ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਭਾਗਵਤਪੁਰਾਣਮ੍

ਜਦੋਂ ਰਾਮ (ਬਲਰਾਮ) ਆਪਣੇ ਪਿਆਰੇ ਮਿੱਤਰਾਂ ਕੋਲ ਪਹੁੰਚੇ, ਉਹ ਸਭ ਬੜੀ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਵਾਗਤ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਰਾਮ ਜੀ ਦੀ ਆਉਂਦੀਆਂ ਆਦਰ-ਸਨਮਾਨ ਨਾਲ ਰਹਿਤ ਸਾਜ-ਸਮਾਨ ਪੇਸ਼ ਕਰਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਆਦਰ ਕੀਤਾ। ਫਿਰ, ਜਦੋਂ ਸਭ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਯੋਗਤਾ ਨੂੰ ਜਾਣ ਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਗਊ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਆਦਿ ਦੇ ਕੇ ਸੰਮਾਨਤ ਕੀਤਾ, ਤਾਂ ਜੋ ਲੋਕ ਰਾਮ ਜੀ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਨੂੰ ਸਮਝਦੇ ਸਨ, ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਨਤਮਸਤਕ ਹੋ ਗਏ। ਜਦ ਰਾਮ ਜੀ ਨੂੰ ਪਤਾ ਲੱਗਿਆ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਚੰਗੇ-ਭਲੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਹਾਲ-ਚਾਲ ਪੁੱਛਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਰਾਮ ਜੀ ਨਿਰਭੈ ਹੋ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਿੱਧਾ-ਸਾਫ਼ ਕਹਿ ਪਏ: "ਉਗ੍ਰਸੇਨ, ਜੋ ਧਰਤੀ ਦੇ ਮਾਲਕ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹੁਕਮ ਨੂੰ ਤੁਸੀਂ ਧੀਰਜ ਨਾਲ ਸੁਣੋ ਅਤੇ ਦੇਰੀ ਨਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਪੂਰਾ ਕਰੋ। ਤੁਸੀਂ ਬੇਸ਼ੱਕ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਹੋ, ਪਰ ਤੁਸੀਂ ਧਰਮਾਤਮਾ ਨੂੰ ਅਧਰਮੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹ ਲਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਹਰਾ ਦਿੱਤਾ। ਮੈਂ ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਦੀ ਏਕਤਾ ਲਈ ਸਹਿੰਦਾ ਹਾਂ।" ਜਦੋਂ ਕੌਰਵਾਂ ਨੇ ਬਲਰਾਮ ਦੇ ਇਹ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ, ਨਿਰਭੀਕ ਅਤੇ ਸ਼ੂਰਵੀਰ ਬਚਨ ਸੁਣੇ, ਉਹ ਉਤਾਵਲੇ ਹੋ ਗਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਹੰਕਾਰ ਵਿੱਚ ਆ ਕੇ ਆਖਿਆ, "ਹੈਰਾਨੀ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ! ਕਾਲ ਦੇ ਅਟੱਲ ਚਲਣ ਨਾਲ, ਜੋ ਚੋਟੀ ਤੇ ਚੜ੍ਹਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਜੁੱਤੀਆਂ ਪਾ ਕੇ ਆਪਣੇ ਸਿਰ 'ਤੇ ਮੋਰ ਪਹਿਨ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਵ੍ਰਿਸ਼ਣੀ, ਜੋ ਸਾਡੇ ਨਾਲ ਹੀ ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਸੰਗਤ ਕਰਦੇ ਆਏ ਹਨ, ਸਾਡੀਆਂ ਖੱਟੀਆਂ, ਬਿਸਤਰੇ, ਅਤੇ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਵੀ ਸਾਂਝੇ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਅਸੀਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਰਾਜਸੀ ਆਸਨ ਵੀ ਦੇ ਦਿੱਤੇ ਹਨ। ਉਹ ਰਾਜਸੀ ਪੰਖਾ, ਚਾਮਰ, ਸ਼ੰਖ, ਚਿੱਟਾ ਛਤਰੀ, ਮੋਰ, ਸਿੰਘਾਸਨ, ਅਤੇ ਸੌਣ ਵਾਲਾ ਬਿਸਤਰਾ—ਇਹ ਸਭ ਸਾਡੀ ਲਾਪਰਵਾਹੀ ਕਰਕੇ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ ਹੈ। ਹੁਣ ਹੋਰ ਨਹੀਂ! ਯਾਦਵਾਂ ਨੂੰ ਰਾਜਸੀ ਆਦਰ ਦੇਣਾ, ਜਿਵੇਂ ਸੱਪ ਨੂੰ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਦੇਣਾ, ਠੀਕ ਨਹੀਂ। ਇਹ ਯਾਦਵ, ਜੋ ਸਾਡੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਵਧੇਰੇ ਹੋਏ, ਅੱਜ ਸਾਨੂੰ ਹੀ ਆਦੇਸ਼ ਦੇ ਰਹੇ ਹਨ, ਬੇਸ਼ਰਮੀ ਨਾਲ। ਇੰਦਰ ਵੀ, ਭੀਸ਼ਮ, ਦ੍ਰੋਣ, ਅਰਜੁਨ ਆਦਿ ਕੌਰਵਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਵੀ, ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਸਿੰਘ ਵਾਂਗ, ਜੋ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ, ਉਹ ਜਬਰਦਸਤੀ ਨਹੀਂ ਲੈ ਸਕਦੇ।" ਸ਼੍ਰੀ ਬਾਦਰਾਯਣ ਨੇ ਆਖਿਆ: "ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਣ, ਖਾਨਦਾਨ ਅਤੇ ਧਨ ਦੇ ਹੰਕਾਰ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਹੰਕਾਰੀ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ। ਭਾਰਤਾਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ, ਉਹ ਰਾਮ ਜੀ ਨਾਲ ਰੁਖ਼ਾ ਬੋਲ ਕੇ, ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਚਲੇ ਗਏ।" ਜਦ ਬਲਰਾਮ ਨੇ ਕੌਰਵਾਂ ਦੀ ਮੰਦਤਾ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਉਪਹਾਸ ਸੁਣੇ, ਤਾਂ ਅਚੁਤ (ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ), ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹੋਏ, ਹੱਸਦੇ ਹੋਏ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਬੋਲਣ ਲੱਗ ਪਏ: "ਇਹ ਮੰਦਬੁੱਧੀ, ਅਹੰਕਾਰੀ ਲੋਕ ਸ਼ਾਂਤੀ ਨਹੀਂ ਚਾਹੁੰਦੇ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਸਹਿਣਸ਼ੀਲਤਾ ਵੀ ਸਜ਼ਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਪਸ਼ੂਆਂ ਲਈ ਡੰਡਾ। ਮੈਂ ਤਾਂ ਇੱਥੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਲੈ ਕੇ ਆਇਆ ਸੀ, ਯਾਦਵਾਂ ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇ ਗੁੱਸੇ ਨੂੰ ਠੰਢਾ ਕਰਕੇ। ਪਰ ਇਹ ਝਗੜਾਲੂ, ਮੰਦਬੁੱਧੀ ਲੋਕ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਮੇਰੀ ਅਣਦੇਖੀ ਕਰਦੇ ਰਹੇ, ਅਹੰਕਾਰ ਵਿੱਚ ਭਰੇ ਹੋਏ।" "ਕੀ ਉਗ੍ਰਸੇਨ, ਜੋ ਭੋਜ, ਵ੍ਰਿਸ਼ਣੀ ਤੇ ਅੰਧਕਾਂ ਦੇ ਸੁਪ੍ਰਭੂ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇੰਦਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਲੋਕਪਾਲ ਵੀ ਮੰਨਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਰਾਜਸੀ ਆਸਨ ਦੇ ਯੋਗ ਨਹੀਂ? ਜਿਸ ਨੇ ਸੁਧਰਮਾ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ, ਪਾਰਿਜਾਤ ਵ੍ਰਿੱਖ ਅਮਰ ਲੋਕ ਤੋਂ ਲਿਆ, ਉਹ ਰਾਜਸੀ ਆਸਨ ਦੇ ਯੋਗ ਨਹੀਂ? ਜਿਸ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੀ ਲਕਸ਼ਮੀ ਆਪ ਸੇਵਾ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਰਾਜਸੀ ਆਦਰ ਦੇ ਯੋਗ ਨਹੀਂ? ਜਿਸ ਦੇ ਚਰਨ-ਚਰਨ ਦੀ ਧੂੜ ਸਾਰੇ ਲੋਕਪਾਲਾਂ ਦੇ ਮੋਰਾਂ 'ਤੇ ਵੱਸਦੀ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤੀਨ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਤੀਨ ਮਹਾਨ ਦੇਵਤਿਆਂ—ਬਰਹਮਾ, ਸ਼ਿਵ ਤੇ ਮੈਂ ਆਪ—ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਮੰਨਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਰਾਜਸੀ ਆਸਨ ਦੇ ਲਾਇਕ ਨਹੀਂ?" "ਵ੍ਰਿਸ਼ਣੀ ਉਹ ਧਰਤੀ ਦਾ ਆਨੰਦ ਮਾਣਦੇ ਹਨ ਜੋ ਕੌਰਵਾਂ ਨੇ ਦਿੱਤੀ ਸੀ, ਜਦਕਿ ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਜੁੱਤੀ ਸਮਝਦੇ ਹਾਂ ਤੇ ਕੌਰਵਾਂ ਨੂੰ ਸਿਰ ਦਾ ਮੋਰ। ਹੇ, ਜੋ ਧਨ ਦੇ ਹੰਕਾਰ ਵਿੱਚ ਚੂਰ ਹੋਣ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਰੁੱਖੀਆਂ, ਗਲਤ ਬੋਲੀਆਂ ਕੌਣ ਸਹਿ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝਾ ਸਕਦਾ ਹੈ?" ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਬਲਰਾਮ ਜੀ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਆ ਗਏ ਤੇ ਐਲਾਨ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, "ਅੱਜ ਮੈਂ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਕੌਰਵਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਕਰਾਂਗਾ!" ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣਾ ਹਲ ਉਠਾਇਆ ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸਾੜਨ ਵਾਲੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਉੱਠ ਖੜੇ ਹੋਏ। ਹਲ ਦੀ ਨੋਕ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਹਸਤਿਨਾਪੁਰ ਸ਼ਹਿਰ ਨੂੰ ਚੀਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੂੰ ਗੰਗਾ ਵੱਲ ਖਿੱਚਣ ਲੱਗ ਪਏ। ਸ਼ਹਿਰ ਗੰਗਾ ਵਿੱਚ ਕਿਸ਼ਤੀ ਵਾਂਗ ਘੁੰਮਣ ਲੱਗ ਪਿਆ, ਕੌਰਵਾਂ ਨੇ ਜਦ ਇਹ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੇਖੀ, ਉਹ ਡਰ ਅਤੇ ਘਬਰਾਹਟ ਵਿੱਚ ਆ ਗਏ। ਜੀਵਨ ਦੀ ਆਸ ਵਿੱਚ, ਕੌਰਵਾਂ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਸਮੇਤ ਰਾਮ ਜੀ ਦੀ ਸ਼ਰਣ ਆ ਗਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਅਤੇ ਸੰਬਾ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਕਰਕੇ, ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ: "ਹੇ ਰਾਮ, ਸਭ ਕੁਝ ਧਾਰਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ। ਸਾਨੂੰ ਮਾਫ ਕਰ ਦਿਉ, ਅਸੀਂ ਮੂਰਖ ਤੇ ਭਟਕੇ ਹੋਏ ਹਾਂ। ਤੁਸੀਂ ਹੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ, ਪਾਲਣਾ ਅਤੇ ਸੰਹਾਰ ਦੇ ਅਸਲੀ ਕਾਰਣ ਹੋ। ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਗਿਆਨੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਤੁਹਾਡਾ ਖੇਡ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਹੀ, ਹੇ ਅੰਤਹੀਨ, ਹਜ਼ਾਰ ਸਿਰਾਂ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਖੇਡਦੇ ਹੋ। ਜਦ ਸੰਸਾਰ ਲੀਨ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਦ ਵੀ ਤੁਸੀਂ ਹੀ ਰਹਿ ਜਾਂਦੇ ਹੋ।" "ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਤੁਹਾਡਾ ਗੁੱਸਾ ਵੀ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਲਈ ਹੈ, ਨ ਕਿ ਵੈਰ ਜਾਂ ਇਰਖਾ ਕਰਕੇ। ਤੁਸੀਂ ਸਤੋਗੁਣੀ ਹੋ ਕੇ, ਸਦਾ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦੇ ਹੋ। ਹੇ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਆਤਮਾ, ਸਭ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਦੇ ਧਾਰਕ, ਅਵਿਨਾਸ਼ੀ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਰਚਨਹਾਰ, ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦੇ ਹਾਂ ਤੇ ਤੁਹਾਡੀ ਸ਼ਰਣ ਆਏ ਹਾਂ।" ਸ਼ੁਕਦੇਵ ਜੀ ਨੇ ਆਖਿਆ: "ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ਼ਰਣ ਆਏ, ਡਰੇ ਹੋਏ ਤੇ ਕੰਬਦੇ ਕੌਰਵਾਂ ਨੂੰ ਬਲਰਾਮ ਜੀ ਨੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ ਨਿਸ਼ਚਿੰਤਤਾ ਬਖ਼ਸ਼ੀ ਅਤੇ ਆਖਿਆ, 'ਡਰੋ ਨਾ।'" ਦੁਰਯੋਧਨ ਨੇ ਭੇਟ ਵਜੋਂ ਸੱਠ ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਹਾਥੀ ਅਤੇ ਬਾਰਾਂ ਹਜ਼ਾਰ ਘੋੜੇ ਦਿੱਤੇ। ਉਸ ਨੇ ਛੇ ਹਜ਼ਾਰ ਸੋਨੇ ਦੇ ਰਥ, ਜੋ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੇ ਸਨ, ਅਤੇ ਹਜ਼ਾਰ ਨੌਕਰਾਣੀਆਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਗਲ ਵਿਚ ਹਾਰ ਨਹੀਂ ਸਨ, ਦਿੱਤੀਆਂ। ਬਲਰਾਮ ਜੀ ਨੇ ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਸਵੀਕਾਰ ਕੀਤਾ, ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਤੇ ਪੁੱਤਰੀ-ਵਹੂ ਸਮੇਤ, ਦੋਸਤਾਂ ਵੱਲੋਂ ਆਦਰ ਪਾ ਕੇ, ਵਾਪਸ ਚਲੇ ਗਏ। ਫਿਰ ਹਲਾਯੁਧ (ਬਲਰਾਮ) ਆਪਣੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਪਰਵੇਸ਼ ਕਰੇ, ਆਪਣੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਲਈ ਪਿਆਰ ਭਰੀ ਹਿਰਦੇ ਨਾਲ। ਯਾਦਵਾਂ ਦੀ ਸਭਾ ਵਿੱਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕੌਰਵਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਸਭ ਕਰਤੱਬ ਸੁਣਾਏ। ਅੱਜ ਵੀ, ਉਹ ਸ਼ਹਿਰ, ਜਿਸ ਉੱਤੇ ਰਾਮ ਜੀ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦਾ ਨਿਸ਼ਾਨ ਹੈ, ਗੰਗਾ ਦੇ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਉੱਚਾ ਖੜਾ ਹੈ, ਜੋ ਹਰ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਦਿੱਸਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ, ਉੱਤਰ ਭਾਗ, ਦਸਵੇਂ ਸਕੰਧ ਦੇ 'ਹਸਤਿਨਾਪੁਰ ਨੂੰ ਹਲ ਨਾਲ ਖਿੱਚਣ ਦੁਆਰਾ ਸੰਕਰਸ਼ਣ ਦੀ ਜਿੱਤ' ਨਾਮਕ ਅਠਾਹਠਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਸਮਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ, ਅੱਗੇ ਸ਼੍ਰੀ ਸੁਕਦੇਵ ਜੀ ਆਖਦੇ ਹਨ: "ਜਦ ਨਾਰਦ ਜੀ ਨੇ ਸੁਣਿਆ ਕਿ ਨਰਕਾਸੁਰ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਸਤ੍ਰੀਆਂ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰ ਲਿਆ, ਉਹ ਇਹ ਸਭ ਦੇਖਣ ਲਈ ਉਤਸੁਕ ਹੋ ਗਏ। ਇਹ ਹੈਰਾਨੀ ਦੀ ਗੱਲ ਸੀ ਕਿ ਇਕ ਹੀ ਸਰੀਰ ਨਾਲ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੇ ਇੱਕ ਹੀ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਅੱਠ ਹਜ਼ਾਰ ਦੋ ਸੌ ਔਰਤਾਂ ਨਾਲ, ਹਰ ਇੱਕ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਵਿਆਹ ਕਰ ਲਿਆ।