ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਭਾਗਵਤਪੁਰਾਣਮ੍

ਜਦੋਂ ਬਲਰਾਮ ਜੀ ਨੇ ਆਪਣਾ ਗਦਾ ਚਲਾਇਆ, ਹੋਰ ਰਾਜੇ—ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬਾਂਹ, ران ਅਤੇ ਸਿਰ ਟੁੱਟੇ ਹੋਏ, ਅਤੇ ਲਹੂ ਨਾਲ ਲਪੇ ਹੋਏ ਸਨ—ਡਰ ਕੇ ਭੱਜ ਗਏ। ਰੁਕਮੀ, ਜੋ ਰੁਕਮਣੀ ਦਾ ਭਰਾ ਸੀ, ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। ਹਰਿ—ਯਾਨੀ ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ—ਇਸ ਮੌਕੇ ਤੇ, ਰੁਕਮਣੀ ਅਤੇ ਬਲਰਾਮ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਪਿਆਰ ਦੇ ਟੁੱਟਣ ਦੇ ਡਰ ਨਾਲ, ਨਾ ਤਾਂ ਇਸ ਕੰਮ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕੀਤੀ, ਨਾ ਹੀ ਨਿੰਦਾ। ਫਿਰ, ਅਨਿਰੁੱਧ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਵਧੂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਰਥ ਉੱਤੇ ਬਿਠਾ ਕੇ, ਰਾਮ ਅਤੇ ਦਸ਼ਾਰ੍ਹਾ ਲੋਕ, ਮਧੁਸੂਦਨ ਦੀ ਛਾਂ ਹੇਠ, ਆਪਣੇ ਮਨੋਰਥ ਪੂਰੇ ਕਰਕੇ, ਭੋਜਕਟ ਤੋਂ ਕੁਸ਼ਾਸਥਲੀ ਵਲ ਰਵਾਨਾ ਹੋ ਗਏ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਰਾਜਾ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: "ਯਾਦਵਾਂ ਵਿਚੋਂ ਪ੍ਰਧਾਨ ਨੇ ਬਾਣਾ ਦੀ ਧੀ ਊਸ਼ਾ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਹਰਿ ਅਤੇ ਸ਼ੰਕਰ ਵਿਚਕਾਰ ਭਿਆਨਕ ਯੁੱਧ ਹੋਇਆ। ਹੇ ਮਹਾਨ ਯੋਗੀ, ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਸਾਰੀ ਕਥਾ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਸੁਣਾਉਣ ਦੇ ਯੋਗ ਹੋ।" ਸ਼੍ਰੀ ਸੁਕਦੇਵ ਜੀ ਨੇ ਕਹਿਆ: "ਬਾਣਾ, ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਬਲੀ ਦੇ ਸੌ ਪੁੱਤਰਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸੀ—ਉਹੀ ਬਲੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਵਾਮਨ ਰੂਪ ਵਾਲੇ ਹਰਿ ਨੂੰ ਧਰਤੀ ਦਾਨ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਬਾਣਾ, ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਸ਼ਿਵ ਦਾ ਭਗਤ, ਸਨਮਾਨਿਤ, ਦਾਨੀ, ਬੁਧੀਮਾਨ, ਸੱਚ ਵਿਚ ਅਡੋਲ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਵਚਨਾਂ ਤੇ ਪੱਕਾ ਸੀ।" "ਇਹ ਸੋਣਿਤਾ ਨਾਮਕ ਸੁੰਦਰ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿਚ ਰਾਜ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਸ਼ੰਭੂ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਉਸ ਦੇ ਸਾਥੀ ਅਮਰ ਲੋਕਾਂ ਵਾਂਗ ਹੀ ਸੀ। ਆਪਣੀਆਂ ਹਜ਼ਾਰ ਬਾਂਹਾਂ ਨਾਲ, ਉਹ ਰੁਦ੍ਰ ਨੂੰ ਤਾਂਡਵ ਨ੍ਰਿਤ ਵਿੱਚ ਸੰਗੀਤ ਵਜਾ ਕੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰਦਾ ਸੀ।" "ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਭਗਤਾਂ ਨੂੰ ਆਸਰਾ ਅਤੇ ਪ੍ਰੇਮ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਮੰਗਿਆ ਹੋਇਆ ਵਰ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ, ਬਾਣਾ ਨੇ ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸ਼ਹਿਰ ਦਾ ਰਖਵਾਲਾ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ।" "ਇੱਕ ਵਾਰੀ, ਆਪਣੀ ਤਾਕਤ ਦੇ ਨਸ਼ੇ ਵਿਚ, ਉਹ ਗਿਰਿਸ਼ਾ ਦੇ ਕੋਲ ਗਿਆ, ਉਸ ਦੇ ਕਮਲ ਪੈਰ ਛੂਹੇ, ਆਪਣੇ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੇ ਕਿਰਤਨ ਨਾਲ।" "ਉਸ ਨੇ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ: 'ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਮਹਾਦੇਵ! ਤੁਸੀਂ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਗੁਰੂ ਅਤੇ ਮਾਲਕ ਹੋ, ਅਪੂਰਨ ਇੱਛਾ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਹੋ, ਅਤੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਨੂੰ ਅਮਰ ਲੋਕ ਵੀ ਪੂਜਦੇ ਹਨ।'" "'ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ ਹਜ਼ਾਰ ਬਾਂਹਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ, ਪਰ ਹੁਣ ਇਹ ਮੇਰੇ ਲਈ ਵੱਡਾ ਭਾਰ ਬਣ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੇ ਬਿਨਾ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਲੜਨ ਜੋਗ ਨਹੀਂ ਪਾਇਆ।'" "'ਯੁੱਧ ਦੀ ਇੱਛਾ ਵਿਚ, ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਬਾਂਹਾਂ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਖੁਰਚਿਆ, ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਦੇ ਹਾਥੀਆਂ ਨਾਲ ਲੜਿਆ, ਪਹਾੜਾਂ ਨੂੰ ਰੋੜਾ, ਪਰ ਉਹ ਵੀ ਡਰ ਕੇ ਭੱਜ ਗਏ।'" "ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਗੁੱਸੇ ਵਿਚ ਕਿਹਾ: 'ਜਦੋਂ ਤੇਰਾ ਝੰਡਾ ਟੁੱਟੇਗਾ, ਹੇ ਮੂਰਖ, ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਜੋਗ ਲੜਾਕੂ ਨੂੰ ਪਾਵੇਂਗਾ, ਜੋ ਤੇਰੀ ਅਹੰਕਾਰ ਨੂੰ ਠੰਢਾ ਕਰੇਗਾ।'" "ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਗਿਆ ਮਿਲੀ, ਬਾਣਾ ਮਗਨ ਹੋ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਿਚ ਗਿਆ, ਗਿਰਿਸ਼ਾ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦੀ ਉਡੀਕ ਕਰਦਾ, ਆਪਣੀ ਹੀ ਤਾਕਤ ਦੇ ਨਾਸ ਦੀ ਉਮੀਦ ਵਿਚ।" "ਉਸ ਦੀ ਇੱਕ ਧੀ ਸੀ, ਊਸ਼ਾ, ਜਿਸ ਨੇ ਇੱਕ ਸੁਪਨੇ ਵਿਚ ਪ੍ਰਦਯੁਮਨਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨਾਲ ਮਿਲਾਪ ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਕੀਤਾ—ਉਹ ਸੁੰਦਰ ਨੌਜਵਾਨ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਹ ਕਦੇ ਵੇਖਿਆ ਜਾਂ ਸੁਣਿਆ ਨਹੀਂ ਸੀ।" "ਉਸ ਨੂੰ ਨਾ ਵੇਖ ਕੇ, ਉਹ ਆਪਣੀਆਂ ਸਹੇਲੀਆਂ ਵਿਚ ਉਠੀ, ਚਿੰਤਿਤ ਅਤੇ ਲੱਜਤ, 'ਕਿਤੇ ਹੋ, ਪਿਆਰੇ?' ਕਹਿ ਕੇ ਉਲਾਹਾ ਦਿੱਤਾ।" "ਬਾਣਾ ਦਾ ਮੰਤਰੀ ਕੁੰਭਾਂਡਾ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਧੀ ਚਿਤ੍ਰਲੇਖਾ, ਊਸ਼ਾ ਦੀ ਸਹੇਲੀ, ਨੇ ਸਹੇਲੀਆਂ ਵਿਚ ਉਸ ਤੋਂ ਪੁੱਛਿਆ:" "'ਤੂੰ ਕਿਸ ਨੂੰ ਲੱਭ ਰਹੀ ਹੈ, ਹੇ ਸੁੰਦਰ ਭਰਵਾਂ ਵਾਲੀ? ਕਿਹੜਾ ਨੌਜਵਾਨ ਤੇਰੇ ਮਨ ਵਿਚ ਹੈ? ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ, ਅਜੇ ਤੱਕ ਕਿਸੇ ਨੇ ਤੇਰਾ ਹੱਥ ਨਹੀਂ ਫੜਿਆ।'" "ਉਸ ਨੇ ਦੱਸਿਆ: 'ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਸੁਪਨੇ ਵਿਚ ਇੱਕ ਨੌਜਵਾਨ ਦੇਖਿਆ—ਕਾਲਾ, ਕਮਲ-ਨੇਤ੍ਰ, ਪੀਲੇ ਵਸਤ੍ਰਾਂ ਵਾਲਾ, ਵੱਡੀਆਂ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਲਾ—ਜੋ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਮਨ ਨੂੰ ਮੋਹ ਲੈਣ ਵਾਲਾ ਹੈ।'" "'ਮੈਂ ਉਸ ਪਿਆਰੇ ਨੂੰ ਲੱਭ ਰਹੀ ਹਾਂ, ਜਿਸ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੇ ਹੋਠਾਂ ਦਾ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਪਿਲਾਇਆ, ਪਰ ਫਿਰ, ਮੈਨੂੰ ਚਾਹ ਕੇ, ਕਿਤੇ ਗਾਇਬ ਹੋ ਗਿਆ, ਮੈਨੂੰ ਦੁਖ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿਚ ਸੁੱਟ ਗਿਆ।'" "ਚਿਤ੍ਰਲੇਖਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: 'ਜੇ ਤੇਰੀ ਮੰਦਭਾਗਿਆ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚ ਲਿਖੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਮੈਂ ਇਸ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਾਂਗੀ। ਦੱਸ, ਇਹ ਮੋਹਣ ਵਾਲਾ ਕੌਣ ਹੈ, ਮੈਂ ਉਹਨੂੰ ਤੇਰੇ ਕੋਲ ਲਿਆਵਾਂਗੀ।'" "ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹਿ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਦੇਵ, ਗੰਧਰਵ, ਸਿੱਧ, ਚਰਣ, ਸੱਪ, ਦੈਤ, ਵਿਦ੍ਯਾਧਰ, ਯਕਸ਼ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੀਆਂ ਆਕਿਰਤੀਆਂ ਬਣਾਈਆਂ।" "ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿਚ, ਉਸ ਨੇ ਵ੍ਰਿਸ਼ਣੀਆਂ, ਸ਼ੂਰਾ, ਅਨਕਦੁੰਦੁਭੀ, ਅਤੇ ਪ੍ਰਦਯੁਮਨਾ ਦੀ ਆਕਿਰਤੀ ਬਣਾਈ। ਰਾਮ ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਦੀ ਆਕਿਰਤੀ ਬਣਾਉਂਦਿਆਂ, ਉਹ ਲੱਜਾ ਵਿਚ ਪੈ ਗਈ।" "ਜਦੋਂ ਅਨਿਰੁੱਧ ਦੀ ਆਕਿਰਤੀ ਵੇਖੀ, ਉਸ ਨੇ ਸ਼ਰਮ ਨਾਲ ਮੂੰਹ ਥੱਲੇ ਕਰ ਲਿਆ; ਮੁਸਕਰਾ ਕੇ, ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, 'ਇਹ, ਇਹ ਹੈ।'" "ਇਹ ਸਮਝ ਕੇ, ਚਿਤ੍ਰਲੇਖਾ, ਜੋ ਯੋਗਿਨੀ ਸੀ ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਦੀ ਪੋਤਰੀ, ਅਕਾਸ਼ ਰਾਹੀਂ, ਰਾਜਾ, ਦਵਾਰਕਾ ਪਹੁੰਚੀ, ਜੋ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਹੇਠ ਸੀ।" "ਉਥੇ, ਯੋਗਿਕ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ, ਉਸ ਨੇ ਪ੍ਰਦਯੁਮਨਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਅਨਿਰੁੱਧ, ਜੋ ਸੁੰਦਰ ਬਿਸਤਰ ਤੇ ਸੋ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਲਿਆ, ਅਤੇ ਸ਼ੋਣਿਤਪੁਰ ਵਿਚ ਆਪਣੀ ਸਹੇਲੀ ਨੂੰ ਵਿਖਾ ਦਿੱਤਾ।" "ਉਸ ਸੁੰਦਰ ਨਾਇਕ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਊਸ਼ਾ ਨੇ ਖੁਸ਼ੀ ਭਰੇ ਚਿਹਰੇ ਨਾਲ, ਅਨਿਰੁੱਧ ਦੇ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਿਚ ਆਨੰਦ ਲਿਆ, ਜੋ ਹੋਰਾਂ ਲਈ ਪਹੁੰਚਣ ਅਸੰਭਵ ਸੀ।" "ਉਹ ਉਤਮ ਵਸਤ੍ਰਾਂ, ਹਾਰ, ਸੁਗੰਧ, ਧੂਪ, ਦੀਵੇ, ਆਸਨ, ਪੀਣ, ਖਾਣ, ਵਿਅੰਜਨ ਅਤੇ ਸੇਵਾ ਭਰਿਆ ਬੋਲਾਂ ਨਾਲ ਆਦਰਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।" "ਕੁਆਰੀ ਦੇ ਮਹਲ ਵਿਚ ਲੁਕਿਆ ਹੋਇਆ, ਊਸ਼ਾ ਦੀ ਵਧਦੀ ਪ੍ਰੀਤ ਨਾਲ ਹਮੇਸ਼ਾ ਘਿਰਿਆ, ਅਨਿਰੁੱਧ, ਜਿਸ ਦੇ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਊਸ਼ਾ ਵਲ ਮੋਹੀਆਂ ਹੋਈਆਂ, ਦਿਨ-ਰਾਤ ਦੀ ਉਡਾਣ ਦਾ ਪਤਾ ਨਾ ਲੱਗਾ।" "ਜਦੋਂ ਉਹ ਯਾਦਵ ਨਾਇਕ ਵਲੋਂ ਆਨੰਦਤ ਹੋਈ, ਆਪਣੀਆਂ ਵ੍ਰਤਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਹੋਈ, ਮਹਲ ਦੇ ਰਖਵਾਲਿਆਂ ਨੇ ਸੁਖਮ ਲਕੜੀਆਂ ਰਾਹੀਂ, ਉਸ ਨੂੰ ਪਛਾਣ ਲਿਆ।" "ਰਖਵਾਲਿਆਂ ਨੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ: 'ਅਸੀਂ ਤੇਰੀ ਧੀ ਵਿਚ ਸ਼ੱਕੀ ਵਿਹਾਰ ਦੇਖਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਪਰਿਵਾਰ ਲਈ ਲਾਜ਼ ਆਈ ਹੈ।'" "'ਅਸੀਂ ਉਸ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ ਕਿ ਇਹ ਕੁਆਰੀ, ਜਿਸ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੈ, ਕਿਸੇ ਨੌਜਵਾਨ ਵਲੋਂ ਅਪਵਿਤ੍ਰ ਹੋ ਗਈ।'" "ਬਾਣਾ, ਆਪਣੀ ਧੀ ਦੀ ਬਦਨਾਮੀ ਸੁਣ ਕੇ, ਦੁਖੀ ਹੋਇਆ, ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਕੁਆਰੀ ਦੇ ਮਹਲ ਵਿਚ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਯਾਦਵ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ।" "ਉਸ ਨੇ ਇੱਛਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਸੰਸਾਰ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਸੁੰਦਰ, ਕਾਲੇ ਰੰਗ, ਪੀਲੇ ਵਸਤ੍ਰ, ਕਮਲ-ਨੇਤ੍ਰ, ਵੱਡੀਆਂ ਬਾਂਹਾਂ, ਚਮਕਦੇ ਕੁੰਡਲ, ਘੁੰਮਰ ਵਾਲੇ ਵਾਲ, ਮੁਸਕਾਨ ਭਰੇ ਚਿਹਰੇ ਵਾਲੇ, ਅਨਿਰੁੱਧ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ।" "ਉਹ ਆਪਣੀ ਪਿਆਰੀ ਨਾਲ ਪਾਸਾ ਖੇਡ ਰਿਹਾ ਸੀ; ਊਸ਼ਾ, ਉਸ ਲਈ ਉਤਸੁਕ, ਆਪਣੇ ਸਰੀਰ ਤੇ ਕੁੰਕੁਮ ਲੱਗੀ ਮਾਲਾ ਪਾਈ ਹੋਈ, ਅਤੇ ਅਨਿਰੁੱਧ ਨੇ ਜੈਸਮਿਨ ਦੀ ਮਾਲਾ ਬਾਂਹ ਵਿਚ ਫੜੀ ਹੋਈ ਸੀ। ਉਹਦੇ ਕੋਲ ਬੈਠਾ ਵੇਖ ਕੇ, ਬਾਣਾ ਹੈਰਾਨ ਰਹਿ ਗਿਆ।" "ਮਾਧਵ ਦੇ ਦੁਸ਼ਮਣ ਰਖਵਾਲਿਆਂ ਅਤੇ ਫੌਜਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਹੋਏ, ਅਨਿਰੁੱਧ ਨੇ ਆਪਣਾ ਗਦਾ ਚੁੱਕਿਆ, ਤੇ ਤਿਆਰ ਹੋ ਗਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਮੌਤ ਆਪਣਾ ਦੰਡ ਚੁੱਕ ਕੇ ਖੜਾ ਹੋਵੇ, ਮਾਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ।" "ਜੋ ਉਸ ਨੂੰ ਫੜਨ ਆਏ, ਅਨਿਰੁੱਧ ਨੇ, ਜਿਵੇਂ ਸੂਰਾਂ ਦਾ ਮੁਖੀ ਕੁਤਿਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰਦਾ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਿੱਟਿਆ; ਮਾਰੇ ਜਾ ਰਹੇ ਲੋਕ ਮਹਲ ਤੋਂ ਭੱਜ ਗਏ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਿਰ, ران ਅਤੇ ਬਾਂਹਾਂ ਟੁੱਟੀਆਂ ਹੋਈਆਂ।" "ਫਿਰ, ਬਾਣਾ ਦੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਪੁੱਤਰ ਨੇ, ਸੱਪਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਰੱਸੀਆਂ ਨਾਲ, ਅਨਿਰੁੱਧ ਨੂੰ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਹੀ ਸੈਨਿਕਾਂ ਨੂੰ ਗੁੱਸੇ ਵਿਚ ਮਾਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਬਾਂਹ ਲਿਆ। ਊਸ਼ਾ, ਦੁੱਖ ਅਤੇ ਵਿਅਕੁਲਤਾ ਨਾਲ, ਉਸ ਨੂੰ ਬਾਂਹਿਆ ਵੇਖ ਕੇ, ਅੱਖਾਂ ਵਿਚ ਹੰਜੂ ਲੈ ਕੇ ਰੋਈ।" "ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, 'ਅਨਿਰੁੱਧ ਦਾ ਬਾਂਹਿਆ ਜਾਣਾ' ਨਾਮਕ ਬਾਹਠਵੀਂ ਅਧਿਆਇ, ਸ਼੍ਰੀਮਦ ਭਾਗਵਤਮ ਦੇ ਦਸਵੇਂ ਸਕੰਧ ਵਿਚ, ਉੱਤਮ ਵੈਰਾਗੀਆਂ ਦੀ ਧਾਰਾ ਵਿਚ, ਸਮਾਪਤ ਹੋਈ।" "ਸ਼੍ਰੀ ਸੁਕਦੇਵ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਹੇ ਭਾਰਤ ਵੰਸ਼ੀ, ਜਦੋਂ ਅਨਿਰੁੱਧ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਨਜ਼ਰ ਨਹੀਂ ਆਏ, ਚਾਰ ਮਹੀਨੇ ਉਹਨਾਂ ਲਈ, ਲਗਾਤਾਰ ਦੁਖ ਵਿਚ, ਲੰਘ ਗਏ।