ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਭਾਗਵਤਪੁਰਾਣਮ੍

ਕੁਰੂ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਮ, ਯਾਦਵ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਉਸ ਨੌਜਵਾਨ ਨੂੰ ਜਦੋਂ ਕੁਰੁਆਂ ਨੇ ਮਾਰਿਆ, ਤਾਂ ਉਹ ਇਸ ਬੇਇਨਸਾਫੀ ਨੂੰ ਕਦੇ ਵੀ ਬਰਦਾਸ਼ਤ ਨਾ ਕਰ ਸਕਿਆ, ਬਿਲਕੁਲ ਉਸ ਸ਼ੇਰ ਵਾਂਗ ਜੋ ਛੋਟੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸਾਹਮਣੇ ਨਾ ਝਲਦਾ। ਉਸ ਮਹਾਨ ਯੋਧੇ ਨੇ ਆਪਣਾ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਧਨੁਸ਼ ਚੜ੍ਹਾਇਆ ਤੇ ਕਰਣ ਸਮੇਤ ਛੇ ਰਥੀ ਯੋਧਿਆਂ ਨੂੰ ਇਕੋ ਸਮੇਂ ਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਘਾਇਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਫਿਰ, ਚਾਰ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਚਾਰ ਘੋੜਿਆਂ ਨੂੰ, ਇਕ-ਇਕ ਤੀਰ ਨਾਲ ਚਾਰ ਸਾਰਥੀਆਂ ਨੂੰ, ਤੇ ਵੱਡੇ ਧਨੁਧਾਰੀ ਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਵਾਰਿਆ। ਉਸ ਦੀ ਇਸ ਸ਼ੂਰਵੀਰਤਾ ਲਈ ਸਭ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਆਦਰ ਸਹਿਤ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਕੀਤੀ। ਪਰ ਫਿਰ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਰਥ-ਰਹਿਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ—ਚਾਰ ਘੋੜਿਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ, ਇਕ ਸਾਰਥੀ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ, ਤੇ ਉਸ ਦਾ ਧਨੁਸ਼ ਵੀ ਕੱਟ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਮੁਸ਼ਕਲ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਬੰਨ੍ਹ ਕੇ ਤੇ ਰਥ-ਰਹਿਤ ਕਰ ਕੇ, ਜਿੱਤ ਹਾਸਲ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕੁਰੁਆਂ ਨੇ ਉਸ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਧੀ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਆਪਣੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਏ। ਜਦ ਨਾਰਦ ਨੇ ਇਹ ਘਟਨਾ ਵ੍ਰਿਸ਼ਣੀਆਂ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ, ਤਾਂ ਉਹ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਭਰ ਗਏ। ਉਗ੍ਰਸੇਨ ਦੇ ਆਦੇਸ਼ 'ਤੇ, ਉਹ ਕੁਰੁਆਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਜਾਣ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਕਰਨ ਲੱਗੇ। ਪਰ ਬਲਰਾਮ ਜੀ ਨੇ, ਜੋ ਸਦਾ ਵਿਵਾਦਾਂ ਦੇ ਨਾਸਕ ਹਨ, ਹਥਿਆਰਬੰਦ ਵ੍ਰਿਸ਼ਣੀ ਨੇਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕੀਤਾ ਤੇ ਕੁਰੁਆਂ ਅਤੇ ਵ੍ਰਿਸ਼ਣੀਆਂ ਵਿਚਕਾਰ ਟਕਰਾਵ ਨਹੀਂ ਹੋਣ ਦਿੱਤਾ। ਬਲਰਾਮ ਜੀ ਚਮਕਦਾਰ ਰਥ 'ਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਹੋਏ, ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਵਾਂਗ ਤਾਰਿਆਂ ਵਿਚ, ਹਸਤਿਨਾਪੁਰ ਪਹੁੰਚੇ। ਉੱਥੇ, ਉਹ ਗਜਾਹਵਯਾ ਨਾਂਕ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਬਾਹਰੀ ਬਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਟਿਕੇ ਅਤੇ ਉਧਵ ਨੂੰ ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਹਾਲ-ਚਾਲ ਪੁੱਛਣ ਲਈ ਭੇਜਿਆ। ਉਧਵ ਨੇ ਅੰਬਿਕਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਭੀਸ਼ਮ, ਦ੍ਰੋਣ, ਬਾਹਲਿਕ ਅਤੇ ਦੁਰਯੋਧਨ ਆਦਿ ਨੂੰ ਰਿਵਾਜ ਮੁਤਾਬਕ ਨਮਸਕਾਰ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀ ਤੇ ਬਲਰਾਮ ਜੀ ਦੇ ਆਉਣ ਦੀ ਸੂਚਨਾ ਦਿੱਤੀ। ਜਦ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਸੁਣਿਆ ਕਿ ਬਲਰਾਮ, ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪਿਆਰੇ ਮਿੱਤਰ ਹਨ, ਆ ਪਹੁੰਚੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਹ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਏ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਆਦਰ ਸਤਿਕਾਰ ਕੀਤਾ ਤੇ ਸ਼ੁਭ ਉਪਹਾਰ ਲੈ ਕੇ ਮਿਲਣ ਆਏ। ਮਿਲਣ ਵੇਲੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਗਾਂ ਅਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਪਾਣੀ ਭੇਟ ਕੀਤੀ; ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਨੂੰ ਜਾਣਦੇ ਸਨ, ਉਹ ਬਲਰਾਮ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਚ ਝੁਕ ਗਏ। ਆਪਣਿਆਂ ਦੀ ਖੈਰੀਅਤ ਸੁਣ ਕੇ ਤੇ ਕੁਸ਼ਲਤਾ ਪੁੱਛ ਕੇ, ਬਲਰਾਮ ਜੀ ਨੇ ਨਿਡਰਤਾ ਨਾਲ ਇਹ ਬੋਲ ਕਹੇ, "ਉਗ੍ਰਸੇਨ, ਜੋ ਧਰਤੀ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ ਹਨ, ਉਹ ਜੋ ਆਦੇਸ਼ ਦੇਣ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਚਿੱਤ ਨੂੰ ਅਡੋਲ ਰੱਖ ਕੇ ਤੁਰੰਤ ਪੂਰਾ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਬਹੁਤ ਹੋ ਕੇ ਵੀ, ਇਕ ਧਰਮੀ ਨੂੰ ਅਧਰਮ ਨਾਲ ਜਿੱਤ ਕੇ ਬੰਨ੍ਹ ਲਿਆ। ਮੈਂ ਇਹ ਸਿਰਫ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਦੀ ਏਕਤਾ ਲਈ ਸਹਿਣ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹਾਂ।" ਕੁਰੁਆਂ ਨੇ, ਜਦ ਬਲਰਾਮ ਦੇ ਇਹ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ, ਉਤਸ਼ਾਹ ਅਤੇ ਸ਼ੂਰਤਾ ਭਰੇ ਬੋਲ ਸੁਣੇ, ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਪਣੀ ਤਾਕਤ ਵਰਗੇ ਸਨ, ਉਹ ਉਤਸ਼ਕ ਹੋਏ। "ਹੈਰਾਨੀ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ! ਸਮੇਂ ਦੇ ਅਟੱਲ ਚੱਕਰ ਵਿੱਚ, ਜੋ ਉੱਤਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਜੁੱਤੀ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਉਸ ਦੇ ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਤਾਜ ਹੈ।" ਉਹ ਆਖਣ ਲੱਗੇ, "ਇਹ ਵ੍ਰਿਸ਼ਣੀ, ਜੋ ਅਸੀਂ ਹੀਰਿਆਂ ਵਾਂਗ ਪਾਲੇ, ਹੁਣ ਸਾਡੇ ਨਾਲ ਬਰਾਬਰ ਹੋ ਗਏ ਹਨ, ਸਾਡੇ ਨਾਲ ਸੌਂਦੇ, ਬੈਠਦੇ, ਖਾਂਦੇ ਹਨ। ਅਸੀਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਰਾਜਸੀ ਆਸਨ ਦਿੱਤੇ।" "ਉਹ ਪੱਖਾ, ਚੌਰੀ, ਸ਼ੰਖ, ਚਿੱਟਾ ਛਤਰੀ, ਤਾਜ, ਸਿੰਘਾਸਨ ਤੇ ਪਲੰਗ—all ਸਾਡੇ ਅਣਡਿੱਠੇ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲੇ। ਹੁਣ ਕਾਫੀ ਹੋ ਗਿਆ! ਯਾਦਵਾਂ ਨੂੰ ਸਾਡੀ ਰਹਿਮਤ ਨਾਲ ਮਿਲੇ ਰਾਜਸੀ ਸਨਮਾਨ, ਜਿਵੇਂ ਸੰਪ ਨੂੰ ਅੰਮ੍ਰਿਤ। ਅੱਜ ਉਹ ਯਾਦਵ ਸਾਨੂੰ ਹੀ ਆਦੇਸ਼ ਦੇ ਰਹੇ ਹਨ, ਲਾਜ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੀ।" "ਭੀਸ਼ਮ, ਦ੍ਰੋਣ, ਅਰਜੁਨ ਆਦਿ ਵਰਗੇ ਕੁਰੁਆਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਇੰਦਰ ਵੀ, ਜੋ ਦਿੱਤਾ ਨਾ ਜਾਵੇ, ਉਹ ਕਿਵੇਂ ਛੀਨ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਜੰਗਲ ਵਿਚ ਸ਼ੇਰ ਸ਼ਿਕਾਰ ਲੈ ਜਾਵੇ?" ਸ਼੍ਰੀ ਬਾਦਰਾਯਣ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਨ, ਕੁਲ ਅਤੇ ਧਨ ਦੇ ਮਾਣ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਹੰਕਾਰੀ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ। ਬਲਰਾਮ ਨਾਲ ਰੁੱਖੀ ਗੱਲਾਂ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਗੈਰ-ਸੰਸਕਾਰਵਾਨ ਲੋਕ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਘੁੱਸ ਗਏ। ਕੁਰੁਆਂ ਦੀ ਦੁਸ਼ਟਤਾ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਤੀਖੇ ਬੋਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਅਚੁਤ (ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ) ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਭਰ ਗਏ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸ਼ਕਲ ਵੇਖਣ ਯੋਗ ਨਾ ਰਹੀ, ਤੇ ਉਹ ਹੱਸਦੇ ਹੋਏ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉਲਟ-ਸਿੱਧਾ ਆਖਣ ਲੱਗੇ। "ਇਹ ਦੁਸ਼ਟ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਮਾਣ ਨਾਲ ਭਰੇ, ਸ਼ਾਂਤੀ ਨਹੀਂ ਚਾਹੁੰਦੇ; ਇਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਸ਼ਾਂਤੀ ਰੋਕਣੀ, ਜਿਵੇਂ ਪਸ਼ੂਆਂ ਲਈ ਲਾਠੀ। ਮੈਂ ਇੱਥੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਲਈ ਆਇਆ, ਯਾਦਵਾਂ ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੂੰ ਵੀ ਸ਼ਾਂਤ ਕੀਤਾ। ਪਰ ਇਹ ਮੰਦਬੁੱਧੀ, ਝਗੜਾਲੂ, ਦੁਸ਼ਟ ਮੁੜ ਮੁੜ ਮੈਨੂੰ ਅਣਸੁਣ ਕਰਦੇ ਤੇ ਅਪਮਾਨਿਤ ਬੋਲ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ।" "ਕੀ ਉਗ੍ਰਸੇਨ ਮਹਾਨ ਪ੍ਰਭੂ ਨਹੀਂ, ਜੋ ਭੋਜ, ਵ੍ਰਿਸ਼ਣੀ ਤੇ ਅੰਧਕਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇੰਦਰ ਤੇ ਹੋਰ ਲੋਕਪਾਲ ਵੀ ਮੰਨਦੇ ਹਨ? ਜਿਸ ਨੇ ਸੁਧਰਮਾ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਇਆ, ਪਾਰਿਜਾਤ ਵ੍ਰਿਖ ਅਮਰ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਲਿਆ, ਉਹ ਰਾਜ ਆਸਨ ਦੇ ਅਯੋਗ ਨਹੀਂ। ਜਿਸ ਦੇ ਚਰਨਾਂ 'ਚ ਸ੍ਰੀ ਲਕਸ਼ਮੀ ਆਪ ਸੇਵਾ ਕਰਦੀ, ਉਹ ਕੀ ਰਾਜਸੀ ਸਨਮਾਨ ਦੇ ਅਯੋਗ ਹੈ? ਜਿਸ ਦੇ ਚਰਨ ਰਜ ਨੂੰ ਲੋਕਪਾਲਾਂ ਦੇ ਤਾਜ ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਚੁੱਕਦੇ, ਜਿਸ ਦੀ ਪੂਜਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪਵਿੱਤਰ ਸਥਾਨ ਵਾਂਗ ਹੁੰਦੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਅੰਸ਼ ਵੀ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਸ਼ਿਵ ਤੇ ਮੈਂ ਹਾਂ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਲਕਸ਼ਮੀ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਸੇਵਾ ਕਰਦੀ—ਉਸ ਲਈ ਰਾਜ ਆਸਨ ਕਿੱਥੇ?" "ਵ੍ਰਿਸ਼ਣੀ ਉਹ ਧਰਤੀ ਭੋਗ ਰਹੇ ਹਨ ਜੋ ਕੁਰੁਆਂ ਨੇ ਦਿੱਤੀ ਸੀ, ਅਸੀਂ ਜੁੱਤੀ ਵਾਂਗ, ਤੇ ਕੁਰੁ ਤਾਜ ਵਾਂਗ? ਪਰ, ਜੋ ਧਨ ਦੇ ਮਾਣ ਵਿੱਚ ਮਸਤ ਹੋਣ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਰੁੱਖੀਆਂ, ਬੇਤੁਕੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਕੌਣ ਸਹਿ ਸਕਦਾ ਜਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝਾ ਸਕਦਾ?" ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਬਲਰਾਮ ਜੀ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਚੀਕੇ, "ਅੱਜ ਮੈਂ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਕੌਰਵਾਂ ਤੋਂ ਖਾਲੀ ਕਰ ਦਿਆਂਗਾ!" ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣਾ ਹਲ ਫੜਿਆ ਤੇ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸਾੜ ਦੇਣ ਵਾਂਗ ਉੱਠ ਖੜੇ ਹੋਏ। ਹਲ ਦੀ ਨੋਕ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਹਸਤਿਨਾਪੁਰ ਸ਼ਹਿਰ ਨੂੰ ਚੀਰ ਦਿੱਤਾ ਤੇ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਗੰਗਾ ਵੱਲ ਘਸੀਟਣ ਲੱਗ ਪਏ। ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਸ਼ਹਿਰ ਗੰਗਾ ਵਿੱਚ ਵਗਣ ਲੱਗਾ, ਜਿਵੇਂ ਕਿਸੇ ਭੰਵਰੇ ਵਿੱਚ ਨੌਕਾ ਘੁੰਮਦੀ ਹੋਵੇ, ਕੁਰੁਆਂ ਨੇ ਇਹ ਦੇਖਿਆ ਤੇ ਡਰ ਨਾਲ ਕੰਬ ਗਏ। ਆਪਣੀ ਜਾਨ ਬਚਾਉਣ ਲਈ, ਕੌਰਵਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਸਮੇਤ, ਲਕਸ਼ਮਣਾ ਤੇ ਸੰਬਾ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਕਰਕੇ, ਬਲਰਾਮ ਜੀ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਸ਼ਰਨ ਲਈ। ਉਹ ਬੇਨਤੀ ਕਰਨ ਲੱਗੇ, "ਹੇ ਰਾਮ, ਸਭ ਦੇ ਆਧਾਰ, ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ। ਸਾਨੂੰ ਮਾਫ ਕਰ ਦਿਓ, ਅਸੀਂ ਮੂਰਖ ਤੇ ਭਟਕੇ ਹੋਏ ਹਾਂ।" "ਤੁਸੀਂ ਹੀ ਨਿਰਭਰ ਰਹਿਤ, ਸ੍ਰਿਜਣ, ਪਾਲਣ ਤੇ ਲੀਨਤਾ ਦੇ ਕਾਰਣ ਹੋ। ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਗਿਆਨੀ ਆਖਦੇ ਹਨ ਕਿ ਸੰਸਾਰ ਤੁਹਾਡਾ ਖੇਡ ਹੈ, ਤੇ ਤੁਸੀਂ ਹੀ ਖਿਡਾਰੀ ਹੋ।" "ਤੁਸੀਂ ਹੀ, ਹੇ ਅੰਤ ਰਹਿਤ, ਹਜ਼ਾਰ ਸਿਰਾਂ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਖੇਡਦੇ ਹੋ; ਤੇ ਆਖਰ ਵਿਲੀਨ ਸਮੇਂ, ਜਦ ਸਭ ਕੁਝ ਤੁਹਾਡੇ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋ ਜਾਂਦਾ, ਤਦ ਕੇਵਲ ਤੁਸੀਂ ਹੀ ਰਹਿ ਜਾਂਦੇ ਹੋ।" "ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਤੁਹਾਡਾ ਗੁੱਸਾ ਦੁਨੀਆਂ ਨੂੰ ਸਿਖਾਉਣ ਲਈ ਹੈ, ਨਫ਼ਰਤ ਜਾਂ ਈਰਖਾ ਲਈ ਨਹੀਂ; ਤੁਸੀਂ ਸਤਗੁਣ ਧਾਰੀ ਹੋ, ਸਦਾ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਚਿੰਤਤ ਰਹਿੰਦੇ ਹੋ।