ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਭਾਗਵਤਪੁਰਾਣਮ੍

ਕੰਸਾ ਨੂੰ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਸਾਤਵਤਾਂ ਦਾ ਵੈਰੀ ਸੀ, ਅਖਾੜੇ ਵਿੱਚ ਮਾਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਜੋ ਕੁਝ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣਾ ਨੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਵਾਅਦਾ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਉਹ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੀ ਪੂਰਾ ਹੋਵੇਗਾ। ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਬੜੀ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲਿਓ, ਦੁੱਖ ਨਾ ਕਰੋ; ਤੁਸੀਂ ਜਲਦੀ ਹੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣਾ ਨੂੰ ਨੇੜੇ ਵੇਖੋਗੇ। ਉਹ ਹਰ ਜੀਵ ਦੇ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਚਾਨਣ ਵੱਸਦਾ ਹੈ। ਅਸਲ ਵਿੱਚ, ਜਿਸ ਦੀ ਹਕੀਕਤ ਹੈ, ਉਸ ਲਈ ਕੋਈ ਵੀ ਨਾਂ ਤਾਂ ਪਿਆਰਾ ਹੈ ਤੇ ਨਾਂ ਹੀ ਅਣਪਿਆਰਾ; ਨਾਂ ਵੱਡਾ, ਨਾਂ ਛੋਟਾ, ਨਾਂ ਬਰਾਬਰ, ਨਾਂ ਅਣਬਰਾਬਰ—ਉਹ ਸਭ ਲਈ ਇੱਕੋ ਜਿਹਾ ਹੈ। ਉਸਦੇ ਨਾ ਮਾਂ-ਪਿਓ ਹਨ, ਨਾ ਪਤਨੀ, ਪੁੱਤਰ ਜਾਂ ਹੋਰ ਕੋਈ; ਨਾ ਆਪਣਾ, ਨਾ ਪਰਾਇਆ, ਨਾ ਸਰੀਰ, ਨਾ ਹੀ ਜਨਮ। ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ, ਨੇਕ ਤੇ ਮੰਦੇ ਕੰਮਾਂ ਦੇ ਚੱਕਰ ਵਿੱਚ ਵੀ, ਉਸਦਾ ਕੋਈ ਕਰਮ ਨਹੀਂ, ਪਰ ਫਿਰ ਵੀ ਉਹ ਖੇਡ ਵਜੋਂ, ਚੰਗਿਆਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਪ੍ਰਗਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਗੁਣਾਂ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹੋ ਕੇ ਭੀ, ਸਤ, ਰਜ ਤੇ ਤਮ ਗੁਣਾਂ ਨੂੰ ਅਪਣਾਉਂਦਾ ਹੈ; ਉਹਨਾਂ ਨਾਲ ਖੇਡ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ, ਜਨਮ-ਮਰਨ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਰਚਨਾ, ਪਾਲਣਾ ਤੇ ਸੰਹਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਮਧੁਮੱਖੀ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਨਾਲ ਕੁਝ ਘੁੰਮਦਾ ਤੇ ਹਿਲਦਾ ਦਿਸੇ, ਐਵੇਂ ਮਨ ਵਿੱਚ, ਕਰਤਾ ਭਾਵ ਨਾਲ, ਆਪ ਨੂੰ ਕਰਤਾ ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹੇ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲਿਓ, ਉਹ ਸਿਰਫ ਤੁਹਾਡਾ ਪੁੱਤਰ ਨਹੀਂ—ਹਰੀ ਤਾਂ ਸਭ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਆਪ, ਪਿਤਾ, ਮਾਂ ਤੇ ਰਾਜਾ ਹੈ। ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਵੇਖਿਆ ਜਾਂਦਾ, ਸੁਣਿਆ ਜਾਂਦਾ, ਪੁਰਾਣਾ, ਨਵਾਂ, ਭਵਿੱਖ ਜਾਂ ਵਰਤਮਾਨ, ਚਲਦਾ ਜਾਂ ਅਡੋਲ, ਵੱਡਾ ਜਾਂ ਛੋਟਾ—ਅਟੱਲ ਪਰਮਾਰਥ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹੋਰ ਕੁਝ ਗੱਲ ਕਰਨ ਜੋਗ ਨਹੀਂ; ਉਹੀ ਸਭ ਕੁਝ ਹੈ, ਪਰਮ ਆਤਮਾ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਗੱਲਾਂ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਨੰਦ ਜੀ, ਜੋ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣਾ ਦੇ ਸਾਥੀ ਸਨ, ਲਈ ਰਾਤ ਲੰਘ ਗਈ। ਸਵੇਰ ਹੋਈ ਤਾਂ ਵ੍ਰਜ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਉਠੀਆਂ, ਦੀਵੇ ਵੇਖੇ, ਘਰ ਦੇ ਠਾਕੁਰਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ ਤੇ ਦਹੀਂ ਮਥਣ ਲੱਗ ਪਈਆਂ। ਉਹ ਆਪਣੀਆਂ ਚੂੜੀਆਂ ਤੇ ਹਾਰਾਂ ਨਾਲ ਚਮਕ ਰਹੀਆਂ ਸਨ, ਰੱਸਾ ਖਿੱਚਦੀਆਂ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਕਮਰਾਂ, ਛਾਤੀਆਂ, ਹਾਰ, ਕੁੰਡਲ ਹਿਲ ਰਹੇ ਸਨ, ਗਲ੍ਹਾਂ ਤੇ ਲਾਲ ਕੁੰਕਮ ਲੱਗਾ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਵ੍ਰਜ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਕਮਲ-ਨੇਤਰ ਵਾਲੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣਾ ਦੇ ਗੁਣ ਗਾ ਰਹੀਆਂ ਸਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਆਕਾਸ਼ ਨੂੰ ਛੂਹ ਰਹੀਆਂ ਸਨ; ਦਹੀਂ ਮਥਣ ਦੀ ਧੁਨੀ ਨਾਲ ਰਲ ਕੇ, ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਦੁਸ਼ਟਤਾ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ। ਫਿਰ, ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਿਆ ਤੇ ਪ੍ਰਭੂ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਏ। ਨੰਦ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਉੱਤੇ ਵ੍ਰਜ ਵਾਸੀਆਂ ਨੇ ਸੋਨੇ ਦੀ ਰਥ ਵੇਖੀ ਤੇ ਪੁੱਛਿਆ, "ਇਹ ਕਿਸ ਦੀ ਹੈ?" "ਕੀ ਅਕ੍ਰੂਰ ਆ ਗਿਆ ਹੈ ਜਾਂ ਹੋਰ ਕੋਈ, ਜੋ ਕੰਸਾ ਦੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰਣ ਆਇਆ, ਜਿਸ ਨੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣਾ ਨੂੰ ਮਥੁਰਾ ਲੈ ਗਿਆ?" "ਉਹ ਸਾਡੇ ਮਾਲਕ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਲਈ ਸਾਡੇ ਲਈ ਕਿਹੜਾ ਪ੍ਰਾਇਸ਼ਚਿੱਤ ਕਰੇਗਾ?" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਔਰਤਾਂ ਗੱਲਾਂ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਸਨ, ਉੱਦੋਂ ਉਧਵ ਜੀ, ਆਪਣੇ ਸਵੇਰ ਦੇ ਕਰਮ ਕਰਕੇ, ਆ ਗਏ। ਕ੍ਰਿਸ਼ਣਾ ਦੇ ਸਾਥੀ ਉਧਵ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਵ੍ਰਜ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤੱਕਿਆ—ਲੰਮੇ ਬਾਂਹਾਂ, ਤਾਜ਼ਾ ਕਮਲ ਵਰਗੀਆਂ ਅੱਖਾਂ, ਪੀਲੇ ਵਸਤ੍ਰ, ਕਮਲਾਂ ਦਾ ਹਾਰ, ਮੁੱਕਾ ਕਮਲ ਵਰਗਾ, ਕਣਕਣਦੇ ਕੁੰਡਲ—ਇਹ ਸਭ ਚਮਕ ਰਹੇ ਸਨ। "ਅਸੀਂ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਯਦੂਪਤਿ ਦੇ ਸੇਵਕ ਹੋ, ਇੱਥੇ ਮਾਲਕ ਵਲੋਂ ਭੇਜੇ ਗਏ ਹੋ, ਮਾਪਿਆਂ ਲਈ ਕੋਈ ਪਿਆਰਾ ਕੰਮ ਕਰਨ।" "ਨਹੀਂ ਤਾਂ, ਹੋਰ ਕੋਈ ਵਜ੍ਹਾ ਨਹੀਂ ਕਿ ਉਹਨੂੰ ਵ੍ਰਜ ਵਿੱਚ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ; ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰੀਤ ਛੱਡਣਾ, ਸਾਧੂ ਲਈ ਵੀ ਔਖਾ ਹੈ। ਦੋਸਤੀ ਵੀ ਕੰਮ ਲਈ ਬਣਦੀ ਹੈ, ਜਦ ਤਕ ਕੰਮ ਹੈ; ਜਿਵੇਂ ਮਰਦ-ਔਰਤ ਜਾਂ ਮਧੁਮੱਖੀ-ਫੁੱਲ।" "ਗਰੀਬ ਨੂੰ ਵੈਸ਼ਿਆ ਛੱਡ ਦਿੰਦੀ ਹੈ; ਨਿਰਬਲ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਪ੍ਰਜਾ ਛੱਡ ਦਿੰਦੀ ਹੈ; ਵਿਦਿਆ ਲੈਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਅਧਿਆਪਕ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੰਦੇ ਹਨ; ਦਾਨ ਮਿਲਣ ਉੱਤੇ ਪੁਰੋਹਿਤ ਵੀ। ਪੱਖੀਆਂ ਫਲ ਖਤਮ ਹੋਣ 'ਤੇ ਦਰੱਖਤ ਛੱਡ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ; ਮਹਿਮਾਨ ਰੋਟੀ ਖਾ ਕੇ ਘਰ ਛੱਡ ਦਿੰਦੇ ਹਨ; ਹਿਰਨ ਜੰਗਲ ਸੜਨ 'ਤੇ ਛੱਡ ਦਿੰਦੇ ਹਨ; ਪ੍ਰੇਮੀ ਔਰਤ ਨੂੰ ਭੋਗ ਕੇ ਛੱਡ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਗੋਪੀਆਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਨ, ਬੋਲ ਤੇ ਸਰੀਰ ਗੋਵਿੰਦਾ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਸਨ, ਦੁਨੀਆਵੀ ਚਿੰਤਾ ਛੱਡ ਬੈਠੀਆਂ, ਜਦ ਉਧਵ ਆਏ। ਉਹ ਉਸਦੇ ਪ੍ਰੀਤ ਭਰੇ ਕੰਮ ਗਾਉਂਦੀਆਂ, ਬੇਧੜਕ ਰੋ ਪਈਆਂ, ਬਚਪਨ ਤੇ ਜਵਾਨੀ ਦੇ ਲੀਲਾਵਾਂ ਨੂੰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਯਾਦ ਕਰਦੀਆਂ। ਇਕ ਗੋਪੀ, ਇੱਕ ਮਧੁਮੱਖੀ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਜਿਸਦਾ ਮਨ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣਾ ਨਾਲ ਮਿਲਾਪ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਸੀ, ਉਸਨੂੰ ਆਪਣਾ ਦੂਤ ਸਮਝ ਕੇ ਬੋਲ ਪਈ: "ਹੇ ਭੌਰੇ, ਠੱਗਣ ਵਾਲੇ ਦੇ ਸਾਥੀ, ਮੇਰੀ ਵੈਰੀ ਦੇ ਚਰਨ ਨਾ ਛੂਹ। ਉਸ ਦੇ ਗਲੇ ਦੇ ਹਾਰ ਦਾ ਰੇਸ਼ਾ ਤੇਰੇ ਮੂੰਹ ਨੂੰ ਲੱਗ ਗਿਆ ਹੈ। ਜਾ, ਆਪਣੇ ਭੌਰਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਅਹੰਕਾਰਣੀਆਂ ਦਾ ਪਿਆਰ ਦੇ ਆ, ਤੂੰ ਤਾਂ ਉਸਦਾ ਦੂਤ ਹੈਂ, ਯਾਦਵਾਂ ਦੀ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਹਾਸੇ ਜੋਗਾ।" "ਉਸਨੇ ਸਾਨੂੰ ਇਕ ਵਾਰੀ ਆਪਣੇ ਹੋਠਾਂ ਦਾ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਚਖਾ ਕੇ, ਮੋਹ ਲਾ ਕੇ, ਸਾਨੂੰ ਫੁੱਲ ਵਾਂਗ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ। ਪਦਮਾ ਉਸਦੇ ਚਰਨਾਂ ਦੀ ਕਿਵੇਂ ਸੇਵਾ ਕਰਦੀ ਹੋਵੇਗੀ, ਜਿਸਦਾ ਮਨ ਉਸ ਦੀਆਂ ਵਡਿਆਈਆਂ ਸੁਣ ਕੇ ਖਿੱਚਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ?" "ਤੂੰ ਇੱਥੇ ਛੇ ਪੈਰਾਂ ਵਾਲਿਆ, ਯਾਦਵਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ ਦੇ ਗੁਣ ਗਾ ਰਿਹਾ ਹੈਂ, ਜੋ ਸਾਡੇ ਘਰਾਂ ਦਾ ਪੁਰਾਣਾ ਰਖਵਾਲਾ ਹੈ? ਜਾ, ਉਸਦੇ ਮਿੱਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾ ਕੇ ਉਸਦੇ ਜਿੱਤ ਦੇ ਗੀਤ ਗਾ, ਜਿਸਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰ ਦਿੱਤੀਆਂ।" "ਕਿਹੜੀਆਂ ਔਰਤਾਂ—ਚਾਹੇ ਸਵਰਗ, ਧਰਤੀ ਜਾਂ ਪਾਤਾਲ ਦੀਆਂ—ਉਸ ਲਈ ਅਪਹੁੰਚੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਸਦੀ ਮੁਸਕਾਨ ਤੇ ਭੰਵਰੇ ਭੌਹਾਂ ਸਭ ਨੂੰ ਮੋਹ ਲੈਂਦੀਆਂ ਹਨ? ਅਸੀਂ ਤਾਂ ਉਸਦੇ ਚਰਨਾਂ ਦੀ ਧੂੜ ਦੀ ਭਗਤਣ ਵਾਲੀਆਂ ਹਾਂ, ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਨਿਮਾਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਉਸਦਾ ਨਾਮ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।" "ਉਸਦੇ ਚਰਨ ਆਪਣੇ ਸਿਰ ਤੋਂ ਹਟਾ ਲੈ; ਮੈਂ ਉਸਦੀਆਂ ਮਿੱਠੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਜਾਣਦੀ ਹਾਂ। ਤੂੰ, ਮਨਾਉਣ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ, ਉਸਦਾ ਦੂਤ ਬਣ ਕੇ ਆਇਆ ਹੈਂ। ਉਸਨੇ ਇੱਥੇ ਆਪਣੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ ਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਆਪ ਬਣਾਇਆ ਤੇ ਛੱਡ ਗਿਆ, ਕੋਈ ਚਿੰਤਾ ਨਹੀਂ। ਉਸ ਉੱਤੇ ਕਿਵੇਂ ਭਰੋਸਾ ਕਰੀਏ?" "ਜਿਵੇਂ ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਰਾਜੇ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਪੈ ਕੇ ਸ਼ਿਕਾਰੀ ਵਾਂਗ, ਉਸਨੇ ਇੱਥੇ ਪ੍ਰੇਮ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬੀਆਂ, ਅਸਹਾਇ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਤਕਲੀਫ ਦਿੱਤੀ। ਬਲੀ ਵਰਗਾ ਮਹਾਂਬਲੀ ਵੀ ਉਸ ਕੋਲੋਂ ਬੰਨ੍ਹਿਆ ਗਿਆ। ਕਾਲਾ ਪ੍ਰਭੂ ਨਾਲ ਦੋਸਤੀ ਬਸ ਹੋਈ; ਪਰ ਉਸਦੇ ਕੰਮਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਛੱਡੀ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦੀ।" "ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਸਦੇ ਖੇਡਾਂ ਦੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਬੂੰਦਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵਾਰੀ ਸੁਣ ਲਿਆ, ਉਹ ਸਭ ਦੁਖ-ਸੁਖ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹੋ ਗਏ, ਘਰ-ਪਰਵਾਰ ਛੱਡ ਦਿੱਤੇ, ਭਾਵੇਂ ਗਰੀਬ ਹੋ ਗਏ। ਇੱਥੇ ਵੀ ਕਈ ਪੰਛੀਆਂ ਵਾਂਗ ਭਿਖਾਰੀ ਬਣੇ ਫਿਰਦੇ ਹਨ।" "ਅਸੀਂ, ਉਸਦੀਆਂ ਵੱਕੜੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਨੂੰ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਸਮਝ ਕੇ, ਮਾਂ ਦੀ ਬੁਲਾਹਟ 'ਤੇ ਦੌੜਦੇ ਚੂਜਿਆਂ ਵਾਂਗ, ਮੂਰਖੀ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ ਬਣ ਗਈਆਂ। ਵਾਰ-ਵਾਰ ਉਸਦੇ ਨਖਾਂ ਦੀ ਚੋਟ ਦਾ ਦਰਦ ਯਾਦ ਕਰਦੀਆਂ ਹਾਂ। ਹੋਰ ਕੋਈ ਖ਼ਬਰ ਸੁਣਾ, ਹੇ ਦੂਤ।" "ਸੱਜਣ, ਕੀ ਤੂੰ ਸਾਡੇ ਪਿਆਰੇ ਵਲੋਂ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ ਮੁੜ ਆਇਆ ਹੈਂ? ਦੱਸ, ਕੀ ਲੈ ਕੇ ਆਇਆ ਹੈਂ? ਤੂੰ ਆਦਰ ਜੋਗਾ ਹੈਂ, ਹੇ ਮਿੱਠੇ ਬੋਲਣ ਵਾਲੇ। ਸਾਨੂੰ ਉਸਦੇ ਕੋਲ ਕਿਵੇਂ ਲੈ ਜਾਵੇਂ, ਜਿਸਨੂੰ ਛੱਡਿਆ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦਾ, ਜਦ ਲਕਸ਼ਮੀ ਉਸਦੇ ਛਾਤੀ ਉੱਤੇ ਸਦਾ ਵੱਸਦੀ ਹੈ?" "ਕੀ ਉਹ ਮਹਾਨ ਪੁੱਤਰ ਹੁਣ ਮਥੁਰਾ ਵਿੱਚ ਹੈ? ਕੀ ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਿਓ ਦੇ ਘਰ, ਆਪਣੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ, ਗੋਪਾਲਾਂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦਾ ਹੈ? ਕੀ ਉਹ ਕਦੇ ਸਾਨੂੰ, ਆਪਣੀਆਂ ਦਾਸੀਆਂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦਾ ਹੈ? ਕਦੋਂ ਉਹ ਆਪਣੀ ਮਜ਼ਬੂਤ, ਸੁਗੰਧੀ ਬਾਂਹ ਸਾਡੇ ਸਿਰ ਤੇ ਰੱਖੇਗਾ?" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ਼੍ਰੀ ਸ਼ੁਕਦੇਵ ਜੀ ਨੇ ਆਖਿਆ, ਉਧਵ ਜੀ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣਾ ਲਈ ਵਿਰਹ ਭਰੀ ਪ੍ਰੀਤ ਸੁਣ ਕੇ, ਪਿਆਰ ਭਰੇ ਸੰਦੇਸ਼ਾਂ ਨਾਲ ਗੋਪੀਆਂ ਨੂੰ ਸਾਂਤਵਨਾ ਦਿੱਤੀ ਤੇ ਕਿਹਾ: "ਤੁਸੀਂ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਸੱਚਮੁੱਚ ਧੰਨ ਹੋ, ਜੋ ਆਪਣਾ ਮਨ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਾਸੁਦੇਵ—ਪ੍ਰਭੂ—ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਵਰਤ, ਤਪ, ਯਜ੍ਯ, ਪਾਠ, ਅਧਿਐਨ, ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਦੀ ਜਿੱਤ ਤੇ ਹੋਰ ਕਈ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਜੋ ਭਗਤੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਤੁਹਾਨੂੰ ਮਿਲੀ ਹੈ। ਤੁਹਾਡੇ ਭਾਗਾਂ ਨਾਲ, ਤੁਹਾਡੇ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਭੂ ਵਾਸੁਦੇਵ ਦੀ ਵੱਡੀ ਭਗਤੀ ਜਾਗੀ ਹੈ, ਜੋ ਸਾਧੂਆਂ ਲਈ ਵੀ ਔਖੀ ਹੈ। ਕਿਸਮਤ ਨਾਲ, ਤੁਸੀਂ ਪੁੱਤਰ, ਪਤੀ, ਸਰੀਰ, ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਤੇ ਘਰ ਛੱਡ ਕੇ, ਉਸ ਪਰਮ ਪੁਰਖ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣਾ ਨੂੰ ਚੁਣਿਆ ਹੈ। ਵਿਰਹ ਰਾਹੀਂ ਤੁਹਾਡੇ ਵਿੱਚ ਜੋ ਪੂਰਨ ਲੀਨਤਾ ਆਈ ਹੈ, ਉਹ ਮੇਰੇ ਲਈ ਵੀ ਵੱਡੀ ਕਿਰਪਾ ਹੈ।