ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਭਾਗਵਤਪੁਰਾਣਮ੍

ਜਦੋਂ ਕੁਸ਼ਤੀ ਦਾ ਮੈਦਾਨ ਸਜਾਇਆ ਗਿਆ, ਤਦ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਤੇ ਬਲਰਾਮ ਨੇ ਨਿਯਮਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਅਪੀਲੇ ਕੀਤੀ, "ਅਸੀਂ ਬੱਚੇ ਹਾਂ, ਸਾਡੀ ਤਾਕਤ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਨਾਲ ਹੀ ਖੇਡਾਂਗੇ, ਤਾਂ ਜੋ ਕੁਸ਼ਤੀਆਂ ਦੀ ਸਭਾ ਸਾਨੂੰ ਦੋਸ਼ੀ ਨਾ ਠਹਿਰਾਵੇ।" ਪਰ ਚਾਣੂਰ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, "ਤੁਸੀਂ ਨਾ ਤਾਂ ਬੱਚੇ ਹੋ, ਨਾ ਹੀ ਨੌਜਵਾਨ; ਤੁਸੀਂ ਤਾਂ ਬਲਵਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਹੋ। ਤੁਹਾਡੀ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਹੀ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਹਾਥੀ ਦੀ ਤਾਕਤ ਵਾਲਾ ਹਾਥੀ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ। ਇਸ ਲਈ ਤੁਸੀਂ ਦੋਵੇਂ ਵੀ ਬਲਵਾਨਾਂ ਨਾਲ ਹੀ ਕੁਸ਼ਤੀ ਕਰੋ, ਇੱਥੇ ਕੋਈ ਬਚਾਵ ਨਹੀਂ। ਮੁਸ਼ਟਿਕਾ ਬਲਰਾਮ ਨਾਲ ਲੜੇ ਅਤੇ ਮੈਂ, ਵ੍ਰਿਸ਼ਣੀ ਕੁਲ ਦੇ ਵੰਸ਼ਜ, ਤੇਰੇ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਤਾਕਤ ਅਜ਼ਮਾਵਾਂ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, 'ਕੁਵਲਯਾਪੀਡ ਦੇ ਵਧ' ਨਾਮਕ ਚੌਂਤਾਲੀ ਚੌਪੜਾ ਪੂਰੀ ਹੋਈ। ਫਿਰ, ਸੁਕਦੇਵ ਜੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜਦੋਂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ (ਮਧੁਸੂਦਨ) ਦੀ ਗੱਲ ਮੰਨੀ ਗਈ, ਤਾਂ ਉਹ ਬਲਰਾਮ ਦੇ ਨਾਲ ਚਾਣੂਰ ਤੇ ਮੁਸ਼ਟਿਕਾ ਵੱਲ ਵਧੇ। ਦੋਹਾਂ ਜੋੜਿਆਂ ਨੇ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਹੱਥ, ਪੈਰਾਂ ਨਾਲ ਪੈਰ ਫੜ ਕੇ ਬੜੀ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਖਿੱਚੜੀ ਕੀਤੀ, ਹਰ ਕੋਈ ਜਿੱਤਣ ਲਈ ਉਤਾਵਲਾ ਸੀ। ਉਹ ਇਕ-ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਮੁੱਕਿਆਂ, ਘੁੱਟਿਆਂ, ਮੱਥਿਆਂ, ਛਾਤੀ ਤੇ ਮੋਢਿਆਂ ਨਾਲ ਵਾਰ ਕਰਦੇ। ਘੁੰਮਦਿਆਂ, ਝੂਠੇ ਹੱਲਿਆਂ, ਜੱਫੀਆਂ, ਪੈਂਦੇ, ਵਧਦੇ-ਘਟਦੇ, ਹਰ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਇਕ-ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਪੱਛਾ ਦੇਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੇ। ਉਚਕਣ, ਚੁੱਕਣ, ਹਿਲਾਉਣ, ਫੜਨ—ਹਰ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਪੂਰੀ ਤਾਕਤ ਲਗਾ ਕੇ ਲੜਦੇ। ਇਹ ਤਾਕਤ ਤੇ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਦਾ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਸਾਰੇ ਦਰਸ਼ਕ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਔਰਤਾਂ, ਕਲੇਜੇ ਵਿੱਚ ਮਮਤਾ ਲੈ ਕੇ ਗੱਲਾਂ ਕਰਦੀਆਂ, "ਹਾਏ! ਇਹ ਰਾਜ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਕਿੰਨਾ ਵੱਡਾ ਅਨਿਆਇ ਹੈ, ਜੋ ਰਾਜੇ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਹੀ ਐਸਾ ਅਸਮਾਨ ਤਾਕਤ ਦਾ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ। ਇਹ ਕੁਸ਼ਤੀਬਾਜ਼ ਤਾਂ ਵਜਰ ਵਰਗੇ ਕਠੋਰ ਤੇ ਪਹਾੜਾਂ ਵਰਗੇ ਨਜ਼ਰ ਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਇਹ ਦੋ ਨੌਜਵਾਨ ਤਾਂ ਨਰਮ ਤੇ ਅਜੇ ਪੂਰੀ ਜੁਆਨੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਨਹੀਂ ਆਏ। ਇਹ ਸਭਾ ਤਾਂ ਪਾਪ ਦੀ ਭਾਗੀ ਹੋਵੇਗੀ, ਜਿਥੇ ਅਧਰਮ ਵਧੇ, ਉਥੇ ਰਹਿਣਾ ਨਹੀਂ ਚਾਹੀਦਾ।" "ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਐਸੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ; ਚੁੱਪ ਰਹੇ ਜਾਂ ਬੋਲ ਪਏ, ਮੂਰਖ ਤਾਂ ਪਾਪ ਦਾ ਭਾਗੀ ਹੋ ਜਾਂਦਾ।" "ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦਾ ਕਮਲ ਵਰਗਾ ਚਿਹਰਾ ਦੇਖੋ, ਜੋ ਦੁਸ਼ਮਣ ਸਾਹਮਣੇ ਮਿਹਨਤ ਦੀ ਪਸੀਨੇ ਨਾਲ ਭੀਜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਭਿੱਜਿਆ ਕਮਲ। ਰਾਮ ਦਾ ਚਿਹਰਾ ਵੀ ਦੇਖੋ, ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਤਾਮਰ ਰੰਗੀਆਂ ਹਨ, ਹਲਕੀ ਹਸਤੀ ਤੇ ਗੁੱਸੇ ਦੀ ਲਾਲੀ ਨਾਲ ਚਮਕ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਦ ਉਹ ਮੁਸ਼ਟਿਕਾ ਸਾਹਮਣੇ ਖੜਾ ਹੈ।" "ਵਰਜ ਦੇ ਉਹ ਧਰਤੀ ਧੰਨ ਹਨ, ਜਿਥੇ ਇਹ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਪੁਰਖ, ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲੁਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਬਲਰਾਮ ਨਾਲ ਗੋਆਂ ਚਰਾਉਂਦਾ, ਵਣ-ਮਾਲਾਵਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ, ਵੰਸਲੀ ਵਜਾਉਂਦਾ, ਜਿਸਦੇ ਚਰਨ ਪਹਾੜਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਦੀ ਪ੍ਰੇਮੀਨੀਆਂ ਵਲੋਂ ਪੁਜੇ ਜਾਂਦੇ, ਅਨੇਕ ਲੀਲਾਵਾਂ ਕਰਦਾ ਹੈ।" "ਉਹ ਗੋਪੀਆਂ ਕਿੰਨੀ ਧੰਨ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਐਸਾ ਰੂਪ ਦੇਖਿਆ, ਜੋ ਹਰ ਵੇਲੇ ਨਵਾਂ, ਅਤੁਲ, ਅਨੋਖਾ, ਸੋਭਾ, ਸ਼੍ਰੀ ਤੇ ਮਹਿਮਾ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਹੈ, ਜੋ ਸਿਰਫ ਚਾਹੁਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਦੁਲਭ ਹੈ।" "ਵਰਜ ਦੀਆਂ ਉਹ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਕਿੰਨੀ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਨ ਉਸ ਮਹਾਬਲਵਾਨ ਪ੍ਰਭੂ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹਨ, ਜੋ ਦੁਧ ਦੁਹਦੇ, ਉੱਠਾ ਚੁੱਕਦੇ, ਮੱਖਣ ਮਥਦੇ, ਫਰਸ਼ ਲੀਪਦੇ, ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਝੂਲੇ ਲਾਉਂਦੇ ਜਾਂ ਸਫ਼ਾਈ ਕਰਦਿਆਂ ਵੀ, ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਹੰਜੂ, ਉਸ ਦੀ ਸਿਫ਼ਤ ਗਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।" "ਸਵੇਰੇ ਤੇ ਸ਼ਾਮ, ਜਦ ਉਹ ਗੋਆਂ ਚਰਾਉਣ ਜਾਂ ਵਾਪਸ ਆਉਂਦਾ, ਵੰਸਲੀ ਵਜਾਉਂਦਾ, ਉਹ ਧੰਨ ਜਵਾਨ ਕੁੜੀਆਂ ਉਸਦੇ ਮੁਸਕਰਾਉਂਦੇ ਚਿਹਰੇ ਤੇ ਦਇਆ ਭਰੀ ਨਜ਼ਰਾਂ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਲਈ ਤੁਰੰਤ ਰਾਹ ਤੇ ਆ ਜਾਂਦੀਆਂ।" ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਕਰਦਿਆਂ, ਹੇ ਭਾਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸਰਵੋਤਮ, ਪ੍ਰਭੂ ਹਰਿ, ਜੋ ਯੋਗ ਦਾ ਮਾਹਰ ਹੈ, ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਵੈਰੀ ਦੇ ਨਾਸ ਦਾ ਨਿਸ਼ਚੈ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਔਰਤਾਂ ਦੀਆਂ ਡਰਾਉਣੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਸੁਣ ਕੇ, ਮਾਪੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਾਂ ਲਈ ਮਮਤਾ ਤੇ ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਪੀੜਤ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਾਂ ਦੀ ਅਸਲ ਤਾਕਤ ਦਾ ਪਤਾ ਨਹੀਂ। ਫਿਰ, ਅਚੂਤ ਤੇ ਉਸਦੇ ਵੈਰੀ, ਬਲਰਾਮ ਤੇ ਮੁਸ਼ਟਿਕਾ, ਹਰ ਤਰੀਕੇ ਦੀ ਕੁਸ਼ਤੀ ਦੇ ਦਾਅਵਾਂ ਨਾਲ ਲੜਦੇ ਹਨ। ਪ੍ਰਭੂ ਦੇ ਅੰਗਾਂ ਦੀ ਵਜਰ ਵਰਗੀ ਚੋਟਾਂ ਨਾਲ ਚਾਣੂਰ ਦਾ ਸਰੀਰ ਵਾਰ ਵਾਰ ਕੁਟਿਆ ਜਾਂਦਾ ਤੇ ਉਹ ਥੱਕ ਜਾਂਦਾ। ਚਾਣੂਰ ਬਾਜ ਵਾਂਗ ਜਪਟਦਾ, ਦੋਵੇਂ ਮੁੱਕੇ ਬੰਦ ਕਰਕੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੇ ਛਾਤੀ ਉੱਤੇ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਵਾਰ ਕਰਦਾ, ਪਰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਉੱਕਾ-ਟੁੱਕਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਜਿਵੇਂ ਹਾਥੀ ਨੂੰ ਫੁੱਲ ਦੀ ਮਾਲਾ ਮਾਰੀ ਹੋਵੇ। ਫਿਰ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਚਾਣੂਰ ਦੇ ਬਾਂਹ ਫੜ ਕੇ ਘੁੰਮਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਸੁੱਟ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਉਸ ਦੀ ਜਾਨ ਨਿਕਲ ਜਾਂਦੀ, ਵਾਲ ਤੇ ਮਾਲਾ ਖੁਲ ਜਾਂਦੀ, ਤੇ ਉਹ ਇੰਦਰ ਦੇ ਝੰਡੇ ਵਾਂਗ ਡਿੱਗ ਪੈਂਦਾ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਬਲਰਾਮ ਜੀ ਮੁਸ਼ਟਿਕਾ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਮੁੱਕੇ ਨਾਲ ਤੇ ਫਿਰ ਹਥੇਲੀ ਨਾਲ ਜ਼ੋਰ ਦੀ ਚੋਟ ਮਾਰਦੇ ਹਨ। ਮੁਸ਼ਟਿਕਾ ਕੰਬਦਾ, ਮੂੰਹੋਂ ਖੂਨ ਵਗਦਾ, ਪੀੜਤ ਹੋ ਕੇ ਜਾਨ ਤਿਆਗ ਦਿੰਦਾ, ਤੇ ਵੱਡੇ ਪੈੜ ਨਾਲ ਡਿੱਗ ਪੈਂਦਾ। ਫਿਰ, ਰਾਮ, ਜੋ ਯੋਧਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹਨ, ਕੁਟਾ ਨੂੰ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਖੱਬੇ ਹੱਥ ਦੀ ਤੋਹੀ ਨਾਲ ਮਾਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਉਧਰ, ਸ਼ਾਲਾ ਨੂੰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੇ ਪੈਰ ਨਾਲ ਮੱਥੇ ਤੇ ਵਾਰ ਕਰਕੇ, ਤੇ ਤੋਸ਼ਲਕਾ ਨੂੰ ਵੀ, ਦੋਹਾਂ ਨੂੰ ਚੀਰ ਕੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਸੁੱਟ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਚਾਣੂਰ, ਮੁਸ਼ਟਿਕਾ, ਕੁਟਾ, ਸ਼ਾਲਾ ਤੇ ਤੋਸ਼ਲਕਾ ਦੇ ਮਾਰੇ ਜਾਣ ਤੇ, ਬਾਕੀ ਸਾਰੇ ਕੁਸ਼ਤੀਬਾਜ਼ ਆਪਣੀ ਜਾਨ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਭੱਜ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਤੇ ਬਲਰਾਮ ਆਪਣੇ ਗੋਆਲੇ ਮਿੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠਾ ਕਰਦੇ, ਖੁਸ਼ੀ-ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਚਦੇ, ਸਾਜ ਵਜਦੇ, ਪੈਰ ਦੀਆਂ ਗੁੰਗਰੂਆਂ ਬਜਦੀਆਂ ਹਨ। ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਰਾਮ ਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੇ ਇਸ ਕਰਤੱਬ ਤੇ ਖੁਸ਼ ਹੋਏ; ਕੰਸ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ, ਸਭ ਆਦਰਯੋਗ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਤੇ ਧਰਮੀ ਲੋਕ 'ਸ਼ਾਬਾਸ਼! ਸ਼ਾਬਾਸ਼!' ਆਖਦੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਕੁਸ਼ਤੀਬਾਜ਼ ਮਾਰੇ ਗਏ ਤੇ ਭੋਜ ਰਾਜਾ ਕੰਸ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਭਰਿਆ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸਾਜਿੰਦਿਆਂ ਨੂੰ ਰੋਕ ਦਿੱਤਾ ਤੇ ਆਖਿਆ, "ਵਸੁਦੇਵ ਦੇ ਇਹ ਦੋ ਮਾੜੇ ਪੁੱਤਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਹਿਰੋਂ ਕੱਢ ਦਿਓ; ਗੋਆਲਿਆਂ ਦੀ ਦੌਲਤ ਜਬਤ ਕਰੋ; ਨੰਦ ਨੂੰ ਬੰਨ੍ਹੋ। ਵਸੁਦੇਵ ਨੂੰ ਤੇ ਉਸਦੇ ਚੰਗੇ ਘੋੜਿਆਂ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਮਾਰ ਦਿਓ; ਉਗ੍ਰਸੇਨ, ਜੋ ਮੇਰੇ ਵਿਰੋਧੀ ਪਾਸੇ ਹੈ, ਉਸਨੂੰ ਤੇ ਉਸਦੇ ਸਾਥੀਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਖਤਮ ਕਰੋ।" ਜਦ ਕੰਸ ਨੇ ਐਸਾ ਦੰਭ ਕੀਤਾ, ਅਮਰ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੇ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਉੱਚੀ ਮੰਚ ਤੇ ਛਾਲ ਮਾਰੀ। ਕੰਸ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵਲ ਆਉਂਦੇ ਦੇਖਿਆ, ਜੋ ਉਸ ਲਈ ਮੌਤ ਸੀ, ਤਾਂ ਉਹ ਵੀ ਅਚਾਨਕ ਉੱਠਿਆ, ਢਾਲ ਤੇ ਤਲਵਾਰ ਫੜ ਲਈ। ਕੰਸ ਤਲਵਾਰ ਲੈ ਕੇ ਬਾਜ ਵਾਂਗ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਦਾਂਏ-ਬਾਂਏ ਘੁੰਮਣ ਲੱਗਾ, ਪਰ ਅਟੱਲ ਤੇ ਭਿਆਨਕ ਤਾਕਤ ਵਾਲੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਫੜ ਲਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਗਰੁੜ ਸੱਪ ਨੂੰ ਫੜ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।