ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਭਾਗਵਤਪੁਰਾਣਮ੍

ਹੇ ਰਾਜਨ, ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਸੁਪਨਾ, ਮਾਇਆ ਅਤੇ ਭ੍ਰਮ ਸਮਝ ਕੇ, ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਅੰਦਰੋਂ ਹੀ ਪਛਾਣ। ਤੂੰ ਸਹਿਜ ਅਤੇ ਸਮਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਵਾਲਾ ਹੋ ਜਾ, ਏਹੀ ਤੇਰੀ ਸਚੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਹੈ। ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਹੇ ਦਾਨ ਦੇਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਸਰਤਾਜ, ਜਿਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਇਹ ਸੁਭਾਗੇ ਸ਼ਬਦ ਆਖਦੇ ਹੋ, ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਕਦੇ ਤ੍ਰਿਪਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਮਰਣਹਾਰ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਮਿਲਣ ਤੇ ਵੀ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਪਰ, ਹੇ ਮਿੱਠੇ ਸੁਭਾਵ ਵਾਲੇ, ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਚਾਹੇ ਕਿੰਨੀ ਵੀ ਮਿੱਠੀਆਂ ਹੋਣ, ਪਰ ਇਹ ਦਿਲ ਵਿਚ ਟਿਕਦੀਆਂ ਨਹੀਂ, ਜਦ ਦਿਲ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੀ ਮੋਹ ਦੀ ਵਿਸ਼ੀ ਲੱਗੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਬਿਜਲੀ ਆਕਾਸ਼ ਵਿਚ ਠਹਿਰਦੀ ਨਹੀਂ। ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨੂੰ ਕੌਣ ਟਾਲ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਮਨੁੱਖ? ਉਹ ਜੋ ਯਾਦਵ ਵੰਸ਼ ਵਿਚ ਅਵਤਾਰ ਲੈ ਕੇ ਧਰਤੀ ਦਾ ਭਾਰ ਹਟਾਉਣ ਆਇਆ। ਉਹ ਜਿਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਅਚਿੰਤਯ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਬਣਾਇਆ, ਗੁਣਾਂ ਦੀ ਵੰਡ ਕੀਤੀ, ਫਿਰ ਆਪ ਇਸ ਵਿਚ ਪਰਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ—ਉਸ ਅਪਾਰ ਲੀਲਾਵਾਨ ਪਰਮਾਤਮਾ ਨੂੰ, ਜੋ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਚੱਕਰ ਵਿਚ ਖੇਡ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਮੈਂ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।” ਫਿਰ ਸ਼ੁਕਦੇਵ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਇਹ ਸਮਝ ਕੇ ਕਿ ਰਾਜਾ ਦਾ ਮਨ ਕੀ ਹੈ, ਉਹ ਯਾਦਵ, ਆਪਣੇ ਮਿੱਤਰਾਂ ਦੀ ਆਗਿਆ ਲੈ ਕੇ, ਮੁੜ ਕੇ ਯਾਦਵਾਂ ਦੀ ਨਗਰੀ ਵੱਲ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਉਥੇ ਜਾ ਕੇ ਉਸ ਨੇ ਰਾਮ ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੂੰ ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਵਲੋਂ ਪਾਂਡਵਾਂ ਨਾਲ ਕੀ ਕੁਝ ਹੋਇਆ, ਉਹ ਸਭ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਸ ਲਈ ਉਹ ਆਪ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।” ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਦਸਵੇਂ ਸਕੰਧ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਅੱਧ ਵਿਚ ਉਨੰਜਾ ਚੈਪਟਰ ਸਮਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਪਰਮ ਹੰਸਾਂ ਲਈ ਮਹਾ ਪੁਰਾਣ ਹੈ। ਫਿਰ ਸ਼ੁਕਦੇਵ ਜੀ ਨੇ ਆਖਿਆ, “ਹੇ ਭਾਰਤਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸਰਵੋਤਮ, ਅਸਤੀ ਤੇ ਪ੍ਰਾਪਤੀ, ਜੋ ਕਾਂਸ ਦਾ ਵਿਆਹ ਹੋਈਆਂ ਸੀ, ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੀ ਮੌਤ ਉੱਤੇ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ ਆਪਣੇ ਪਿਓ ਦੇ ਘਰ ਚਲੀਆਂ ਗਈਆਂ। ਆਪਣੇ ਪਿਓ ਜਰਾਸੰਧ, ਜੋ ਮਗਧ ਦਾ ਰਾਜਾ ਸੀ, ਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਵਿਧਵਾ ਹੋਣ ਦਾ ਸਾਰਾ ਕਾਰਨ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ। ਇਹ ਦੁਖਦਾਈ ਖ਼ਬਰ ਸੁਣ ਕੇ ਰਾਜਾ ਜਰਾਸੰਧ ਦੁੱਖ ਅਤੇ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਭਰ ਗਿਆ ਤੇ ਯਾਦਵ ਵੰਸ਼ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਲਈ ਵੱਡਾ ਉੱਦਮ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਵੀਹ ਅਕਸ਼ੌਹਣੀਆਂ ਤੇ ਤਿੰਨ ਹੋਰ ਫੌਜਾਂ ਲੈ ਕੇ, ਮਥੁਰਾ, ਜੋ ਯਾਦਵਾਂ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਸੀ, ਨੂੰ ਚਾਰ ਪਾਸੋਂ ਘੇਰ ਲਿਆ। ਉਹ ਫੌਜ, ਜੋ ਸਮੁੰਦਰ ਵਾਂਗ ਵਧ ਰਹੀ ਸੀ, ਦੇਖ ਕੇ, ਆਪਣੀ ਨਗਰੀ ਨੂੰ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਤੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਡਰੇ ਹੋਏ ਵੇਖ ਕੇ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੇ ਸੋਚਿਆ। ਹਰੀ, ਮਨੁੱਖ ਰੂਪ ਵਿਚ, ਆਪਣੇ ਅਵਤਾਰ ਦੇ ਉਦੇਸ਼, ਸਮਾਂ, ਥਾਂ ਤੇ ਹਾਲਾਤਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਮਨ ਵਿਚ ਵਿਚਾਰਿਆ, 'ਇਹ ਫੌਜ ਜੋ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਭਾਰ ਵਜੋਂ ਇਕੱਠੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਮਗਧ ਦੇ ਰਾਜੇ ਨੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜਿੱਤੀਆਂ ਰਿਆਸਤਾਂ ਤੋਂ ਇਕੱਠਾ ਕੀਤਾ, ਮੈਂ ਇਸ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਾਂਗਾ। ਇਹ ਅਕਸ਼ੌਹਣੀਆਂ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਫੌਜਾਂ, ਘੋੜੇ, ਰਥ, ਹਾਥੀ—ਇਹ ਸਭ ਨਾਸ ਕਰਨੇ ਹਨ, ਪਰ ਮਗਧ ਦੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਮਾਰਨਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਮੁੜ ਫੌਜ ਇਕੱਠੀ ਕਰੇਗਾ। ਇਹ ਮੇਰੇ ਅਵਤਾਰ ਦਾ ਕਾਰਨ ਹੈ: ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਭਾਰ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਕਰਨਾ, ਧਰਮ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕਰਨੀ ਤੇ ਦੁਸ਼ਟਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨਾ। ਧਰਮ ਦੀ ਰਾਖੀ ਲਈ ਮੈਂ ਹੋਰ ਰੂਪ ਵੀ ਧਾਰਨ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਤੇ ਜਦ ਅਧਰਮ ਵਧਦਾ ਹੈ, ਉਸਦਾ ਨਾਸ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।' ਜਦ ਗੋਵਿੰਦ ਇਹ ਸੋਚ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਅਚਾਨਕ ਆਕਾਸ਼ ਵਿਚੋਂ ਦੋ ਰਥ, ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾਰ, ਸਰਥੀਆਂ ਤੇ ਸਾਰੇ ਹਥਿਆਰਾਂ ਸਮੇਤ ਉਤਰੇ। ਇਤਫ਼ਾਕ ਨਾਲ ਦਿਵਿਆ ਤੇ ਪੁਰਾਤਨ ਅਸਤਰ-ਸ਼ਸਤਰ ਵੀ ਆ ਗਏ। ਇਹ ਸਭ ਦੇਖ ਕੇ, ਹ੍ਰਿਸ਼ੀਕੇਸ਼ ਨੇ ਸਂਕਰਸ਼ਣ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, 'ਵੇਖ, ਹੇ ਮਹਾਨ, ਯਾਦਵਾਂ ਉੱਤੇ ਕਿਹੋ ਜਿਹਾ ਸੰਕਟ ਆਇਆ ਹੈ, ਹੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਉਤਰੇ ਹੋਏ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ; ਇਹ ਰਥ ਤੇ ਤੇਰੇ ਪਿਆਰੇ ਹਥਿਆਰ ਹਨ। ਅਸਲ ਵਿਚ, ਐਸੇ ਹੀ ਸਮੇਂ ਲਈ ਅਸੀਂ ਜਨਮ ਲਿਆ, ਹੇ ਧਰਮਪ੍ਰੇਮੀ, ਚੰਗਿਆਂ ਨੂੰ ਸੁਖ ਦੇਣ ਵਾਲੇ: ਧਰਤੀ ਦੇ ਭਾਰ, ਜੋ ਤੇਈਨ ਫੌਜਾਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਨੂੰ ਹਟਾ।' ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਦੋਵੇਂ ਦਸ਼ਾਰਹਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਜੋ ਪੁਰਾਣੇ ਸਮਿਆਂ ਤੋਂ ਯੁੱਧ ਲਈ ਤਿਆਰ ਤੇ ਹਥਿਆਰਬੰਦ ਸਨ, ਆਪਣੇ ਹਥਿਆਰ ਚੁੱਕ ਕੇ ਤੇ ਥੋੜ੍ਹੀ ਫੌਜ ਨਾਲ ਨਿਕਲ ਪਏ। ਹਰੀ ਨੇ, ਦਰੂਕਾ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਸਰਥੀ ਬਣਾਇਆ, ਜਦ ਰਥ ਚਲਾਇਆ, ਆਪਣਾ ਸ਼ੰਖ ਵਜਾਇਆ; ਇਸ ਨਾਲ ਵੈਰੀ ਫੌਜ ਦੇ ਦਿਲਾਂ ਵਿੱਚ ਡਰ ਤੇ ਕੰਬਣ ਲੱਗ ਪਈ। ਇਹ ਸਭ ਵੇਖ ਕੇ, ਮਗਧ ਦੇ ਰਾਜੇ ਨੇ ਆਖਿਆ, 'ਹੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਹੇਠਲੇ, ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਨਾਲ, ਜੋ ਅਜੇ ਬੱਚਾ ਹੈ, ਸ਼ਰਮ ਕਾਰਨ ਲੜਨਾ ਨਹੀਂ ਚਾਹੁੰਦਾ; ਨਾ ਹੀ ਤੇਰੇ ਨਾਲ, ਜੋ ਹੋਰਾਂ ਦੀ ਓਟ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਮੂਰਖ—ਤੂੰ ਚਲਾ ਜਾ, ਆਪਣੇ ਕੁਟੰਬ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਨਾਲ ਯੁੱਧ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ। ਪਰ, ਹੇ ਰਾਮ, ਜੇ ਤੈਨੂੰ ਆਪਣੇ ਤੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਹੈ, ਤਾਂ ਆ ਕੇ ਲੜ ਤੇ ਆਪਣਾ ਸ਼ੌਰਯ ਵੇਖਾ; ਜਾਂ ਤਾਂ ਮੇਰੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਮਰ ਕੇ ਸਵਰਗ ਚਲਾ ਜਾ, ਜਾਂ ਮੈਨੂੰ ਮਾਰ ਦੇ।' ਭਗਵਾਨ ਨੇ ਆਖਿਆ, 'ਸੱਚਮੁੱਚ, ਵੀਰ ਕਦੇ ਡੰਕੇ ਨਹੀਂ ਪੀਟਦੇ; ਉਹ ਸਿਰਫ਼ ਆਪਣਾ ਸ਼ੌਰਯ ਵਿਖਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਅਸੀਂ ਉਹਦੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੀ ਪਰਵਾਹ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ ਜੋ ਸੰਕਟ ਵਿਚ ਤੇ ਮੌਤ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਹੈ, ਹੇ ਰਾਜਾ।' ਸ਼ੁਕਦੇਵ ਜੀ ਨੇ ਦੱਸਿਆ, ਫਿਰ ਜਰਾ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਦੋਵੇਂ ਮਾਧਵਾਂ ਉੱਤੇ ਵੱਡੀ ਫੌਜ, ਰਥਾਂ, ਹਾਥੀਆਂ, ਘੋੜਿਆਂ ਤੇ ਝੰਡਿਆਂ ਨਾਲ ਘੇਰ ਲਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਹਵਾ, ਸੂਰਜ ਤੇ ਅੱਗ ਨੂੰ ਧੂੜ ਦੇ ਬੱਦਲਾਂ ਨਾਲ ਘੇਰ ਲੈਂਦੀ ਹੈ। ਜਦ ਮਹਿਲਾਂ, ਕੋਠੀਆਂ ਤੇ ਦਰਵਾਜਿਆਂ ਉੱਤੇ ਖੜੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਨੇ ਹਰੀ ਤੇ ਰਾਮ ਦੇ ਰਥ, ਜੋ ਗਰੁੜ ਤੇ ਤਾਡ਼ ਦੇ ਚਿੰਨ੍ਹ ਨਾਲ ਸਜੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਯੁੱਧ ਵਿਚ ਵੇਖੇ, ਉਹ ਡਰ ਤੇ ਦੁਖ ਵਿਚ ਪੈ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਇਮਾਰਤਾਂ ਵਿਚ ਛੁਪ ਗਈਆਂ। ਹਰੀ ਨੇ, ਆਪਣੀ ਫੌਜ ਨੂੰ, ਜੋ ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਦੈਤਿਆਂ ਵਲੋਂ ਵੀ ਆਦਰਿਤ ਸੀ, ਵੈਰੀਆਂ ਦੀਆਂ ਤੀਖ਼ੀਆਂ ਬਾਣਾਂ ਦੀ ਭਾਰੀ ਵਰਖਾ ਨਾਲ ਮੁੜ ਮੁੜ ਪੀੜਤ ਵੇਖ ਕੇ, ਆਪਣੀ ਸ਼ਾਰੰਗ ਧਨੁਸ਼ ਦੀ ਗੂੰਜਦਾਰ ਤਣਕਾਰ ਕੀਤੀ। ਫਿਰ, ਆਪਣੀ ਤੂਣੀ ਤੋਂ ਤੀਰ ਕੱਢ ਕੇ, ਬਾਣ ਚੜ੍ਹਾ ਕੇ, ਤੀਖ਼ੇ ਤੀਰਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਕਰ ਕੇ ਰਥਾਂ, ਹਾਥੀਆਂ, ਘੋੜਿਆਂ ਅਤੇ ਪੈਦਲ ਸੈਨਿਕਾਂ ਨੂੰ ਸਟਾ ਦਿੱਤਾ; ਉਸਦਾ ਚੱਕਰ ਹੱਥ ਤੋਂ ਹਟਿਆ ਨਹੀਂ। ਹਾਥੀਆਂ ਦੇ ਦੰਦ ਟੁੱਟ ਕੇ, ਘੋੜਿਆਂ ਦੀਆਂ ਗਰਦਨਾਂ ਕੱਟ ਕੇ, ਰਥਾਂ ਦੇ ਘੋੜੇ, ਝੰਡੇ, ਸਰਥੀ ਤੇ ਨੇਤਾ ਮਾਰੇ ਗਏ, ਤੇ ਪੈਦਲ ਸੈਨਿਕਾਂ ਦੇ ਹੱਥ, ران੍ਹਾ, ਤੇ ਗਲਾਂ ਕੱਟ ਕੇ ਜਮੀਨ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗ ਪਏ। ਜਦ ਹਾਥੀਆਂ, ਘੋੜਿਆਂ ਤੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਅੰਗ ਵੱਖ ਹੋਏ, ਤਾਂ ਸੈਂਕੜਿਆਂ ਲਹੂ ਦੀਆਂ ਨਦੀਆਂ ਵਹਿਣ ਲੱਗ ਪਈਆਂ, ਜੋ ਹੱਥ, ਘੋੜਿਆਂ ਦੇ ਸਿਰ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੀਆਂ ਖੋਪੜੀਆਂ, ਕਛੂਏ ਵਰਗੀਆਂ ਧੜਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀਆਂ ਹੋਈਆਂ, ਤੇ ਮਰੇ ਹੋਏ ਹਾਥੀ, ਘੋੜੇ ਤੇ ਸੈਨਿਕਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰਾਂ ਨਾਲ ਭਰ ਗਈਆਂ। ਉਹ ਨਦੀਆਂ ਹੱਥਾਂ ਦੀਆਂ ਲਹਿਰਾਂ, ਵਾਲਾਂ ਦੀਆਂ ਘਾਸਾਂ, ਧਨੁਸ਼ਾਂ ਦੀਆਂ ਧਾਰਾਂ, ਤੇ ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੇ ਗੁੱਚਿਆਂ ਨਾਲ ਰੁਕੀਆਂ ਹੋਈਆਂ, ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਭਿਆਨਕ ਭਵਰੇ ਘੁੰਮਦੇ ਤਲਵਾਰਾਂ ਨਾਲ ਬਣੇ ਹੋਏ, ਤੇ ਰਤਨਾਂ, ਮੋਤੀਆਂ, ਗਹਣਿਆਂ ਤੇ ਪੱਥਰਾਂ ਨਾਲ ਚਮਕ ਰਹੀਆਂ ਸਨ। ਉਸ ਜੰਗ ਵਿਚ, ਸੰਕਰਸ਼ਣ, ਜਿਸ ਦੀ ਜੋਤਿ ਅਪਾਰ ਸੀ, ਆਪਣਾ ਗਦਾ ਚਲਾਉਂਦਾ ਹੋਇਆ, ਅਹੰਕਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰਦਾ ਗਿਆ, ਡਰਪੋਕਾਂ ਵਿਚ ਡਰ ਤੇ ਵੀਰਾਂ ਵਿਚ ਖੁਸ਼ੀ ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ ਗਿਆ, ਜਦ ਯੋਧੇ ਇਕ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ। ਉਹ ਫੌਜ, ਜੋ ਸਮੁੰਦਰ ਵਰਗੀ ਵੱਡੀ ਤੇ ਭਿਆਨਕ ਸੀ, ਜਿਸ ਦੀ ਰਾਖੀ ਮਗਧ ਦੇ ਰਾਜੇ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ ਤੇ ਜਿਹੜੀ ਅਜਹੀ ਲੱਗਦੀ ਸੀ ਕਿ ਪਾਰ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੀ, ਵਾਸੁਦੇਵ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੇ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਲੀਲਾ ਸੰਸਾਰ ਵਿਚ ਸਰਵੋਤਮ ਹੈ, ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਸ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਜਿਸ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ, ਗੁਣਾਂ ਵਿਚ ਅਪਾਰ, ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾ, ਪਾਲਣਾ ਤੇ ਨਾਸ ਆਪਣੀ ਲੀਲਾ ਨਾਲ ਕਰਦੀ ਹੈ—ਉਸ ਵਾਸਤੇ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਨੂੰ ਹਰਾ ਦੇਣਾ ਕੋਈ ਵੱਡੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ, ਪਰ ਮਾਨਵਾਂ ਦੀ ਸਮਝ ਲਈ ਇਹ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਰਾਮ ਨੇ, ਜਦ ਜਰਾਸੰਧ ਦਾ ਰਥ ਤਬਾਹ ਹੋ ਗਿਆ ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਫੌਜ ਮਾਰੀ ਗਈ, ਉਸ ਨੂੰ ਸਿੰਘ ਵਾਂਗ ਫੜ ਲਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਇੱਕ ਸਿੰਘ ਦੂਜੇ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਵਸ਼ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਗੋਵਿੰਦ ਨੇ, ਆਪਣੇ ਉਦੇਸ਼ ਲਈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਨੁੱਖੀ ਤੇ ਵਰੁਣ ਦੇ ਰੱਸਿਆਂ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹਣ ਤੋਂ ਰੋਕ ਦਿੱਤਾ, ਜਦ ਵੈਰੀ ਮਾਰੇ ਜਾ ਚੁੱਕੇ ਸਨ। ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂਆਂ ਵਲੋਂ ਛੁਟ ਕੇ, ਉਹ ਜੋ ਵੀਰਾਂ ਵਿਚ ਮਾਣਯੋਗ ਸੀ, ਸ਼ਰਮਿੰਦਾ ਹੋਇਆ; ਉਸ ਨੇ ਤਪੱਸਿਆ ਦਾ ਨਿਸ਼ਚੇ ਕੀਤਾ, ਪਰ ਰਸਤੇ ਵਿਚ ਹੋਰ ਰਾਜਿਆਂ ਵਲੋਂ ਰੋਕਿਆ ਗਿਆ।