ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਭਾਗਵਤਪੁਰਾਣਮ੍

ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਮੁਸ਼ਟਿਕਾ ਨੇ ਬਲਰਾਮ ਜੀ ਦੀ ਭਾਰੀ ਮੁੱਕੀ ਦਾ ਜ਼ੋਰਦਾਰ ਘਾ ਲਿਆ, ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਹਥੇਲੀ ਨਾਲ ਵੀ ਉਸ ਉੱਤੇ ਤਗੜਾ ਵਾਰ ਕੀਤਾ। ਮੁਸ਼ਟਿਕਾ ਕੰਬਣ ਲੱਗ ਪਿਆ, ਉਸਦੇ ਮੂੰਹੋਂ ਖ਼ੂਨ ਵਗਣ ਲੱਗ ਪਿਆ ਤੇ ਪੀੜ੍ਹਾ ਨਾਲ ਤੜਪਦਾ ਹੋਇਆ ਜਿੰਦ ਛੱਡ ਗਿਆ। ਉਹ ਜਿਵੇਂ ਹਵਾ ਨਾਲ ਡਿੱਗਿਆ ਦਰੱਖਤ ਹੋਵੇ, ਥੱਲੇ ਡਿੱਗ ਪਿਆ। ਫਿਰ ਰਾਮ ਜੀ, ਜੋ ਯੋਧਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਰਵੋਤਮ ਹਨ, ਕੋਟਾ ਨਾਂ ਦੇ ਪਹلوان ਨੂੰ, ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵੱਲ ਵਧਿਆ, ਆਪਣੇ ਖੱਬੇ ਹੱਥ ਦੀ ਇੱਕ ਹੀ ਉਪਹਾਸ ਭਰੀ ਮੁੱਕੀ ਨਾਲ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਮਾਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਉਸੇ ਸਮੇਂ, ਸਾਲਾ ਪਹلوان, ਜਿਸਦਾ ਸਿਰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਜੀ ਦੇ ਪੈਰ ਨਾਲ ਵੱਜਿਆ, ਅਤੇ ਤੋਸ਼ਲਕਾ, ਦੋਵੇਂ ਚੀਰ ਕੇ ਮੈਦਾਨ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗ ਪਏ। ਚਾਣੂਰ, ਮੁਸ਼ਟਿਕਾ, ਕੋਟਾ, ਸਾਲਾ ਅਤੇ ਤੋਸ਼ਲਕਾ ਦੇ ਮਾਰੇ ਜਾਣ ਉਪਰੰਤ, ਬਾਕੀ ਸਾਰੇ ਪਹلوان ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਦੀ ਖ਼ਾਤਰ ਭੱਜ ਪਏ। ਫਿਰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਤੇ ਬਲਰਾਮ ਜੀ ਆਪਣੇ ਗੋਪ ਸਾਥੀਆਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠਾ ਕਰਕੇ, ਖੁਸ਼ੀ-ਖੁਸ਼ੀ ਖੇਡਣ ਲੱਗ ਪਏ। ਵਾਜਿਆਂ ਦੀ ਧੁਨ, ਪੈਰਾਂ ਦੀ ਘੁੰਘਰੂਆਂ ਦੀ ਝੰਕਾਰ ਨਾਲ ਨੱਚਦੇ ਹੋਏ ਉਹ ਖੇਡਣ ਲੱਗ ਪਏ। ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਰਾਮ ਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਦੇ ਇਸ ਕਾਰਜ ਉੱਤੇ ਖੁਸ਼ੀ ਮਨਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਕੰਸ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ, ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਤੇ ਧਰਮਾਤਮਾ ਲੋਕ 'ਵਧਾਈ ਹੋ! ਵਧਾਈ ਹੋ!' ਅਖਦੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਵੱਡੇ ਪਹلوان ਮਾਰੇ ਗਏ ਤੇ ਭੋਜਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਕੰਸ ਚਿੰਤਤ ਹੋ ਗਿਆ, ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਵਾਜਿਆਂ ਨੂੰ ਰੁਕਵਾ ਲਿਆ ਤੇ ਆਦੇਸ਼ ਦੇਣ ਲੱਗ ਪਿਆ—'ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਵਾਸੁਦੇਵ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਜੋ ਦੁਸਟ ਹਨ, ਸ਼ਹਿਰ ਤੋਂ ਕੱਢ ਦਿਓ; ਗਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਦੌਲਤ ਜ਼ਬਤ ਕਰ ਲਵੋ; ਨੰਦ ਨੂੰ, ਜੋ ਬੁਰੇ ਮਨ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਬੰਨ੍ਹ ਲਵੋ।' 'ਵਾਸੁਦੇਵ, ਜੋ ਪਾਪੀ ਮਨ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਮਾਰ ਦਿਓ, ਚੰਗੇ ਘੋੜਿਆਂ ਸਮੇਤ; ਅਤੇ ਉਗ੍ਰਸੇਨ, ਮੇਰਾ ਪਿਉ, ਜੋ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਉਸਨੂੰ ਵੀ ਸਾਥੀਆਂ ਸਮੇਤ ਮਾਰ ਦਿਓ।' ਜਦੋਂ ਕੰਸ ਇੰਝ ਅਹੰਕਾਰ ਨਾਲ ਬੋਲ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਤਾਂ ਅਵਿਨਾਸੀ ਪਰਮਾਤਮਾ ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਉੱਠੇ ਅਤੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਉੱਚੇ ਮੰਚ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਗਏ। ਕੰਸ ਨੇ, ਆਪਣੇ ਸਾਹਮਣੇ ਮੌਤ ਨੂੰ ਆਉਂਦੇ ਵੇਖ, ਆਪਣੇ ਸ਼ਸਤਰ, ਢਾਲ ਤੇ ਤਲਵਾਰ ਫੜ ਲਈ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਸੀਟ ਤੋਂ ਉੱਠ ਖੜਾ ਹੋਇਆ। ਉਹ ਤਲਵਾਰ ਲੈ ਕੇ, ਬਾਜ ਵਾਂਗ ਆਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਦੋਹਾਂ ਪਾਸਿਆਂ ਘੁੰਮਣ ਲੱਗ ਪਿਆ। ਪਰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਜੀ, ਜੋ ਅਪਰਮਿਤ ਤੇਜ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਉਸ ਨੂੰ ਗਰੁੜ ਵਾਂਗ ਸੱਪ ਨੂੰ ਫੜ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਜੀ ਨੇ ਕੰਸ ਦੇ ਵਾਲਾਂ ਨੂੰ ਫੜ ਕੇ, ਜਿਸਦਾ ਮੋੜ ਹਿਲ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਉੱਚੇ ਮੰਚ ਤੋਂ ਅਖਾੜੇ ਵਿੱਚ ਸੁੱਟ ਦਿੱਤਾ। ਫਿਰ, ਸਾਰੇ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਆਧਾਰ, ਕਮਲ-ਨਾਭੀ ਭਗਵਾਨ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਉੱਤੇ ਨਿਰਭਰ ਰਹਿੰਦੇ ਹੋਏ, ਉੱਪਰੋਂ ਉਸ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗ ਪਏ। ਹਰੀ ਜੀ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਨਿਸ਼ਚੇਤ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਹਾਥੀ ਵਾਂਗ ਘਸੀਟਿਆ, ਸਾਰਾ ਜਗਤ ਦੇਖ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ 'ਹਾਏ! ਹਾਏ!' ਦੀ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਗੂੰਜੀ। ਕੰਸ, ਜਿਸਦਾ ਮਨ ਹਮੇਸ਼ਾ ਡਰ ਵਿਚ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ—ਚਾਹੇ ਖਾਂਦਾ, ਬੋਲਦਾ, ਤੁਰਦਾ, ਸੁੱਤਾ ਜਾਂ ਸਾਹ ਲੈਂਦਾ—ਹਮੇਸ਼ਾ ਆਪਣੇ ਸਾਹਮਣੇ ਚਕਰਧਾਰੀ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਵੇਖਦਾ ਸੀ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਉਸਨੂੰ ਉਹ ਅਤਿ ਦੁਲਭ ਰੂਪ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ। ਉਸਦੇ ਅੱਠ ਭਰਾ—ਕੰਕ, ਨਿਆਗ੍ਰੋਧਕ ਆਦਿ—ਪੂਰੇ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਦੀ ਮੌਤ ਦਾ ਬਦਲਾ ਲੈਣ ਲਈ ਵਧੇ। ਤਦ, ਰੋਹਣੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਬਲਰਾਮ ਜੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਗਦਾ ਨਾਲ ਸ਼ੇਰ ਵਾਂਗ ਸਾਰੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਦੇ ਹਨ, ਇੰਝ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਢੇਰ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਅਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਨਗਾਰੇ ਵੱਜਣ ਲੱਗ ਪਏ। ਬ੍ਰਹਮਾ, ਸ਼ਿਵ ਆਦਿ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ ਫੁੱਲ ਵਰਸਾਏ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਤਿਕਾਰਤਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸਤ੍ਰੀਆਂ ਨੇ ਨੱਚ ਕੇ ਉਤਸਾਹ ਵਿਖਾਇਆ। ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ, ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਆਪਣੇ ਪਿਆਰੇ ਪਤੀ ਦੀ ਮੌਤ ਦੀ ਪੀੜ੍ਹਾ ਨਾਲ ਤੜਪਦੀਆਂ, ਆਪਣੇ ਸਿਰ ਪਿੱਟਦੀਆਂ, ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਹੰਜੂ ਭਰਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਆਈਆਂ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨੂੰ, ਜੋ ਹੁਣ ਵੱਡੇ ਯੋਧਿਆਂ ਦੀਆਂ ਚੌਕੀਆਂ ਉੱਤੇ ਪਏ ਸਨ, ਗਲੇ ਲਾ ਕੇ, ਮਿੱਠੇ ਸੁਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵਾਰ ਵਾਰ ਰੋ ਕੇ ਵਿਛੋੜਾ ਪ੍ਰਗਟਾਉਂਦੀਆਂ। 'ਹਾਏ ਸਵਾਮੀ, ਹੇ ਪ੍ਰਾਣਪਿਆਰੇ, ਧਰਮ ਦੇ ਜਾਣੂ, ਨਿਰਾਸ਼੍ਰਿਤਾਂ ਦੇ ਰਖਵਾਲੇ! ਤੁਹਾਡੇ ਮਾਰੇ ਜਾਣ ਨਾਲ ਅਸੀਂ, ਸਾਡੇ ਬੱਚੇ ਤੇ ਘਰ-ਵਾਰ ਸਭ ਨਾਸ ਹੋ ਗਏ।' 'ਹੇ ਪਤੀ, ਤੁਹਾਡੇ ਬਿਨਾਂ ਇਹ ਸ਼ਹਿਰ, ਹੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਪੁਰਖ, ਸੋਹਣਾਪਨ ਤੋਂ ਖਾਲੀ ਹੋ ਗਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਅਸੀਂ ਹੋ ਗਈਆਂ ਹਾਂ—ਸਾਰੇ ਤਿਉਹਾਰ ਤੇ ਮੰਗਲ ਸਮਾਪਤ ਹੋ ਗਏ।' 'ਤੁਸੀਂ ਨਿਰਦੋਸ਼ ਜੀਵਾਂ ਉੱਤੇ ਵੱਡਾ ਅਪਰਾ ਧਰਿਆ ਹੈ; ਐਸੇ ਜੀਵ-ਹੰਤਾ, ਜਿਸ ਨੇ ਸਾਨੂੰ ਇਸ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ, ਉਹ ਕਦੇ ਵੀ ਚੈਨ ਨਹੀਂ ਪਾ ਸਕਦਾ।' 'ਇਥੇ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਲਈ ਇਹੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਤੇ ਲਯ ਦਾ ਕਾਰਣ ਹੈ; ਰਖਵਾਲਾ ਹੋ ਕੇ ਜੋ ਇਸ ਨੂੰ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਕਦੇ ਵੀ ਕਿਤੇ ਸੁਖ ਨਹੀਂ ਪਾਉਂਦਾ।' ਸ਼ੁਕਦੇਵ ਜੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ: ਤਦ ਪ੍ਰਭੂ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟਾ ਹਨ, ਰਾਜ-ਕੁਲ ਦੀਆਂ ਇਸਤ੍ਰੀਆਂ ਨੂੰ ਧੀਰਜ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਮਾਰੇ ਗਏਆਂ ਦੇ ਸੰਸਾਰਕ ਅੰਤਿਮ ਕਰਮ ਕੀਤੇ। ਫਿਰ, ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਤੇ ਪਿਉ ਨੂੰ ਬੰਧਨ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਕਰਕੇ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਤੇ ਬਲਰਾਮ ਜੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸੀਸ ਨਿਵਾ ਕੇ ਵਿਨਮ੍ਰਤਾ ਨਾਲ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਦੇਵਕੀ ਤੇ ਵਾਸੁਦੇਵ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ ਜਾਣਦੇ ਸਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਭਗਤੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ, ਨਿਡਰ ਹੋ ਕੇ ਗਲੇ ਲਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਫਿਰ ਸ਼ੁਕਦੇਵ ਜੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ: ਪਰਮਾਤਮਾ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੇਖ ਲਿਆ ਕਿ ਮਾਪਿਆਂ ਦੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੈ, ਆਪਣੀ ਮਾਇਆ ਰਚ ਕੇ, 'ਚਿੰਤਾ ਨਾ ਕਰੋ' ਆਖਦੇ ਹੋਏ, ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਮਨ ਮੋਹ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਵੱਡੇ ਭਰਾ ਸਮੇਤ ਮਾਪਿਆਂ ਕੋਲ ਜਾ ਕੇ, ਵਿਨਮ੍ਰਤਾ ਨਾਲ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸੀਸ ਨਿਵਾਇਆ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰਨ ਲਈ ਪਿਆਰ ਨਾਲ 'ਮਾਂ' ਤੇ 'ਪਿਉ' ਆਖ ਕੇ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ। 'ਪਿਤਾ ਜੀ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਤੁਸੀਂ ਤੇ ਮਾਤਾ ਸਾਡੀ ਬਹੁਤ ਇੱਛਾ ਕਰਦੇ ਰਹੇ, ਪਰ ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਬਚਪਨ, ਜਵਾਨੀ ਜਾਂ ਉਮਰ ਦੇ ਦਿਨ ਤੁਹਾਡੇ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਬਿਤਾ ਸਕੇ। ਕਿਸਮਤ ਨੇ ਰੋਕਿਆ, ਇਸ ਲਈ ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡੇ ਨੇੜੇ ਨਹੀਂ ਰਹਿ ਸਕੇ; ਪਿਤਾ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਪਾਲੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਜੋ ਸੁਖ ਮਿਲਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਅਸੀਂ ਨਹੀਂ ਵੇਖੇ। ਚਾਹੇ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਸੌ ਸਾਲ ਵੀ ਜੀ ਲਵੇ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਮਾਪਿਆਂ ਦਾ ਉਪਕਾਰ ਨਹੀਂ ਉਤਾਰ ਸਕਦਾ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਇਹ ਸਰੀਰ ਮਿਲਿਆ ਤੇ ਪਾਲਿਆ ਗਿਆ। ਜੇ ਕੋਈ ਪੁੱਤਰ, ਜੋ ਸਰੀਰ ਤੇ ਧਨ ਵਿੱਚ ਸਮਰਥ ਹੈ, ਆਪਣੇ ਮਾਪਿਆਂ ਦੀ ਜੀਵਿਕਾ ਨਹੀਂ ਚਲਾਉਂਦਾ, ਤਾਂ ਮਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਆਪਣੇ ਹੀ ਮਾਸ ਨੂੰ ਖਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਪੁੱਤਰ, ਸਮਰਥ ਹੋ ਕੇ ਵੀ, ਆਪਣੇ ਬੁਜ਼ੁਰਗ ਮਾਪਿਆਂ, ਸੁਚਰਿਤਰ ਪਤਨੀ, ਛੋਟੇ ਬੱਚੇ, ਅਧਿਆਪਕ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਜਾਂ ਆਸ਼੍ਰਿਤ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਸੇਵਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਉਹ ਜੀਉਂਦਾ ਹੋਇਆ ਵੀ ਮਰੇ ਹੋਏ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈ। ਸਾਡੇ ਲਈ, ਜੋ ਕੰਸ ਦੇ ਡਰ ਕਾਰਨ ਹਮੇਸ਼ਾ ਚਿੰਤਤ ਰਹਿੰਦੇ ਸੀ, ਇਹ ਦਿਨ ਵਿਅਰਥ ਹੀ ਲੰਘ ਗਏ, ਸਾਡੇ ਤੇਰੇ ਚਰਨਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕੀ। ਇਸ ਲਈ, ਪਿਤਾ ਜੀ ਤੇ ਮਾਤਾ ਜੀ, ਤੁਸੀਂ ਸਾਨੂੰ ਮਾਫ ਕਰ ਦਿਓ, ਜੋ ਅਸਹਾਇ ਅਤੇ ਦੁਸ਼ਟ ਕੰਸ ਦੇ ਪੀੜਤ ਹੋਏ, ਤੁਹਾਡੀ ਸੇਵਾ ਨਾ ਕਰ ਸਕੇ।' ਸ਼ੁਕਦੇਵ ਜੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ: ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹਰੀ, ਜੋ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਆਤਮਾ ਹੈ ਤੇ ਮਾਇਆ ਰਾਹੀਂ ਮਨੁੱਖ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਆਏ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬਚਨਾਂ ਨਾਲ ਮਾਪਿਆਂ ਦੇ ਮਨ ਮੋਹ ਲਏ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਨੂੰ ਗੋਦ ਵਿਚ ਚੁੱਕ ਲਿਆ, ਗਲੇ ਲਾ ਕੇ ਅਤਿ ਆਨੰਦ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਪਿਆਰ ਦੀਆਂ ਧਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬੇ ਹੋਏ, ਹੰਜੂਆਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਉਹ ਕੁਝ ਵੀ ਕਹਿ ਨਾ ਸਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਗਲੇ ਰੁੱਕ ਗਏ ਤੇ ਮਨ ਮੋਹ ਗਿਆ। ਐਸੇ ਕਰਕੇ, ਆਪਣੇ ਮਾਪਿਆਂ ਨੂੰ ਧੀਰਜ ਦੇ ਕੇ, ਦੇਵਕੀ ਨੰਦਨ ਨੇ ਆਪਣੇ ਨਾਨਾ ਉਗ੍ਰਸੇਨ ਨੂੰ ਯਾਦਵਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਬਣਾਇਆ।