ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਭਾਗਵਤਪੁਰਾਣਮ੍

ਜਦੋਂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਜੀ ਅਤੇ ਸੰਕਰਸ਼ਣ ਜੀ ਮਥੁਰਾ ਵਿਚ ਘੁੰਮ ਰਹੇ ਸਨ, ਰਸਤੇ 'ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਧੋਬੀ ਨੂੰ ਆਉਂਦੇ ਵੇਖਿਆ, ਜੋ ਰੰਗੀ ਹੋਈਆਂ ਚਿੱਟੀਆਂ ਕਪੜੀਆਂ ਲੈ ਕੇ ਆ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਜੀ ਨੇ ਉਸ ਕੋਲ ਜਾ ਕੇ ਬੜੀ ਨਰਮਤਾ ਨਾਲ ਕਿਹਾ, "ਭਲੇ ਮਨੁੱਖਾ, ਸਾਨੂੰ ਕੁਝ ਸੁੰਦਰ ਤੇ ਸਾਫ਼ ਕਪੜੇ ਦੇ ਦਿਓ। ਅਸੀਂ ਇਸ ਦੇ ਯੋਗ ਹਾਂ। ਜੇ ਤੂੰ ਸਾਨੂੰ ਦੇਵੇਂਗਾ, ਤਾਂ ਤੈਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਲਾਭ ਮਿਲੇਗਾ—ਇਹ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੈ।" ਪਰੰਤੂ ਰਾਜਾ ਦਾ ਇਹ ਸੇਵਕ ਅਹੰਕਾਰ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਤਿਰਸਕਾਰ ਤੇ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, "ਇਹ ਕਪੜੇ ਤਾਂ ਜੰਗਲਾਂ ਤੇ ਪਹਾੜਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸਣ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਹਨ। ਤੁਸੀਂ ਕਿਵੇਂ ਰਾਜਾ ਦੀ ਧਨ-ਸੰਪਤੀ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ? ਜੇ ਜਿਉਂਦੇ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਜਲਦੀ ਚਲੇ ਜਾਓ, ਅਜੇਹੀ ਮੰਗ ਨਾ ਕਰੋ। ਰਾਜ-ਘਰਾਣਿਆਂ ਵਾਲੇ ਅਹੰਕਾਰ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹੋਏ ਹਨ—ਬੰਨ੍ਹ ਵੀ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਮਾਰ ਵੀ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਲੁੱਟ ਵੀ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।" ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਦੇਵਕੀ ਪੁੱਤਰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਜੀ ਨੂੰ ਕ੍ਰੋਧ ਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਨਾਲ ਉਸ ਧੋਬੀ ਦਾ ਸਿਰ ਧੜ ਤੋਂ ਵੱਖ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਇਹ ਦੇਖ ਕੇ ਉਸ ਦੇ ਸਾਰੇ ਸਾਥੀ ਆਪਣੇ ਕਪੜਿਆਂ ਦੇ ਗੱਠੇ ਛੱਡ ਕੇ ਹਰ ਪਾਸੇ ਭੱਜ ਗਏ। ਫਿਰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਜੀ ਨੇ ਉਹ ਕਪੜੇ ਚੁੱਕ ਲਏ। ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਤੇ ਸੰਕਰਸ਼ਣ ਜੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮਨਪਸੰਦ ਕਪੜੇ ਪਹਿਨ ਲਏ ਅਤੇ ਬਾਕੀ ਕਪੜੇ ਗਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਵੰਡ ਦਿੱਤੇ, ਕੁਝ ਜ਼ਮੀਨ 'ਤੇ ਵੀ ਛੱਡ ਦਿੱਤੇ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿੱਛੋਂ ਇੱਕ ਦਰਜ਼ੀ ਆਇਆ, ਜੋ ਬੜੀ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੋਵਾਂ ਲਈ ਰੰਗ-ਬਿਰੰਗੇ ਤੇ ਸੁੰਦਰ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਵਾਲੇ ਵਸਤ੍ਰ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਿਆ। ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਤੇ ਰਾਮ ਜੀ ਜਦੋਂ ਇਹ ਨਵੇਂ ਰੰਗ-ਬਿਰੰਗੇ ਕਪੜੇ ਪਾ ਕੇ ਸਜਦੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਇਕ ਤਿਉਹਾਰ 'ਤੇ ਜਿਵੇਂ ਇਕ ਚਿੱਟਾ ਤੇ ਇਕ ਸ਼ਾਮਲਾ ਨੌਜਵਾਨ ਹਾਥੀ ਲੱਗਦੇ ਸਨ। ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਉਸ ਦਰਜ਼ੀ ਉੱਤੇ ਕ੍ਰਿਪਾ ਕਰਕੇ, ਉਸਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵਰਗਾ ਰੂਪ, ਵੱਡਾ ਭਾਗ, ਤਾਕਤ, ਰਾਜ, ਯਾਦਸ਼ਕਤੀ ਤੇ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਉੱਤੇ ਵਸ਼ ਮਿਲਣ ਦਾ ਵਰ ਦਿਤਾ। ਫਿਰ ਉਹ ਸੁਦਾਮਾ ਮਾਲੀ ਦੇ ਘਰ ਗਏ। ਸੁਦਾਮਾ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਉਂਦੇ ਵੇਖ ਕੇ ਉੱਠ ਕੇ ਸਿਰ ਝੁਕਾ ਦਿੱਤਾ। ਉਹਨਾਂ ਲਈ ਆਸਨ ਲਿਆਇਆ, ਪੈਰ ਧੋਣ ਲਈ ਪਾਣੀ, ਹੋਰ ਸਤਿਕਾਰ ਤੇ ਭੇਟਾਂ ਲਿਆ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਸਾਥੀਆਂ ਸਮੇਤ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ। ਫੁੱਲਾਂ ਦੀਆਂ ਮਾਲਾਵਾਂ, ਪਾਨ ਤੇ ਚੰਦਨ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਤਿਕਾਰ ਕੀਤਾ। ਸੁਦਾਮਾ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਪ੍ਰਭੂ, ਅੱਜ ਮੇਰਾ ਜਨਮ ਸਫਲ ਹੋ ਗਿਆ ਤੇ ਮੇਰਾ ਕੁਲ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਗਿਆ। ਤੁਹਾਡੇ ਆਉਣ ਨਾਲ ਮੇਰੇ ਪੂਰਵਜ ਤੇ ਦੇਵਤੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਗਏ। ਤੁਸੀਂ ਦੋਵੇਂ ਜਗਤ ਦੇ ਮੂਲ ਕਾਰਣ ਹੋ, ਜਗਤ ਦੇ ਭਲੇ ਲਈ ਅੰਸ਼ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਉਤਰੇ ਹੋ। ਤੁਹਾਡੀ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਕਦੇ ਪੱਖਪਾਤੀ ਨਹੀਂ, ਤੁਸੀਂ ਸਭ ਜੀਵਾਂ 'ਤੇ ਸਮਾਨ ਹੋ, ਭਾਵੇਂ ਕੋਈ ਤੁਹਾਡੀ ਪੂਜਾ ਕਰੇ ਜਾਂ ਤੁਸੀਂ ਕਿਸੇ ਦੀ। ਹੁਣ ਆਦੇਸ਼ ਦਿਓ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੀ ਕੀ ਸੇਵਾ ਕਰਾਂ? ਤੁਹਾਡੀ ਆਗਿਆ ਮਿਲਣਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਵਰ ਹੈ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੋਚ ਕੇ, ਸੁਦਾਮਾ ਨੇ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਵਧੀਆ ਸੁਗੰਧੀ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀਆਂ ਮਾਲਾਵਾਂ ਭੇਟ ਕੀਤੀਆਂ। ਉਹ ਮਾਲਾਵਾਂ ਪਾ ਕੇ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਤੇ ਰਾਮ ਜੀ, ਆਪਣੇ ਸਾਥੀਆਂ ਸਮੇਤ, ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਏ ਤੇ ਸੁਦਾਮਾ ਨੂੰ ਵਰ ਦਿਤਾ। ਸੁਦਾਮਾ ਨੇ ਮੰਗਿਆ—ਉਸ ਅਖੰਡ ਪਰਮਾਤਮਾ ਵਿਚ ਅਟਲ ਭਗਤੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਭਗਤਾਂ ਨਾਲ ਮਿੱਤਰਤਾ ਅਤੇ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਉੱਤੇ ਉੱਚੀ ਦਇਆ। ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਇਹ ਵਰ, ਵਧਦੀ ਹੋਈ ਦੌਲਤ, ਵੱਡਾ ਕੁਲ, ਤਾਕਤ, ਲੰਮੀ ਉਮਰ, ਯਸ਼ ਤੇ ਤੇਜ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਨਾਲ ਅੱਗੇ ਵਧ ਗਏ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, 'ਨਗਰੀ ਵਿਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼' ਨਾਮਕ ਇਕਤਾਲੀਵਾਂ ਅਧਿਆਇ, ਦਸਵੇਂ ਸਕੰਧ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਭਾਗ ਵਿਚ, ਸ਼੍ਰੀਮਦ ਭਾਗਵਤ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦਾ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ। ਫਿਰ, ਸ਼ੁਕਦੇਵ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ—ਹੁਣ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਜੀ ਨੇ ਕੁਬਜਾ ਉੱਤੇ ਕਿਰਪਾ ਕਰਨ, ਧਨੁਸ਼ ਤੋੜਨ ਅਤੇ ਮੁੱਲ-ਅਖਾੜਾ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਲੀਲਾ ਕੀਤੀ। ਮਾਧਵ ਜੀ ਜਦੋਂ ਰਾਜ ਮਾਰਗ 'ਤੇ ਚੱਲ ਰਹੇ ਸਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਔਰਤ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ ਜੋ ਸੁਗੰਧੀ ਲਗਾਉਣ ਵਾਲਾ ਪਾਤ੍ਰ ਲੈ ਕੇ ਜਾ ਰਹੀ ਸੀ। ਉਹ ਨੌਜਵਾਨ, ਸੁੰਦਰ ਚਿਹਰੇ ਵਾਲੀ ਕੁਬਜਾ ਸੀ। ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਜੀ ਨੇ ਮੁਸਕਰਾ ਕੇ ਪੁੱਛਿਆ, "ਕੌਣ ਹੋ ਤੂੰ ਸੁੰਦਰਿ? ਇਹ ਸੁਗੰਧੀ ਕੀ ਹੈ? ਤੂੰ ਕਿਸ ਦੀ ਦਾਸੀ ਹੈਂ? ਸਾਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਦੱਸ। ਇਹ ਵਧੀਆ ਸੁਗੰਧੀ ਸਾਡੇ ਅੰਗਾਂ 'ਤੇ ਲਾ ਦੇ, ਇਸ ਨਾਲ ਤੇਰੀ ਭਾਗਾਂ ਜਲਦੀ ਜਾਗ ਪਵੇਗੀ।" ਉਹ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, "ਮੈਂ ਸੈਰੰਧ੍ਰੀ ਹਾਂ, ਕਮਸਾ ਦੀ ਮਨਜੂਰ ਕੀਤੀ ਹੋਈ ਦਾਸੀ। ਮੇਰਾ ਨਾਂ ਤ੍ਰਿਵਕਰਾ ਹੈ। ਮੇਰਾ ਕੰਮ ਸੁਗੰਧੀ ਤਿਆਰ ਕਰਨਾ ਹੈ, ਜੋ ਭੋਜ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਪਿਆਰੀ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਦੋਵਾਂ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਹੋਰ ਕੌਣ ਇਸ ਦੇ ਯੋਗ ਹੈ?" ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਤੇ ਰਾਮ ਜੀ ਦੀ ਸੋਭਾ, ਮਿੱਠਾ ਸੁਭਾਉ, ਹਾਸਾ ਅਤੇ ਬਾਤਾਂ ਵੇਖ ਕੇ, ਉਹ ਮੋਹਿਤ ਹੋ ਗਈ ਤੇ ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਵਧੀਆ ਸੁਗੰਧੀ ਲਾ ਦਿੱਤੀ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਸੁਗੰਧੀ ਲਾ ਕੇ, ਦੋਵੇਂ ਹੋਰ ਵੀ ਸੁੰਦਰ ਲੱਗਣ ਲੱਗ ਪਏ, ਤਾਂ ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਸੋਚਿਆ ਕਿ ਹੁਣ ਇਸ ਕੁਬਜਾ ਨੂੰ ਸਿੱਧਾ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਜੋ ਲੋਕ ਜਾਣ ਲੈਣ ਕਿ ਪ੍ਰਭੂ ਦਾ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨ ਨਾਲ ਕੀ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਜੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੈਰ ਉਸ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਉੱਤੇ ਰੱਖੇ, ਤੇ ਹੱਥ ਦੀ ਉਂਗਲ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀ ਠੋਡੀ ਉੱਪਰ ਚੁੱਕੀ, ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਸਰੀਰ ਸਿੱਧਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਮੁਕੁੰਦ ਦੇ ਛੂਹਣ ਨਾਲ, ਉਹ ਕੁਬਜਾ ਤੁਰੰਤ ਹੀ ਸੋਹਣੀ, ਸਿੱਧੀ, ਚੌੜੇ ਨੀਹ ਤੇ ਉੱਚੀ ਛਾਤੀ ਵਾਲੀ ਨਾਰੀ ਬਣ ਗਈ। ਹੁਣ ਉਹ ਸੁੰਦਰਤਾ, ਗੁਣ ਅਤੇ ਦਾਨ-ਭਾਵ ਨਾਲ ਭਰ ਗਈ। ਉਸ ਨੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਜੀ ਦਾ ਚੋਲਾ ਫੜਿਆ ਤੇ ਹੌਲੀ ਹੌਲੀ ਮੁਸਕਰਾ ਕੇ, ਮਨ ਵਿਚ ਉਠੀ ਇਛਾ ਨਾਲ ਕਿਹਾ, "ਆਓ ਸੂਰਮਾ, ਮੇਰੇ ਘਰ ਚਲੋ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਵਿਛੋੜਾ ਨਹੀਂ ਸਹਿ ਸਕਦੀ। ਮੇਰਾ ਮਨ ਤੁਹਾਡੇ ਵਲ ਖਿੱਚਿਆ ਗਿਆ ਹੈ—ਕ੍ਰਿਪਾ ਕਰ ਕੇ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਦਇਆ ਕਰੋ।" ਉਸ ਦੀ ਬੇਨਤੀ ਸੁਣ ਕੇ, ਬਲਰਾਮ ਜੀ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਤੇ ਸਾਥੀਆਂ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਵਿਚ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਜੀ ਮੁਸਕਰਾਏ ਤੇ ਕਿਹਾ, "ਸੁੰਦਰ ਭ੍ਰੂ ਵਾਲੀ, ਜਿਹੜੀ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਦਿਲ ਖਿੱਚ ਲੈਂਦੀ ਹੈ, ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਘਰ ਜਰੂਰ ਆਵਾਂਗਾ। ਜਦੋਂ ਸਾਡਾ ਕੰਮ ਪੂਰਾ ਹੋ ਜਾਵੇ, ਤਦ ਤੂੰ ਸਾਡੀ ਸ਼ਰਣ ਹੋਵੇਂਗੀ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਿੱਠੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਕਰਕੇ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਜੀ ਅੱਗੇ ਵਪਾਰੀਆਂ ਵਾਲੀ ਗਲੀ ਵੱਲ ਚਲੇ ਗਏ। ਲੋਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਭੇਟਾਂ, ਪਾਨ, ਮਾਲਾਵਾਂ ਤੇ ਇਤਰ ਲਿਆ ਕੇ ਸਤਿਕਾਰ ਦੇ ਰਹੇ ਸਨ। ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਜੀ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਮਹਿਲਾ ਲੋਕ ਆਪਣਾ ਆਪ ਭੁੱਲ ਗਈਆਂ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਪੜੇ, ਵਾਲ ਤੇ ਚੂੜੀਆਂ ਲੁੜਕ ਗਈਆਂ, ਜਿਵੇਂ ਚਿੱਤਰ ਵਿਚ ਬਣੀ ਹੋਈਆਂ ਹੋਣ। ਫਿਰ, ਅਚੁਤ ਨੇ ਨਗਰ ਵਾਸੀਆਂ ਕੋਲੋਂ ਧਨੁਸ਼ ਵਾਲੀ ਜਗ੍ਹਾ ਬਾਰੇ ਪੁੱਛਿਆ ਤੇ ਉੱਥੇ ਜਾ ਕੇ, ਇੰਦ੍ਰ ਦੇ ਧਨੁਸ਼ ਵਰਗਾ ਵਿਲੱਖਣ ਧਨੁਸ਼ ਦੇਖਿਆ। ਉਹ ਧਨੁਸ਼ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਰੱਖਵਾਲਿਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਪੂਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਤੇ ਬੜੀ ਜੋਤ ਵਾਲਾ ਸੀ। ਰੱਖਵਾਲੇ ਰੋਕਦੇ ਰਹੇ, ਪਰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਜੀ ਨੇ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਉਹ ਧਨੁਸ਼ ਚੁੱਕ ਲਿਆ। ਖੱਬੇ ਹੱਥ ਨਾਲ ਖੇਡ-ਖੇਡ ਵਿਚ, ਉਹ ਧਨੁਸ਼ ਤੁਰੰਤ ਤਾਣ ਲਿਆ, ਤੇ ਸਭ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ, ਹਾਥੀ ਵਾਂਗ ਸ਼ੱਕਰਕੰਡੀ ਤੋੜੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਧਨੁਸ਼ ਮੱਝ ਵਿਚੋਂ ਤੋੜ ਦਿੱਤਾ। ਉਸ ਧਨੁਸ਼ ਦੇ ਟੁੱਟਣ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਨਾਲ ਅਸਮਾਨ, ਧਰਤੀ ਤੇ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਗੂੰਜ ਉਠੀਆਂ। ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਕਮਸਾ ਡਰ ਨਾਲ ਕੰਬ ਗਿਆ। ਫਿਰ, ਰੱਖਵਾਲੇ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਾਥੀ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਚੀਕਦੇ ਹੋਏ, "ਫੜੋ! ਮਾਰੋ!" ਕਹਿੰਦੇ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਜੀ ਨੂੰ ਫੜਨ ਤੇ ਮਾਰਨ ਲਈ ਤੌੜ ਪਏ।