ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਭਾਗਵਤਪੁਰਾਣਮ੍

ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੀ ਅਦਭੁਤ ਯੋਗ-ਮਾਇਆ ਦੇ ਮਹਾਨ ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਨੂੰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਵੇਖ ਕੇ, ਉਹ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਨਵੀਂ ਜਿਗਿਆਸਾ ਜਨਮ ਲੈ ਆਈ। ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੇ ਉਸ ਰਿਸ਼ੀ ਦੀ ਪੂਰੀ ਇਜ਼ਤ ਕੀਤੀ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਮਨ ਨੂੰ ਧਨ, ਸੁਖ ਅਤੇ ਧਰਮ ਦੇ ਕਰਤਵਾਂ ਵੱਲ ਸਮਰਪਿਤ ਰੱਖਦਾ ਸੀ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਰਿਸ਼ੀ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਸਿਰਫ਼ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ ਉੱਥੋਂ ਰੁਖਸਤ ਹੋ ਗਿਆ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਨਾਰਾਇਣ, ਜੋ ਆਪਣੀ ਸ਼ਕਤੀ ਸਾਰੀਆਂ ਜਾਨਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਵਰਤਦੇ ਹਨ, ਮਨੁੱਖੀ ਜੀਵਨ ਦੇ ਰਾਹ ਉੱਤੇ ਚੱਲਦੇ ਹੋਏ, ਸੋਲਾਂ ਹਜ਼ਾਰ ਚੁਣੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਇਸਤਰੀਆਂ ਵਿਚਕਾਰ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਲਜਜਾਵਾਨ ਤੇ ਪ੍ਰੇਮ ਭਰੀਆਂ ਨਿਗਾਹਾਂ ਅਤੇ ਮੁਸਕਾਨਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰ ਕੇ, ਆਨੰਦ ਮਾਣਦੇ ਰਹੇ। ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਹਰੀ ਨੇ ਇਥੇ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੇ ਉਤਪੱਤੀ ਅਤੇ ਵਿਨਾਸ਼ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਿਆ, ਤੇ ਜਿਸ ਦਾ ਕੋਈ ਹੋਰ ਉਦੇਸ਼ ਨਹੀਂ ਸੀ—ਜੇ ਕੋਈ ਪ੍ਰਾਣੀ, ਪਿਆਰੇ, ਉਹਨਾਂ ਕਰਤਬਾਂ ਨੂੰ ਗਾਂਦਾ, ਸੁਣਦਾ ਜਾਂ ਮਨ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸੰਨਤਾ ਨਾਲ ਮਨਜ਼ੂਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਮੋਖ ਦੇ ਰਸਤੇ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਭੂ ਲਈ ਭਗਤੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ‘ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੇ ਗ੍ਰਿਹਸਥ ਜੀਵਨ ਦਾ ਦਰਸ਼ਨ’ ਨਾਮਕ ਉਨਹੱਤਰਵਾਂ ਅਧਿਆਇ, ਭਾਗਵਤ ਦੇ ਦਸਵੇਂ ਸਕੰਧ ਦੇ ਦੂਜੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ, ਪੁੰਨ ਹੰਸ ਦੀ ਮਹਾਨ ਪੁਰਾਣਕਥਾ, ਇਥੇ ਪੂਰਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ, ਸ਼ੁਕਦੇਵ ਜੀ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਜਦੋਂ ਸਵੇਰ ਹੋਣ ਲੱਗੀ ਅਤੇ ਮੁਰਗੇ ਬੋਲਣ ਲੱਗੇ, ਤਾਂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ, ਜੋ ਵਿਛੋੜੇ ਦੀ ਤਕਲੀਫ਼ ਵਿੱਚ ਸਨ, ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੀਆਂ ਬਾਹਾਂ ਵਿੱਚ ਆ ਗਈਆਂ। ਪੰਛੀਆਂ ਜਾਗ ਪਏ, ਜਿਵੇਂ ਉਹ ਮੰਦਰਾਅਰਣ ਦੇ ਹੌਲੇ ਹਵਾ ਨਾਲ ਉਤਸ਼ਾਹਤ ਹੋ ਕੇ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੀ ਸਿਫ਼ਤ ਗਾ ਰਹੇ ਹੋਣ। ਇਕ ਪਲ ਲਈ, ਵਿਦਰਭ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਰਾਣੀ ਰੁਕਮਣੀ, ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੀਆਂ ਬਾਹਾਂ ਵਿਚ ਸੁੱਤੀ ਹੋਈ, ਉਸ ਪਿਆਰ ਭਰੇ ਵਿਛੋੜੇ ਨੂੰ ਸਹਿ ਨਾ ਸਕੀ। ਬ੍ਰਹਮ ਮਹੂਰਤ ਵੇਲੇ, ਮਾਧਵ ਜੀ ਉੱਠੇ, ਪਵਿੱਤਰ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਛੋਹ ਕੇ, ਸੁਚਿੱਤ ਹੋ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਦਾ, ਜੋ ਹਨੇਰੇ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹੈ, ਧਿਆਨ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਏ। ਉਹ ਆਪ ਹੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਾਨ, ਅਦਵਿੱਤ, ਅਵਿਨਾਸੀ, ਸਦਾ ਪਵਿੱਤਰ ਆਪਣੇ ਸੁਭਾਵ ਨਾਲ, ਉਹੀ ਬ੍ਰਹਮ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਅਤੇ ਵਿਨਾਸ਼ ਉਸ ਦੀ ਆਪਣੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਜਿਸ ਦੀ ਆਨੰਦਮਈ ਸ਼ਕਤੀ ਉਸਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਫਿਰ, ਸ਼ੁੱਧ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਢੰਗ ਨਾਲ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ, ਸਾਫ਼ ਵਸਤ੍ਰ ਪਾ ਕੇ, ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਗੁਣ ਵਾਲੇ ਨੇ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਸਾਰੇ ਸੰਸਕਾਰ ਕੀਤੇ; ਅੱਗ ਨੂੰ ਅਰਪਣ ਕੀਤਾ, ਸੰਯਮਤ ਬੋਲੀ ਨਾਲ ਬ੍ਰਹਮ ਦਾ ਜਾਪ ਕੀਤਾ। ਉਗਦੇ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕਰਕੇ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਦੇ ਭਾਗਾਂ ਨੂੰ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਕੀਤਾ, ਦੇਵਤਿਆਂ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਪਿਤਰਾਂ, ਵੱਡਿਆਂ ਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਉੱਤੇ ਸੰਯਮ ਰੱਖਦੇ ਹੋਏ। ਉਸ ਨੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਸੋਨੇ ਦੇ ਸਿੰਗ ਵਾਲੀਆਂ, ਮੋਤੀ ਦੀਆਂ ਮਾਲਾਵਾਂ ਨਾਲ ਸਜੀਆਂ, ਦੁੱਧ ਦੇਣ ਵਾਲੀਆਂ, ਸਿਹਤਮੰਦ ਗਾਂ, ਬਛੜਿਆਂ ਤੇ ਚੰਗੇ ਵਸਤ੍ਰਾਂ ਸਮੇਤ ਦਾਨ ਕੀਤੀਆਂ। ਹਰ ਰੋਜ਼, ਸੋਨੇ ਜਾਂ ਚਾਂਦੀ ਦੇ ਸਿੰਗਾਂ ਵਾਲੀਆਂ, ਲਿਨਨ, ਮ੍ਰਿਗਛਾਲ ਅਤੇ ਤਿਲ ਦੇ ਨਾਲ, ਉਹ ਗਾਂ ਸਜਾਏ ਹੋਏ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਦਾਨ ਕਰਦਾ। ਗਾਂ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ, ਦੇਵਤਿਆਂ, ਵੱਡਿਆਂ, ਗੁਰੂਆਂ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਏ ਮੰਗਲਕਾਰੀ ਵਸਤੂਆਂ ਨੂੰ ਛੁਹ ਕੇ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਲੈਂਦਾ। ਆਪਣੇ ਹੀ ਵਸਤ੍ਰ, ਗਹਿਣੇ, ਦਿਵਿਆ ਮਾਲਾਵਾਂ ਅਤੇ ਸੁਗੰਧਤ ਉੰਗਣ ਨਾਲ, ਉਹ ਮਨੁੱਖਤਾ ਦਾ ਗਹਿਣਾ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸਜਾਉਂਦਾ। ਯਜਨ ਅੱਗ ਅਤੇ ਦਰਪਣ ਦਾ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਦਾ, ਗਾਂ, ਬਲਦ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਦਾਨ ਕਰਦਾ, ਅਤੇ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਤੇ ਅੰਦਰਲੇ ਮਹਿਲ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਦੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰਕੇ, ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਦੁਆਵਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ। ਪਹਿਲਾਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ, ਫਿਰ ਦੋਸਤਾਂ, ਸੇਵਕਾਂ ਅਤੇ ਪਤਨੀਆਂ ਨੂੰ ਮਾਲਾਵਾਂ, ਪਾਨ ਅਤੇ ਉੰਗਣ ਵੰਡਦਾ, ਤੇ ਆਖ਼ਰ ਵਿਚ ਆਪ ਭੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਆਨੰਦ ਲੈਂਦਾ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਭ ਵਿਚਕਾਰ, ਸੂਤ ਨੇ ਅਦਭੁਤ ਰਥ ਲਿਆ ਕੇ ਖੜਾ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਸੁਗਰੀਵ ਆਦਿ ਘੋੜਿਆਂ ਨੇ ਜੋਤਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਗਿਆ। ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੇ ਰਥਵਾਨ ਦਾ ਹੱਥ ਫੜ ਕੇ ਰਥ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹਿਆ, ਸਾਥੀ ਸਤ੍ਯਕੀ ਅਤੇ ਉਧਵ ਨਾਲ, ਜਿਵੇਂ ਪੂਰਬੀ ਪਹਾੜ ਤੋਂ ਚੜ੍ਹਦਾ ਸੂਰਜ ਚਮਕਦਾ ਹੋਵੇ। ਮਹਿਲ ਦੀਆਂ ਇਸਤਰੀਆਂ, ਲਜਜਾ ਅਤੇ ਪ੍ਰੇਮ ਭਰੀਆਂ ਨਿਗਾਹਾਂ ਨਾਲ, ਉਸ ਵੱਲ ਤੱਕਦੀਆਂ ਰਹੀਆਂ; ਮੁਸ਼ਕਲ ਨਾਲ ਵਿਛੋੜਾ ਲੈ ਕੇ, ਉਹ ਮੁਸਕਰਾਉਂਦਾ ਹੋਇਆ, ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਦਿਲ ਜਿੱਤ ਕੇ ਤੁਰ ਪਿਆ। ਸਾਰੇ ਵ੍ਰਿਸ਼ਣੀਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਉਹ ਸੁਧਰਮਾ ਨਾਂ ਦੇ ਸਭਾ-ਭਵਨ ਵਿਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰ ਗਿਆ, ਜਿਥੇ ਬੈਠੇ ਹੋਏ ਲੋਕ ਛੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਤਕਲੀਫ਼ਾਂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹਨ। ਉੱਚੇ ਸਿੰਘਾਸਨ ਉੱਤੇ ਬੈਠ ਕੇ, ਪ੍ਰਭੂ ਆਪਣੇ ਹੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਨਾਲ ਚਮਕਦਾ ਸੀ, ਚਾਰ ਪਾਸੇ ਰੋਸ਼ਨੀ ਫੈਲਦੀ; ਸ਼ੂਰਵੀਰ ਯਾਦਵਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ, ਉਹ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਤਾਰਿਆਂ ਵਿਚ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਵਾਂਗ ਦਿਸਦਾ ਸੀ। ਉਥੇ, ਰਾਜਾ, ਸਭਾ ਦੇ ਕਰਮਚਾਰੀ ਅਤੇ ਨਾਚ ਸਿਖਾਉਣ ਵਾਲੇ, ਹਰੇਕ ਕਿਸਮ ਦੀ ਹਾਸ-ਮਜ਼ਾਕ ਤੇ ਪ੍ਰਸੰਨਤਾ ਨਾਲ, ਪ੍ਰਭੂ ਦੇ ਕੋਲ ਆਏ, ਅਤੇ ਨਰਤਕੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਾਂਡਵ ਨਾਚ ਪੇਸ਼ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਸਨ। ਮ੍ਰਿਦੰਗ, ਵੀਣਾ, ਮੁਰਜਾ, ਬਾਂਸਰੀ ਅਤੇ ਝੰਜ ਦੀਆਂ ਧੁਨਾਂ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਨੱਚਦੇ, ਗਾਂਦੇ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਸਿਫ਼ਤ ਕਰਦੇ; ਸੂਤ, ਮਗਧ ਅਤੇ ਗਾਇਕ ਆਪਣੀਆਂ ਸਤਿਕਾਰ ਭਰੀਆਂ ਸਿਫ਼ਤਾਂ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੇ। ਉਥੇ ਕੁਝ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਜੋ ਬ੍ਰਹਮ ਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਸਨ, ਪੁਰਾਣੇ ਧਰਮਾਤਮਾ ਰਾਜਿਆਂ ਦੀਆਂ ਕਥਾਵਾਂ ਸੁਣਾਉਂਦੇ। ਫਿਰ, ਰਾਜਾ, ਉਥੇ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਮਨੁੱਖ ਆਇਆ ਜਿਸ ਦੀ ਆਕृति ਕਦੇ ਨਾ ਵੇਖੀ ਹੋਈ ਸੀ; ਦਵਾਰਪਾਲਾਂ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕਰਕੇ, ਭਗਵਾਨ ਕੋਲ ਲਿਆਇਆ। ਉਸ ਨੇ ਜੋੜੇ ਹੋਏ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਰਾਜਿਆਂ ਨੂੰ ਜਰਾਸੰਧ ਵਲੋਂ ਹੋਈ ਕੈਦ ਦੀ ਪੀੜਾ ਦੱਸਣ ਲੱਗ ਪਿਆ। ਉਹ ਰਾਜੇ, ਜੋ ਉਸ ਦੀ ਜਿੱਤ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਨਾ ਕਰਦੇ ਸਨ, ਜਬਰਦਸਤੀ ਉਸ ਵਲੋਂ ਕੈਦ ਕਰ ਲਏ ਗਏ; ਦੋ ਦਸ-ਹਜ਼ਾਰੀ ਟੋਲੀਆਂ ਗਿਰਿਵਰਜਾ ਵਿਚ ਰੱਖੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ। ਉਹ ਰਾਜੇ ਆਖਦੇ ਹਨ, “ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ, ਹੇ ਅਪਾਰ ਆਤਮਾ, ਜੋ ਸ਼ਰਨ ਆਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਡਰਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਦੇ ਹੋ, ਅਸੀਂ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਡਰ ਅਤੇ ਮਨ ਦੀ ਵੰਡ ਨਾਲ, ਤੇਰੇ ਦਰ ਤੇ ਆਏ ਹਾਂ।” “ਸਾਰੀ ਦੁਨੀਆਂ ਅਧਰਮ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੈ, ਧਰਮ ਦੀ ਪਰਵਾਹ ਨਹੀਂ; ਪਰ ਇਹ ਕਰਮ ਵੀ ਤੇਰੇ ਹੀ ਉੱਤਮ ਪੂਜਨ ਲਈ ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ। ਇੱਥੇ ਜੇ ਕੋਈ, ਚਾਹੇ ਕਿੰਨਾ ਵੀ ਬਲਵਾਨ ਹੋਵੇ, ਇਕ ਅਚੇਤ ਨੂੰ ਅਚਾਨਕ ਜੀਵਨ ਦੀ ਆਸ ਤੋਂ ਵੰਞਾ ਕਰ ਦੇਵੇ—ਉਸ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਤੂੰ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਧਰਮ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਅਧਰਮੀ ਦੀ ਦਮਨ ਲਈ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਹੈਂ। ਤੇਰੀ ਆਗਿਆ ਨੂੰ ਕੌਣ ਤੋੜ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਨਾਥ? ਜਾਂ ਆਪਣੇ ਕਰਮਾਂ ਦਾ ਫਲ ਕੌਣ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ? ਅਸੀਂ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ।” “ਰਾਜਿਆਂ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਸਿਰਫ਼ ਸੁਪਨੇ ਵਰਗੀ ਹੈ, ਦੂਜਿਆਂ ਉੱਤੇ ਨਿਰਭਰ; ਸਦਾ ਡਰ ਵਿੱਚ ਜੀਉਂਦੇ, ਅਸੀਂ ਮਰੇ ਹੋਏ ਜੀਵਨ ਦਾ ਬੋਝ ਢੋ ਰਹੇ ਹਾਂ। ਜੋ ਸੁਖ ਤੇਰੇ ਵਿੱਚ ਚਿੰਤਾ ਰਹਿਤ ਮਿਲ ਸਕਦਾ ਸੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ, ਅਸੀਂ ਤੇਰੀ ਮਾਇਆ ਵਿੱਚ ਭਟਕਦੇ, ਦੁੱਖੀ ਹੋ ਰਹੇ ਹਾਂ—ਅਸੀਂ ਕਿੰਨੇ ਅਭਾਗੇ ਹਾਂ।” “ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਜੋ ਸ਼ਰਨ ਆਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਦੁੱਖ ਦੂਰ ਕਰਦੇ ਹੋ, ਸਾਨੂੰ, ਜੋ ਮਗਧੀ ਦੇ ਕਰਮਾਂ ਦੀ ਜ਼ੰਜੀਰ ਵਿੱਚ ਬੰਨ੍ਹੇ ਹੋਏ ਹਾਂ, ਮੁਕਤੀ ਦੇ। ਤੂੰ, ਜਿਸ ਕੋਲ ਦਸ ਹਜ਼ਾਰ ਹਾਥੀਆਂ ਜਿੰਨੀ ਤਾਕਤ ਹੈ, ਉਸ ਰਾਜੇ ਨੂੰ, ਜੋ ਸਾਨੂੰ ਆਪਣੇ ਮਹਲ ਵਿੱਚ ਕੈਦ ਕਰਕੇ ਸਿੰਘ ਵਾਂਗ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ, ਰੋਕਿਆ। ਉਹ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਅਹੰਕਾਰ ਤੇ ਜਗਤ-ਵਿਜੈ ਵਿੱਚ ਰਮਿਆ ਸੀ, ਤੂੰ ਉਸ ਦਾ ਚੱਕਰ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਬਾਈ ਵਾਰੀ ਤੋੜ ਕੇ, ਵਾਰ ਵਾਰ ਉਸ ਨੂੰ ਹਰਾਇਆ। ਹੁਣ ਉਹ ਤੇਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਕਸ਼ਟ ਦੇ ਰਿਹਾ ਹੈ; ਹੇ ਅਜੈ, ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ ਜੋ ਉਚਿਤ ਹੈ, ਕਰ।” ਦੂਤ ਨੇ ਆਖਿਆ: “ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮਗਧੀ ਵਲੋਂ ਕੈਦ ਕੀਤੇ ਹੋਏ ਤੇ ਤੇਰੀ ਦਰਸ਼ਨ ਦੀ ਆਸ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਰਾਜੇ ਤੇਰੇ ਚਰਨਾਂ ਦੀ ਸ਼ਰਨ ਆਏ ਹਨ। ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੁਖੀ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਕਰ।” ਸ਼ੁਕਦੇਵ ਜੀ ਆਖਦੇ ਹਨ: ਜਦੋਂ ਰਾਜਾ ਦਾ ਦੂਤ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੇਨਤੀ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਤਦ ਹੀ, ਤਪਦੇ ਹੋਏ ਕੇਸਾਂ ਵਾਲਾ, ਸੋਨੇ ਵਰਗਾ ਚਮਕਦਾ ਦਿਵਿਆ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਨਾਰਦ, ਅਚਾਨਕ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਆ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਭਗਵਾਨ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ ਹਨ, ਆਪਣੀ ਸਭਾ ਅਤੇ ਸਾਥੀਆਂ ਸਮੇਤ ਖੜੇ ਹੋ ਗਏ ਅਤੇ ਆਨੰਦ ਨਾਲ ਸਿਰ ਝੁਕਾ ਕੇ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਢੰਗ ਨਾਲ ਉਸਦੀ ਆਗਵਾਨੀ ਕੀਤੀ, ਬੈਠਣ ਲਈ ਆਸਨ ਦਿੱਤਾ, ਅਤੇ ਪੂਰਨ ਸ਼ਰਧਾ ਤੇ ਆਦਰ ਨਾਲ ਸੁਖਦਾਈ ਬੋਲ ਕੇ ਉਸ ਰਿਸ਼ੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕੀਤਾ। ਫਿਰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: “ਕੀ ਅੱਜ ਤਿੰਨੋ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਕੁਝ ਸੁਖਮਈ ਤੇ ਨਿਰਭੈ ਹੈ? ਨਿਸ਼ਚਤ ਹੀ, ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਸ਼੍ਰੀ ਵੱਧਦੀ ਹੈ ਜਦ ਉਹ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਯਾਤਰਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।