ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਭਾਗਵਤਪੁਰਾਣਮ੍

ਉਧਵ ਨੇ ਸਵਾਲ ਕੀਤਾ, "ਤੁਸੀਂ ਜਦੋਂ ਧਰਤੀ ਤੋਂ ਵਿਦਾ ਹੋ ਜਾਓਗੇ, ਤਾਂ ਤੁਹਾਡੇ ਭਗਤ ਕਿਵੇਂ ਰਹਿਣਗੇ? ਨਿਰਾਕਾਰ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਨੀ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਕੁਝ ਸੋਚੋ।" ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਪ੍ਰਭਾਸਾ ਵਿੱਚ ਹਰੀ ਨੇ ਗੰਭੀਰਤਾ ਨਾਲ ਸੋਚਿਆ, "ਆਪਣੇ ਭਗਤਾਂ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਲਈ ਮੈਂ ਕੀ ਕਰਾਂ?" ਫਿਰ, ਹਰੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਦਿਵਯ ਚਮਕ ਭਾਗਵਤ ਵਿੱਚ ਰੱਖ ਦਿੱਤੀ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਲੁਕਾ ਕੇ, ਸ਼੍ਰੀਮਦ ਭਾਗਵਤਮ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰ ਗਿਆ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਇਹ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੀ ਬਣੀ ਹੋਈ ਭਾਗਵਤ ਰੂਪ, ਹਰੀ ਦੀ ਹੀ ਪ੍ਰਤਿਸ਼ਠਾ ਹੈ; ਇਸ ਦੀ ਸੇਵਾ, ਸ੍ਰਵਣ, ਪਾਠ ਜਾਂ ਦਰਸ਼ਨ ਦੁਆਰਾ ਪਾਪ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ, ਭਾਗਵਤ ਦਾ ਸੱਤ ਦਿਨਾਂ ਪਾਠ, ਹੋਰ ਸਾਰੇ ਆਚਾਰਾਂ ਤੋਂ ਉੱਤਮ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ; ਕਲਿਯੁਗ ਵਿੱਚ ਇਹੀ ਧਰਮ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਹ ਧਰਮ ਕਲਿਯੁਗ ਵਿੱਚ ਦੁੱਖ, ਗਰੀਬੀ, ਅਸਮਰਥਾ ਅਤੇ ਪਾਪ ਦੂਰ ਕਰਨ ਲਈ, ਅਤੇ ਇੱਛਾ ਤੇ ਗੁੱਸੇ ਨੂੰ ਜਿੱਤਣ ਲਈ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਅਜਿਹੇ, ਵਿਸ਼ਨੁ ਮਾਇਆ ਨੂੰ ਛੱਡਣਾ ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਵੀ ਬਹੁਤ ਔਖਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਕਿਵੇਂ ਹੋਵੇ? ਇਸ ਲਈ, ਸੱਤ ਦਿਨਾਂ ਪਾਠ ਦੀ ਵਿਧੀ ਨਿਰਧਾਰਤ ਹੋਈ। ਸੂਤ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਜਦੋਂ ਮੁਨੀਸ਼ਵਰਾਂ ਨੇ ਨਾਗਸ਼੍ਰਵਣ ਦੀ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਇਹ ਧਰਮ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ, ਉਸ ਸਮੇਂ ਇੱਕ ਅਸਾਧਾਰਣ ਘਟਨਾ ਹੋਈ—ਸੁਣੋ, ਸ਼ੌਨਕ ਜੀ, ਮੈਂ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ। ਭਕਤੀ, ਆਪਣੇ ਦੋ ਨੌਜਵਾਨ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦਾ ਹੱਥ ਫੜ ਕੇ, ਅਚਾਨਕ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਈ। ਉਹ ਪਵਿੱਤਰ ਪ੍ਰੇਮ ਦਾ ਰੂਪ ਸੀ, ਅਤੇ ਬਾਰ-ਬਾਰ 'ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ', 'ਗੋਵਿੰਦਾ', 'ਹਰੇ', 'ਮੁਰਾਰੀ', 'ਨਾਥ' ਦੇ ਨਾਮ ਉਚਾਰ ਰਹੀ ਸੀ। ਸਭਾ ਨੇ ਦੇਖਿਆ ਕਿ ਭਕਤੀ ਆਈ ਹੈ, ਭਾਗਵਤ ਦੇ ਅਰਥਾਂ ਦੇ ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ, ਸੋਹਣੇ ਵਸਤ੍ਰ ਪਹਿਨੇ ਹੋਏ; ਉਹ ਹੈਰਾਨ ਹੋਏ ਕਿ ਇਹ ਕਿਵੇਂ ਆਈ ਤੇ ਕਿੱਥੋਂ ਆਈ। ਉਸ ਵੇਲੇ, ਕੁਮਾਰਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਇਹ ਹੁਣ ਕਥਾ ਦੇ ਸਾਰ ਤੋਂ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਈ ਹੈ।" ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਭਕਤੀ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਸਮੇਤ, ਨਮ੍ਰਤਾ ਨਾਲ ਸਨਤਕੁਮਾਰ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਭਕਤੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਅੱਜ, ਤੁਹਾਡੇ ਦੁਆਰਾ, ਮੈਂ ਕਲਿਯੁਗ ਵਿਚ ਖੋ ਗਈ ਸੀ, ਪਰ ਇਹ ਕਥਾ ਦੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਨਾਲ ਪਾਲੀ ਗਈ ਹਾਂ। ਹੁਣ, ਮੈਂ ਕਿੱਥੇ ਵੱਸਾਂ? ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੱਸਣ।" ਸਨਤਕੁਮਾਰ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਹੇ ਭਕਤੀ, ਤੁਸੀਂ ਭਗਤਾਂ ਵਿੱਚ ਗੋਵਿੰਦਾ ਦੇ ਰੂਪ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹੋ, ਤੁਸੀਂ ਹੀ ਪ੍ਰੇਮ ਪਾਲਦੇ ਹੋ, ਤੁਸੀਂ ਸੰਸਾਰ ਰੋਗ ਨਸ਼ਟ ਕਰਦੇ ਹੋ; ਇਸ ਲਈ, ਪੱਕੀ ਨਿਸ਼ਚਯ ਨਾਲ, ਵਿਸ਼ਨੁ ਭਗਤਾਂ ਦੇ ਦਿਲਾਂ ਵਿੱਚ ਸਦਾ ਵੱਸੋ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਕਲਿਯੁਗ ਦੇ ਪਾਪ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੇਖ ਨਹੀਂ ਸਕਦੇ, ਨਾ ਹੀ ਉਹ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵਿਆਪ ਸਕਦੇ ਹਨ; ਇਸੇ ਆਗਿਆ ਨਾਲ, ਭਕਤੀ ਨੇ ਹਰਿ ਦੇ ਸੇਵਕਾਂ ਦੇ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਅਸਥਾਨ ਲਿਆ। ਜੋ ਲੋਕ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਗਰੀਬ ਹਨ, ਪਰ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ ਸ਼੍ਰੀ ਹਰਿ ਦੀ ਭਕਤੀ ਹੈ, ਉਹ ਸੱਚਮੁਚ ਧਨਵੰਤ ਹਨ; ਕਿਉਂਕਿ ਹਰਿ, ਆਪਣੇ ਘਰ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ, ਭਕਤੀ ਦੇ ਧਾਗੇ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹ ਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਭਾਗਵਤ ਦੇ ਮਹਾਨ ਭਗਤਾਂ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਬਿਆਨ ਕਰਨ ਲਈ ਹੋਰ ਕੀ ਕਹੀਏ? ਜਿਸਦਾ ਸਰੂਪ ਹੀ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਬ੍ਰਹਮ ਹੈ; ਉਸਦੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਨੂੰ ਸੁਣਨ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਪਾਠ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਵੀ, ਉਸ ਦੀ ਸਰਣ ਲੈ ਕੇ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰ ਸਮਤਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਧਰਮ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੀ। ਸੂਤ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਫਿਰ, ਵਿਸ਼ਨੁ ਭਗਤਾਂ ਦੇ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਵਿਲੱਖਣ ਭਕਤੀ ਦੇਖ ਕੇ, ਪ੍ਰੇਮੀ ਪ੍ਰਭੂ, ਜੋ ਸਦਾ ਭਗਤਾਂ ਨਾਲ ਪਿਆਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਆਪਣੇ ਰਾਜ ਨੂੰ ਛੱਡ ਗਿਆ। ਉਹ ਜੰਗਲ ਦੇ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਮਾਲਾ ਨਾਲ ਸਜਿਆ, ਕਾਲਾ ਵਿਦਯੁਤ ਵਰਗਾ, ਪੀਲੇ ਵਸਤ੍ਰ ਪਹਿਨੇ, ਸੋਹਣੀ ਅਕਲ, ਸੋਨੇ ਦੀ ਕਮਰਬੰਦ, ਚਮਕਦਾਰ ਮਕੁਟ ਤੇ ਕੁੰਡਲ ਪਹਿਨੇ ਹੋਏ। ਤਿੰਨ ਭੰਗੀ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸੋਹਣੀ, ਕੌਸਤੁਭ ਮਣੀ ਨਾਲ ਸਜਿਆ, ਦਸ ਮਿਲੀਅਨ ਕਾਮਦੇਵਾਂ ਦੀ ਸੁੰਦਰਤਾ, ਸੁਗੰਧਿਤ ਚੰਦਨ ਲਗਾਇਆ ਹੋਇਆ। ਉਹ ਪਰਮ ਆਨੰਦ ਤੇ ਚੇਤਨਾ ਦਾ ਸਰੂਪ, ਮਿੱਠਾ, ਵਾਂਸਲੀ ਫੜ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਭਗਤਾਂ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰ ਗਿਆ। ਉਧਵ ਆਦਿ ਜਿਹੜੇ ਵੈਕੁੰਠ ਵਾਸੀ ਵਿਸ਼ਨੁ ਭਗਤ ਹਨ, ਉਹ ਇੱਥੇ ਛੁਪੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਆਏ, ਇਹ ਕਥਾਵਾਂ ਸੁਣਨ ਲਈ। ਉਸ ਸਮੇਂ, ਜਿੱਤ ਦੇ ਨਾਅਰੇ ਗੂੰਜੇ, ਅਸਾਧਾਰਣ ਰਸ ਦਾ ਆਨੰਦ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਇਆ, ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਚੂਰਨ ਦੀ ਵਰਖਾ ਹੋਈ, ਅਤੇ ਸ਼ੰਖ ਦੀ ਧੁਨੀ ਵੀ ਆਈ। ਉਸ ਸਭਾ ਵਿੱਚ, ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸਰੀਰ, ਘਰ ਅਤੇ ਆਪ ਨੂੰ ਭੁੱਲ ਗਿਆ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਲਗਨ ਦੇਖ ਕੇ, ਨਾਰਦ ਨੇ ਕਿਹਾ: "ਇਹ ਵਿਲੱਖਣ ਮਹਿਮਾ, ਹੇ ਮੁਨੀਓ, ਮੈਂ ਅੱਜ ਦੇਖੀ ਹੈ, ਜੋ ਸੱਤ ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਘਟਨਾ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਈ; ਇੱਥੇ ਮੂਰਖ, ਠੱਗ, ਪਸ਼ੂ ਤੇ ਪੰਛੀ ਵੀ ਪਾਪ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ, ਮਨੁੱਖੀ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ, ਕਲਿਯੁਗ ਵਿੱਚ, ਮਨ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਹੋਰ ਕੋਈ ਚੀਜ਼ ਨਹੀਂ; ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਪਾਪਾਂ ਦੇ ਢੇਰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਸ੍ਰਵਣ ਤੋਂ ਵਧ ਕੇ ਹੋਰ ਕੁਝ ਨਹੀਂ। ਕੌਣ ਸੱਤ ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਕਥਾ ਦੀ ਯਜਨਾ ਨਾਲ ਪਵਿੱਤਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ? ਦੱਸੋ। ਕੀ ਕਿਸੇ ਦਯਾਲੂ ਨੇ, ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਭਲਾਈ ਵਿਚਾਰ ਕੇ, ਨਵਾਂ ਰਾਹ ਦੱਸਿਆ?" ਕੁਮਾਰਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ: "ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਸਦਾ ਪਾਪ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਕਿਸ਼ਤਿਆਂ ਵਿਚ ਲੱਗੇ, ਰਸਤੇ ਤੋਂ ਭਟਕਦੇ, ਗੁੱਸੇ ਦੀ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਸੜਦੇ, ਕ੍ਰੂਕ ਤੇ ਕਾਮੀ—ਕਲਿਯੁਗ ਵਿੱਚ ਸੱਤ ਦਿਨਾਂ ਯਜਨਾ ਨਾਲ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਸੱਚ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਮਾਪਿਆਂ ਨੂੰ ਗਾਲੀ ਦੇਣ ਵਾਲੇ, ਇੱਛਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬੇ, ਆਸ਼ਰਮ ਧਰਮ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਪਖੰਡੀ, ਈਰਖਾਲੂ, ਹਿੰਸਕ—ਕਲਿਯੁਗ ਵਿੱਚ ਸੱਤ ਦਿਨਾਂ ਯਜਨਾ ਨਾਲ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਪੰਜ ਮਹਾਨ ਪਾਪ ਕਰਦੇ, ਠੱਗੀ ਕਰਦੇ, ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਵਰਗੇ ਕ੍ਰੂਰ ਤੇ ਨਿਰਦਈ, ਬ੍ਰਹਮ ਦੀ ਦੌਲਤ ਨਾਲ ਪਲਦੇ, ਪਰ-ਇਸਤਰੀ ਗ੍ਰਹਣ ਕਰਦੇ—ਕਲਿਯੁਗ ਵਿੱਚ ਸੱਤ ਦਿਨਾਂ ਯਜਨਾ ਨਾਲ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਸਰੀਰ, ਬੋਲੀ ਅਤੇ ਮਨ ਦੁਆਰਾ ਸਦਾ ਪਾਪ ਕਰਦੇ, ਠੱਗ ਤੇ ਜਿੱਦੀ, ਹੋਰਾਂ ਦੀ ਦੌਲਤ ਨਾਲ ਧਨਵੰਤ, ਅਸ਼ੁੱਧ, ਮੰਦ-ਇਰਾਦਾ—ਕਲਿਯੁਗ ਵਿੱਚ ਸੱਤ ਦਿਨਾਂ ਯਜਨਾ ਨਾਲ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਹੁਣ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇੱਕ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਕਥਾ ਸੁਣਾਉਂਦਾ ਹਾਂ, ਜਿਸ ਦੇ ਸਿਰਫ਼ ਸੁਣਨ ਨਾਲ ਪਾਪ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਤੁੰਗਭਦਰਾ ਦੇ ਕੰਢੇ ਤੇ ਇੱਕ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਸ਼ਹਿਰ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਚਾਰ ਵਰਨਾਂ ਦੇ ਲੋਕ ਆਪਣੇ ਧਰਮ ਅਨੁਸਾਰ, ਸੱਚ ਅਤੇ ਨੇਕ ਕੰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ ਹੋਏ ਸੀ। ਉਸ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਆਤਮਦੇਵ ਵੱਸਦਾ ਸੀ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਵੇਦਾਂ ਵਿੱਚ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਿਪੁੰਨ, ਸ਼੍ਰੁਤੀ ਤੇ ਸਮ੍ਰਿਤੀ ਦਾ ਗਿਆਨੀ, ਦੂਜੇ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ। ਇੱਕ ਭਿਖਾਰੀ, ਪਰ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਧਨਵੰਤ, ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਧੁੰਦੁਲੀ ਸੀ, ਜੋ ਸਦਾ ਆਪਣੇ ਵਚਨ ਤੇ ਟਿਕੀ, ਸੁੰਦਰ, ਅਤੇ ਉੱਚ ਕੁਲ ਵਿੱਚ ਜਨਮੀ। ਉਹ ਸੰਸਾਰੀ ਕੰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਲੱਗੀ, ਕ੍ਰੂਰ, ਵਧੇਰੇ ਬੋਲਣ ਵਾਲੀ, ਘਰ ਦੇ ਕੰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ, ਕੰਜੂਸ ਤੇ ਝਗੜਿਆਂ ਦੀ ਸ਼ੌਕੀਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਉਹ ਜੋੜਾ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ, ਆਨੰਦ ਮਾਣਦਾ ਸੀ, ਪਰ ਧਨ ਤੇ ਇੱਛਾਵਾਂ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਘਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾ ਮਿਲੀ। ਫਿਰ, ਉਹ ਵੰਸ਼ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਧਰਮ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਕਰਨ ਲੱਗੇ, ਸਦਾ ਗਰੀਬਾਂ ਨੂੰ ਗਾਂ, ਜਮੀਨ, ਸੋਨਾ ਤੇ ਵਸਤ੍ਰ ਦਿੰਦੇ। ਆਧਾ ਧਨ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਲਗਾ ਦਿੱਤਾ, ਪਰ ਨਾ ਪੁੱਤਰ, ਨਾ ਧੀ ਹੋਈ; ਇਸ ਕਰਕੇ ਉਹ ਚਿੰਤਾ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬ ਗਏ। ਇੱਕ ਦਿਨ, ਉਹ ਦੁਖੀ, ਘਰ ਛੱਡ ਕੇ ਜੰਗਲ ਚਲੇ ਗਏ; ਦਿਨ ਦੇ ਮੱਧ ਵਿੱਚ, ਪਿਆਸ ਨਾਲ ਬੇਹਾਲ, ਇੱਕ ਤਲਾਬ ਦੇ ਕੋਲ ਪਹੁੰਚੇ। ਪਾਣੀ ਪੀਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਬੇਠੇ, ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਕਮੀ ਦੇ ਦੁਖ ਨਾਲ ਕਮਜ਼ੋਰ; ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ, ਇੱਕ ਵਿਰਕਤ ਆ ਗਿਆ।