ਹੈ।” “ਫਿਰ, ਜਦ ਤੂੰ ਭਾਰਤ ਦੇਸ਼ ਛੱਡ ਕੇ, ਦਿਲ ਨੂੰ ਅਡੋਲ ਕਰਕੇ, ਬਾਰਾਂ ਮਹੀਨੇ ਤੱਕ ਤੀਰਥਾਂ ਤੇ ਨ੍ਹਾ ਕੇ ਫਿਰੇਗਾ, ਤੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਵੇਂਗਾ।” ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਹ ਪ੍ਰਸੰਗ ਸੰਪੂਰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਰਾਜਾ ਪੁੱਛਦਾ ਹੈ, “ਹੇ ਪੂਜਨੀਯ, ਮੈਂ ਮੁਕੁੰਦ, ਉਸ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਦੇ ਹੋਰ ਵੀਰਤਾ ਭਰੇ ਕਹਾਣੀਆਂ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ, ਜਿਸ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਅਸੰਖ ਹੈ।” “ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਕੌਣ ਐਸਾ ਹੋਵੇਗਾ ਜੋ ਉਸ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀਆਂ ਪਵਿੱਤਰ ਕਥਾਵਾਂ ਇਕ ਵਾਰੀ ਸੁਣ ਕੇ ਹੀ ਸੁਣਣੋਂ ਹਟ ਜਾਵੇ, ਸਿਵਾਏ ਉਸਦੇ ਜੋ ਇੱਛਾਵਾਂ ਦੇ ਤੀਖੇ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਗੰਭੀਰ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵਿਅਕੁਲ ਹੈ ਤੇ ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਅਸਲ ਕੀਮਤ ਦਾ ਗਿਆਨ ਨਹੀਂ।” “ਉਹੀ ਬੋਲ, ਹੱਥ, ਮਨ ਤੇ ਕੰਨ ਸੱਚੇ ਹਨ, ਜੋ ਉਸਦੀ ਮਹਿਮਾ ਗਾਉਂਦੇ, ਉਸਦੇ ਕੰਮ ਕਰਦੇ, ਉਸਨੂੰ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਵਿੱਚ ਯਾਦ ਕਰਦੇ ਤੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਕਥਾਵਾਂ ਸੁਣਦੇ ਹਨ।” “ਉਹ ਸਿਰ ਹੀ ਸਿਰ ਹੈ ਜੋ ਦੋ ਰੂਪਾਂ ਵਾਲੇ ਉਸ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਉਹ ਅੱਖਾਂ ਸੱਚੀਆਂ ਹਨ ਜੋ ਉਸਨੂੰ ਵੇਖਦੀਆਂ ਹਨ; ਉਹ ਅੰਗ ਸੱਚੇ ਹਨ ਜੋ ਹਮੇਸ਼ਾ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਜਾਂ ਉਸਦੇ ਭਗਤਾਂ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਦਾ ਜਲ ਸੇਵਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।” ਸੂਤ ਜੀ ਆਖਦੇ ਹਨ, “ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਿਸ਼ਨੁਰਾਤਾ ਦੇ ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਉੱਤੇ, ਬਦਰਾਯਣ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਜਿਸਦਾ ਮਨ ਪੂਰਨ ਤੌਰ ਤੇ ਵਾਸੁਦੇਵ ਵਿਚ ਲੀਨ ਸੀ, ਉੱਤਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।” ਸ਼ੁਕਦੇਵ ਜੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, “ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦਾ ਇੱਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੋਸਤ ਸੀ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਵੈਦਿਕ ਗਿਆਨ ਵਾਲਾ, ਇੰਦਰੀਆਂ ਦੇ ਸੁਖਾਂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਮਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਂਤ ਤੇ ਆਪਣੇ ਉੱਤੇ ਕਾਬੂ ਵਾਲਾ ਸੀ।” “ਉਹ ਗ੍ਰਿਹਸਥੀ ਜੀਵਨ ਜੀਉਂਦਾ, ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ, ਉਹੀ ਖਾ ਲੈਂਦਾ। ਉਸਦੀ ਪਤਨੀ ਵੀ ਉਸ ਵਾਂਗ, ਭੁੱਖ ਨਾਲ ਕਮਜ਼ੋਰ, ਪਹਿਨਾਵਾ ਫਟਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।” “ਇੱਕ ਦਿਨ ਉਹ ਭਗਤ ਪਤਨੀ, ਮੁਰਝਾਇਆ ਚਿਹਰਾ ਲੈ ਕੇ, ਕੰਬਦੀ ਹੋਈ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਕੋਲ ਆਈ ਤੇ ਆਖਣ ਲੱਗੀ—” “ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਕੀ ਉਹ ਪ੍ਰਭੂ, ਜੋ ਸ੍ਰੀ ਦੇ ਪਤੀ ਹਨ, ਤੇਰੇ ਮਿੱਤਰ ਨਹੀਂ? ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰੇਮੀ, ਸਭ ਦੇ ਆਸਰੇ ਤੇ ਸਾਤਵਤਾਂ ਦੇ ਆਦਰਣੀਯ ਪ੍ਰਭੂ ਹਨ।” “ਉਹਦੇ ਕੋਲ ਜਾ, ਹੇ ਪਵਿੱਤਰ ਜੀਵ! ਉਹ ਜ਼ਰੂਰ ਤੈਨੂੰ, ਗ੍ਰਿਹਸਥ ਨੂੰ, ਜੋ ਦੁੱਖੀ ਹੈ, ਵੱਡਾ ਧਨ ਦੇਵੇਗਾ।” “ਉਹ ਹੁਣ ਦਵਾਰਕਾ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦਾ ਹੈ, ਭੋਜਾਂ, ਵ੍ਰਿਸ਼ਣੀਆਂ ਅਤੇ ਅੰਧਕਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਭੂ ਹੋ ਕੇ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਚਰਨਾਂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਭੀ ਆਪਣੇ ਭਗਤਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਉਸਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰੇ, ਉਸਨੂੰ ਉਹ ਮੰਗੀ ਹੋਈਆਂ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਨਾ ਮੰਗੀਆਂ ਵਸਤਾਂ ਵੀ ਦੇ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।” “ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪਤਨੀ ਵਲੋਂ ਵਾਰੀ-ਵਾਰੀ ਨਿਮਰਤਾ ਨਾਲ ਆਖਣ ਉੱਤੇ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਸੋਚਦਾ ਹੈ, ‘ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਤਾਂ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਜਿਸ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀਆਂ ਸਤੁਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਉਸ ਦਾ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰੀਏ।’” “ਮਨ ਵਿੱਚ ਐਸਾ ਸੋਚ ਕੇ, ਉਹ ਤਿਆਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ‘ਘਰ ਵਿਚ ਕੁਝ ਦਾਨ ਦੇਣਯੋਗ ਹੈ, ਹੇ ਭਲੀ ਨਾਰੀ? ਕੁਝ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।’” “ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਕੋਲੋਂ ਚਾਰ ਮੁਠੀਆਂ ਚਿਉੜਾ ਮੰਗਿਆ, ਕਪੜੇ ਵਿੱਚ ਬੰਨ੍ਹ ਕੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਦਾਨ ਵਜੋਂ ਦੇ ਦਿੱਤਾ।” “ਉਹ ਚਿਉੜਾ ਲੈ ਕੇ, ਉਹ ਮਹਾਨ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦਵਾਰਕਾ ਵੱਲ ਤੁਰ ਪਿਆ, ਸੋਚਦਾ, ‘ਕਿਵੇਂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦਾ ਦਰਸ਼ਨ ਹੋਵੇ?’” “ਉਹ ਤਿੰਨ ਘੇਰੇ ਤੇ ਤਿੰਨ ਆੰਗਣ ਪਾਰ ਕਰ ਕੇ, ਅੰਧਕਾਂ ਤੇ ਵ੍ਰਿਸ਼ਣੀਆਂ ਦੇ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਗਿਆ, ਜੋ ਅਚ੍ਯੁਤ ਦੇ ਰਸਤੇ ਉੱਤੇ ਚੱਲਦੇ ਸਨ।” “ਉਹ ਹਰੀ ਦੀ ਸੋਲ੍ਹਾਂ ਹਜ਼ਾਰ ਰਾਣੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਗਿਆ, ਤੇ ਜਿਵੇਂ ਪਰਮ ਆਨੰਦ ਮਿਲ ਗਿਆ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਭਰ ਗਿਆ।” “ਉਸਨੂੰ ਦੂਰੋਂ ਵੇਖ ਕੇ, ਅਚ੍ਯੁਤ, ਜੋ ਆਪਣੀ ਪ੍ਰਿਯਾ ਦੇ ਸਿੰਘਾਸਨ ਉੱਤੇ ਬੈਠਾ ਸੀ, ਤੁਰੰਤ ਉੱਠਿਆ, ਆ ਕੇ ਆਪਣੇ ਦੋਹਾਂ ਬਾਹਾਂ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਮਿੱਤਰ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ।” “ਪਿਆਰੇ ਮਿੱਤਰ ਦੇ ਸਪਰਸ਼ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ, ਦੋਹਾਂ ਅੱਖਾਂ ਤੋਂ ਹੰਝੂ ਵਗਦੇ ਹੋਏ, ਕਮਲ-ਨੇਤਰ ਵਾਲਾ ਪ੍ਰਭੂ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਭਰ ਗਿਆ।” “ਫਿਰ, ਆਪਣੇ ਮਿੱਤਰ ਨੂੰ ਸੋਫੇ ਤੇ ਬਿਠਾ ਕੇ, ਭਗਵਾਨ ਨੇ ਆਪਣੇ ਹੱਥੀਂ ਉਸਦੇ ਚਰਨ ਧੋਏ, ਪਾਣੀ ਲਿਆ ਕੇ ਉਸਦਾ ਅਰਚਨ ਕੀਤਾ।” “ਹੇ ਰਾਜਨ, ਪ੍ਰਭੂ, ਜੋ ਸੰਸਾਰਾਂ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਉਸ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸਿਰ ਲਾਇਆ, ਤੇ ਆਪਣੇ ਮਿੱਤਰ ਨੂੰ ਚੰਦਨ, ਅਗਰ, ਕੇਸਰ ਦੇ ਸੁਗੰਧ ਨਾਲ ਅੰਕਿਤ ਕੀਤਾ।” “ਸੁਗੰਧੀ ਧੂਪ ਤੇ ਦੀਵਿਆਂ ਦੀ ਲੜੀ ਨਾਲ, ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਮਿੱਤਰ ਦੀ ਉੱਲਾਸ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ, ਉਸਨੂੰ ਪਾਨ ਦਿੱਤਾ, ਗਾਂ ਦੀ ਦਾਨ ਦਿੱਤੀ ਤੇ ਸੁਆਗਤ ਦੇ ਬਚਨ ਆਖੇ।” “ਸ੍ਰੀ ਮਾਤਾ ਨੇ ਖੁਦ ਉਸ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੀ, ਜੋ ਪੁਰਾਣੇ, ਮੇਲੇ ਕੱਪੜਿਆਂ ਵਿਚ ਸੀ, ਜਗ੍ਹਾ-ਜਗ੍ਹਾ ਹੱਡੀਆਂ ਤੇ ਨਸਾਂ ਉਭਰੀਆਂ ਹੋਈਆਂ, ਯਕ-ਪੂੰਛ ਦੇ ਪੱਖੇ ਨਾਲ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ।” “ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਵੱਲੋਂ ਐਸਾ ਆਦਰ ਮਿਲਦੇ ਦੇਖ ਕੇ, ਅੰਦਰਲੇ ਮਹਲ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਗਈਆਂ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਚਿੱਤ ਵਿਚ ਵੱਡਾ ਪਿਆਰ ਆ ਗਿਆ।” “ਉਹ ਸੋਚਣ ਲੱਗੀਆਂ—ਇਹ ਅਵਧੂਤ, ਇਹ ਮੰਗਤਾ, ਜਿਸਦੇ ਕੋਲ ਕੋਈ ਧਨ-ਦੌਲਤ ਨਹੀਂ, ਜਿਸਨੂੰ ਲੋਕ ਤुੱਚ੍ਹ ਸਮਝਦੇ ਹਨ, ਇਸਨੇ ਕਿਹੜਾ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਮ ਕੀਤਾ?” “ਜਿਸਨੂੰ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਆਚਾਰਯ ਸ੍ਰੀਨਿਵਾਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਵੱਡੇ ਭਰਾ ਵਾਂਗ ਜੱਫੀ ਪਾ ਲਈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਸ੍ਰੀ ਮਾਤਾ ਵੀ ਸੋਫੇ ਉੱਤੇ ਬੈਠੀ ਸੀ।” “ਉਹ ਦੋਵੇਂ, ਰਾਜਨ, ਆਪਣੇ ਗੁਰੂ ਦੇ ਘਰ ਦੀਆਂ ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਮਿੱਠੀਆਂ ਯਾਦਾਂ ਸਾਂਝੀਆਂ ਕਰਦੇ, ਇਕ-ਦੂਜੇ ਦਾ ਹੱਥ ਫੜ ਕੇ ਗੱਲਾਂ ਕਰਦੇ।” ਭਗਵਾਨ ਆਖਦੇ ਹਨ, “ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਜਦ ਤੂੰ ਗੁਰੂ ਦੇ ਘਰ ਆਪਣੀਆਂ ਵਿਦਿਆਵਾਂ ਪੂਰੀ ਕਰ ਕੇ, ਦਕਸ਼ਿਣਾ ਦੇ ਕੇ ਆਇਆ, ਕੀ ਤੂੰ ਢੁਕਵੀਂ ਘਰਵਾਲੀ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ ਸੀ ਜਾਂ ਨਹੀਂ, ਹੇ ਧਰਮ ਦੇ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ?” “ਮੈਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਤਾ ਹੈ, ਹੇ ਗਿਆਨੀ, ਕਿ ਤੇਰਾ ਮਨ ਨ ਘਰ-ਗ੍ਰਿਹਸਥੀ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੈ, ਨ ਧਨ ਨਾਲ, ਤੂੰ ਨਿਸ਼ਕਾਮ ਕਰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਰੁਚੀ ਨਹੀਂ ਰੱਖਦਾ।” “ਕਈ ਲੋਕ ਇੱਛਾ ਦੇ ਮੋਹ ਵਿਚ ਪੈ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਦੈਵੀ ਸੁਭਾਵ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ, ਕਰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਮੈਂ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਨਿਭਾਣ ਲਈ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।” “ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਕੀ ਤੈਨੂੰ ਯਾਦ ਹੈ ਕਿ ਅਸੀਂ ਦੋਵੇਂ ਕਿਵੇਂ ਗੁਰੂ ਦੇ ਘਰ ਰਹਿੰਦੇ ਸੀ? ਦੂਜਾ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਾ, ਜੋ ਜਾਣਨ ਯੋਗ ਨੂੰ ਜਾਣ ਲੈਂਦਾ, ਉਹ ਅੰਧਕਾਰ ਤੋਂ ਪਾਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।” “ਉਹ ਇੱਥੇ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਆਦਿ ਹੈ ਜੋ ਧਰਮਕ ਕਰਮਾਂ ਵਿਚ ਲੱਗੇ ਹਨ, ਜੋ ਦੂਜੇ ਜਨਮ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਜਨਮੇ ਹਨ, ਤੇ ਆਸ਼੍ਰਮੀਆਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਮ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਮੈਂ ਗਿਆਨ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਤੇ ਆਚਾਰਯ ਹਾਂ।” “ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਜੋ ਸੱਚੀ ਅਰਥ-ਗਿਆਨ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਉਹ ਵਰਣ ਤੇ ਆਸ਼੍ਰਮ ਦੀ ਰੀਤ ਮੰਨਦੇ ਹੋਏ, ਮੇਰੀ ਸਿੱਖਿਆ ਨਾਲ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਸੰਸਾਰ-ਸਮੁੰਦਰ ਪਾਰ ਕਰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।” “ਮੈਂ, ਜੋ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਅੰਤਰਿਆਮੀ ਆਤਮਾ ਹਾਂ, ਉਤਨੀ ਪ੍ਰਸੰਨਤਾ ਉਪਾਸਨਾ, ਪੁੱਤਰ, ਤਪੱਸਿਆ ਜਾਂ ਸੈਯਮ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ, ਜਿੰਨੀ ਗੁਰੂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਨਾਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।” ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਇਹ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਮਹਿਮਾ, ਉਸਦੇ ਭਗਤਾਂ ਦੀ ਨਿਸ਼ਕਾਮਤਾ, ਤੇ ਗੁਰੂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਦੀ ਮਹੱਤਾ ਦੀ ਕਥਾ ਪਿਆਰ ਤੇ ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਰਚੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।