ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਭਾਗਵਤਪੁਰਾਣਮ੍

ਜਦੋਂ ਰੁਕਮਣੀ ਜੀ ਦੀ ਸੌਭਾਗਯਸ਼ਾਲੀ, ਲਜਜਾਵਾਨ, ਸੁੰਦਰ ਮੁਸਕਾਨ ਅਤੇ ਨੈਨਾ ਦੀ ਝਿਝਕ ਭਰੀ ਨਿਗਾਹਾਂ ਦੇਖ ਕੇ, ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਸਾਰੇ ਮਹਾਨ ਵੀਰ ਉਸ ਦੀ ਪ੍ਰੇਮ ਭਾਵਨਾ ਵਿਚ ਮਸਤ ਹੋ ਗਏ। ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਹੋਸ਼ ਉੱਡ ਗਏ, ਸਾਰੇ ਰਾਜੇ ਆਪਣੇ ਹਥਿਆਰ ਹੱਥੋਂ ਛੱਡ ਬੈਠੇ। ਉਹ ਮਹਾਨ ਰਾਜੇ, ਜੋ ਹਾਥੀ, ਰਥਾਂ ਅਤੇ ਘੋੜਿਆਂ ਉੱਤੇ ਸਵਾਰ ਸਨ, ਰੁਕਮਣੀ ਜੀ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਦੀ ਚਲਣ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਸੋਭਾ ਨੂੰ ਹਰਿ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਕਰਦਿਆਂ, ਬੇਹੋਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗ ਪਏ। ਉਹ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਚਲਦੀ ਹੋਈ, ਆਪਣੇ ਕਮਲ ਵਰਗੇ ਪੈਰ ਰੱਖਦੀ ਹੋਈ, ਰੁਕਮਣੀ ਜੀ ਨੇ ਪ੍ਰਭੂ ਵੱਲ ਨਿਗਾਹ ਮਾਰੀ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਖੱਬੇ ਹੱਥ ਦੀ ਉਂਗਲੀ ਨਾਲ ਵਾਲ ਪਾਸੇ ਕਰਦਿਆਂ, ਲਜਜਾ ਨਾਲ ਪਾਸੇ ਦੇਖਿਆ ਅਤੇ ਆਏ ਹੋਏ ਰਾਜਿਆਂ ਵੱਲ ਨਿਗਾਹ ਮਾਰੀ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਰਥ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਰਹੀ ਸੀ, ਅਚੁਤ (ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ) ਨੇ ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਵੈਰੀਆਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਉਸ ਨੂੰ ਫੁਰਤੀ ਨਾਲ ਫੜ ਲਿਆ। ਫਿਰ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਗਰੁੜ ਚਿੰਨ੍ਹ ਵਾਲੇ ਰਥ ਉੱਤੇ ਬਿਠਾ ਕੇ, ਰਾਜਿਆਂ ਦੀ ਪਰਵਾਹ ਨਾ ਕਰਦਿਆਂ, ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਰਾਮ ਦੇ ਆਗੂਪਣ ਹੇਠ, ਸਿੰਘ ਵਾਂਗ ਜੈਕਾਰ ਕਰਦਿਆਂ, ਵੈਰੀਆਂ ਦੀ ਭੀੜ ਵਿਚੋਂ ਆਪਣਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਲੈ ਗਿਆ। ਉਹ ਅਹੰਕਾਰ ਵਾਲੇ ਰਾਜੇ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਜਰਾਸੰਧ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਸਾਥੀ, ਆਪਣੀ ਹਾਰ ਅਤੇ ਇਜ਼ਤ ਗਵਾਉਣ ਨੂੰ ਸਹਿ ਨਾ ਸਕੇ। ਉਹ ਚੀਕ ਮਾਰ ਕੇ ਕਹਿੰਦੇ, "ਹਾਏ! ਸਾਡੀ ਸ਼ਰਮ ਰਹਿ ਗਈ। ਅਸੀਂ ਹਥਿਆਰਬੰਦ ਹੋ ਕੇ ਵੀ ਗਵਾਲਿਆਂ ਕੋਲੋਂ ਲੁੱਟੇ ਗਏ ਹਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਸਿੰਘ ਹੋਰ ਜਾਨਵਰਾਂ ਵਿਚੋਂ ਹਿਰਣ ਲੈ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸਾਰੇ ਰਾਜੇ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੋ ਕੇ, ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਰਥ, ਹਾਥੀ ਤੇ ਘੋੜਿਆਂ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ, ਫੌਜਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਹੋਏ, ਕਮਾਨ ਤਾਣ ਕੇ ਪਿੱਛਾ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਏ। ਜਦ ਉਹ ਆਗੇ ਵਧੇ, ਯਾਦਵ ਸੈਨਾ ਦੇ ਮੁਖੀ, ਆਪਣੇ ਕਮਾਨ ਤਾਣ ਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਖੜੇ ਹੋ ਗਏ। ਜੰਗ ਦੇ ਨਿਪੁੰਨ ਯੋਧੇ, ਘੋੜਿਆਂ, ਹਾਥੀਆਂ ਅਤੇ ਰਥਾਂ ਉੱਤੇ ਸਵਾਰ ਹੋ ਕੇ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਤੀਰਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਵਰਸਾਈ, ਜਿਵੇਂ ਬੱਦਲ ਪਹਾੜਾਂ ਉੱਤੇ ਮੀਂਹ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਜਦ ਰੁਕਮਣੀ ਨੇ ਦੇਖਿਆ ਕਿ ਉਸਦੇ ਪਤੀ ਦੀ ਸੈਨਾ ਤੀਰਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਨਾਲ ਢੱਕ ਗਈ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਡਰ ਅਤੇ ਲਾਜ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਨੈਨਾਂ ਨਾਲ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਵੱਲ ਵੇਖਣ ਲੱਗੀ। ਪ੍ਰਭੂ ਹੱਸ ਕੇ ਕਹਿੰਦੇ, "ਕਮਲ ਨੈਨੀਏ, ਡਰ ਨਾ ਕਰ! ਇਹ ਵੈਰੀ ਫੌਜ ਹੁਣ ਤੇਰੇ ਆਪਣੇ ਹੀ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਦੇ ਹੱਥੋਂ ਨਾਸ਼ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ।" ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਬਲ ਨੂੰ ਸਹਿ ਨਾ ਸਕਦੇ ਹੋਏ, ਗਦ, ਸੰਕਰਸ਼ਣ ਅਤੇ ਹੋਰ ਯਾਦਵ ਵੀਰਾਂ ਨੇ ਲੋਹੇ ਦੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਵੈਰੀਆਂ ਦੇ ਘੋੜੇ, ਹਾਥੀ ਅਤੇ ਰਥਾਂ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਚਰੀਓਟ ਚਲਾਉਣ ਵਾਲਿਆਂ, ਘੋੜਸਵਾਰਾਂ, ਅਤੇ ਹਾਥੀ-ਸਵਾਰਾਂ ਦੇ ਸਿਰ, ਜਿਹਨਾਂ ਉੱਤੇ ਕੰਨ ਵਾਲੇ, ਮੁਕੁਟ ਅਤੇ ਪੱਗਾਂ ਸਨ, ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗ ਪਏ। ਤਲਵਾਰਾਂ, ਗਦਿਆਂ, ਕਮਾਨਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਬਾਂਹਾਂ, ਹਾਥੀ, ਰਾਨਾਂ, ਪੈਰ, ਘੋੜੇ, ਖਚਰ, ਊਠ, ਬੈਲ, ਗਧੇ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਸਿਰ—all ਜੰਗ ਦੇ ਮੈਦਾਨ ਵਿਚ ਡਿੱਗ ਰਹੇ ਸਨ। ਜਦ ਯਾਦਵਾਂ ਨੇ ਜਿੱਤ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਵੈਰੀ ਫੌਜਾਂ ਦਾ ਨਾਸ਼ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਤਾਂ ਜਰਾਸੰਧ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਰਾਜੇ ਮੂੰਹ ਮੋੜ ਕੇ ਭੱਜ ਗਏ। ਉਹ ਸ਼ਿਸੁਪਾਲ ਕੋਲ ਪਹੁੰਚੇ, ਜੋ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਲੁੱਟੇ ਜਾਣ ਕਰਕੇ ਦੁਖੀ, ਚਮਕ ਗੁਆ ਚੁੱਕਾ, ਉਤਸ਼ਾਹਹੀਨ, ਤੇ ਮੂੰਹ ਸੁੱਕਾ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਸਮਝਾਇਆ, "ਹੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਇਹ ਸੋਗ ਛੱਡ ਦੇ! ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਵਿਚ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਵੀ ਸਦਾ ਲਈ ਸੁਖ ਜਾਂ ਦੁੱਖ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ।" "ਜਿਵੇਂ ਲੱਕੜ ਦੀ ਪਤਲੀ ਮਹਿਲਾ ਜਾਦੂਗਰ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਨੱਚਦੀ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਹਰ ਜੀਵ ਪ੍ਰਭੂ ਦੇ ਵੱਸ ਵਿਚ ਆ ਕੇ ਹੀ ਸੁਖ ਅਤੇ ਦੁੱਖ ਕਰਦਾ ਹੈ।" "ਸਤਾਰਾਂ ਦਿਨ ਮੈਂ ਸ਼ੌਰੀ (ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ) ਕੋਲੋਂ ਹਾਰਿਆ, ਪਰ ਅਠਾਰਵੀਂ ਦਿਨ ਮੈਂ ਤੇਈ ਫੌਜਾਂ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਹਰਾਇਆ।" "ਫਿਰ ਵੀ, ਮੈਂ ਕਦੇ ਵੀ ਦੁਖੀ ਜਾਂ ਖੁਸ਼ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਮੈਂ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਸਮੇਂ ਅਤੇ ਨਸੀਬ ਦੇ ਹੱਥੀਂ ਚਲਦਾ ਹੈ।" "ਅੱਜ ਵੀ ਅਸੀਂ ਸਾਰੇ ਮਹਾਨ ਯੋਧਿਆਂ ਦੇ ਮੁਖੀ, ਯਾਦਵਾਂ ਕੋਲੋਂ, ਜੋ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਹੇਠ ਹਨ, ਚਤੁਰਾਈ ਨਾਲ ਹਾਰ ਗਏ ਹਾਂ।" "ਹੁਣ ਸਮਾਂ ਸਾਡੇ ਵੈਰੀਆਂ ਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਸਮਾਂ ਆਪਣੀ ਚਾਲ ਚਲਦਾ ਹੈ; ਜਦ ਸਮਾਂ ਸਾਡੀ ਪੱਖੀ ਹੋਵੇਗਾ, ਅਸੀਂ ਜਿੱਤ ਜਾਵਾਂਗੇ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੋਸਤਾਂ ਵੱਲੋਂ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਹੋ ਕੇ, ਚੇਦੀ ਦੇ ਰਾਜਾ (ਸ਼ਿਸੁਪਾਲ) ਆਪਣੇ ਸਾਥੀਆਂ ਸਮੇਤ ਆਪਣੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵੱਲ ਚਲ ਪਿਆ। ਹੋਰ ਜਿੰਨੇ ਵੀ ਬਚ ਗਏ ਰਾਜੇ, ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਸ਼ਹਿਰ ਨੂੰ ਪਰਤ ਗਏ। ਪਰ ਰੁਕਮੀ, ਜੋ ਆਪਣੀ ਭੈਣ ਦੀ ਰਾਖਸਸੀ ਵਿਆਹ ਰਾਹੀਂ ਹੋਈ ਸ਼ਾਦੀ ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨਾਲ ਵੈਰ ਰੱਖਦਾ ਸੀ, ਉਹ ਆਪਣੀ ਫੌਜ ਲੈ ਕੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਹੋ ਲਿਆ। ਰੁਕਮੀ ਗੁੱਸੇ ਅਤੇ ਚਿੰਤਾ ਨਾਲ, ਸਾਰੇ ਰਾਜਿਆਂ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਵਿੱਚ, ਆਪਣੇ ਵੱਡੇ ਬਾਂਹ ਕੰਬਦਿਆਂ, ਕਮਾਨ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਲੈ ਕੇ ਕਸਮ ਖਾਂਦਾ ਹੈ, "ਜਦ ਤੱਕ ਮੈਂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੂੰ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਮਾਰ ਕੇ, ਰੁਕਮਣੀ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਨਾ ਲੈ ਆਵਾਂ, ਮੈਂ ਕੁੰਡਿਨਾ ਨਹੀਂ ਜਾਵਾਂਗਾ। ਇਹ ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੇ ਸਾਹਮਣੇ ਸੱਚ ਆਖਦਾ ਹਾਂ।" ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਉਹ ਤੁਰੰਤ ਆਪਣੇ ਰਥ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਗਿਆ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਸਾਰਥੀ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਘੋੜੇ ਦੌੜਾ! ਮੈਨੂੰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨਾਲ ਜੰਗ ਕਰਨੀ ਹੈ!" "ਅੱਜ ਮੈਂ ਤੇਜ਼ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਉਸ ਦੁਸਟ ਗਵਾਲੇ ਦਾ ਅਹੰਕਾਰ ਚੂਰ ਕਰਾਂਗਾ, ਜਿਸ ਨੇ ਮੇਰੀ ਭੈਣ ਨੂੰ ਜਬਰਦਸਤੀ ਲੈ ਗਿਆ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਗਰਵ ਨਾਲ, ਪਰ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਤੋਂ ਬੇਖ਼ਬਰ, ਉਹ ਗੋਵਿੰਦ ਨੂੰ ਲਲਕਾਰਦਾ ਹੋਇਆ ਆਇਆ, "ਰੁਕ! ਰੁਕ!" ਜਦ ਉਹ ਆਪਣੇ ਇੱਕ ਰਥ ਨਾਲ ਆ ਪਹੁੰਚਿਆ। ਆਪਣੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਮਾਨ ਨੂੰ ਤਾਣ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਉੱਤੇ ਤਿੰਨ ਤੀਰ ਮਾਰੇ ਅਤੇ ਆਖਿਆ, "ਇੱਕ ਪਲ ਰੁਕ, ਹੇ ਯਾਦਵ ਕੁਲ ਦੀ ਲਾਜ ਲਈ ਕਲੰਕ!" "ਤੂੰ ਕਿੱਥੇ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈਂ, ਮੇਰੀ ਭੈਣ ਨੂੰ ਚੋਰੀ ਕਰਕੇ, ਜਿਵੇਂ ਗੀਦੜ ਯਜਮਾਨ ਦੇ ਹਵਨ ਸਮੱਗਰੀ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ? ਅੱਜ ਮੈਂ ਤੇਰਾ ਅਹੰਕਾਰ ਚਕਨਾਚੂਰ ਕਰ ਦਿਆਂਗਾ, ਹੇ ਧੋਖੇਬਾਜ਼, ਛਲ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਯੋਧੇ!" "ਜਦ ਤੱਕ ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਮਾਰ ਕੇ ਡਿੱਗਾ ਨਹੀਂ ਲੈਂਦਾ, ਤਦ ਤੱਕ ਕੁੜੀ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦੇ!" ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਹੱਸਦੇ ਹੋਏ, ਉਸ ਦਾ ਕਮਾਨ ਤੋੜ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਛੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਰੁਕਮੀ ਨੂੰ ਘਾਇਲ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਚਾਰ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਉਹ ਰੁਕਮੀ ਦੇ ਘੋੜਿਆਂ ਨੂੰ, ਦੋ ਨਾਲ ਸਾਰਥੀ ਨੂੰ, ਤਿੰਨ ਨਾਲ ਝੰਡੇ ਨੂੰ ਮਾਰਦੇ ਹਨ। ਫਿਰ, ਰੁਕਮੀ ਨੇ ਹੋਰ ਕਮਾਨ ਚੁੱਕ ਕੇ, ਪੰਜ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੂੰ ਘਾਇਲ ਕੀਤਾ। ਜਦ ਰੁਕਮੀ ਨੇ ਤੀਰਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਕੀਤੀ, ਅਚੁਤ ਨੇ ਉਸ ਦਾ ਕਮਾਨ ਕੱਟ ਦਿੱਤਾ। ਰੁਕਮੀ ਨੇ ਹੋਰ ਕਮਾਨ ਚੁੱਕੇ, ਪਰ ਅਵਿਨਾਸ਼ੀ ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਉਹ ਵੀ ਤੋੜ ਦਿਤੇ। ਰੁਕਮੀ ਨੇ ਜਿਹੜਾ ਵੀ ਹਥਿਆਰ ਚੁੱਕਿਆ—ਗਦਾ, ਭਾਲਾ, ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲ, ਢਾਲ-ਤਲਵਾਰ, ਜੈਵਲਿਨ ਜਾਂ ਤੋਮਰਾ—ਹਰੀ ਨੇ ਸਾਰੇ ਕੱਟ ਕੇ ਨਾਸ਼ ਕਰ ਦਿੱਤੇ। ਫਿਰ, ਰਥ ਤੋਂ ਉੱਤਰ ਕੇ, ਤਲਵਾਰ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਲੈ ਕੇ, ਰੁਕਮੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਲਈ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ, ਜਿਵੇਂ ਜੁਗਨੂ ਅੱਗ ਵੱਲ ਦੌੜਦਾ ਹੈ, ਵਧਿਆ। ਜਦ ਉਹ ਦੌੜਿਆ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀ ਤਲਵਾਰ ਤੇ ਢਾਲ ਟੁਕੜੇ-ਟੁਕੜੇ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਫਿਰ, ਆਪਣੀ ਤੇਜ਼ ਤਲਵਾਰ ਕੱਢ ਕੇ, ਉਹ ਰੁਕਮੀ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਲੱਗੇ। ਜਦ ਰੁਕਮਣੀ ਨੇ ਦੇਖਿਆ ਕਿ ਉਸਦੇ ਪਤੀ ਉਸਦੇ ਭਰਾ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਲੱਗੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਹ ਡਰ ਅਤੇ ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੋ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗ ਪਈ ਅਤੇ ਬੇਚੈਨੀ ਵਿੱਚ ਆਖਣ ਲੱਗੀ, "ਹੇ ਯੋਗੇਸ਼ਵਰ, ਅਪਾਰ ਸ਼ਕਤੀ ਵਾਲੇ, ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਦੇਵ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਤੁਸੀਂ ਮੇਰੇ ਭਰਾ ਨੂੰ ਨਾ ਮਾਰੋ, ਹੇ ਮਹਾਬਾਹੂ, ਸਦਾ ਮੰਗਲ ਕਰਨ ਵਾਲੇ!" ਉਸਦਾ ਸਰੀਰ ਡਰ ਨਾਲ ਕੰਬ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਚਿਹਰਾ ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਸੁੱਕ ਗਿਆ ਸੀ, ਗਲ ਰੁਕ ਗਿਆ ਸੀ, ਸੋਨੇ ਦੀ ਮਾਲਾ ਵੀ ਡਰ ਕਰਕੇ ਥੱਲੇ ਲੁੜਕ ਗਈ ਸੀ। ਉਹ ਚਰਨਾਂ ਨੂੰ ਫੜੀ ਹੋਈ ਸੀ। ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਜੀ ਨੇ ਦਇਆ ਕਰਕੇ ਹਿੰਸਾ ਤੋਂ ਹਟ ਗਏ। ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਉਸ ਦੁਸਟ ਰੁਕਮੀ ਨੂੰ ਕੱਪੜੇ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹ ਕੇ, ਉਸਦੇ ਵਾਲ ਤੇ ਦਾਡ਼ ਮੁੰਡ ਦਿੱਤੇ, ਉਸਦਾ ਰੂਪ ਵਿਗਾੜ ਦਿੱਤਾ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, ਯਾਦਵ ਵੀਰ ਵੈਰੀ ਫੌਜ ਨੂੰ ਐਸੇ ਮਾਰ ਰਹੇ ਸਨ, ਜਿਵੇਂ ਹਾਥੀ ਕਮਲ ਦੇ ਪੰਡੇ ਨੂੰ ਕੁਚਲ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।