ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਭਾਗਵਤਪੁਰਾਣਮ੍

ਇਕ ਦਿਨ, ਅਰਿਸ਼ਟਾ ਨਾਮਕ ਦੈਤ, ਜੋ ਇੱਕ ਬਲਸ਼ਾਲੀ ਸਾਂ ਬਣ ਕੇ ਗੋਕੁਲ 'ਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰਣ ਆਇਆ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਵੱਲ ਦੌੜ ਲਾਇਆ। ਪਰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਸינג ਫੜ ਕੇ, ਆਪਣੀ ਪੈਰ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਜ਼ਮੀਨ 'ਤੇ ਪਾ ਦਿੱਤਾ। ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੇ ਅਰਿਸ਼ਟਾ ਨੂੰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਬਾਇਆ ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਗੀਲੇ ਕਪੜੇ ਨਿਚੋੜਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਉਸ ਦੇ ਸਿੰਗ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਵੱਜਿਆ, ਅਤੇ ਅਰਿਸ਼ਟਾ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਡਿੱਗ ਪਿਆ। ਅਰਿਸ਼ਟਾ ਦੇ ਮੂੰਹੋਂ ਖ਼ੂਨ, ਪਿਸ਼ਾਬ ਅਤੇ ਗੰਦੇ ਪਦਾਰਥ ਨਿਕਲਣ ਲੱਗੇ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਪੈਰ ਹਿਲਾਉਂਦਾ, ਅੱਖਾਂ ਘੁੰਮਦੀਆਂ, ਤੇ ਵੱਡੀ ਪੀੜ੍ਹ ਵਿੱਚ ਸੀ। ਆਖਰਕਾਰ, ਨਿਰ੍ਰਿਤੀ ਦੇ ਹੱਥੋਂ ਉਸ ਦਾ ਅੰਤ ਹੋ ਗਿਆ। ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ 'ਤੇ ਫੁੱਲ ਵਰਸਾਏ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੇ ਕੂਕੁਦਮਿਨ ਨਾਮਕ ਸਾਂ-ਦੈਤ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ। ਦੁਜੀ ਵਾਰ, ਦੁਜਾ-ਜਨ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਬਲਰਾਮ ਦੇ ਨਾਲ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਗੋਕੁਲ ਵਾਪਸ ਆਇਆ। ਗੋਪੀਆਂ ਲਈ ਇਹ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਇੱਕ ਤਿਉਹਾਰ ਵਰਗਾ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਅਰਿਸ਼ਟਾ ਦੈਤ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇ ਅਦਭੁਤ ਕਰਤਬਾਂ ਨਾਲ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਦੇਵ-ਰਿਸ਼ੀ ਨਾਰਦ ਜੀ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਵੇਖਦੇ ਹਨ, ਕਮਸਾ ਨੂੰ ਇਹ ਸੁਣਾਉਣ ਆਏ। ਨਾਰਦ ਨੇ ਕਮਸਾ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਯਸ਼ੋਦਾ ਦੀ ਧੀ, ਦੇਵਕੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ, ਅਤੇ ਰੋਹਿਨੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਰਾਮਾ, ਇਹ ਸਭ ਡਰਪੋਕ ਵਸੁਦੇਵ ਨੇ ਨੰਦਾ ਨੂੰ ਸੌਂਪ ਦਿੱਤੇ ਹਨ। ਨਾਰਦ ਨੇ ਕਮਸਾ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਵਸੁਦੇਵ ਨੇ ਆਪਣੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਤੇਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ, ਆਪਣੇ ਮਿੱਤਰ ਨੰਦਾ ਨੂੰ ਸੌਂਪ ਦਿੱਤੇ। ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਭੋਜਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਕਮਸਾ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਭਰ ਗਿਆ, ਤੇ ਉਸ ਨੇ ਚੁਰੀ ਉਠਾ ਕੇ ਵਸੁਦੇਵ ਨੂੰ ਮਾਰਣ ਦਾ ਮਨ ਬਣਾਇਆ। ਪਰ ਨਾਰਦ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਰੋਕਿਆ ਤੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਹ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਹਨ। ਇਹ ਸਮਝ ਕੇ, ਕਮਸਾ ਨੇ ਵਸੁਦੇਵ ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਲੋਹੇ ਦੀਆਂ ਜ਼ੰਜੀਰਾਂ ਨਾਲ ਬਾਂਧ ਦਿੱਤਾ। ਜਦ ਨਾਰਦ ਜੀ ਚਲੇ ਗਏ, ਕਮਸਾ ਨੇ ਕੇਸ਼ਿਨ ਨੂੰ ਬੁਲਾਇਆ ਤੇ ਆਖਿਆ, "ਜਾ, ਰਾਮਾ ਤੇ ਕੇਸ਼ਵ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦੇ। ਫਿਰ ਮੁਸ਼ਟਿਕਾ, ਚਾਣੂਰ, ਸਾਲਾ, ਤੋਸ਼ਲਾ ਆਦਿ ਨੂੰ ਭੇਜ ਦੇ।" ਕਮਸਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮੰਤਰੀਆਂ ਤੇ ਹਾਥੀਆਂ ਦੇ ਰੱਖਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਸੁਣੋ, ਇਹ ਮੁਸ਼ਟਿਕਾ ਤੇ ਚਾਣੂਰ ਵੱਡੇ ਪਹਲਵਾਨ ਹਨ। ਨੰਦਾ ਦੇ ਗੋਕੁਲ ਵਿੱਚ ਆਨਕਦੁੰਦੁਭੀ ਦੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰ, ਰਾਮਾ ਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਵਸਦੇ ਹਨ। ਮੇਰੀ ਮੌਤ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹੱਥ ਹੋਣੀ ਦੱਸਾਈ ਗਈ ਹੈ।" "ਤੁਸੀਂ ਦੋਵੇਂ ਇੱਥੇ ਕਸਰਤ ਦੇ ਮੈਚ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰੋ। ਕਸਰਤ ਦੇ ਅਖਾੜੇ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪਲੇਟਫਾਰਮ ਬਣਾਓ, ਤਾਂ ਜੋ ਸਾਰੇ ਨਾਗਰਿਕ ਤੇ ਪਿੰਡ ਵਾਲੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਲੜਾਈ ਵੇਖ ਸਕਣ।" "ਮੰਤਰੀ ਜੀ, ਹਾਥੀ ਕੁਵਲਯਾਪੀਡ ਨੂੰ ਅਖਾੜੇ ਦੇ ਦਰਵਾਜੇ 'ਤੇ ਲਿਆਓ, ਉਹ ਮੇਰੇ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਉੱਥੇ ਮਾਰ ਦੇਵੇ।" "ਚੌਦਵੀਂ ਤਰੀਕ ਨੂੰ ਧਨੁਰ-ਯਜਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰੋ, ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ। ਪਵਿੱਤਰ ਜਾਨਵਰ ਭੀ ਭਗਵਾਨ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਕਰਕੇ ਯਜਨਾ ਕਰੋ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਕਮਸਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕਾਰਜ-ਵਿਦਿਆ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤਾ, ਫਿਰ ਯਾਦਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਰਵੋਤਮ ਅਕ੍ਰੂਰ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਕੋਲ ਬੁਲਾਇਆ ਤੇ ਉਸ ਦਾ ਹੱਥ ਫੜ ਕੇ ਆਖਿਆ: "ਮਿਹਰਬਾਨ, ਮੇਰਾ ਆਦਰ ਕਰਕੇ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਮਿਤ੍ਰਤਾ ਬਣਾਓ। ਭੋਜ ਤੇ ਵ੍ਰਿਸ਼ਣੀ ਵਿੱਚ ਤੁਸੀਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸੁਭਚਿੰਤਕ ਹੋ।" "ਇਸ ਲਈ, ਨਮਰਤਾ ਨਾਲ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੀ ਸ਼ਰਣ ਆਇਆ ਹਾਂ। ਤੁਸੀਂ ਵੱਡੇ ਕਾਰਜ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ, ਜਿਵੇਂ ਇੰਦਰ ਨੇ ਵਿਸ਼ਨੂ 'ਤੇ ਭਰੋਸਾ ਕਰਕੇ ਆਪਣਾ ਮਨੋਰਥ ਪੂਰਾ ਕੀਤਾ।" "ਨੰਦਾ ਦੇ ਵ੍ਰਜ 'ਚ ਜਾਓ, ਉੱਥੇ ਆਨਕਦੁੰਦੁਭੀ ਦੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਰਥ 'ਚ ਲਿਆਓ।" "ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮੇਰੀ ਮੌਤ ਵੈਕੁੰਠ ਦੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਆਈ ਹੈ। ਨੰਦਾ ਅਤੇ ਗੋਪਾਂ ਸਮੇਤ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਤੋਹਫੇ ਲੈ ਕੇ, ਦੋਵੇਂ ਇੱਥੇ ਲਿਆਓ।" "ਜਦ ਉਹ ਇੱਥੇ ਆ ਜਾਣ, ਹਾਥੀ, ਜੋ ਮੌਤ ਵਰਗਾ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦੇਵੇਗਾ। ਜੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਬਚ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਪਹਲਵਾਨ, ਜੋ ਵਿਦਯੁਤ ਵਾਂਗ ਡਰਾਉਣੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦੇਣਗੇ।" "ਜਦ ਉਹ ਦੋ ਮਾਰੇ ਜਾਣ, ਮੈਂ ਵਸੁਦੇਵ ਤੇ ਹੋਰ ਪੀੜਤ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰ ਦਿਆਂਗਾ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ—ਵ੍ਰਿਸ਼ਣੀ, ਭੋਜ ਤੇ ਦਸ਼ਾਰਹਾ—ਨੂੰ ਵੀ ਮਾਰ ਦਿਆਂਗਾ।" "ਉਗ੍ਰਸੇਨ, ਮੇਰਾ ਬੁਜ਼ੁਰਗ ਪਿਤਾ ਜੋ ਰਾਜਸਿੰਘਾਸਨ ਚਾਹੁੰਦਾ, ਉਸ ਦੇ ਭਰਾ ਦੇਵਕਾ, ਅਤੇ ਹੋਰ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਮਾਰ ਦਿਆਂਗਾ।" "ਫਿਰ, ਦੋਸਤ, ਧਰਤੀ ਤੋਂ ਸਾਰੇ ਕਾਂਟੇ ਹਟ ਜਾਣਗੇ। ਜਰਾਸੰਧ ਮੇਰਾ ਗੁਰੂ ਹੈ, ਦਵਿਵਿਦਾ ਮੇਰਾ ਪਿਆਰਾ ਦੋਸਤ।" "ਸ਼ੰਬਰ, ਨਰਕ ਤੇ ਬਾਣਾ ਮੇਰੇ ਮਿਤ੍ਰ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਮੈਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਹਾਇਕ ਰਾਜਿਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਕੇ ਧਰਤੀ ਦਾ ਆਨੰਦ ਲਵਾਂਗਾ।" "ਇਹ ਜਾਣ ਕੇ, ਤੁਰੰਤ ਰਾਮਾ ਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੂੰ, ਜੋ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਰੁਚੀ ਰੱਖਦੇ ਹਨ, ਲਿਆਓ, ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਧਨੁਰ-ਯਜਨਾ ਤੇ ਯਾਦਵ ਨਗਰੀ ਦੀ ਸ਼ਾਨ ਵੇਖ ਸਕਣ।" ਸ਼੍ਰੀ ਅਕ੍ਰੂਰ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਰਾਜਨ, ਤੁਹਾਡਾ ਹੁਕਮ ਠੀਕ ਹੈ, ਤੇ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਹਟਾਉਣਾ ਤੁਹਾਡਾ ਕਰਤਵ ਹੈ। ਸਫਲਤਾ ਜਾਂ ਅਸਫਲਤਾ ਦੋਵੇਂ ਭਾਗ ਦੇ ਅਧੀਨ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਭਾਗ ਹੀ ਫਲ ਦਾ ਕਾਰਨ ਹੈ।" "ਲੋਕ ਆਪਣੇ ਇਛਾ ਲਈ ਘਣੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਭਾਵੇਂ ਭਾਗ ਰੋਕ ਲਵੇ। ਉਹ ਸੁਖ ਤੇ ਦੁਖ ਦੇ ਅਧੀਨ ਹਨ। ਫਿਰ ਵੀ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਡਾ ਹੁਕਮ ਪੂਰਾ ਕਰਾਂਗਾ।" ਸ਼੍ਰੀ ਸ਼ੁਕਦੇਵ ਜੀ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਕ੍ਰੂਰ ਨੂੰ ਹੁਕਮ ਦੇ ਕੇ, ਕਮਸਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮੰਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਰੁਖਸਤ ਕੀਤਾ ਤੇ ਮਹਲ 'ਚ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਅਕ੍ਰੂਰ ਵੀ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਾਪਸ ਗਿਆ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕਮਸਾ ਵੱਲੋਂ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ ਕੇਸ਼ੀ, ਜੋ ਇੱਕ ਬਲਸ਼ਾਲੀ ਘੋੜਾ ਸੀ ਤੇ ਮਨ ਵਾਂਗ ਤੇਜ਼ ਸੀ, ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਖੁਰਾਂ ਨਾਲ ਰੌਂਦਦਾ ਆਇਆ। ਉਸ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਤੇ ਬਾਲ ਉਡਣ ਨਾਲ ਆਸਮਾਨ ਹਿੱਲ ਗਿਆ, ਤੇ ਲੋਕ ਡਰ ਗਏ। ਕੇਸ਼ੀ ਦੇ ਅੱਖ ਵੱਡੇ, ਮੂੰਹ ਵਿਅਕਤ, ਗਰਦਨ ਵੱਡੀ, ਤੇ ਰੰਗ ਕਾਲਾ, ਜਿਵੇਂ ਬੜਾ ਬਦਲ। ਉਹ ਕਮਸਾ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਣ ਦੀ ਨੀਅਤ ਰੱਖਦਾ, ਨੰਦਾ ਦੇ ਵ੍ਰਜ 'ਚ ਆ ਗਿਆ, ਤੇ ਪਿੰਡ ਨੂੰ ਹਿੱਲਾ ਦਿੱਤਾ। ਉਸ ਦੇ ਘੋੜੇ ਦੀ ਹਾੜ ਤੇ ਪੂੰਛ ਨਾਲ ਬਦਲ ਹਿੱਲਦੇ, ਗੋਕੁਲ ਡਰ ਗਿਆ। ਪਰ ਗੋਪਾਂ ਦੇ ਆਗੂ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੇ ਸ਼ੇਰ ਵਾਂਗ ਗਰਜ ਕੇ, ਕੇਸ਼ੀ ਨੂੰ ਲਲਕਾਰਿਆ। ਜਦ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਯਜਨਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਕੇਸ਼ੀ ਨੇ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਆ ਕੇ, ਜਿਵੇਂ ਆਸਮਾਨ ਨੂੰ ਨਿਗਲਣ ਆਇਆ ਹੋਵੇ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪੈਰਾਂ ਨਾਲ ਵੱਜਿਆ। ਉਸ ਦੀ ਰਫ਼ਤਾਰ ਡਰਾਉਣੀ ਤੇ ਅਸਹਿਣਯ ਸੀ। ਪਰ ਅਦ੍ਰਸ਼ ਸ਼ਕਤੀ ਵਾਲਾ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ, ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ, ਕੇਸ਼ੀ ਨੂੰ ਦੋਵੇਂ ਬਾਂਹਾਂ ਨਾਲ ਫੜਿਆ, ਪੈਰਾਂ ਨਾਲ ਘੁੰਮਾਇਆ, ਤੇ ਨਫ਼ਰਤ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਸੌ ਬਾਣਾਂ ਦੀ ਦੂਰੀ 'ਤੇ ਸੁੱਟ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਵੇਂ ਗਰੁੜ ਸੱਪ ਨੂੰ ਸੁੱਟਦਾ ਹੈ। ਕੇਸ਼ੀ ਫੇਰ ਹੋਸ਼ ਵਿੱਚ ਆ ਕੇ, ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਵੱਲ ਖੁੱਲੇ ਮੂੰਹ ਨਾਲ ਦੌੜਿਆ। ਪਰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੇ ਹੱਸ ਕੇ ਆਪਣੀ ਬਾਂਹ ਉਸ ਦੇ ਮੂੰਹ ਵਿੱਚ ਪਾ ਦਿੱਤੀ, ਜਿਵੇਂ ਸੱਪ ਆਪਣੀ ਬਿਲ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੀ ਬਾਂਹ ਜਦ ਕੇਸ਼ੀ ਦੇ ਦੰਦਾਂ ਨੂੰ ਛੁਈ, ਉਹ ਤਪੇ ਲੋਹੇ ਵਾਂਗ ਟੁੱਟ ਗਏ। ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੀ ਬਾਂਹ, ਕੇਸ਼ੀ ਦੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ, ਲੋਹ ਦੀ ਛੜ ਵਾਂਗ ਫੈਲ ਗਈ। ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੀ ਬਾਂਹ ਦੇ ਅੰਦਰ, ਕੇਸ਼ੀ ਦੀ ਸਾਹ ਰੁਕ ਗਈ, ਅੰਗ ਹਿੱਲਣ ਲੱਗੇ, ਸਰੀਰ ਪਸੀਨੇ ਨਾਲ ਭਿੱਜ ਗਿਆ, ਅੱਖਾਂ ਗੁੰਮ ਗਈਆਂ, ਤੇ ਉਹ ਖੂਨ ਉਲਟੀ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ, ਨਿਸ਼ਚੇਤ ਹੋ ਕੇ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਡਿੱਗ ਪਿਆ। ਕੇਸ਼ੀ ਦੇ ਸਰੀਰ, ਜੋ ਬੈਲ-ਫਲ ਵਾਂਗ ਸੀ, ਵਿੱਚੋਂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੇ ਆਪਣੀ ਬਾਂਹ ਕੱਢ ਲਈ। ਉਹ ਵੈਰੀ ਨੂੰ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਮਾਰ ਕੇ ਨਾ ਹੈਰਾਨ ਹੋਇਆ, ਨਾ ਅਹੰਕਾਰ ਕੀਤਾ। ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਕਰਕੇ ਉਸ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਸਮੇਂ, ਭਗਤਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਰਵੋਤਮ, ਦੇਵੀ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਆ ਕੇ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੂੰ ਇਹ ਗੁਪਤ ਬਾਤ ਆਖੀ: "ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ, ਅਗਮ ਆਤਮਾ, ਯੋਗ ਦੇ ਸੁਆਮੀ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਸੁਆਮੀ, ਵਾਸੁਦੇਵ, ਸਭ ਦਾ ਆਸਰਾ, ਸਾਤਵਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸਰਵੋਤਮ, ਹੇ ਮਾਹਰ!" "ਤੁਸੀਂ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਆਤਮਾ ਹੋ, ਗਿਆਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਇਕ ਰੌਸ਼ਨੀ, ਹਿਰਦੇ ਦੀ ਗੁਫਾ ਵਿੱਚ ਲੁਕਿਆ ਹੋਇਆ, ਸਾਕਸ਼ੀ, ਮਹਾਨ ਪੁਰਸ਼, ਪ੍ਰਭੂ!" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇ ਅਦਭੁਤ ਕਰਤਬ, ਉਸ ਦੀ ਨਿਰਭੈਤਾ, ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਵਡਿਆਈ, ਗੋਕੁਲ ਦੀ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਵਿਆਪਕ ਹੋ ਗਈ।