ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਭਾਗਵਤਪੁਰਾਣਮ੍

ਜਦੋਂ ਭਗਵਾਨ, ਦੇਵਕੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਨੇ ਰਵਾਨਗੀ ਦਾ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤਾ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਵੱਡਿਆਂ ਨੂੰ ਵਿਦਾ ਕਰਕੇ, ਆਪਣੇ ਸੇਵਕਾਂ—ਦਾਰੂਕ, ਜੈਤ੍ਰ ਅਤੇ ਹੋਰਾਂ—ਨੂੰ ਆਦੇਸ਼ ਦੇ ਕੇ ਯਾਤਰਾ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੋ ਗਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀਆਂ ਮਹਿਲਾਵਾਂ, ਪੁੱਤਰਾਂ ਅਤੇ ਸਾਥੀਆਂ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਭੇਜਿਆ, ਫਿਰ ਸੰਗਰਸ਼ਣ ਅਤੇ ਯਾਦਵ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਵਿਦਾ ਕੀਤਾ। ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦੇ ਸੰਘਾਰਕ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਆਪਣੇ ਚਿਹਰੇ 'ਤੇ ਗਰੁੜ ਚਿੰਨ੍ਹ ਵਾਲੇ ਰਥ 'ਤੇ ਚੜ੍ਹੇ, ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਰਥੀ ਨੇ ਲਿਆ ਕੇ ਆਇਆ ਸੀ। ਮਹਾਨ ਯੋਧਾ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਆਪਣੇ ਚਤੁਰੰਗੀ ਸੈਨਾ—ਰਥਾਂ, ਹਾਥੀਆਂ, ਪੈਦਲ ਸੈਨਿਕਾਂ ਅਤੇ ਘੋੜਸਵਾਰਾਂ ਦੇ ਸੈਨਾਪਤੀਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਹੋਏ ਚਲੇ। ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਮ੍ਰਿਦੰਗ, ਨਗਾਰੇ, ਸ਼ੰਖ ਅਤੇ ਤੁਰੀਆਂ ਦੀ ਧੁਨ ਗੂੰਜ ਰਹੀ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਧਰਮਪਤਨੀਆਂ, ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਸਮੇਤ, ਸੁੰਦਰ ਵਸਤ੍ਰ, ਗਹਿਣੇ, ਚੰਦਨ ਤੇ ਮਾਲਾਵਾਂ ਨਾਲ ਸਜੀਆਂ, ਸੋਨੇ ਦੇ ਪਲੰਗੀਆਂ ਤੇ ਰਥਾਂ 'ਚ ਸਵਾਰ, ਤਲਵਾਰਾਂ ਤੇ ਢਾਲਾਂ ਨਾਲ ਰੱਖਿਆ ਹੋਈ, ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਅਚ੍ਯੁਤ ਦੇ ਪਿੱਛੇ-ਪਿੱਛੇ ਚਲ ਪਈਆਂ। ਇਸ ਯਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਮਨੁੱਖ, ਊਠ, ਗਾਂ, ਮਹਿਲ, ਖੋਤੇ, ਘੋੜੇ, ਰਥ, ਹਾਥੀ, ਸੇਵਕ ਤੇ ਉੱਚ ਕੁਲ ਦੀਆਂ ਮਹਿਲਾਵਾਂ, ਸਾਰੇ ਗਹਿਣਿਆਂ, ਕੰਗਣਾਂ, ਕੰਘਿਆਂ, ਚਾਦਰਾਂ ਤੇ ਵਸਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ ਸਜੇ, ਆਪਣੇ ਸਮਾਨ ਲੈ ਕੇ ਹਰ ਪਾਸੇ ਨਿਕਲ ਪਏ। ਰਾਜਸੀ ਝੰਡਿਆਂ, ਚਾਦਰਾਂ, ਛਤਰਾਂ, ਪੰਖਿਆਂ, ਸ਼ਸਤ੍ਰਾਂ, ਗਹਿਣਿਆਂ, ਮਕੁਟਾਂ ਤੇ ਕਵਚਾਂ ਨਾਲ ਸੈਨਾ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕ ਰਹੀ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਗੂੰਜ, ਜਿਵੇਂ ਮਹਾਨ ਤਿਮਿੰਗਲ ਅਤੇ ਲਹਿਰਾਂ ਨਾਲ ਭੜਕਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਦੀ, ਆਕਾਸ਼ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਰਹੀ ਸੀ। ਫਿਰ, ਜਿਸ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਦੀ ਯਾਦਵਨਾਥ ਨੇ ਆਦਰ ਕਰਕੇ ਸਤਿਕਾਰ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਉਹ ਰਿਸ਼ੀ, ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਟਿਕਾ ਕੇ, ਆਕਾਸ਼ ਰਾਹੀਂ ਚਲੇ ਗਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਿਸ਼ਚੇ ਨੂੰ ਜਾਣ ਕੇ, ਮੁਕੁੰਦ, ਜਿਸ ਦੀ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਪ੍ਰਭੂ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਨਾਲ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਗਈਆਂ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਯਥੋਚਿਤ ਭੇਟਾਂ ਲਿਆਏ। ਭਗਵਾਨ ਨੇ ਰਾਜਦੂਤ ਨੂੰ ਮਿੱਠੇ ਬਚਨਾਂ ਨਾਲ ਆਸ਼ਵਾਸਨ ਦਿੱਤਾ: "ਡਰ ਨਾ ਕਰ, ਰਾਜਦੂਤ! ਤੈਨੂੰ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਹੋਵੇ। ਮੈਂ ਮਗਧਨ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਾਂਗਾ।" ਇਹ ਸੁਣਕੇ, ਰਾਜਦੂਤ ਵਾਪਸ ਗਿਆ ਤੇ ਸਭ ਰਾਜਿਆਂ ਨੂੰ ਸੁਨੇਹਾ ਪਹੁੰਚਾਇਆ। ਉਹ ਰਾਜੇ, ਜੋ ਸੌਰੀ ਦੇ ਆਗਮਨ ਦੀ ਆਸ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਦਾ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਕੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਏ। ਹਰੀ ਨੇ ਆਨਰਟ, ਸੌਵੀਰ, ਮਾਰੂ ਤੇ ਵਿਨਸ਼ਨ ਦੇਸ਼ ਪਾਰ ਕੀਤੇ, ਪਹਾੜ, ਦਰਿਆ, ਸ਼ਹਿਰ, ਪਿੰਡ ਤੇ ਗੋਚਰਾਂ ਵਿਚੋਂ ਲੰਘਦੇ ਹੋਏ। ਫਿਰ ਮੁਕੁੰਦ ਨੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਦਵਤੀ ਤੇ ਸਰਸਵਤੀ ਦਰਿਆ ਪਾਰ ਕੀਤੇ, ਪਾਂਚਾਲ ਦੇਸ਼, ਫਿਰ ਮਤਸਯਾਂ ਅਤੇ ਆਖਿਰਕਾਰ ਸ਼ਕ੍ਰਪ੍ਰਸਥ ਪਹੁੰਚੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਆਉਣ ਦੀ ਸੁਣ ਕੇ, ਸਭ ਦਾ ਪਿਆਰਾ ਤੇ ਦੁਲਭ ਰਾਜਾ ਆਪਣੇ ਗੁਰੂਆਂ, ਮਿਤ੍ਰਾਂ ਤੇ ਸਬੰਧੀਆਂ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਵਾਗਤ ਲਈ ਆਇਆ। ਗੀਤਾਂ, ਵਾਦ-ਯੰਤਰਾਂ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀ ਉੱਚੀ ਜੈਧੁਨੀ ਨਾਲ, ਉਹ ਰਾਜਾ ਉੱਚੇ ਭਾਵ ਨਾਲ ਹ੍ਰਿਸ਼ੀਕੇਸ਼ ਦੇ ਕੋਲ ਗਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਪ੍ਰਾਣ ਵਾਯੂ ਜੀਵਨ-ਵਾਯੂ ਨੂੰ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਪਾਂਡਵ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਪ੍ਰੇਮ ਨਾਲ ਪੂਰਨ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਿਆਰੇ ਮਿੱਤਰ ਨੂੰ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਨਹੀਂ ਵੇਖਿਆ ਸੀ, ਵਾਰ-ਵਾਰ ਗਲੇ ਲਾਇਆ। ਦੋਹਾਂ ਬਾਂਹਾਂ ਨਾਲ ਮੁਕੁੰਦ ਦੇ ਸ਼ੁੱਧ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਜੱਫੀ ਪਾ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਦੁੱਖ ਭੁੱਲ ਗਿਆ, ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਹੰਝੂ, ਸਰੀਰ ਰੋਮਾਂਚਿਤ, ਅਤੇ ਮਨ ਅਤਿ ਆਨੰਦ ਨਾਲ ਭਰ ਗਿਆ। ਭੀਮ ਨੇ ਵੀ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਮਾਮੇ-ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਹੱਸਦੇ ਹੋਏ ਗਲੇ ਲਾਇਆ। ਜੁੜਵਾਂ ਤੇ ਧਾਰੀਧਾਰ ਰਾਜਾ ਵੀ, ਪ੍ਰੇਮ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੋ ਕੇ, ਅਚ੍ਯੁਤ ਨੂੰ ਗਲੇ ਲਾ ਕੇ ਹੰਝੂ ਵਗਾ ਬੈਠੇ। ਅਰਜੁਨ ਨੇ ਗਲੇ ਲਾਇਆ, ਜੁੜਵਾਂ ਨੇ ਸਤਿਕਾਰ ਕੀਤਾ। ਫਿਰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਨੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਤੇ ਵੱਡਿਆਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਯੋਗਤਾ ਅਨੁਸਾਰ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤੇ। ਉਸ ਨੇ ਕੌਰਵਾਂ, ਸ੍ਰਿਞਜਯਾਂ, ਕੈਕੈਯਾਂ, ਰਥੀਆਂ, ਗਾਇਕਾਂ, ਗੰਧਰਵਾਂ, ਭਟਾਂ ਤੇ ਮੰਤਰੀਆਂ ਦਾ ਆਦਰ ਕੀਤਾ। ਡੋਲ, ਸ਼ੰਖ, ਨਗਾਰੇ, ਵੀਣਾ, ਬਾਂਸਰੀਆਂ, ਤੇ ਗੋ-ਸ਼ਿੰਗਿਆਂ ਦੀ ਧੁਨ ਵਿੱਚ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੇ ਕਮਲ-ਨੇਤ੍ਰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਦੀ ਸਿਫ਼ਤ ਕੀਤੀ, ਨਾਚਿਆ ਤੇ ਗਾਇਆ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮਿੱਤਰਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ, ਪ੍ਰਸਿੱਧਾਂ ਵਿੱਚ ਮੋਤੀ, ਸਭ ਵਲੋਂ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਿਤ, ਭਗਵਾਨ ਸ਼ੋਭਾਵਾਨ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਏ। ਰਸਤੇ ਹਾਥੀਆਂ ਦੇ ਸੁਗੰਧੀ ਜਲ ਨਾਲ ਛਿੜਕੇ ਹੋਏ, ਰੰਗ-ਬਿਰੰਗੇ ਝੰਡੇ, ਸੋਨੇ ਦੇ ਗੇਟ, ਪੂਰਨ ਘੜੇ, ਨਵੇਂ ਵਸਤ੍ਰ, ਗਹਿਣੇ, ਮਾਲਾਵਾਂ ਨਾਲ ਸਜੇ ਨਰ-ਨਾਰੀ, ਆਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਸੁਗੰਧ ਵੰਡਦੇ, ਸ਼ਹਿਰ ਨੂੰ ਚਮਕਾਉਂਦੇ ਸਨ। ਉਸ ਨੇ ਰਾਜਧਾਨੀ ਦੇ ਘਰ ਵੇਖੇ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੁਆਰ ਚਮਕਦਾਰ ਦੀਵੇ, ਭੋਗ, ਸੁੰਦਰ ਝੰਡੀਆਂ, ਛੱਤਾਂ 'ਤੇ ਸੋਨੇ ਦੇ ਘੜੇ, ਤੇ ਚਾਂਦੀ ਦੇ ਵੱਡੇ ਕਲਸ ਸਨ। ਜਦ ਨਾਰੀ ਨੇ ਸੁਣਿਆ ਕਿ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਨੂੰ ਤ੍ਰਿਪਤ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਆ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਉਹ ਜਵਾਨ ਕੁੜੀਆਂ, ਉਤਸ਼ੁਕਤਾ ਵਿੱਚ ਕੇਸ ਖੁਲ੍ਹੇ, ਵਸਤ੍ਰ ਢਿੱਲੇ, ਘਰ ਦੇ ਕੰਮ-ਕਾਰ ਤੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਸੁੱਤੇ ਛੱਡ ਕੇ, ਰਾਜ ਮਾਰਗ 'ਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਲਈ ਦੌੜ ਪਈਆਂ। ਉਸ ਥਾਂ, ਜਿੱਥੇ ਹਾਥੀ, ਘੋੜੇ, ਰਥ ਤੇ ਪੈਦਲ ਸੈਨਿਕਾਂ ਦੀ ਭੀੜ ਸੀ, ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਨੇ, ਘਰਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕੁੰਦ ਨੂੰ ਉਸ ਦੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ ਸਮੇਤ ਵੇਖ ਕੇ, ਫੁੱਲ ਵਰਖਾਏ ਤੇ ਮਨ ਹੀ ਮਨ ਵਿੱਚ ਗਲੇ ਲਾ ਕੇ, ਹਸਦੇ ਹੋਏ ਪ੍ਰੇਮ ਨਾਲ ਸਵਾਗਤ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਮਹਿਲਾਵਾਂ, ਮੁਕੁੰਦ ਦੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ ਨੂੰ ਰਸਤੇ 'ਤੇ ਵੇਖ ਕੇ ਕਹਿ ਰਹੀਆਂ ਸਨ: "ਚੰਦ ਨਾਲ ਤਾਰੇ ਵਰਗੀਆਂ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਿਹੜੀ ਘਾਟ ਹੈ? ਉਹ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਮੂੜ, ਆਪਣੀ ਨਜ਼ਰ, ਸੁੰਦਰ ਮੁਸਕਾਨ ਅਤੇ ਚੰਚਲ ਤੱਕਣ ਨਾਲ ਖੁਸ਼ੀ ਦਾ ਤਿਉਹਾਰ ਰਚਦਾ ਹੈ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਨਾਗਰਿਕ, ਮੰਗਲਮਈ ਭੇਟਾਂ ਲੈ ਕੇ ਆਏ, ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ, ਪਾਪ-ਰਹਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਕ੍ਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਏ। ਮੁਕੁੰਦ, ਅੰਦਰਲੇ ਮਹਿਲਾਂ ਦੀਆਂ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਵਲੋਂ ਪ੍ਰੇਮ ਤੇ ਆਦਰ ਨਾਲ ਸੁਆਗਤ ਪਾ ਕੇ, ਰਾਜ ਮਹਲ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਏ। ਪ੍ਰਿਥਾ, ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਹਿਰਦੇ ਭਰ ਆਈ ਤੇ, ਆਪਣੀਆਂ ਵਧੂਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਗਲੇ ਲਾਇਆ। ਰਾਜਾ ਨੇ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਨਾਥ ਗੋਵਿੰਦ ਦਾ ਆਦਰ-ਸਨਮਾਨ ਕਰਕੇ, ਪ੍ਰਸੰਨਤਾ ਵਿੱਚ ਇੰਨਾ ਡੁੱਬ ਗਿਆ ਕਿ ਪੂਜਾ ਦੇ ਬਾਕੀ ਕਰਮ ਵੀ ਭੁੱਲ ਗਿਆ। ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ-ਪੱਖੀ ਮਾਸੀ, ਮਾਤਾ-ਪੱਖੀ ਮਾਸੀ ਅਤੇ ਗੁਰੂਆਂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤੇ; ਅਤੇ ਉਹ ਆਪ, ਰਾਜਾ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਭੈਣ ਵਲੋਂ ਸਤਿਕਾਰਤ ਹੋਏ। ਸਾਸ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਨਾਲ, ਦ੍ਰੌਪਦੀ ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਦੀਆਂ ਸਭ ਪਤਨੀਆਂ ਨੇ ਰੁਕਮਣੀ, ਸਤਿਆ, ਭਦਰਾ ਅਤੇ ਜਾਮ੍ਬਵਤੀ ਦਾ ਆਦਰ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਾਲਿੰਦੀ, ਮਿਤ੍ਰਵਿੰਦਾ, ਸ਼ੈਬਿਆ, ਨਾਗਨਜਿਤੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਗੁਣਵਾਨ ਪਤਨੀਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਵਸਤ੍ਰ, ਮਾਲਾਵਾਂ, ਗਹਿਣਿਆਂ ਆਦਿ ਨਾਲ ਸਤਿਕਾਰਿਆ। ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਨੇ ਜਨਾਰਦਨ, ਉਸ ਦੀ ਸੈਨਾ, ਸੇਵਕਾਂ ਅਤੇ ਪਤਨੀਆਂ ਲਈ ਸੁਖਦਾਇਕ ਆਵਾਸ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕੀਤਾ, ਵਾਰ-ਵਾਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਹਿਮਾਨ-ਨਵਾਜ਼ੀ ਕੀਤੀ। ਅੱਗੇ, ਜਿਸ ਅੱਗ ਨੂੰ ਫਾਲਗੁਨ (ਅਰਜੁਨ) ਦੇ ਨਾਲ ਖਾਂਡਵ ਵਨ ਵਿੱਚ ਤ੍ਰਿਪਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਮਾਇਆ ਨੂੰ ਛੁਡਾਇਆ, ਜਿਸ ਨੇ ਰਾਜਾ ਲਈ ਦਿਵ੍ਯ ਸਭਾ ਬਣਾਈ, ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਕਈ ਮਹੀਨੇ ਤੱਕ ਉਥੇ ਰਹੇ, ਰਾਜਾ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਲਈ, ਫਾਲਗੁਨ ਨਾਲ ਰਥ 'ਚ ਵਿਰਾਜ ਕੇ, ਯੋਧਿਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਹੋਏ ਘੁੰਮਦੇ ਰਹੇ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, "ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਦਾ ਇੰਦ੍ਰਪ੍ਰਸਥ ਯਾਤਰਾ" ਨਾਮਕ ਇਕਹੱਤਰਵਾਂ ਅਧਿਆਇ, ਦਸਵੇਂ ਸਕੰਧ ਦੇ ਦੂਜੇ ਭਾਗ ਵਿੱਚ, ਸ਼੍ਰੀਮਦ ਭਾਗਵਤ ਮਹਾ ਪੁਰਾਣ ਦਾ ਅੰਤ ਹੋਇਆ। ਫਿਰ, ਸ਼ੁਕਦੇਵ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: "ਇੱਕ ਵਾਰ, ਸਭਾ ਵਿੱਚ, ਜਿੱਥੇ ਰਿਸ਼ੀ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਖੱਤਰੀ, ਵੈਸ਼ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਭਰਾ ਬੈਠੇ ਸਨ, ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਬੈਠਾ ਸੀ।" ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਗੁਰੂਆਂ, ਵੰਸ਼ ਦੇ ਵੱਡਿਆਂ, ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਅਤੇ ਸਬੰਧੀਆਂ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਵਿੱਚ ਇਹ ਬਚਨ ਆਖੇ: "ਹੇ ਗੋਵਿੰਦ! ਮੈਂ ਰਾਜਸੂਯ ਯਜ੍ਯ ਦੁਆਰਾ ਤੇਰੀ ਮਹਿਮਾ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ। ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ! ਸਾਡੇ ਲਈ ਇਹ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕਰ।" "ਜੋ ਤੇਰੇ ਚਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸਦਾ ਤੁਰਦੇ, ਤੇਰਾ ਧਿਆਨ ਕਰਦੇ, ਤੇਰੀ ਸਿਫ਼ਤ ਗਾਉਂਦੇ ਅਤੇ ਅਸ਼ੁਭਤਾ ਨਾਸ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਹੇ ਕਮਲ-ਨਾਭ! ਉਹ ਸੰਸਾਰ ਬੰਧਨ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਉਹ ਅਸ਼ੀਰਵਾਦ ਮੰਗਣ, ਤਾਂ ਤੇਰੇ ਵਾਂਗੂ ਹੋਰ ਕੋਈ ਦੇ ਸਕਦਾ ਨਹੀਂ।