ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਭਾਗਵਤਪੁਰਾਣਮ੍

ਇੱਕ ਵਾਰ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਰੁਕਮਣੀ ਜੀ, ਜੋ ਸੁੰਦਰਤਾ ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਮੀ ਦਾ ਰੂਪ ਸੀ, ਆਪਣੇ ਇਲਾਵਾ ਹੋਰ ਕੋਈ ਆਸਰਾ ਨਾ ਰੱਖਦੀ ਹੋਈ, ਆਪਣੇ ਪ੍ਰੀਤਮ ਦੇ ਰੂਪ ਨੂੰ ਹੀ ਅਪਣਾ ਲੈ ਕੇ, ਉਸ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਖੜੀ ਸੀ। ਹਰੀ ਜੀ, ਆਪਣੇ ਘੁੰਘਰਾਲੂ ਵਾਲਾਂ, ਚਮਕਦਾਰ ਕਣਠੀ, ਕੰਨਾਂ ਵਿਚ ਕੁੰਡਲ ਅਤੇ ਮਿੱਠੜੀ ਮੁਸਕਾਨ ਨਾਲ, ਉਸ ਦੀ ਥਾਂ ਤੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਕੇ ਹੌਲੀ ਹੌਲੀ ਹੱਸਦੇ ਹੋਏ ਬੋਲ ਪਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਹੇ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ! ਤੈਨੂੰ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਰਖਵਾਲੇ, ਵੱਡੇ ਵੱਡੇ ਰਾਜੇ—ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਸ਼ਕਤੀ, ਦੌਲਤ, ਸੁੰਦਰਤਾ, ਦਾਨ ਅਤੇ ਬਲ ਸੀ—ਚਾਹੁੰਦੇ ਸਨ। ਪਰ ਤੂੰ ਉਹਨਾਂ ਸਾਰੇ ਰਾਜਿਆਂ ਨੂੰ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸ਼ਿਸੁਪਾਲ ਵਰਗੇ ਅਹੰਕਾਰੀ ਰਾਜਿਆਂ ਨੂੰ ਵੀ, ਅਪਣੇ ਭਰਾ ਤੇ ਪਿਤਾ ਵਲੋਂ ਦਿੱਤੇ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਅਸਵੀਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਸਮਾਨ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਚੁਣਿਆ? ਹੇ ਸੁੰਦਰ ਭਵਨ ਵਾਲੀ, ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਡਰ ਕਰਕੇ, ਤੂੰ ਸਮੁੰਦਰ ਨੂੰ ਆਸਰਾ ਬਣਾਇਆ, ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀਆਂ ਨੂੰ ਦੁਸ਼ਮਣ ਬਣਾਇਆ ਅਤੇ ਰਾਜਸੀ ਆਸਨ ਛੱਡ ਦਿੱਤੇ। ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ, ਜਿਹੜੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਉਹਨਾਂ ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਰਸਤਾ ਅਣਜਾਣ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਦੁੱਖ ਹੀ ਪਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਅਸੀਂ ਤਾਂ ਸਦਾ ਹੀ ਨਿਰਧਨ ਹਾਂ, ਨਿਰਧਨਾਂ ਦੇ ਹੀ ਪਿਆਰੇ ਹਾਂ, ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਪਤਲੀ ਕਮਰ ਵਾਲੀ, ਅਮੀਰ ਔਰਤਾਂ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਮੈਨੂੰ ਨਹੀਂ ਚੁਣਦੀਆਂ। ਵਿਆਹ ਤੇ ਮਿੱਤਰਤਾ ਉਹਨਾਂ ਵਿਚ ਹੀ ਠੀਕ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਦੌਲਤ, ਜਨਮ, ਬਲ, ਸੁੰਦਰਤਾ ਤੇ ਪਦਵੀ ਇੱਕੋ ਜਿਹੀ ਹੋਵੇ; ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਹੇਠਲੇ ਵਿਚ ਕਦੇ ਨਹੀਂ। ਹੇ ਵਿਦਰਭ ਦੀ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ, ਇਹ ਸਮਝੇ ਬਿਨਾਂ, ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਚੁਣ ਲਿਆ—ਜਿਸ ਵਿਚ ਕੋਈ ਗੁਣ ਨਹੀਂ—ਜਿਸ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਫਕਤ ਘੁੰਮਣ ਵਾਲੇ ਸੰਨਿਆਸੀ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ, ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਸਮਾਨ ਕਿਸੇ ਖ਼ਤਰੀ ਵੀਰ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰ ਲੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਤੈਨੂੰ ਦੁਨੀਆ ਤੇ ਪਰਲੋਕ ਵਿੱਚ ਭਲਾ ਹੋਵੇਗਾ। ਸ਼ਿਸੁਪਾਲ, ਸ਼ਾਲਵ, ਜਰਾਸੰਧ, ਦੰਤਵਕ੍ਰ, ਤੇ ਹੋਰ ਰਾਜੇ, ਹੇ ਪਤਲੀ ਜੰਘ ਵਾਲੀ, ਮੇਰੇ ਵਿਰੋਧੀ ਹਨ, ਤੇ ਤੇਰਾ ਵੱਡਾ ਭਰਾ ਰੁਕਮੀ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਹੇ ਭਲੀ ਔਰਤ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਇੱਥੇ ਲਿਆਇਆ, ਤਾਂ ਜੋ ਉਹਨਾਂ ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਅਹੰਕਾਰ ਨੂੰ ਚੁਰ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਬਲ ਦੇ ਨਸ਼ੇ ਵਿਚ ਚੂਰ ਸਨ, ਨਿਮਰ ਕਰ ਸਕਾਂ, ਤੇ ਧਰਮ ਦੇ ਭਲੇ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਔਕਾਤ ਦੱਸ ਸਕਾਂ। ਅਸਲ ਵਿਚ, ਮੈਂ ਨਿਰਲੇਪ ਹਾਂ, ਨਾ ਮੈਨੂੰ ਪਤਨੀ, ਨਾ ਪੁੱਤਰ, ਨਾ ਸੁਖ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ; ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿਚ ਪੂਰਾ ਹਾਂ, ਮੇਰਾ ਘਰ ਤਾਂ ਇਕ ਰਿਵਾਜ ਵਾਂਗ ਹੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਕੋਈ ਚਾਨਣ ਨਹੀਂ। ਸ਼ੁਕਦੇਵ ਜੀ ਆਖਦੇ ਹਨ ਕਿ, ਇੰਝ ਆਖ ਕੇ, ਪ੍ਰਭੂ ਚੁੱਪ ਹੋ ਗਏ। ਉਹ ਰੁਕਮਣੀ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਅਟੁੱਟ ਪਿਆਰ ਮੰਨਦੇ ਸਨ, ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਅਹੰਕਾਰ ਦਾ ਅੰਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਜਦੋਂ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਨੇ, ਆਪਣੇ ਪਿਆਰੇ ਤੋਂ, ਪਹਿਲੀ ਵਾਰੀ ਇੰਝ ਕਠੋਰ ਬੋਲ ਕਹੇ, ਤਾਂ ਰਾਣੀ ਡਰ ਗਈ, ਉਸ ਦਾ ਹਿਰਦਾ ਕੰਬ ਗਿਆ, ਉਹ ਗਹਿਰੀ, ਅਟੁੱਟ ਉਦਾਸੀ ਵਿਚ ਡੁੱਬ ਗਈ ਤੇ ਰੋਣ ਲੱਗ ਪਈ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਲਾਲ ਲਾਲ ਨਖਾਂ ਵਾਲੇ ਸੁੰਦਰ ਪੈਰ ਨਾਲ ਜ਼ਮੀਨ ਉੱਤੇ ਲਕੀਰਾਂ ਖਿੱਚੀਆਂ, ਉਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਅੰਜਨ ਨਾਲ ਰੰਗੀਆਂ ਹੰਝੂ ਵਹਿ ਰਹੇ ਸਨ, ਕੇਸਰ ਲੱਗੀਆਂ ਛਾਤੀਆਂ ਹੰਝੂਆਂ ਨਾਲ ਭਿੱਜ ਗਈਆਂ, ਸਿਰ ਝੁਕਾ ਕੇ, ਗਹਿਰੀ ਵਿਆਕੁਲਤਾ ਨਾਲ, ਉਸ ਦੀ ਅਵਾਜ਼ ਰੁੱਕ ਗਈ। ਉਸ ਦਾ ਮਨ ਦੁੱਖ, ਡਰ ਤੇ ਸੋਗ ਨਾਲ ਨਾਸ ਹੋ ਗਿਆ, ਹਥੋਂ ਚੂੜੀ ਲੁੜਕ ਗਈ, ਪੱਖਾ ਹੱਥੋਂ ਡਿੱਗ ਪਿਆ, ਸਰੀਰ ਤੇ ਮਨ ਭੁੱਲ ਗਏ, ਤੇ ਉਹ ਅਚਾਨਕ ਬੇਹੋਸ਼ ਹੋ ਗਈ, ਜਿਵੇਂ ਪਵਨ ਲੱਗਣ ਨਾਲ ਕੇਲਾ ਦਾ ਰੁੱਖ ਢਹਿ ਪੈਂਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੇ ਵਾਲ ਖੁਲ ਗਏ। ਇਹ ਦੇਖ ਕੇ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਜੀ, ਜੋ ਆਪਣੀ ਪ੍ਰੇਮਿਕਾ ਦੇ ਪਿਆਰ ਵਿਚ ਬੰਨ੍ਹੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਅੰਦਰਲੇ ਪ੍ਰੇਮ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾ ਜਾਣਦੇ ਹੋਏ, ਦਇਆ ਨਾਲ ਭਰ ਗਏ। ਉਹ ਤੁਰੰਤ ਸੋਫੇ ਤੋਂ ਉਤਰੇ, ਚੌਥੇ ਭੁਜਾ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਚੁੱਕਿਆ, ਉਸ ਦੇ ਵਾਲ ਠੀਕ ਕੀਤੇ, ਤੇ ਆਪਣੇ ਕੌਮਲ ਹੱਥ ਨਾਲ ਉਸ ਦਾ ਚਿਹਰਾ ਪੂੰਝਿਆ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਤੋਂ ਹੰਝੂ ਪੂੰਝ ਕੇ, ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਭਿੱਜੀਆਂ ਛਾਤੀਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਪੂੰਝਿਆ, ਤੇ ਆਪਣੀ ਬਾਂਹ ਵਿਚ ਲੈ ਕੇ, ਉਸ ਨੂੰ, ਜੋ ਕੇਵਲ ਉਸ ਦੀ ਹੀ ਭਗਤ ਸੀ, ਢਾੜਸ ਦਿੱਤੀ। ਜੋ ਪ੍ਰਭੂ ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਸ ਦੁਖੀ ਨਾਰੀ ਨੂੰ ਦਇਆ ਨਾਲ ਸਾਂਤਵਨਾ ਦਿੱਤੀ; ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਸ ਦਾ ਮਨ ਅਹੰਕਾਰ ਤੇ ਖੇਡ ਵਿਚ ਭੁਲਾਇਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਪਰ ਉਹ ਐਸੇ ਸੋਗ ਦੀ ਹਕਦਾਰ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਪ੍ਰਭੂ, ਜੋ ਸਤਜਨਾਂ ਦੇ ਆਸਰੇ ਹਨ, ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਮਨਾ ਲਿਆ। ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਹੇ ਵਿਦਰਭ ਦੀ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ, ਗੁੱਸਾ ਨਾ ਕਰ; ਮੈਂ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਨਿਸਚਲ ਭਗਤੀ ਰੱਖਦੀ ਹੈਂ। ਤੇਰੇ ਮਿੱਠੇ ਬੋਲ ਸੁਣਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਕੇ, ਮੈਂ ਕੇਵਲ ਖੇਡ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਹੇ ਸੁੰਦਰਿ। ਮੈਂ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ ਕਿ ਤੇਰਾ ਚਿਹਰਾ ਵੇਖਾਂ, ਜਦੋਂ ਤੇਰੇ ਹੌਂਠ ਪ੍ਰੇਮ ਨਾਲ ਕੰਬਦੇ ਹਨ, ਤੇਰੀਆਂ ਲਾਲ ਲਾਲ ਅੱਖਾਂ ਮੈਨੂੰ ਤੱਕਦੀਆਂ ਹਨ, ਤੇ ਭੌਂਹਾਂ ਵਿਚ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਗੁੱਸਾ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਘਰੇਲੂ ਜੀਵਨ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ, ਹੇ ਲਜਜਤ ਅਤੇ ਸੁੰਦਰਿ, ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਲਾਭ ਇਹੀ ਹੈ ਕਿ ਆਪਣੀ ਪ੍ਰੇਮਿਕਾ ਨਾਲ ਪ੍ਰੇਮ ਭਰੀ ਗੱਲਾਂ ਕਰ ਸਕਣ।" ਸ਼ੁਕਦੇਵ ਜੀ ਆਖਦੇ ਹਨ ਕਿ, ਪ੍ਰਭੂ ਵਲੋਂ ਇੰਝ ਮਨਾਉਣ ਤੇ, ਰੁਕਮਣੀ ਜੀ ਨੂੰ ਸਮਝ ਆ ਗਈ ਕਿ ਪ੍ਰਭੂ ਦੇ ਬਚਨ ਮਜ਼ਾਕ ਸਨ, ਤੇ ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਿਆਰੇ ਵਲੋਂ ਛੱਡੇ ਜਾਣ ਦਾ ਡਰ ਛੱਡ ਬੈਠੀ। ਉਸ ਨੇ ਪ੍ਰਭੂ ਦੇ ਚਿਹਰੇ ਵੱਲ ਪ੍ਰੇਮ ਭਰੀ ਨਜ਼ਰ ਨਾਲ ਤੱਕਿਆ, ਨਮ੍ਰਤਾ ਨਾਲ ਮਿੱਠੀ ਮੁਸਕਾਨ ਨਾਲ, ਭਾਰਤ ਵੰਸ਼ੀ ਰਾਜਾ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ, ਵੱਡੇ ਪੁਰਸ਼ ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ। ਰੁਕਮਣੀ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਹਾਂ, ਹੇ ਕਮਲ ਨੈਨਾ! ਜੋ ਤੁਸੀਂ ਆਖਿਆ, ਓਹ ਸੱਚ ਹੈ। ਮੈਂ ਤਾਂ ਅਣਗੁਣੀ ਤੇ ਅਗਿਆਨੀ ਹਾਂ, ਤੁਸੀਂ ਤਾਂ ਸਰਵ-ਸੰਪੰਨ ਪ੍ਰਭੂ ਹੋ, ਆਪਣੀ ਮਹਿਮਾ ਵਿਚ ਹੀ ਮਸਤ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ। ਹੇ ਮਹਾਬਾਹੂ, ਤੁਸੀਂ ਸਭ ਗੁਣਾਂ ਵਿਚ ਵੱਸਦੇ ਹੋ, ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜਦੇ ਨਹੀਂ, ਜਿਵੇਂ ਸਮੁੰਦਰ ਲਹਿਰਾਂ ਹੇਠਾਂ ਨਿਰਲੇਪ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਇੰਦਰੀਆਂ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹੋ, ਪਰ ਭਗਤਾਂ ਲਈ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ, ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਹਿਰਦੇ ਵਿਚੋਂ ਅਗਿਆਨਤਾ ਦਾ ਹਨੇਰਾ ਦੂਰ ਕਰਦੇ ਹੋ। ਤੁਹਾਡੇ ਚਰਨਾਂ ਦਾ ਰਾਹ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਮਾਣਿਆ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਤੇ ਪਸ਼ੂਆਂ ਲਈ ਸਮਝਣਾ ਔਖਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਤੁਹਾਡੇ ਕਰਮ ਸੰਸਾਰਕ ਸਮਝ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹਨ। ਕੇਵਲ ਜਿਹੜੇ ਤੁਹਾਡਾ ਪਿੱਛਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਓਹੀ ਤੁਹਾਡੀ ਮਰਜ਼ੀ ਨੂੰ ਸਮਝ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਤੁਸੀਂ ਅਸਲ ਵਿਚ ਨਿਰਮੋਹ ਹੋ, ਕਿਉਂਕਿ ਤੁਸੀਂ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਹੋਰ ਕੁਝ ਨਹੀਂ। ਵੱਡੇ ਵੱਡੇ ਵੀ ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਿਵੇਦਨ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਜਿਹੜੇ ਲਾਲਚ ਤੇ ਮਾਇਆ ਵਿਚ ਅੰਨ੍ਹੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਉਹ ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ। ਤੁਹਾਨੂੰ ਵੱਡੇ ਵੀ ਪਿਆਰੇ ਹਨ, ਤੇ ਤੁਸੀਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ। ਤੁਸੀਂ ਮਨੁੱਖੀ ਜੀਵਨ ਦੇ ਸਭ ਲਕੜਾਂ ਤੇ ਫਲਾਂ ਦੇ ਰੂਪ ਹੋ; ਗਿਆਨੀ ਲੋਕ ਤੁਹਾਨੂੰ ਚਾਹ ਕੇ ਸਭ ਕੁਝ ਛੱਡ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਤੁਹਾਡੀ ਸੰਗਤ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਹੀ ਠੀਕ ਹੈ, ਨਾ ਕਿ ਉਹਨਾਂ ਲਈ ਜੋ ਮਰਦ-ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਸੁਖ-ਦੁੱਖ ਵਿਚ ਹੀ ਲੀਨ ਹਨ। ਤੁਹਾਡੀ ਵਡਿਆਈ ਉਹ ਰਿਸ਼ੀ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕ੍ਰੋਧ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ। ਤੁਸੀਂ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਆਤਮਾ ਤੇ ਆਤਮਾਵਾਂ ਦੇ ਦਾਤਾ ਹੋ—ਮੈਂ ਇੰਜ ਸੁਣਿਆ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਤੁਹਾਡੀ ਭੌਂਹ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਤੇ ਸ਼ਿਵ ਵੀ ਆਪਣੀਆਂ ਵਰਦਾਨਾਂ ਤੋਂ ਵੰਚਿਤ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਹੋਰਾਂ ਦੀ ਤਾਂ ਗੱਲ ਹੀ ਕੀ। ਹੇ ਗਦਾ ਦੇ ਵੱਡੇ ਭਰਾ, ਤੁਹਾਡੇ ਬਚਨ ਤਾਂ ਸੁਸਤ ਜਾਪਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੀ ਧਨੁਸ਼ ਦੀ ਟੰਕਾਰ ਨਾਲ ਰਾਜਿਆਂ ਨੂੰ ਭਜਾ ਦਿੱਤਾ ਤੇ ਮੈਨੂੰ ਲੈ ਆਏ, ਜਿਵੇਂ ਸਿੰਘ ਆਪਣਾ ਹਿੱਸਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਡਰ ਕਰਕੇ ਹੀ ਮੈਂ ਸਮੁੰਦਰ ਨੂੰ ਆਸਰਾ ਬਣਾਇਆ ਸੀ। ਤੁਾਨੂੰ ਚਾਹ ਕੇ, ਕਮਲ ਨੈਨਾ, ਅੰਬਰਿਸ਼, ਨਹੁਸ਼, ਗਿਆ ਵਰਗੇ ਮਹਾਨ ਰਾਜੇ ਆਪਣੇ ਰਾਜ ਪੱਤਣ ਛੱਡ ਕੇ ਜੰਗਲਾਂ ਨੂੰ ਚਲੇ ਗਏ; ਪਰ ਜਿਹੜੇ ਇੱਥੇ ਹੀ ਰਹਿ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਤੁਹਾਡਾ ਰਾਹ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਲੈਂਦੇ? ਜਿਹੜਾ ਕੋਈ ਤੁਹਾਡੇ ਚਰਨਾਂ ਦੀ ਖੁਸ਼ਬੂ, ਜੋ ਭਗਤਾਂ ਵਲੋਂ ਗਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਮੁਕਤੀ ਦਿੰਦੀ ਹੈ, ਸੁੰਘ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਹੋਰ ਕਿਉਂ ਆਸਰਾ ਲਵੇ? ਆਮ ਮਨੁੱਖ, ਜੋ ਮਾਇਆ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਅੰਨ੍ਹੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਉਹ ਲਕਸ਼ਮੀ ਦੇ ਨਿਵਾਸ, ਗੁਣਾਂ ਦੇ ਖਜਾਨੇ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਅਣਡਿੱਠਾ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ, ਸਭ ਸੰਸਾਰਾਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਨੂੰ, ਜਿਵੇਂ ਚਾਹੀਦਾ ਸੀ, ਪੂਜਿਆ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਹੀ ਇਸ ਜਨਮ ਤੇ ਪਰਲੋਕ ਦੇ ਮਨੋਰਥ ਪੂਰੇ ਕਰਦੇ ਹੋ। ਜਦ ਤੱਕ ਮੈਂ ਜਨਮ-ਮਰਨ ਦੇ ਚੱਕਰ ਵਿਚ ਭਟਕਦੀ ਹਾਂ, ਤੁਹਾਡੇ ਚਰਨ ਹੀ ਮੇਰਾ ਆਸਰਾ ਹੋਣ, ਕਿਉਂਕਿ ਤੁਸੀਂ ਸੱਚ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਦੇ ਹੋ। ਹੇ ਅਚੁਤ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਘਰਾਂ ਵਿਚ, ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਮਰਦ, ਤੁਹਾਡੇ ਚਰਨਾਂ ਦੀ ਮਹਿਮਾ, ਜੋ ਸ਼ਿਵ ਤੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀ ਸਭਾ ਵਿਚ ਗਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਨਹੀਂ ਸੁਣਦੇ, ਉਹ ਤਾਂ ਗਧੇ, ਗਾਂ, ਘੋੜੇ, ਬਿੱਲੀਆਂ ਜਾਂ ਨੌਕਰ ਵਰਗੇ ਹਨ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਜੀਵਨ ਦਾ ਕੀ ਲਾਭ? ਜਿਹੜੀ ਮੂਰਖ ਔਰਤ, ਜਿਸ ਨੇ ਤੁਹਾਡੇ ਚਰਨਾਂ ਦੀ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਸੁਗੰਧ ਨਹੀਂ ਸੁੰਘੀ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਹੀ ਪਿਆਰਾ ਮੰਨਦੀ ਹੈ—ਜਿਸ ਦਾ ਸਰੀਰ ਚਮੜੀ, ਵਾਲ, ਨਖ, ਮਾਸ, ਹੱਡੀਆਂ, ਲਹੂ, ਕੀੜੇ, ਗੰਦ, ਬਲਗਮ, ਪਿੱਤ ਤੇ ਹਵਾ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ—ਇੱਕ ਚਲਦੀ ਫਿਰਦੀ ਲਾਸ਼। ਹੇ ਕਮਲ ਨੈਨਾ, ਮੈਨੂੰ ਤੁਹਾਡੇ ਚਰਨਾਂ ਵਿਚ ਭਗਤੀ ਮਿਲੇ, ਕਿਉਂਕਿ ਤੁਸੀਂ ਆਪ ਵਿਚ ਪੂਰੇ ਹੋ, ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਵੱਖਰਾ ਨਹੀਂ ਮੰਨਦੇ। ਜਦੋਂ ਉਮਰ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨਾਲ, ਰਜੋ ਗੁਣ ਵਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ ਤੱਕਦੇ ਹੋ, ਓਹੀ ਸਾਡੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਕਿਰਪਾ ਹੈ। ਹੇ ਮਧੁਸੂਦਨ, ਮੈਨੂੰ ਤੁਹਾਡੇ ਬਚਨ ਝੂਠੇ ਨਹੀਂ ਲੱਗਦੇ। ਅਕਸਰ ਕੁਆਰੀ ਕੁੜੀ ਦਾ ਪਿਆਰ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਲਈ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਕਦੇ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਲਈ। ਇੱਕ ਵਿਅਭਿਚਾਰੀ ਵਿਆਹੀ ਔਰਤ ਦਾ ਮਨ ਵੀ ਵਾਰ ਵਾਰ ਨਵੇਂ ਵੱਲ ਮੁੜ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਗਿਆਨਵਾਨ ਪੁਰਖ ਨੂੰ ਐਸੀ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਘਾਤੀ ਔਰਤ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ; ਜੇ ਰੱਖੇ, ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਪਾਸਿਆਂ ਤੋਂ ਹੱਥ ਧੋ ਬੈਠਦਾ ਹੈ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਰੁਕਮਣੀ ਜੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਹਿਰਦੇ ਦੀ ਗਹਿਰੀ ਭਗਤੀ ਤੇ ਪ੍ਰੇਮ ਨਾਲ, ਆਪਣੇ ਪ੍ਰਭੂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਜੀ ਅੱਗੇ ਆਪਣੇ ਮਨ ਦੀ ਸਾਰੀਆਂ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਰੱਖ ਦਿੱਤੀਆਂ।