ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਭਾਗਵਤਪੁਰਾਣਮ੍

ਨਾਰਦ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਹੇ ਸਾਰਿਆਂ ਜਗਤਾਂ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਇਹ ਕੋਈ ਅਜੀਬ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਸਾਰੀਆਂ ਜਨਾਂ ਨਾਲ ਮਿਤ੍ਰਤਾ ਰੱਖਦੇ ਹੋ, ਦੁਸ਼ਟਾਂ ਲਈ ਸੰਯਮ ਵਰਤਦੇ ਹੋ। ਜਗਤ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਇੱਛਾ-ਅਨੁਸਾਰ ਅਵਤਾਰ ਲੈਂਦੇ ਹੋ, ਇਸ ਨੂੰ ਸਾਂਭਦੇ ਤੇ ਰੱਖਦੇ ਹੋ, ਜਿਸ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਸਾਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਤਾ ਹੈ।” ਨਾਰਦ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਤੁਹਾਡੇ ਉਹ ਪਵਿੱਤਰ ਚਰਨ, ਜੋ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਮੁਕਤੀ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬ੍ਰਹਮਾ ਆਦਿ ਮਹਾਨ ਗਿਆਨੀ ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿਚ ਧਿਆਨ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਜੋ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਖੂਹ ਵਿਚ ਡਿੱਗੇ ਹੋਏ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਆਸਰਾ ਬਣਦੇ ਹਨ—ਮੈਂ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰਦਿਆਂ ਇधर-ਉਧਰ ਫਿਰਦਾ ਹਾਂ। ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੀ ਕ੍ਰਿਪਾ ਦਿਓ, ਤਾਂ ਕਿ ਮੇਰੇ ਮਨ ਵਿਚ ਸਦਾ ਤੁਹਾਡੀ ਯਾਦ ਬਣੀ ਰਹੇ।” ਇਕ ਦਿਨ, ਨਾਰਦ ਜੀ, ਭਗਵਾਨ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੀ ਯੋਗ-ਮਾਇਆ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਇਕ ਹੋਰ ਪਤਨੀ ਦੇ ਘਰ ਵਿਚ ਗਏ। ਉੱਥੇ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਜੀ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰੇਮੀ ਅਤੇ ਉਧਵ ਨਾਲ ਮਿਲਕੇ ਚੌਪੜੀ ਖੇਡ ਰਹੇ ਸਨ। ਨਾਰਦ ਜੀ ਦੀ ਉੱਚੀ ਭਕਤੀ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਤਕਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ—ਉਠ ਕੇ, ਅਸਨ, ਆਦਿ ਦੇ ਕੇ। ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਜੀ ਨੇ, ਅਣਜਾਣ ਬਣ ਕੇ, ਪੁੱਛਿਆ, “ਤੁਸੀਂ ਕਦੋਂ ਆਏ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ? ਅਸੀਂ, ਜੋ ਅਧੂਰੇ ਹਾਂ, ਉਹ ਤੁਹਾਡੇ ਵਰਗੇ ਪੂਰਨ ਲਈ ਕੀ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਾਂ?” ਫਿਰ ਵੀ, “ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਤੁਸੀਂ ਇਹ ਸੁੰਦਰ ਜਨਮ ਬਾਰੇ ਦੱਸੋ।” ਪਰ ਨਾਰਦ ਜੀ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਕੇ ਉਠੇ ਤੇ ਚੁਪ ਚਾਪ ਦੂਜੇ ਘਰ ਚਲੇ ਗਏ। ਉਥੇ ਵੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਗੋਵਿੰਦ ਜੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਨੌਜਵਾਨ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ ਕਰਦੇ ਵੇਖਿਆ; ਫਿਰ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਘਰ ਵਿਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨ੍ਹਾਉਣ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਕਰਦੇ ਵੇਖਿਆ। ਕਿਤੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਜੀ ਨੂੰ ਯਜਨ-ਅੱਗ ਵਿਚ ਹਵਨ ਕਰਦੇ, ਪੰਜ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਯਜਨ ਕਰਦੇ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਕਰਵਾਉਂਦੇ ਤੇ ਕਿਤੇ, ਬਚਿਆ ਹੋਇਆ ਖਾਣਾ ਖਾਂਦੇ ਵੇਖਿਆ। ਕਿਤੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਜੀ ਨੂੰ ਸੰਧਿਆ ਸਮੇਂ, ਸ਼ਾਂਤ ਮਨ ਨਾਲ, ਵੈਦ ਪਾਠ ਕਰਦੇ ਵੇਖਿਆ; ਕਿਤੇ, ਤਲਵਾਰ ਤੇ ਢਾਲ ਫੜਕੇ, ਅਰਚਰਾਂ ਦੇ ਰਸਤੇ ਤੇ ਚਲਦੇ। ਕਿਤੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਘੋੜਿਆਂ, ਹਾਥੀਆਂ, ਤੇ ਰਥਾਂ ਨਾਲ ਯਾਤਰਾ ਕਰਦੇ, ਬਲਰਾਮ ਜੀ ਨਾਲ, ਤੇ ਕਿਤੇ, ਸੋਫੇ ਉੱਤੇ ਵਿਹੜੇ ਵਿਚ, ਭਟਾਂ ਦੀਆਂ ਸਲਾਹਾਂ ਲੈਂਦੇ ਵੇਖਿਆ। ਕਿਤੇ, ਉਧਵ ਆਦਿ ਮੰਤਰੀਆਂ ਨਾਲ ਵਿਚਾਰ-ਵਟਾਂਦਰਾ ਕਰਦੇ; ਕਿਤੇ, ਮਹਲ ਦੀਆਂ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਸਤੀਆਂ ਨਾਲ ਜਲ-ਕ੍ਰੀੜਾ ਕਰਦੇ। ਕਿਤੇ, ਵਧੀਆ ਸਜਾਈਆਂ ਗਾਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਦਿੰਦੇ; ਕਿਤੇ, ਸ਼ੁਭ ਕਥਾਵਾਂ ਤੇ ਪੁਰਾਣ ਸੁਣਦੇ। ਕਦੇ, ਘਰ ਵਿਚ ਪ੍ਰੇਮੀ ਨਾਲ ਹਾਸ-ਮਜ਼ਾਕ ਕਰਦੇ; ਕਦੇ, ਧਰਮ, ਅਰਥ, ਤੇ ਕਾਮ ਵਿਚ ਲੱਗੇ। ਇਕ ਥਾਂ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਜੀ ਅਕੇਲੇ ਬੈਠੇ, ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਤੋਂ ਪਰੇ ਪਰਮ-ਪੁਰਸ਼ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰਦੇ; ਦੂਜੇ ਥਾਂ, ਆਪਣੇ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦੇ। ਕਿਤੇ, ਕੇਸ਼ਵ ਜੀ ਕੁਝ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਸੰਧੀ ਕਰਦੇ, ਤੇ ਕਿਤੇ, ਯੁੱਧ ਕਰਦੇ; ਕਿਤੇ, ਰਾਮ ਜੀ ਨਾਲ ਮਿਲਕੇ, ਸੱਜਣਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਵਿਚਾਰਦੇ। ਸਮੇਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਆਪਣੀਆਂ ਪੁੱਤਰ-ਪੁਤਰੀਆਂ ਦੀ ਵਿਆਹ-ਰਸਮ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਜੋੜਿਆਂ ਨਾਲ ਕਰਵਾਈ, ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਯੋਗ-ਧਨ ਦਿੱਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਵਿਦਾਈ, ਉਪਨਯਨ ਆਦਿ ਵੱਡੇ ਉਤਸਵ ਮਨਾਏ; ਇਹ ਸਭ ਦੇਖ ਕੇ, ਜਗਤ ਨੇ ਯੋਗ-ਮਾਸਟਰ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਤੇ ਅਚੰਭਾ ਕੀਤਾ। ਕਿਤੇ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਜੀ ਸਭ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ, ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਯਜਨਾਂ ਨਾਲ; ਕਿਤੇ, ਕੁਆਂ, ਬਾਗ, ਮਠ ਆਦਿ ਬਣਵਾ ਕੇ ਧਰਮ ਪੂਰਾ ਕਰਦੇ। ਕਿਤੇ, ਸਿੰਧੂ ਘੋੜੇ ਤੇ ਸਵਾਰੀ ਕਰਕੇ, ਯਾਦਵਾਂ ਦੀ ਸੰਗਤ ਵਿਚ, ਹੰਟਿੰਗ ਕਰਦੇ ਤੇ ਯਜਨ-ਪਸ਼ੂ ਮਾਰਦੇ। ਅਦ੍ਰਸ਼ ਰੂਪ ਵਿਚ, ਯੋਗ-ਮਾਸਟਰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਮਹਲਾਂ ਵਿਚ, ਅੰਦਰੂਨੀ ਕਮਰਿਆਂ ਤੇ ਹੋਰ ਥਾਵਾਂ ਵਿਚ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਅਵਸਥਾਵਾਂ ਦੀ ਅਨੁਭੂਤੀ ਲਈ ਘੁੰਮਦੇ। ਫਿਰ, ਨਾਰਦ ਜੀ ਹੱਸਦੇ ਹੋਏ, ਹ੍ਰਿਸ਼ੀਕੇਸ਼ਾ ਨੂੰ ਬੋਲੇ—ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਯੋਗ-ਮਾਇਆ ਤੇ ਮਨੁੱਖੀ ਵਰਤਾਵ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤੇ। ਨਾਰਦ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡੀ ਯੋਗ-ਮਾਇਆ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ, ਜੋ ਮਾਇਆਵਾਦੀਆਂ ਲਈ ਵੀ ਪਹੁੰਚਣੀ ਔਖੀ ਹੈ; ਇਹ ਯੋਗ-ਮਾਸਟਰ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਚਰਨਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਨਾਲ ਚਮਕਦੀ ਹੈ। ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਮੈਨੂੰ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦਿਓ, ਮੈਂ ਉਹਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚ ਜਾਵਾਂ, ਜਿੱਥੇ ਤੁਹਾਡੀ ਮਹਿਮਾ ਵਿਆਪਕ ਹੈ; ਮੈਂ ਜਗਤ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਤੁਹਾਡੇ ਲੀਲਾਵਾਂ ਦਾ ਗਾਇਨ ਕਰਦਾ ਫਿਰਾਂਗਾ।” ਭਗਵਾਨ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਮੈਂ ਗ੍ਰਹਸਥ-ਧਰਮਾਂ ਦਾ ਉਪਦੇਸ਼ਕ ਤੇ ਕਰਤਾ ਹਾਂ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਨਾਲ ਕਾਰਜ ਕਰਦਾ ਹਾਂ; ਇਹ ਸਿਖਾਉਣ ਲਈ ਮੈਂ ਜਗਤ ਵਿਚ ਆਇਆ ਹਾਂ—ਪੁੱਤਰ, ਤੁਸੀਂ ਚਿੰਤਾ ਨਾ ਕਰੋ।” ਸ਼ੁਕਦੇਵ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜਦੋਂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਜੀ ਨੇ ਗ੍ਰਹਸਥਾਂ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਧਰਮਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕੀਤੀ, ਨਾਰਦ ਜੀ ਨੇ ਹਰ ਘਰ ਵਿਚ ਪ੍ਰਭੂ ਦਾ ਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ—ਜੋ ਹਰ ਥਾਂ ਵਿਆਪਕ ਹੈ। ਵਾਰ-ਵਾਰ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੀ ਯੋਗ-ਮਾਇਆ ਦੇ ਵੱਡੇ ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਦੇਖ ਕੇ, ਨਾਰਦ ਜੀ ਹੈਰਾਨ ਹੋਏ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਨ ਵਿਚ ਉਤਸੁਕਤਾ ਭਰ ਗਈ।” ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਜੀ ਨੇ ਨਾਰਦ ਜੀ ਦਾ ਪੂਰਾ ਸਤਕਾਰ ਕੀਤਾ, ਧਨ, ਭੋਗ, ਤੇ ਧਰਮ ਵਿਚ ਮਨ ਲਾਇਆ, ਤੇ ਨਾਰਦ ਜੀ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਸਿਰਫ਼ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਯਾਦ ਵਿਚ, ਵਿਦਾ ਹੋ ਗਏ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮਨੁੱਖੀ ਜੀਵਨ ਦੀ ਰੀਤ ਅਨੁਸਾਰ, ਨਾਰਾਇਣ ਜੀ, ਜੋ ਸਾਰਿਆਂ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਆਪਣੀ ਸ਼ਕਤੀ ਵਰਤਦੇ ਹਨ, ਸੋਲਾਂ ਹਜ਼ਾਰ ਚੁਣੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ ਵਿਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਲਾਜਵਾਬ, ਮਿੱਤਰਤਾ ਭਰੇ ਨਜ਼ਰਾਂ ਤੇ ਮੁਸਕਾਨਾਂ ਵਿਚ, ਆਨੰਦ ਮਨਾਇਆ। ਹਰੀ ਨੇ ਇੱਥੇ ਜੋ ਭਾਵਨਾ-ਭਰੇ ਕਰਮ ਕੀਤੇ, ਜੋ ਜਗਤ ਦੀ ਸਿਰਜਣ ਤੇ ਵਿਨਾਸ਼ ਦਾ ਕਾਰਨ ਹਨ, ਤੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਹੋਰ ਕੋਈ ਉਦੇਸ਼ ਨਹੀਂ—ਕੋਈ ਵੀ, ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਗਾਉਂਦਾ, ਸੁਣਦਾ ਜਾਂ ਮਨ ਵੱਸ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਵਿਚ ਪ੍ਰਭੂ ਲਈ ਭਕਤੀ ਉਤਪੰਨ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਮੁਕਤੀ ਦੇ ਰਾਹ ਤੇ ਲੈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਦਸਵੀਂ ਸਕੰਧ ਦੇ ਦੂਜੇ ਭਾਗ ਦੀ ਉਨਹੱਤਰਵੀਂ ਅਧਿਆਇ, 'ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੇ ਗ੍ਰਹਸਥ ਜੀਵਨ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ' ਸਮਾਪਤ ਹੋਈ। ਸ਼ੁਕਦੇਵ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਫਿਰ, ਜਦ ਸਵੇਰ ਹੋਈ ਤੇ ਮੁਰਗੇ ਬੋਲਣ ਲੱਗੇ, ਪਤਨੀਆਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵਿਛੋੜਾ ਪੀੜ੍ਹ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੀ ਗਲਵਕੜੀ ਵਿਚ ਆ ਮਿਲੀਆਂ। ਪੰਛੀ ਜਾਗ ਕੇ, ਮੰਦਰਾਟੀ ਬਨ ਦੀ ਹੌਲੀ ਹਵਾ ਨਾਲ ਉਤਸਾਹਿਤ ਹੋਕੇ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਗਾਉਣ ਲੱਗੇ।” ਇਕ ਪਲ ਵਾਸਤੇ, ਵੈਦਰਭੀ, ਆਪਣੇ ਪ੍ਰੇਮੀ ਦੀ ਗਲਵਕੜੀ ਵਿਚ, ਉਸਦੇ ਵਿਛੋੜੇ ਦੀ ਸੁੰਦਰ ਪੀੜ੍ਹ ਬਰਦਾਸ਼ਤ ਨਾ ਕਰ ਸਕੀ। ਬ੍ਰਹਮ-ਮੁਹੂਰਤ ਵਿਚ, ਉਠ ਕੇ, ਪਵਿੱਤਰ ਜਲ ਨੂੰ ਛੁਹ ਕੇ, ਮਾਧਵ ਨੇ ਪਵਿੱਤਰ ਮਨ ਨਾਲ, ਆਪਣੇ ਆਪ, ਜੋ ਅੰਧਕਾਰ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹੈ, ਦਾ ਧਿਆਨ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਇਕੋ, ਸਵੈ-ਚਮਕਦਾਰ, ਅਦ्वਿਤੀਯ, ਅਵਿਨਾਸੀ, ਸਦਾ-ਪਵਿੱਤਰ, ਬ੍ਰਹਮਣ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਪ੍ਰਗਟਾਵਾ ਤੇ ਵਿਨਾਸ਼ ਉਸ ਦੀ ਆਪਣੀ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਨਾਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਜਿਸ ਦੀ ਆਨੰਦ ਉਸ ਦੀਆਂ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਰਾਹੀਂ ਪ੍ਰਗਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਫਿਰ, ਪਵਿੱਤਰ ਜਲ ਵਿਚ ਨ੍ਹਾ ਕੇ, ਸਾਫ਼ ਕਪੜੇ ਪਾ ਕੇ, ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਮ ਨੇ ਧਰਮਕ੍ਰਮਾਂ ਦੀ ਲੜੀ ਕੀਤੀ; ਅੱਗ ਨੂੰ ਹਵਨ ਕੀਤਾ, ਸੰਯਮਿਤ ਵਚਨ ਨਾਲ ਬ੍ਰਹਮਣ ਦਾ ਉੱਚਾਰਣ ਕੀਤਾ। ਉਹ, ਉੱਗਦੇ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਦੀਆਂ ਭਾਗਾਂ ਨੂੰ ਤ੍ਰਿਪਤ ਕੀਤਾ; ਦੇਵਤਿਆਂ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਪਿਤਰਾਂ, ਵੱਡਿਆਂ, ਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ, ਮਨ ਵਿਚ ਸੰਯਮ ਰੱਖਿਆ। ਉਸ ਨੇ, ਸੋਨੇ ਦੀਆਂ ਸਿੰਗਾਂ ਵਾਲੀਆਂ, ਮੋਤੀ ਦੀਆਂ ਮਾਲਾਵਾਂ ਨਾਲ ਸਜੀਆਂ, ਦੁਧ ਵਾਲੀਆਂ, ਚੰਗੀਆਂ ਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਸਮੇਤ, ਵਧੀਆ ਕਪੜਿਆਂ ਵਾਲੀਆਂ ਗਾਂ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀਆਂ। ਉਸ ਨੇ, ਸਜੇ ਹੋਏ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ, ਹਰ ਰੋਜ਼, ਚਾਂਦੀ ਦੀਆਂ ਸਿੰਗਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਗਾਂ, ਲਿਨਨ, ਮ੍ਰਿਗ-ਚਰਮ, ਤੇ ਤਿਲ ਦਿੱਤੇ। ਉਸ ਨੇ, ਗਾਂ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਦੇਵਤਿਆਂ, ਵੱਡਿਆਂ, ਅਧਿਆਪਕਾਂ, ਅਤੇ ਸਾਰਿਆਂ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ; ਫਿਰ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਸ਼ੁਭ ਵਸਤੂਆਂ ਨੂੰ ਛੁਹ ਕੇ, ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਮੰਗੇ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਜੀ ਦੇ ਗ੍ਰਹਸਥ ਜੀਵਨ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਤੇ ਯੋਗ-ਮਾਇਆ ਦੇ ਅਚੰਭੇ ਨੇ, ਨਾਰਦ ਜੀ ਤੇ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਚੌਕਾ ਦਿੱਤਾ, ਤੇ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਲੀਲਾ, ਧਰਮ, ਤੇ ਉਪਦੇਸ਼ ਸਦਾ ਜਗਤ ਵਿਚ ਵਿਆਪਕ ਹੋ ਗਏ।