ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਭਾਗਵਤਪੁਰਾਣਮ੍

ਇਕ ਵਾਰ, ਜਦੋਂ ਸ਼ਾਲਵਾ, ਸੌਭਾ, ਦੰਤਵਕ੍ਰ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਭਰਾ—ਜੋ ਹੋਰਾਂ ਲਈ ਅਸਹਿਣਸ਼ੀਲ ਵੈਰੀ ਸਨ—ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਏ, ਉਹ ਬੜੀ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਹਮਲਾ ਕਰਨ ਲਈ ਵਧੇ। ਪਰ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੇ ਆਪਣਾ ਚਕਰ, ਜਿਸ ਦਾ ਧਾਰ ਰੇਜ਼ਰ ਵਾਂਗ ਤੇਜ਼ ਸੀ, ਚਲਾਇਆ ਅਤੇ ਰਾਜਾ, ਉਸ ਦੀ ਮੁਕੁਟ ਤੇ ਕੰਡੇ ਸਮੇਤ, ਉਸ ਦਾ ਸਿਰ ਕੱਟ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਉਹਨਾਂ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਕੇ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੇਵੀ-ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵੱਲੋਂ ਵਡਿਆਈਆਂ ਪਾਈਆਂ। ਸਰਵੋਤਮ ਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਸਿਧਾਂ, ਗੰਧਰਵਾਂ, ਵਿਦਿਆਧਰਾਂ, ਮਹਾਨ ਨਾਗਾਂ, ਅਪਸਰਾਵਾਂ, ਪਿਤਰਾਂ, ਯਕਸ਼ਾਂ, ਕਿਨਨਰਾਂ ਅਤੇ ਚਾਰਣਾਂ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਜਿੱਤ ਦੇ ਗੀਤ ਗਾਏ ਅਤੇ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਕੀਤੀ। ਵ੍ਰਿਸ਼ਣੀ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਸਜਾਈ ਹੋਈ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਇਆ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਯੋਗ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਭਗਵਾਨ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ, ਜੋ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਕੁਝ ਲੋਕ ਜਿੱਤਿਆ ਜਾਂ ਹਾਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੀ ਦੇਖਦੇ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਦੇ ਦੌਰਾਨ, ਜਦ ਕੁਰੁਆਂ ਤੇ ਪਾਂਡਵਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਯੁੱਧ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਹੋ ਰਹੀ ਸੀ, ਰਾਮ ਨੇ ਤੀਰਥ-ਯਾਤਰਾ ਦਾ ਬਹਾਨਾ ਬਣਾਕੇ, ਨਿਰਪੱਖ ਰਹਿੰਦਿਆਂ, ਉਥੋਂ ਰਵਾਨਾ ਹੋ ਗਿਆ। ਰਾਮ ਨੇ ਪ੍ਰਭਾਸਾ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ ਦੇਵਤਿਆਂ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਪਿਤਰਾਂ ਤੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਤ੍ਰਿਪਤ ਕੀਤਾ। ਫਿਰ ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀ ਸੰਗਤ ਵਿਚ ਸਰਸਵਤੀ ਦੇ ਉਪਰਲੇ ਪਾਸੇ ਗਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪ੍ਰਥੂਦਕ, ਬਿੰਦੁਸਰਸ, ਤ੍ਰਿਤਕੂਪ, ਸੁਦਰਸ਼ਨ, ਵਿਸ਼ਾਲਾ, ਬ੍ਰਹਮਤੀਰਥ, ਚਕ੍ਰ ਅਤੇ ਪੂਰਬੀ ਸਰਸਵਤੀ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਕੀਤੀ। ਯਮੁਨਾ ਅਤੇ ਫਿਰ ਗੰਗਾ ਦੇ ਪਿੱਛੇ, ਉਹ ਨੈਮੀਸ਼ਾਰਣਯ ਪਹੁੰਚਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਯਜਨ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ। ਉਸ ਨੂੰ ਆਉਂਦੇ ਦੇਖ ਕੇ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਜੋ ਲੰਬੇ ਯਜਨ ਵਿੱਚ ਲਗੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਰਵਾਇਤੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀ ਆਗਵਾਨੀ ਕੀਤੀ, ਉਠੇ, ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਸਨਮਾਨ ਦਿੱਤਾ। ਰਾਮ, ਆਪਣੇ ਸਾਥੀਆਂ ਸਮੇਤ, ਸਨਮਾਨਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਦਿੱਤੀ ਹੋਈ ਸੀਟ ਤੇ ਬੈਠ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਥੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਦਾ ਸ਼ਿਸ਼, ਰੋਮਹਰਸ਼ਣ, ਬੈਠਾ ਦੇਖਿਆ। ਪਰ ਰੋਮਹਰਸ਼ਣ, ਜੋ ਨਾ ਉਠਿਆ, ਨਾ ਹੱਥ ਜੋੜੇ, ਨਾ ਸਨਮਾਨ ਦਿੱਤਾ, ਬੈਠਾ ਹੀ ਰਹਾ, ਜਿਵੇਂ ਕੁਝ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਵੀ। ਮਾਧਵ ਨੂੰ ਇਹ ਦੇਖ ਕੇ ਗੁੱਸਾ ਆ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਸੋਚਿਆ, "ਇਹ ਨੀਚ ਜਨਮ ਵਾਲਾ, ਧਰਮ ਦੇ ਰਖਵਾਲਿਆਂ ਤੇ ਸਾਡੇ ਉੱਤੇ ਬੈਠਾ ਹੈ, ਇਹ ਮੰਦ-ਮੱਤ ਵਾਲਾ ਮਰਨ ਯੋਗ ਹੈ।" ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਹ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਦਾ ਸ਼ਿਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਇਤਿਹਾਸ, ਪੁਰਾਣ, ਅਤੇ ਧਰਮ-ਸ਼ਾਸਤਰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੜ੍ਹ ਚੁੱਕਾ ਸੀ, ਪਰ ਜੇ ਕੋਈ ਅਨੁਸ਼ਾਸਨਹੀਨ ਤੇ ਅਨਯੰਤ੍ਰਿਤ ਹੋਵੇ, ਅਤੇ ਵਿਅਰਥ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਗਿਆਨੀ ਸਮਝੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਗਿਆਨ ਕਿਸੇ ਲਾਭ ਦਾ ਨਹੀਂ—ਜਿਵੇਂ ਇੱਕ ਅਭਿਨੇਤਾ, ਜਿਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ 'ਤੇ ਕਾਬੂ ਨਹੀਂ ਪਾਇਆ। "ਇਸੇ ਉਦੇਸ਼ ਲਈ ਮੈਂ ਧਰਤੀ ਤੇ ਆਇਆ ਹਾਂ: ਜੋ ਧਰਮ ਦੀ ਝੂਠੀ ਢਾਲ ਲੈ ਕੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪਾਪੀ ਹਨ, ਉਹ ਮੇਰੇ ਹੱਥੋਂ ਮਾਰੇ ਜਾਣੇ।" ਇਨ੍ਹਾਂ ਸ਼ਬਦਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਮੰਦ-ਮੱਤ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਮਾਰਣ ਤੋਂ ਰੋਕਿਆ, ਪਰ ਵਿਚਾਰ ਕਰਕੇ, ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਕੁਸ਼ਾ ਦੀ ਪੱਤੀ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਚੋਟ ਮਾਰੀ। ਸਾਰੇ ਰਿਸ਼ੀ, ਮਨ ਵਿੱਚ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ, ਚੀਖ ਪਏ, "ਹੇ ਸੰਕਰਸ਼ਣ! ਤੁਸੀਂ ਅਣਚਾਹੀ ਗਲਤੀ ਕਰ ਬੈਠੇ ਹੋ!" "ਹੇ ਯਾਦਵ ਵੰਸ਼ੀ, ਅਸੀਂ ਉਸ ਨੂੰ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀ ਸੀਟ, ਜੀਵਨ ਤੇ ਯਜਨ ਸਮੇਂ ਥਕਾਵਟ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।" "ਅਣਜਾਣੇ, ਤੁਸੀਂ ਬ੍ਰਹਮ-ਹਤਿਆ ਕਰ ਬੈਠੇ ਹੋ; ਯੋਗ ਦੇ ਸੁਆਮੀ, ਤੁਹਾਡਾ ਨਾਮ ਵੀ ਕਾਨੂੰਨ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਨਹੀਂ।" "ਜੇ ਇਹ ਕਰਮ ਬ੍ਰਹਮ-ਹਤਿਆ ਦੇ ਪਾਪ ਨੂੰ ਧੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਤੁਸੀਂ ਖੁਦ ਹੀ ਜੋ ਉਚਿਤ ਪ੍ਰਾਯਸ਼ਚਿਤ ਹੈ, ਉਹ ਕਰੋ।" ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਮੈਂ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ, ਮਾਰਨ ਦੀ ਪ੍ਰਾਯਸ਼ਚਿਤ ਕਰਾਂਗਾ; ਪਹਿਲੀ ਯੁਗ ਵਾਂਗ ਹੀ ਨਿਯਮ ਸਥਾਪਿਤ ਹੋ ਜਾਵੇ।" "ਜੀਵਨ, ਤਾਕਤ ਅਤੇ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਉਸ ਨੂੰ ਵਾਅਦਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ; ਜੋ ਤੁਸੀਂ ਕਿਹਾ, ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਯੋਗ-ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਪੂਰਾ ਕਰਾਂਗਾ।" ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਹੋ ਜਾਵੇ, ਹੇ ਰਾਮ! ਤੁਹਾਡਾ ਸ਼ਬਦ, ਤੁਹਾਡੀ ਹਥਿਆਰ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ, ਅਤੇ ਸਾਡੇ ਲਈ ਮੌਤ—all ਸੱਚ ਹੋਵੇ।" ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਆਤਮਾ ਹੀ ਪੁੱਤਰ ਵਜੋਂ ਜਨਮ ਲੈਂਦੀ ਹੈ—ਵੇਦਾਂ ਦਾ ਉਚਾਰਣ ਹੈ; ਇਸ ਲਈ, ਉਸ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਹੀ ਵਕਤਾ ਹੋਵੇ, ਜੀਵਨ, ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਅਤੇ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ।" "ਤੁਹਾਡੀ ਇੱਛਾ ਕੀ ਹੈ, ਹੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ? ਦੱਸੋ, ਮੈਂ ਕਰਾਂਗਾ। ਸੋਚੋ, ਮੈਂ ਅਣਜਾਣੇ ਕਰਮ ਦਾ ਪ੍ਰਾਯਸ਼ਚਿਤ ਕਿਵੇਂ ਕਰਾਂ।" ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਇਲਵਲਾ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਬਲਵਲਾ ਨਾਮਕ ਇੱਕ ਭਿਆਨਕ ਦੈਤ ਹੈ; ਉਹ ਹਰ ਉਤਸਵ ਤੇ ਆ ਕੇ ਸਾਡੇ ਯਜਨ ਨੂੰ ਅਸ਼ੁੱਧ ਕਰਦਾ ਹੈ।" "ਹੇ ਦਸ਼ਾਰਹ ਵੰਸ਼ੀ, ਉਸ ਮੰਦ-ਮੱਤ ਨੂੰ ਮਾਰੋ—ਇਹੀ ਸਾਡੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਇੱਛਾ ਹੈ। ਉਹ ਸਾਡੇ ਉੱਤੇ ਪੀਪ, ਖੂਨ, ਗੰਦਾ, ਪੇਸ਼ਾਬ, ਸ਼ਰਾਬ ਅਤੇ ਮਾਸ ਵਰਖਾਉਂਦਾ ਹੈ।" "ਫਿਰ, ਭਾਰਤ ਦੇਸ਼ ਛੱਡ ਕੇ, ਦਿਲ ਠੰਢਾ ਕਰਕੇ, ਬਾਰਾਂ ਮਹੀਨੇ ਤਕ ਤੀਰਥ-ਯਾਤਰਾ ਤੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ, ਤੁਸੀਂ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਵੋਗੇ।" ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਰਾਜਾ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, "ਹੇ ਮਹਾਨ, ਮੈਂ ਮੁਕੁੰਦ ਦੇ ਹੋਰ ਵੀਰਤਾ ਭਰੇ ਕਰਤਬ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ, ਜਿਸ ਦੀ ਆਤਮਾ ਮਹਾਨ ਹੈ, ਅਤੇ ਜਿਸ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਅਸੀਮ ਹੈ।" "ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਜੋ ਵਡਿਆਈ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰ ਕਥਾ ਇਕ ਵਾਰ ਸੁਣ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਕਦੇ ਸੁਣਨਾ ਛੱਡ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ—ਸਿਵਾਏ ਉਸ ਦੇ ਜੋ ਇੱਛਾ ਦੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਪੀੜਤ ਹੈ ਅਤੇ ਅਸਲ ਮੁੱਲ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ।" "ਉਹ ਬੋਲ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਉਹ ਹੱਥ, ਜੋ ਉਸ ਦੇ ਕਰਤਬ ਕਰਦੇ ਹਨ; ਉਹ ਮਨ, ਜੋ ਉਸ ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਵਿਚ ਯਾਦ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਅਤੇ ਉਹ ਕੰਨ, ਜੋ ਉਸ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰ ਕਥਾ ਸੁਣਦੇ ਹਨ—ਇਹੀ ਸੱਚੇ ਬੋਲ, ਹੱਥ, ਮਨ, ਅਤੇ ਕੰਨ ਹਨ।" "ਉਹ ਸਿਰ, ਜੋ ਉਸ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੇ ਦੋ ਰੂਪ ਹਨ; ਉਹ ਅੱਖਾਂ, ਜੋ ਉਸ ਨੂੰ ਦੇਖਦੀਆਂ ਹਨ; ਉਹ ਅੰਗ, ਜੋ ਹਮੇਸ਼ਾ ਵਿਸ਼ਨੂ ਜਾਂ ਉਸ ਦੇ ਭਗਤਾਂ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਸੇਵਾ ਕਰਦੇ ਹਨ—ਇਹੀ ਸੱਚੇ ਸਿਰ, ਅੱਖਾਂ, ਅਤੇ ਅੰਗ ਹਨ।" ਸੂਤ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: "ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਵਿਸ਼ਨੁਰਾਤਾ ਦੇ ਸਵਾਲ ਕਰਨ 'ਤੇ, ਬਦਰਾਯਣ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਜਿਸ ਦਾ ਦਿਲ ਵਾਸੁਦੇਵ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬਿਆ ਸੀ, ਬੋਲੇ।" ਸ਼ੁਕਦੇਵ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: "ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੇ ਇੱਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਮਿਤਰ ਸਨ, ਜੋ ਵੇਦਾਂ ਵਿੱਚ ਮਹਾਨ ਗਿਆਨੀ, ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਦੇ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਤੋਂ ਵਿਰਕਤ, ਮਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਂਤ, ਅਤੇ ਅਤਿ-ਸਯੰਯਮੀ ਸਨ।" "ਉਹ ਗ੍ਰਹਸਥ ਜੀਵਨ ਜੀਉਂਦੇ, ਜੋ ਕੁਝ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ, ਉਸ ਨਾਲ ਗੁਜ਼ਾਰਾ ਕਰਦੇ; ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ, ਭੁੱਖ ਕਰਕੇ ਕਮਜ਼ੋਰ, ਉਸ ਵਾਂਗ ਹੀ ਸੀ—ਉਸਦੇ ਕੱਪੜੇ ਫਟੇ ਹੋਏ ਸਨ।" "ਉਹ ਭਗਤ ਪਤਨੀ, ਪੀਲੇ ਚਿਹਰੇ ਨਾਲ, ਆਪਣੇ ਗਰੀਬ, ਪੀੜਤ ਪਤੀ ਕੋਲ ਕੰਬਦਿਆਂ, ਆਈ ਅਤੇ ਬੋਲੀ:" "ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਕੀ ਪ੍ਰਭੂ, ਜੋ ਸ੍ਰੀ ਦੇ ਪਤੀ ਹਨ, ਤੁਹਾਡੇ ਮਿਤਰ ਨਹੀਂ? ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੇ ਭਗਤ, ਸਭ ਦਾ ਆਸਰਾ, ਅਤੇ ਸਾਤਵਤਾਂ ਦੇ ਉੱਚੇ ਸੁਆਮੀ ਹਨ।" "ਉਸ ਕੋਲ ਜਾਓ, ਹੇ ਭਾਗਵਤ! ਜੋ ਭਲੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਸਰਵੋਤਮ ਆਸਰਾ ਹੈ। ਉਹ ਜ਼ਰੂਰ, ਗਰੀਬ ਗ੍ਰਹਸਥ ਨੂੰ, ਵੱਡਾ ਧਨ ਦੇਵੇਗਾ।" "ਉਹ ਹੁਣ ਦਵਾਰਕਾ ਵਿੱਚ ਬੋਜਾਂ, ਵ੍ਰਿਸ਼ਣੀਆਂ, ਅਤੇ ਅੰਧਕਾਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਵਜੋਂ ਵੱਸਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਭਗਤਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪੈਰਾਂ ਦੀ ਯਾਦ ਕਰਕੇ, ਖੁਦ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਆਚਾਰਯ, ਜੋ ਚਾਹੇ ਗਈਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ, ਜਾਂ ਨਾ ਚਾਹੇ ਗਈਆਂ, ਭੀ ਭਗਤ ਨੂੰ ਦੇ ਦਿੰਦੇ ਹਨ—ਕਿਉਂ ਉਹ ਨਹੀਂ ਦੇਵੇਗਾ?