ਇੱਕ ਵਾਰ, ਦਵਾਰਕਾ ਨਗਰੀ ਦੇ ਅੰਦਰ, ਚੌਹੀਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਦੇ ਰਖਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਘਰ ਅਤੇ ਯਾਦਵਾਂ ਦੀਆਂ ਪਿਆਰੀਆਂ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਦੇ ਵਾਸ-ਸਥਾਨ ਬਣੇ ਹੋਏ ਸਨ। ਇੱਥੇ ਚਾਰੇ ਵਰਣਾਂ ਦੇ ਲੋਕ ਵੱਸਦੇ ਸਨ, ਅਤੇ ਯਾਦਵ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਘਰਾਂ ਨਾਲ ਨਗਰ ਚਮਕ ਰਹੀ ਸੀ। ਇੰਦ੍ਰ ਨੇ Sudharmā ਸਭਾ ਅਤੇ ਪਾਰਿਜਾਤਾ ਰੁੱਖ ਦਵਾਰਕਾ ਨੂੰ ਭੇਜ ਦਿੱਤੇ, ਰਾਜਨ! ਇੱਥੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਮਾਨਵ ਵੀ ਮਾਨਵਕ ਸੀਮਾਵਾਂ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਸਨ। ਵਰਨੁ ਨੇ ਕਾਲੇ ਰੰਗ ਦੇ, ਮਨ ਵਾਂਗ ਤੇਜ਼, ਪਰ ਰੰਗ ਵਿਚ ਚਿੱਟੇ ਘੋੜੇ ਦਿੱਤੇ; ਖਜਾਨਿਆਂ ਦੇ ਦੇਵਤਾ ਨੇ ਅੱਠ ਖਜਾਨੇ ਦਿੱਤੇ; ਅਤੇ ਚੌਹੀਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਦੇ ਰਖਵਾਲਿਆਂ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਵਿਭੂਤੀਆਂ ਦਿੱਤੀਆਂ। ਜੋ ਕੁਝ ਭਗਵਾਨ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਪੂਰਨਤਾ ਲਈ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਉਹ ਸਾਰਾ, ਜਦੋਂ ਹਰੀ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਉਤਰੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਹਰੀ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਉੱਥੇ, ਯੋਗ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ, ਹਰੀ ਨੇ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠਾ ਕੀਤਾ, ਅਤੇ ਰਾਮ ਜੀ ਨਾਲ ਸਲਾਹ-ਮਸ਼ਵਰਾ ਕਰਕੇ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨਗਰ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਤੋਂ ਨਿਕਲੇ, ਉਹ ਕੌਲ-ਮਾਲਾ ਪਹਿਨੇ ਹੋਏ, ਨਿਸ਼ਸਤ੍ਰ ਸਨ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਨਿਕਲੇ, ਉਹ ਚੰਦ ਦੀ ਉਗਣ ਵਾਲੀ ਚਮਕ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੇ, ਬਹੁਤ ਸੋਹਣੇ, ਸ਼ਾਮ ਰੰਗ, ਪੀਲੇ ਰੰਗ ਦੇ ਵਸਤ੍ਰ ਪਹਿਨੇ ਹੋਏ, ਸ੍ਰੀਵਤਸ ਚਿੰਨ੍ਹ ਸੀਨੇ 'ਤੇ, ਕੌਸਤੁਭ ਮਣੀ ਗਲੇ 'ਚ, ਚੌਂਕਣੇ, ਲੰਮੇ, ਚਾਰੇ ਬਾਂਹਾਂ, ਨਵੇਂ ਲਾਲ ਕਮਲ ਵਾਂਗ ਅੱਖਾਂ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਖੁਸ਼, ਚਮਕਦਾਰ, ਗੋਲ ਗਲ੍ਹਾਂ, ਪਵਿੱਤਰ ਮੁਸਕਾਨ, ਕਮਲ-ਮੁਖ, ਮਕਰ-ਆਕਾਰ ਦੀਆਂ ਕੰਨ-ਬਾਲੀਆਂ, ਫੁਲਾਂ ਦੀ ਮਾਲਾ, ਸਭ ਤੋਂ ਸੁੰਦਰ—ਇਹ ਵਾਸੁਦੇਵ ਹੀ ਸਨ। ਨਾਰਦ ਨੇ ਜਿਹੜੇ ਲਕੜਾਂ ਦੱਸੇ, ਉਹ ਸਭ ਉਨ੍ਹਾਂ 'ਤੇ ਸਨ; ਨਿਸ਼ਸਤ੍ਰ, ਪੈਰਾਂ 'ਤੇ ਤੁਰਦੇ, "ਮੈਂ ਵੀ ਨਿਸ਼ਸਤ੍ਰ ਹੋ ਕੇ ਲੜਾਂਗਾ," ਯਵਨ ਨੇ ਨਿਸ਼ਚਾ ਕੀਤਾ। ਉਹ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੂੰ ਫੜਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਦੌੜਿਆ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਹ ਯੋਗੀਆਂ ਲਈ ਵੀ ਅਪਹੁੰਚ ਹਨ। ਹਰੀ ਨੇ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਦੂਰ-ਦੂਰ ਵਿਖਾ ਕੇ, ਯਵਨ-ਪਤੀ ਨੂੰ ਪਹਾੜੀ ਗੁਫਾ ਵੱਲ ਲੈ ਗਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਫੜ ਸਕੇ। "ਯਾਦਵ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਹੋ ਕੇ ਭੱਜਣਾ ਠੀਕ ਨਹੀਂ," ਯਵਨ ਨੇ ਤਾਣਾ ਮਾਰਦੇ ਹੋਏ ਪਿੱਛਾ ਕੀਤਾ, ਪਰ ਉਹ ਫੜ ਨਹੀਂ ਸਕਿਆ। ਭਾਵੇਂ ਤਾਣਾ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ, ਭਗਵਾਨ ਪਹਾੜੀ ਗੁਫਾ 'ਚ ਦਾਖਲ ਹੋਏ; ਯਵਨ ਵੀ ਅੰਦਰ ਗਿਆ, ਉੱਥੇ ਉਸ ਨੇ ਹੋਰ ਇੱਕ ਆਦਮੀ ਨੂੰ ਲੈਂਦੇ ਹੋਏ ਵੇਖਿਆ। "ਇਹ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੀ ਦੂਰ ਲਿਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਸੰਤ ਵਾਂਗ ਲੈਂਦਾ ਹੋਇਆ," ਸੋਚ ਕੇ, ਮੂਰਖ ਯਵਨ ਨੇ ਉਥੇ ਲੈਂਦੇ ਅਚ੍ਯੁਤ ਨੂੰ ਪੈਰ ਨਾਲ ਮਾਰਿਆ। ਉਹ, ਜੋ ਲੰਮੀ ਨੀਂਦ ਵਿੱਚ ਸੀ, ਉਠਿਆ, ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਅੱਖਾਂ ਖੋਲ੍ਹੀਆਂ, ਚਾਰ ਪਾਸੇ ਵੇਖਿਆ, ਅਤੇ ਉਸ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪਾਸ ਖੜਾ ਵੇਖਿਆ। ਉਸ ਵੇਲੇ, ਉਸ ਆਦਮੀ ਦੀ ਕ੍ਰੋਧੀ ਨਜ਼ਰ ਨਾਲ, ਯਵਨ ਆਪਣੇ ਹੀ ਸਰੀਰ ਦੀ ਅੱਗ ਨਾਲ ਤੁਰੰਤ ਰਾਖ ਹੋ ਗਿਆ। ਰਾਜਾ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, "ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਉਹ ਆਦਮੀ ਕੌਣ ਸੀ, ਕਿਹੜੀ ਵੰਸ਼ ਤੇ ਸ਼ਕਤੀ ਵਾਲਾ? ਉਹ ਗੁਫਾ 'ਚ ਕਿਉਂ ਗਿਆ ਤੇ ਉੱਥੇ ਲੈਂਦਾ ਕਿਉਂ ਸੀ? ਯਵਨ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਦੀ ਚਮਕ ਕਿਹੜੀ ਸੀ?" ਸ਼ੁਕਦੇਵ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਉਹ ਇਕਸ਼ਵਾਕੁ ਵੰਸ਼ ਵਿੱਚ ਜਨਮੇ, ਮਾਂਧਾਤਾ ਦੇ ਮਹਾਨ ਪੁੱਤਰ, ਮਚੁਕੁੰਦ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੇ ਭਗਤ, ਸਚ 'ਚ ਅਟਲ।" "ਇੰਦ੍ਰ ਆਦਿ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ, ਅਸੁਰਾਂ ਤੋਂ ਡਰੇ ਹੋਏ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਲਈ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ; ਮਚੁਕੁੰਦ ਨੇ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕੀਤੀ।" "ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਗੁਫਾ 'ਚ ਲੱਭ ਕੇ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, 'ਰਾਜਾ, ਹੁਣ ਸਾਡੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਦੀ ਥਕਾਵਟ ਛੱਡੋ।'" "ਤੁਸੀਂ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੀ ਦੁਨੀਆਂ, ਰਾਜ, ਅਤੇ ਸਾਰੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀਆਂ, ਜਦੋਂ ਸਾਡੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦੇ ਰਹੇ।" "ਤੁਾਡੇ ਪੁੱਤਰ, ਪਤਨੀਆਂ, ਸਬੰਧੀ, ਮੰਤਰੀ, ਸਲਾਹਕਾਰ, ਅਤੇ ਸਮਾਂ ਦੇ ਲੋਕ ਹੁਣ ਜੀਵਤ ਨਹੀਂ।" "ਕਾਲ, ਸਰਵ-ਸ਼ਕਤੀਵਾਨ ਤੇ ਅਵਿਨਾਸ਼ੀ ਪ੍ਰਭੂ, ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਹੈ; ਉਹ ਖੇਡ-ਖੇਡ 'ਚ, ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅੰਤ 'ਤੇ ਲੈ ਜਾਂਦਾ, ਜਿਵੇਂ ਗਾਂ-ਭੈਸਾਂ ਨੂੰ ਚਰਵਾਹਾ ਲੈ ਜਾਂਦਾ।" "ਇੱਕ ਵਰਤਨ ਚੁਣੋ, ਤੁਹਾਡੀ ਭਲਾਈ ਹੋਵੇ, ਪਰ ਮੁਕਤੀ ਛੱਡ ਕੇ, ਕਿਉਂਕਿ ਅੱਜ ਉਹ ਸਾਡੀ ਦੇਣ ਨਹੀਂ; ਇੱਕ ਹੀ ਪ੍ਰਭੂ ਹੈ, ਜੋ ਅਵਿਨਾਸ਼ੀ ਹੈ—ਭਗਵਾਨ ਵਿਸ਼ਣੂ।" "ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੁਣਕੇ, ਉਹ ਮਹਾਨ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਨਮਨ ਕਰਕੇ, ਗੁਫਾ 'ਚ ਦਾਖਲ ਹੋ ਕੇ, ਦੈਵੀ ਨੀਂਦ ਵਿੱਚ ਲੈਂਦਾ ਹੋ ਗਿਆ।" "ਜਦੋਂ ਯਵਨ ਰਾਖ ਹੋ ਗਿਆ, ਭਗਵਾਨ, ਸਾਤਵਤਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸਰਵੋਤਮ, ਮਚੁਕੁੰਦ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਦਰਸ਼ਨ ਦਿੱਤੇ।" "ਉਹ, ਬਦਲੀ ਵਾਂਗ ਸ਼ਾਮ ਰੰਗ, ਪੀਲੇ ਵਸਤ੍ਰ, ਸ੍ਰੀਵਤਸ ਚਿੰਨ੍ਹ, ਕੌਸਤੁਭ ਮਣੀ, ਚਾਰੇ ਬਾਂਹਾਂ, ਵੈਜਯੰਤੀ ਮਾਲਾ, ਸੋਹਣੀ, ਮਕਰ-ਆਕਾਰ ਦੀਆਂ ਕੰਨ-ਬਾਲੀਆਂ, ਮਾਨਵੀ ਦਰਸ਼ਨ ਲਈ ਯੋਗ, ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਮੁਸਕਾਨ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਨੌਜਵਾਨ, ਸ਼ੇਰ ਵਾਂਗ ਸ਼ਾਨਦਾਰ, ਉੱਚੀ ਸ਼ਕਤੀ ਵਾਲਾ।" "ਉਸ ਦੀ ਚਮਕ ਨਾਲ ਅਤਿ-ਚਕਿਤ, ਮਚੁਕੁੰਦ, ਸਾਵਧਾਨ ਤੇ ਸ਼ੱਕੀ, ਹੌਲ-ਹੌਲ ਪੁੱਛਣ ਲੱਗਾ, ਜਿਵੇਂ ਅਜੋ-ਜਿੱਤ ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਮੁਖਤਿਆਬ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ।" ਮਚੁਕੁੰਦ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, "ਤੁਸੀਂ ਕੌਣ ਹੋ, ਜੋ ਇਸ ਜੰਗਲ, ਪਹਾੜੀ ਗੁਫਾ 'ਚ ਆਏ ਹੋ, ਆਪਣੇ ਕਮਲ-ਪੱਤਿਆਂ ਵਰਗੇ ਪੈਰਾਂ ਨਾਲ ਕੰਡਿਆਂ ਵਿਚ ਤੁਰਦੇ ਹੋ?" "ਤੁਾਡੀ ਚਮਕ, ਚਾਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਅੱਗ, ਸੂਰਜ, ਚੰਦ, ਇੰਦ੍ਰ, ਚੌਹੀਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਦੇ ਰਖਵਾਲੇ ਜਾਂ ਹੋਰ ਕੋਈ—ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲੋਂ ਕਿੰਨੀ ਵੱਧ ਹੈ?" "ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਮੰਨਦਾ ਹਾਂ, ਤੁਸੀਂ ਗੁਫਾ ਦੇ ਹਨੇਰੇ ਨੂੰ ਚਿਰਾਗ ਵਾਂਗ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਕਰਦੇ ਹੋ।" "ਮਾਨਵਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸਰਵੋਤਮ, ਜੇ ਤੁਹਾਡੀ ਮਰਜ਼ੀ ਹੋਵੇ, ਸਾਨੂੰ, ਜੋ ਨਿਸ਼ਕਲੰਕ ਸੇਵਾ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਵਾਲੇ ਹਾਂ, ਆਪਣਾ ਜਨਮ, ਕਰਤਬ, ਤੇ ਵੰਸ਼ ਦੱਸੋ।" "ਅਸੀਂ, ਮਾਨਵ-ਸ਼ੇਰ, ਇਕਸ਼ਵਾਕੁ ਵੰਸ਼, ਖਸ਼ਤ੍ਰੀਯ; ਮੈਂ ਯੁਵਨਾਸ਼ਵ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਮਚੁਕੁੰਦ ਹਾਂ, ਪ੍ਰਭੂ।" "ਲੰਮੇ ਜਾਗਣ ਨਾਲ ਥਕਿਆ, ਨੀਂਦ ਨਾਲ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਮੰਦ, ਮੈਂ ਇੱਥੇ ਇਕੱਲਾ ਲੈਂਦਾ ਸੀ, ਜਦ ਤੱਕ ਕਿਸੇ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਜਗਾਇਆ।" "ਉਹ ਵੀ ਆਪਣੇ ਦੁਸ਼ਕਰਮ ਨਾਲ ਰਾਖ ਹੋ ਗਿਆ; ਤੁਰੰਤ, ਤੁਸੀਂ, ਜੋ ਵਿਰੋਧੀਆਂ ਨੂੰ ਵਸ਼ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਚਮਕਦਾਰ ਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋ, ਆਏ।" "ਤੁਾਡੀ ਅਸਹਿਣ ਚਮਕ ਇਨੀ ਹੈ ਕਿ ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਵੇਖ ਨਹੀਂ ਸਕਦੇ; ਮਹਾਨ, ਤੁਸੀਂ ਸਰੀਰਧਾਰੀ ਜੀਵਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸਤਿਕਾਰ ਯੋਗ ਹੋ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰਾਜਾ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, ਤਾਂ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਰਚਨਹਾਰ, ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਮੁਸਕਰਾ ਕੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਬਾਦਲਾਂ ਵਾਂਗ ਗੂਜਦੀ ਸੀ।