ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਭਾਗਵਤਪੁਰਾਣਮ੍

ਹੇ ਪ੍ਰੀਤਮ, ਗੋਕੁਲ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ, ਜਿਹੜੀਆਂ ਮੈਨੂੰ ਸਬ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪਿਆਰੀਆਂ ਹਨ, ਭਾਵੇਂ ਮੈਂ ਉਹਨਾਂ ਤੋਂ ਦੂਰ ਹਾਂ, ਪਰ ਉਹ ਮੈਨੂੰ ਲਗਾਤਾਰ ਯਾਦ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਵਿਛੋੜੇ ਦੇ ਦਰਦ ਅਤੇ ਲੋਚ ਨਾਲ ਉਹ ਬੇਹੋਸ਼ ਹੋ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਮੇਰੀਆਂ ਗਵਾਲਣਾਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਿਲ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਕਿਸੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਨੂੰ ਵੱਡੀ ਮੁਸ਼ਕਲ ਨਾਲ ਚਲਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਉਹ ਸਿਰਫ਼ ਇਸ ਆਸ ਤੇ ਜੀ ਰਹੀਆਂ ਹਨ ਕਿ ਮੈਂ ਮੁੜ ਆਵਾਂਗਾ ਜਾਂ ਜੋ ਸੁਨੇਹੇ ਮੈਂ ਭੇਜਦਾ ਹਾਂ, ਉਹਨਾਂ ਨਾਲ ਉਹ ਆਪਣਾ ਮਨ ਸਮਝਾ ਲੈਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜਦੋਂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਨੇ ਉਧਵ ਨੂੰ ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਦੱਸੀਆਂ, ਉਧਵ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮਾਲਕ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨੂੰ ਸਿਰ ਮੱਥੇ ਲਾਇਆ ਅਤੇ ਰਥ 'ਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਨੰਦਾ ਦੇ ਗਾਂਵ ਵੱਲ ਰਵਾਨਾ ਹੋ ਗਿਆ। ਜਦੋਂ ਉਧਵ ਨੰਦਾ ਦੇ ਵ੍ਰਜ ਪਹੁੰਚਿਆ, ਉਸ ਵੇਲੇ ਸੂਰਜ ਡੁੱਬ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਰਥ, ਵਾਪਸ ਆਉਂਦੀਆਂ ਗਾਂਵਾਂ ਦੇ ਖੁਰਾਂ ਨਾਲ ਉੱਡ ਰਹੀ ਧੂੜ ਵਿੱਚ ਲੁਕ ਗਿਆ। ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਤਗੜੇ ਬਲਦਾਂ ਦੀਆਂ ਡਕਾਰਾਂ ਗੂੰਜ ਰਹੀਆਂ ਸਨ, ਜੋ ਗਾਂਵਾਂ ਦੀ ਸੰਗਤ ਲਈ ਇਕ-ਦੂਜੇ ਨਾਲ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, ਦੂਧ ਨਾਲ ਭਰੀਆਂ ਮਾਵਾਂ ਵਲ ਦੌੜਦੇ ਬਛੜਿਆਂ ਦੀਆਂ ਬੁਲੰਦ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਆ ਰਹੀਆਂ ਸਨ। ਇਸ ਪਵਿੱਤਰ ਥਾਂ ਨੂੰ ਇੱਧਰ-ਉੱਧਰ ਚਿੱਟੇ ਬਛੜਿਆਂ ਦੀਆਂ ਉਛਲਾਂ ਨੇ ਸੋਭਾ ਦਿੱਤੀ ਹੋਈ ਸੀ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਦੁੱਧ ਵਿੱਛਣ ਦੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਤੇ ਵਾਂਸਲੀਆਂ ਦੀ ਧੁਨ ਵੱਜ ਰਹੀ ਸੀ। ਉੱਥੇ ਸੋਹਣੀਆਂ ਸਜੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਗੋਪੀਆਂ ਤੇ ਗਵਾਲੇ, ਬਲਰਾਮ ਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਦੇ ਮੰਗਲਮਈ ਚਰਨਾਂ ਦੀਆਂ ਗਾਥਾਵਾਂ ਗਾ ਰਹੇ ਸਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਪਿੰਡ ਦੀ ਸੋਭਾ ਹੋਰ ਵਧ ਗਈ। ਇਹ ਗਵਾਂ ਦੀ ਵਸਤੀ ਅੱਗ, ਸੂਰਜ, ਮਹਿਮਾਨਾਂ, ਗਾਂਵਾਂ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ, ਪਿਤਰਾਂ ਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ, ਧੂਪ, ਦੀਵੇ ਤੇ ਮਾਲਾਵਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਸੀ। ਚਾਰਿਆਂ ਪਾਸੇ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਭਰੇ ਬਾਗ, ਪੰਛੀਆਂ ਦੀਆਂ ਟੋਲੀਆਂ ਦੀਆਂ ਮਿੱਠੀਆਂ ਧੁਨਾਂ, ਤੇ ਹੰਸਾਂ, ਬਗਲਿਆਂ ਤੇ ਕਮਲਾਂ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹੋਏ ਸਰੋਵਰ ਇਸ ਵਸਤੀ ਨੂੰ ਸਜਾ ਰਹੇ ਸਨ। ਜਦ ਉਧਵ ਪਹੁੰਚਿਆ, ਨੰਦਾ ਨੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਦੇ ਪਿਆਰੇ ਮਿਤਰ ਨੂੰ ਮਿਲ ਕੇ ਉਸਨੂੰ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਗਲੇ ਲਾਇਆ ਤੇ ਵਾਸੁਦੇਵ ਵਾਂਗ ਉਸਦੀ ਆਦਰ-ਸਤਿਕਾਰ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਨੂੰ ਵਧੀਆ ਭੋਜਨ ਖਵਾਇਆ, ਨਰਮ ਸੇਜ 'ਤੇ ਬਿਠਾਇਆ ਅਤੇ ਜਦ ਦੇਖਿਆ ਕਿ ਉਧਵ ਦੀ ਥਕਾਵਟ ਦੂਰ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸ ਦੀ ਖੇਰ-ਅਫ਼ਿਆਤ ਪੁੱਛੀ, ਉਸਦੇ ਪੈਰ ਦਬਾਏ ਤੇ ਹੋਰ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ। ਨੰਦਾ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, "ਹੇ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੇ, ਸਾਡਾ ਮਿੱਤਰ, ਸੂਰ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਚੰਗਾ-ਭਲਾ ਹੈ? ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨਾਲ ਖੁਸ਼ ਹੈ? ਕੋਈ ਤਕਲੀਫ਼ ਤਾਂ ਨਹੀਂ? ਕੀ ਉਹ ਅਜੇ ਵੀ ਸਾਡੀ ਦੋਸਤੀ ਵਿਚ ਅਟੱਲ ਹੈ?" ਨੰਦਾ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਚੰਗੀ ਕਿਸਮਤ ਨਾਲ, ਉਹ ਦੁਸਟ ਕੰਸ, ਜੋ ਸਦਾ ਚੰਗਿਆਂ ਤੇ ਧਰਮੀਆਂ ਯਾਦਵਾਂ ਨਾਲ ਵੈਰ ਰੱਖਦਾ ਸੀ, ਆਪਣੇ ਹੀ ਪਾਪਾਂ ਨਾਲ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ। ਕੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਅਜੇ ਵੀ ਸਾਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦਾ ਹੈ—ਆਪਣੀ ਮਾਂ, ਦੋਸਤਾਂ, ਗਵਾਲਿਆਂ, ਪਿੰਡ, ਆਪਣੇ ਪਿਆਰੇ, ਗਾਂਵਾਂ, ਵ੍ਰਿੰਦਾਵਨ ਤੇ ਉਸ ਪਹਾੜ ਨੂੰ?" "ਕੀ ਗੋਵਿੰਦਾ ਕਦੇ ਇਕ ਵਾਰੀ ਵੀ ਆਪਣੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਵਾਪਸ ਆਵੇਗਾ? ਫਿਰ ਅਸੀਂ ਉਸਦਾ ਉਹ ਚਿਹਰਾ ਵੇਖਾਂਗੇ, ਜਿਸਦੀ ਨੱਕ ਸੁੰਦਰ ਹੈ, ਤੇ ਅੱਖਾਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਹੱਸਦੀਆਂ ਹਨ। ਜੰਗਲ ਦੀਆਂ ਅੱਗਾਂ, ਤੂਫ਼ਾਨਾਂ, ਮੀਂਹਾਂ, ਜੰਗਲੀ ਬਲਦਾਂ, ਸੱਪਾਂ ਅਤੇ ਮੌਤ ਵਰਗੀਆਂ ਅਸੰਭਵ ਮੁਸੀਬਤਾਂ ਤੋਂ ਵੀ ਸਾਨੂੰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ, ਉਹ ਮਹਾਤਮਾ, ਬਚਾ ਲੈਂਦਾ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਅਸੀਂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਦੇ ਵਿਰਲੇ ਕਰਤਬ, ਉਸ ਦੀਆਂ ਮਸਖਰੀਆਂ, ਹੱਸਣਾ ਤੇ ਗੱਲਾਂ ਯਾਦ ਕਰਦੇ ਹਾਂ, ਤਾਂ ਸਾਡੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਦਿਨਚਰਚਾਵਾਂ ਢਿੱਲੀਆਂ ਪੈ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।" "ਸਾਡਾ ਮਨ ਉਹਨਾਂ ਥਾਵਾਂ 'ਚ ਲੀਨ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ—ਨਦੀਆਂ, ਪਹਾੜ, ਜੰਗਲ—ਜਿੱਥੇ ਮੁਕੁੰਦ ਦੇ ਚਰਨ ਚਿੰਨ੍ਹ ਪਏ ਹਨ, ਜਿੱਥੇ ਅਸੀਂ ਉਸਨੂੰ ਖੇਡਦੇ ਵੇਖਿਆ। ਮੇਰਾ ਮਨ ਮੰਨਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਤੇ ਰਾਮ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹਨ, ਇੱਥੇ ਕੋਈ ਵੱਡਾ ਦੇਵਕਾਜ਼ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਆਏ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਗਰਗ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ। ਕੰਸ, ਜਿਸਦੀ ਤਾਕਤ ਦਸ ਹਜ਼ਾਰ ਹਾਥੀਆਂ ਵਰਗੀ ਸੀ, ਕੁਸ਼ਤੀਬਾਜ਼, ਅਤੇ ਹਾਥੀਆਂ ਦੇ ਮਾਲਕ—ਇਹ ਸਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਉਸ ਨੇ ਸਿੰਘ ਵਾਂਗ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ।" "ਉਸ ਨੇ ਤਿੰਨ ਵੱਡੇ ਤਾੜ ਦੇ ਦਰੱਖਤ, ਜੋ ਵੱਡੇ ਧਨੁਸ਼ ਵਰਗੇ ਸਖ਼ਤ ਸਨ, ਇਕ ਹੱਥ ਨਾਲ ਟੋੜ ਦਿੱਤੇ। ਸੱਤ ਦਿਨ ਤੱਕ ਪਹਾੜ ਚੁੱਕਿਆ ਰੱਖਿਆ। ਪ੍ਰਲੰਭ, ਧੇਨੁਕ, ਅਰਿਸ਼ਟ, ਤ੍ਰਿਣਾਵਰਤ, ਬਕ, ਤੇ ਹੋਰ ਅਨੇਕ ਦੈਤ—ਜੋ ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਦਾਨਵਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਜਿੱਤ ਸਕਦੇ ਸਨ—ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਇੱਥੇ ਖੇਡ-ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਨੰਦਾ ਜੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮਨ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਸੀ, ਵਾਰ-ਵਾਰ ਯਾਦ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਵਿਛੋੜੇ ਦੀ ਲਹਿਰ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬ ਗਏ ਤੇ ਚੁੱਪ ਹੋ ਗਏ। ਯਸ਼ੋਦਾ, ਜਦ ਉਹ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਦੀਆਂ ਲੀਲਾਵਾਂ ਸੁਣਦੀ ਸੀ, ਉਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਹੰਝੂਆਂ ਨਾਲ ਭਰ ਜਾਂਦੀਆਂ ਅਤੇ ਮਾਂ ਦੀ ਮਮਤਾ ਨਾਲ ਉਸਦੇ ਸਨੇਹ ਭਰੇ ਸਿੰਨੇ ਵੀ ਗਿੱਲੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ। ਉਧਵ ਨੇ, ਨੰਦਾ ਤੇ ਯਸ਼ੋਦਾ ਵਿਚੋਂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਲਈ ਐਸਾ ਅਤੁੱਟ ਪ੍ਰੇਮ ਵੇਖ ਕੇ, ਮਨ ਹੀ ਮਨ ਵੱਡੀ ਖੁਸ਼ੀ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਨੰਦਾ ਨੂੰ ਆਖਿਆ: "ਤੁਸੀਂ ਦੋਵੇਂ, ਹੇ ਮਾਣਯੋਗ ਜੀਵਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੋ, ਕਿਉਂਕਿ ਤੁਹਾਡਾ ਮਨ ਐਸੇ ਨਾਰਾਇਣ 'ਚ ਲੀਨ ਹੈ, ਜੋ ਸਭ ਦਾ ਆਚਾਰਯ ਹੈ। ਰਾਮ ਤੇ ਮੁਕੁੰਦ—ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਹੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੇ ਬੀਜ ਤੇ ਜਠਰ ਹਨ; ਇਹ ਜੀਵ ਤੇ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਹਨ। ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਵਿਚ, ਇਹ ਪੁਰਾਤਨ ਗਿਆਨ ਤੇ ਆਗਿਆ ਦੇ ਮਾਲਕ ਹਨ, ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਖਰੇ।" "ਉਸ ਵਿੱਚ, ਜੇ ਮੌਤ ਵੇਲੇ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ—even ਜੇ ਮਨ ਅਪਵਿੱਤਰ ਹੋਵੇ—ਇੱਕ ਪਲ ਲਈ ਵੀ ਮਨ ਲਾ ਲਵੇ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਕਰਮ ਦੇ ਭੰਡਾਰ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਨਾਸ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਉਹ, ਜੋ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ ਹੈ ਤੇ ਬ੍ਰਹਮ ਰੂਪ ਹੈ, ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਉੱਚੇ ਰਸਤੇ ਤੇ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।" "ਉਸ ਨਾਰਾਇਣ ਵਿੱਚ, ਜੋ ਸਭ ਕੁਝ ਦਾ ਕਾਰਣ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਖਾਤਰ ਮਾਨਵ ਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕੀਤਾ, ਜਦ ਤੁਸੀਂ ਦਿਲੋਂ ਲਗਨ ਲਾਈ ਹੈ, ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਇਸ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਪੁੰਨ ਕੋਈ ਹੋ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ। ਥੋੜ੍ਹੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ, ਅਚੁਤ, ਸਾਤਵਤਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਵਾਪਸ ਵ੍ਰਜ ਆ ਕੇ ਆਪਣੇ ਮਾਪਿਆਂ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ੀ ਦੇਣਗੇ। ਕੰਸ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਸਾਤਵਤਾਂ ਦਾ ਦੁਸ਼ਮਣ ਸੀ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਨੇ ਮੱਧ ਅਖਾੜੇ ਵਿਚ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ। ਜੋ ਕੁਝ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਨੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਮਿਲ ਕੇ ਵਾਅਦਾ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਉਹ ਜ਼ਰੂਰ ਪੂਰਾ ਕਰੇਗਾ।" "ਤੁਸੀਂ ਦੁਖੀ ਨਾ ਹੋਵੋ, ਹੇ ਵੱਡੇ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੇ, ਤੁਸੀਂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਨੂੰ ਨੇੜੇ ਹੀ ਵੇਖੋਗੇ। ਉਹ ਤਾਂ ਹਰ ਜੀਵ ਦੇ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਰੋਸ਼ਨੀ। ਉਸ ਲਈ, ਜੋ ਅਸਲ ਵਿਚ ਸਦਾ ਹੈ, ਨਾ ਕੋਈ ਪਿਆਰਾ ਹੈ, ਨਾ ਕੋਈ ਅਣਪਿਆਰਾ; ਨਾ ਉੱਚਾ, ਨਾ ਨੀਵਾਂ, ਨਾ ਬਰਾਬਰ, ਨਾ ਅਣਬਰਾਬਰ—ਉਹ ਤਾਂ ਸਭ ਲਈ ਇਕੋ ਜਿਹਾ ਹੈ।" "ਉਸ ਦੀ ਨਾ ਮਾਂ ਹੈ, ਨਾ ਪਿਓ, ਨਾ ਪਤਨੀ, ਨਾ ਪੁੱਤਰ; ਨਾ ਆਪਣਾ, ਨਾ ਪਰਾਇਆ, ਨਾ ਸਰੀਰ, ਨਾ ਜਨਮ। ਇਸ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿਚ, ਚੰਗਿਆਂ-ਮੰਦੇ ਕਰਮਾਂ ਵਿਚ, ਉਸਦਾ ਕੋਈ ਵਿਅਵਹਾਰ ਨਹੀਂ, ਪਰ ਖੇਡ ਵਾਸਤੇ, ਉਹ ਧਰਮੀ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਲਈ ਪ੍ਰਗਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।" "ਗੁਣਾਂ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹੋ ਕੇ ਵੀ, ਉਹ ਸਤ, ਰਜ, ਤੇ ਤਮ ਗੁਣ ਧਾਰਨ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ; ਇਹਨਾਂ ਨਾਲ ਖੇਡ ਕੇ, ਉਹ ਰਚਦਾ, ਪਾਲਦਾ ਤੇ ਨਾਸ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਉਹ ਅਜਨਮੀ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਭੌਰੇ ਦੀ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਨਾਲ ਕੁਝ ਘੁੰਮਦਾ ਜਾਪਦਾ ਹੈ, ਐਸੇ ਹੀ, ਮਨ ਵਿਚ ਕਰਤਾਪਨ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਕਰਤਾ ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।" "ਉਹ ਸਿਰਫ ਤੁਹਾਡਾ ਪੁੱਤਰ ਨਹੀਂ, ਹੇ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੇ; ਹਰੀ ਤਾਂ ਸਭ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਆਤਮਾ, ਪਿਓ, ਮਾਂ ਤੇ ਰਾਜਾ ਹੈ। ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਵੇਖਿਆ ਜਾਂਦਾ, ਸੁਣਿਆ ਜਾਂਦਾ, ਪੁਰਾਣਾ, ਨਵਾਂ, ਹਿਲਣ ਵਾਲਾ ਜਾਂ ਅਡੋਲ, ਵੱਡਾ ਜਾਂ ਛੋਟਾ—ਅਵਿਨਾਸੀ ਪਰਮ ਤੱਤ ਤੋਂ ਬਿਨਾ, ਹੋਰ ਕੁਝ ਕਹਿਣ ਵਾਲਾ ਨਹੀਂ; ਉਹੀ ਸਭ ਕੁਝ ਹੈ, ਪਰਮ ਆਤਮਾ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਗੱਲਾਂ ਕਰਦਿਆਂ, ਨੰਦਾ ਤੇ ਉਧਵ ਲਈ ਰਾਤ ਲੰਘ ਗਈ। ਗਵਾਲਣਾਂ ਉਠੀਆਂ, ਦੀਵੇ ਵੇਖੇ, ਘਰ ਦੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਦਹੀਂ ਮਥਣ ਲੱਗ ਪਈਆਂ।