ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਭਾਗਵਤਪੁਰਾਣਮ੍

ਪਰਮੇਸ਼ੁਰ! ਪਿਆਰੇ! ਮੇਰੇ ਪ੍ਰਾਣਾਂ ਤੋਂ ਵੀ ਵਧ ਕੇ! ਤੂੰ ਕਿੱਥੇ ਹੈਂ, ਕਿੱਥੇ ਚਲਾ ਗਿਆ, ਬਲਵਾਨ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਲਿਆ? ਹੇ ਮਿੱਤਰ, ਆਪਣੀ ਦਰਸ਼ਨ-ਦਾਤੀ ਹਜ਼ੂਰੀ ਆਪਣੇ ਗਰੀਬ ਦਾਸੀ ਨੂੰ ਵਿਖਾ! ਗੋਪੀਆਂ, ਜੋ ਪ੍ਰਭੂ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਦੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਲੱਭ ਰਹੀਆਂ ਸਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਸੀ ਕਿ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਕਿੱਥੇ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਤਦ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਇੱਕ ਸਾਥਣੀ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਪਿਆਰੇ ਤੋਂ ਵਿਛੋੜੇ ਕਰਕੇ ਹੱਥ-ਪੈਰ ਖੋ ਬੈਠੀ ਸੀ। ਜਦ ਗੋਪੀਆਂ ਨੇ ਉਸ ਤੋਂ ਸੁਣਿਆ ਕਿ ਉਸ ਨੇ ਅਹੰਕਾਰ ਕਰ ਲਿਆ ਸੀ, ਤੇ ਮਾਧਵ ਨੇ ਕਿਵੇਂ ਉਸ ਦਾ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ, ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਭਾਗ ਦੀ ਕਰਣੀ ਨਾਲ ਉਹ ਕਿੰਨੀ ਹੇਠਾਂ ਗਿਰ ਗਈ, ਤਾਂ ਉਹ ਸਾਰੀਆਂ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਗਈਆਂ। ਫਿਰ, ਚੰਦਨੀ ਰਾਤ ਜਦ ਤੱਕ ਚਾਨਣ ਸੀ, ਉਹ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਈਆਂ, ਪਰ ਜਦ ਹਨੇਰਾ ਹੋ ਗਿਆ, ਉਹ ਵਾਪਸ ਮੁੜ ਗਈਆਂ। ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਮਨ, ਬੋਲ, ਤੇ ਕਰਮ ਸਾਰੇ ਉਸੀ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋ ਗਏ। ਉਹ ਸਿਰਫ਼ ਉਸ ਦੀਆਂ ਗੁਣ-ਗਾਥਾਵਾਂ ਗਾਉਂਦੀਆਂ, ਆਪਣੇ ਘਰਾਂ ਨੂੰ ਭੁੱਲ ਗਈਆਂ। ਮੁੜ, ਉਹ ਯਮੁਨਾ ਦੇ ਕੰਢੇ ਉੱਤੇ ਇਕੱਠੀਆਂ ਹੋਈਆਂ, ਮਨ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਵਿੱਚ ਲੀਨ, ਉਸ ਦੀ ਉਡੀਕ ਕਰਦੀਆਂ, ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਗੀਤ ਗਾਉਂਦੀਆਂ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਰਾਜਨ, ਉਹ ਗੋਪੀਆਂ ਗੁੱਸੇ ਵਿਚ ਆ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਮੂੰਹਾਂ ਵਿਚੋਂ ਅੱਗ ਤੇ ਹਵਾ ਛੱਡਣ ਲੱਗ ਪਈਆਂ, ਜਿਵੇਂ ਯੁੱਗ ਦੇ ਅੰਤ ਉੱਤੇ ਸੰਵਰਤਕ ਅੱਗ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਸੁੱਕਾ ਕਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਜਦ ਉਹ ਦਰਖ਼ਤ ਸੁਆਹ ਹੋਣ ਲੱਗੇ, ਤਾਂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਆਏ ਤੇ ਬਰਹਿਸ਼ਮਤ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਗਿਆਨ ਨਾਲ ਠੰਢਾ ਕੀਤਾ। ਫਿਰ, ਜੋ ਦਰਖ਼ਤ ਬਚ ਗਏ, ਉਹ ਡਰ ਕੇ ਆਪਣੀ ਧੀ ਪ੍ਰਚੇਤਸਾਂ ਨੂੰ ਦੇ ਬੈਠੇ, ਜਿਵੇਂ ਸਵਯੰਭੂ ਨੇ ਆਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ, ਪ੍ਰਚੇਤਸਾਂ ਨੇ ਮਾਰੀਸ਼ਾ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰਿਆ, ਜਿਸ ਤੋਂ, ਇਕ ਵੱਡੇ ਅਪਰਾਧ ਕਰਕੇ, ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਆਦਿ ਕਰਤਾ ਦਾ ਜਨਮ ਹੋਇਆ। ਜਦ ਚਾਕਸ਼ੁਸ਼ ਮਨਵੰਤਰਾ ਦਾ ਸਮਾਂ ਆਇਆ, ਤੇ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਹੋਈ, ਤਾਂ ਸਮੇਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੇਠ, ਦਕ੍ਸ਼ ਨੇ, ਜਿਹੜਾ ਸਭ ਤੋਂ ਚਮਕਦਾਰ ਸੀ, ਚਾਹੇ ਹੋਏ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਰਚਨਾ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਕਰਮਾਂ ਕਰਕੇ 'ਦਕ੍ਸ਼' ਕਿਹਾ ਗਿਆ। ਜਿਸਦਾ ਆਰੰਭ ਨਹੀਂ, ਉਸ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਰਚਨਾ ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ, ਤੇ ਉਸਨੂੰ ਤੇ ਹੋਰਾਂ ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਬਣਾਇਆ। ਇਸ ਸਮੇਂ, ਗੋਪੀਆਂ ਨੇ ਆਖਿਆ: "ਵ੍ਰਜ ਤੇਰਾ ਜਨਮ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਵਧਦਾ-ਫੁਲਦਾ ਹੈ; ਲਕਸ਼ਮੀ ਇਥੇ ਸਦਾ ਵੱਸਦੀ ਹੈ। ਪਿਆਰੇ, ਤੇਰੇ ਭਗਤ ਹਰ ਪਾਸੇ ਦਿਸਣ; ਜਿਹੜੇ ਤੇਰੇ ਉੱਤੇ ਜੀਉਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਤੈਨੂੰ ਲੱਭਦੇ ਹਨ। ਹੇ ਉੱਚ-ਕੁਲ ਵਾਲੇ, ਪਤਝੜ ਦੀ ਰਾਤ ਵਿੱਚ ਤੇਰੀ ਨਜ਼ਰ ਕਮਲ ਦੇ ਹਿਰਦੇ ਦੀ ਸੋਭਾ ਵੀ ਚੁਰਾ ਲੈਂਦੀ ਹੈ। ਅਸੀਂ ਤੇਰੇ ਮੁਫ਼ਤ ਦੇ ਦਾਸ ਹਾਂ; ਦਾਤਾਰ, ਕੀ ਇਹ ਠੀਕ ਹੈ ਕਿ ਤੂੰ ਅਸੀਂ ਇੱਥੇ ਮਰ ਜਾਈਏ?" "ਹੇ ਸਰਵੋਤਮ, ਪਾਣੀ ਦੇ ਜ਼ਹਿਰ, ਸੱਪ-ਰੂਪ ਦੈਤ, ਆਂਧੀਆਂ, ਬਿਜਲੀ, ਅੱਗ, ਇੰਦ੍ਰ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਤੇ ਹੋਰ ਹਰੇਕ ਖਤਰੇ ਤੋਂ, ਤੂੰ ਸਾਨੂੰ ਕਈ ਵਾਰੀ ਬਚਾਇਆ। ਤੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਗੋਪੀਆਂ ਦਾ ਹੀ ਆਨੰਦ ਨਹੀਂ, ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਅੰਤਰਯਾਮੀ ਹੈਂ। ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀ ਬੇਨਤੀ ਉੱਤੇ, ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ, ਤੂੰ ਸਾਤਵਤ ਵੰਸ਼ ਵਿੱਚ ਆਇਆ।" "ਹੇ ਵ੍ਰਿਸ਼ਣੀ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ, ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਚਰਨਾਂ ਨੂੰ ਆਸਰਾ ਬਣਾਇਆ, ਜੋ ਤੇਰੇ ਕੋਲ ਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਡਰ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਪਿਆਰੇ, ਆਪਣੇ ਸੁਭਾਗ ਚਰਨ ਸਾਡੇ ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਰੱਖ। ਹੇ ਵਿਰੋਧਾਂ ਦੇ ਨਾਸਕ, ਵ੍ਰਜ ਦੇ ਦੁੱਖ ਹਟਾਉਣ ਵਾਲੇ, ਤੇਰੀ ਮੁਸਕਾਨ ਆਪਣੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਅਹੰਕਾਰ ਤੋੜ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਸਾਡੀ ਸੇਵਾ ਕਬੂਲ ਕਰ, ਸਾਨੂੰ ਆਪਣਾ ਸੋਹਣਾ ਕਮਲ-ਮੁਖ ਵਿਖਾ।" "ਜਿਹੜੇ ਨਮਨ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪਾਪ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਗਾਹਾਂ ਚਰਾਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਪੈਣ ਵਾਲੇ, ਲਕਸ਼ਮੀ ਦੇ ਨਿਵਾਸ, ਤੇਰੇ ਚਰਨਾਂ ਨੂੰ ਕਾਲੀਆ ਦੇ ਫਣਾਂ ਨੇ ਵੀ ਚੁੰਮਿਆ; ਉਹ ਸਾਡੇ ਹਿਰਦੇ ਉੱਤੇ ਰੱਖ, ਦਿਲ ਦੀ ਪੀੜ ਦੂਰ ਕਰ।" "ਹੇ ਕਮਲ-ਨੇਤ੍ਰ, ਤੇਰਾ ਮਿੱਠਾ ਬੋਲ, ਮਨ ਭਾਉਣੀ ਗੱਲ, ਤੇ ਗਿਆਨ ਸਾਨੂੰ ਮੋਹ ਲੈਂਦੇ ਹਨ; ਹੇ ਵੀਰ, ਸਾਨੂੰ ਆਪਣੇ ਹੋਠਾਂ ਦੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਨਾਲ ਪਾਲ। ਤੇਰੀ ਕਥਾ ਦੁਖੀਆਂ ਲਈ ਜੀਵਨ ਹੈ, ਕਵੀਆਂ ਵਲੋਂ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਿਤ, ਪਾਪਾਂ ਦਾ ਨਾਸਕ, ਸੁਣਨ ਨਾਲ ਮੰਗਲ ਤੇ ਧਨ ਮਿਲਦਾ ਹੈ; ਜੋ ਧਰਤੀ ਤੇ ਤੇਰੀ ਕਥਾ ਫੈਲਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਦਾਨੀ ਹਨ।" "ਤੇਰੀ ਹਾਸੀ, ਪਿਆਰ ਭਰੀ ਨਜ਼ਰ, ਤੇਰਾ ਖੇਡ ਤੇ ਧਿਆਨ, ਇਹ ਸਭ ਮੰਗਲਕਾਰੀ ਹਨ। ਉਹ ਗੁਪਤ ਗੱਲਾਂ, ਜੋ ਦਿਲ ਨੂੰ ਛੂਹ ਜਾਂਦੀਆਂ, ਸਾਡਾ ਮਨ ਵਿਗਾੜ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਜਦ ਤੂੰ ਵ੍ਰਜ ਤੋਂ ਗਾਵਾਂ ਚਰਾਉਣ ਜਾਂਦਾ, ਤੇਰੇ ਕਮਲ-ਚਰਨ ਪੱਥਰ, ਘਾਹ ਤੇ ਨੰਨ੍ਹੀਆਂ ਕੋਪਲਾਂ ਉੱਤੇ ਪੈਂਦੇ; ਸਾਡਾ ਮਨ, ਵਿਰਹ ਵਿਚ ਤੜਪਦਾ, ਤੇਰੇ ਪਿੱਛੇ ਹੀ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।" "ਦਿਨ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ, ਨੀਲੇ ਵਾਲਾਂ ਵਾਲਾ, ਜੰਗਲ-ਫੁੱਲਾਂ ਵਾਲਾ ਚਿਹਰਾ, ਧੂੜ ਨਾਲ ਢੰਕਿਆ, ਵਾਰ-ਵਾਰ ਆਪਣੇ ਦਿੱਖ ਦਿੰਦਾ; ਹੇ ਵੀਰ, ਤੂੰ ਸਾਡੇ ਦਿਲਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੇਮ ਜਗਾਉਂਦਾ ਹੈਂ। ਤੇਰੇ ਕਮਲ-ਚਰਨ, ਜੋ ਨਮਨ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰਦੇ, ਲਕਸ਼ਮੀ ਨੇ ਪੂਜੇ, ਧਰਤੀ ਦੇ ਗਹਿਣੇ, ਕਲੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਧਿਆਨ ਕਰਨ ਯੋਗ, ਤੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਦਿੰਦੇ ਹਨ; ਪਿਆਰੇ, ਇਹ ਸਾਡੇ ਹਿਰਦੇ ਉੱਤੇ ਰੱਖ, ਸਾਡੀ ਪੀੜ ਦੂਰ ਕਰ।" "ਤੇਰੇ ਹੋਠ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮੁਰਲੀ ਨੇ ਚੁੰਮਿਆ, ਪ੍ਰੇਮ ਵਧਾਉਂਦੇ, ਦੁੱਖ ਮਿਟਾਉਂਦੇ, ਹੋਰ ਸਾਰੇ ਰਸ ਭੁਲਾ ਦੇਂਦੇ; ਹੇ ਵੀਰ, ਸਾਨੂੰ ਆਪਣੇ ਹੋਠਾਂ ਦਾ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਦੇ। ਜਦ ਤੂੰ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮਦਾ, ਜੋ ਤੈਨੂੰ ਨਹੀਂ ਵੇਖਦੇ, ਉਹਨਾਂ ਲਈ ਇਕ ਪਲ ਯੁੱਗ ਬਣ ਜਾਂਦਾ; ਤੇਰੇ ਘੁੰਗਰਾਲੂ ਵਾਲ ਤੇ ਸੋਹਣਾ ਚਿਹਰਾ, ਜਿਹੜੇ ਮੰਦੇ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ ਤੱਕਦੇ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਲਕਾਂ ਕਰਕੇ ਤੈਨੂੰ ਨਹੀਂ ਵੇਖ ਸਕਦੇ।" "ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਪਤੀ, ਪੁੱਤਰ, ਪਰਿਵਾਰ, ਭਰਾ, ਸਾਰੇ ਰਿਸ਼ਤੇ ਛੱਡ ਕੇ ਆ ਗਈਆਂ ਹਾਂ, ਹੇ ਅਚੂਤ। ਤੇਰਾ ਰਸਮਈ ਗੀਤ ਸੁਣ ਕੇ, ਤੇਰਾ ਰਾਹ ਜਾਣ ਕੇ, ਕਿਹੜੀ ਨਾਰੀ ਰਾਤ ਨੂੰ ਘਰ ਵਾਪਸ ਜਾਵੇਗੀ?" "ਗੁਪਤ ਗੱਲਾਂ, ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਉਠਦਾ ਪ੍ਰੇਮ, ਤੇਰਾ ਮੁਸਕਾਨੀ ਚਿਹਰਾ, ਪਿਆਰ ਭਰੀਆਂ ਨਜ਼ਰਾਂ, ਤੇ ਤੇਰੀ ਚੌੜੀ ਛਾਤੀ ਦੀ ਸੋਭਾ, ਹੇ ਲਕਸ਼ਮੀ ਦੇ ਨਿਵਾਸ, ਸਾਡਾ ਮਨ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਲਲਚਾ ਜਾਂਦਾ ਤੇ ਭੁੱਲ ਜਾਂਦਾ। ਹੇ ਵ੍ਰਜ ਵਾਸੀਆਂ ਲਈ ਮੰਗਲਕਾਰੀ, ਤੇਰੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਹੀ ਸਾਰੇ ਦੁੱਖ ਦੂਰ ਕਰਦੀ, ਸਭ ਨੂੰ ਭਲਾ ਦਿੰਦੀ। ਜੇ ਤੇਰੇ ਆਪਣੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੋਈ ਤੇਰੀ ਉਡੀਕ ਵਿਚ ਦੁਖੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਕਿਰਪਾ ਕਰ, ਥੋੜ੍ਹਾ ਜਿਹਾ ਵੀ ਵਾਪਸ ਖਿੱਚ ਲੈ; ਤੇਰੀ ਅਣਹਾਜ਼ਰੀ ਹੀ ਵਿਛੋੜੇ ਦੀ ਪੀੜ ਦਾ ਇਲਾਜ ਹੈ।" "ਪਿਆਰੇ, ਅਸੀਂ ਤੇਰੇ ਸੋਹਣੇ ਕਮਲ-ਚਰਨ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਆਪਣੇ ਹਿਰਦੇ ਉੱਤੇ ਰੱਖਦੇ ਹਾਂ, ਭਾਵੇਂ ਸਾਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਸਖ਼ਤੀ ਦਾ ਡਰ ਹੈ। ਕੀ ਇਸ ਲਈ ਤੂੰ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮਦਾ ਹੈਂ, ਤੇਰੇ ਚਰਨਾਂ ਨੂੰ ਨੁਕੀਲੇ ਪੱਥਰ ਨਹੀਂ ਚੁਭਦੇ? ਸਾਡਾ ਮਨ, ਜੋ ਤੇਰੇ ਪ੍ਰਾਣਾਂ ਨਾਲ ਜੀਉਂਦਾ ਹੈ, ਕਦੇ ਵੀ ਤੈਨੂੰ ਭੁੱਲ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, 'ਗੋਪੀਆਂ ਦਾ ਗੀਤ' ਨਾਮਕ ਇਕੱਤੀਵਾਂ ਅਧਿਆਇ, ਭਾਗਵਤ ਮਹਾ ਪੁਰਾਣ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਅਰਧ ਦੇ ਦਸਵੇਂ ਸਕੰਧ ਦਾ ਅੰਤ ਹੋਇਆ। ਫਿਰ, ਰਾਮ ਦੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ ਉਸ ਦੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਲਗਾ ਕੇ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰ ਗਈਆਂ; ਵਸੁਦੇਵ ਦੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ, ਹਰੀ ਦੀਆਂ ਪੂਤਨੀਆਂ, ਪ੍ਰਦਯੁਮਨ ਦੀਆਂ ਵੀ, ਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ, ਰੁਕਮਣੀ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ, ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋ ਗਈਆਂ, ਮਨ-ਤਨ-ਧਨ ਨਾਲ ਉਸ ਵਿੱਚ ਜੁੜ ਕੇ। ਅਰਜੁਨ, ਆਪਣੇ ਪਿਆਰੇ ਮਿੱਤਰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਤੋਂ ਵਿਛੁੜ ਕੇ ਦੁਖੀ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਉਸ ਦੀਆਂ ਗੀਤਾਂ ਤੇ ਗਿਆਨ ਭਰੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਨਾਲ ਸੰਭਾਲਦਾ ਰਿਹਾ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮਾਰੇ ਗਏ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਦੇ ਸੰਸਕਾਰ ਕਰਵਾਏ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵੰਸ਼ਾਵਲੀ ਅਨੁਸਾਰ ਸਭ ਕੁਝ ਠੀਕ ਢੰਗ ਨਾਲ ਕੀਤਾ। ਹਰੀ ਦੇ ਛੱਡਣ ਉਪਰੰਤ, ਸਾਰੀ ਦੁਆਰਕਾ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬ ਗਈ, ਕੇਵਲ ਪ੍ਰਭੂ ਦਾ ਮਹਾਨ ਮੰਦਰ ਬਚਿਆ। ਉਥੇ, ਮਧੁਸੂਦਨ ਪ੍ਰਭੂ ਸਦਾ-ਸਦਾ ਵੱਸਦੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਯਾਦ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਅਸ਼ੁਭ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਮੰਗਲਕਾਰੀ ਹੈ। ਬਚੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਔਰਤਾਂ, ਬੱਚਿਆਂ ਤੇ ਬੁਜ਼ੁਰਗਾਂ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ, ਧਨੰਜਯ (ਅਰਜੁਨ) ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇੰਦਰਪ੍ਰਸਥ ਲੈ ਗਿਆ, ਤੇ ਉੱਥੇ ਵਜ੍ਰ ਨੂੰ ਰਾਜਾ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ। ਜਦ ਤੁਹਾਡੇ ਦੋਸਤਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਮਿਲੀ, ਤਾਂ ਅਰਜੁਨ ਦੇ ਦਾਦਾ-ਪੁਰਖਿਆਂ ਨੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਵੰਸ਼ ਦਾ ਧਾਰੀ ਬਣਾਇਆ, ਤੇ ਆਪ ਮਹਾਨ ਰਸਤੇ ਉੱਤੇ ਚਲੇ ਗਏ।