ਜਦੋਂ ਮਨ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਤੋਗੁਣ ਵਿੱਚ ਟਿਕ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭੂ ਦੇ ਨੇੜੇ ਵੱਸਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਅਗਿਆਨਤਾ ਦੀ ਹਨੇਰੀ, ਜਿਵੇਂ ਚੰਨ ਦੀ ਛਾਂ, ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਚਿੱਤ ਰੌਸ਼ਨ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਜਦ ਤੱਕ ਬੁੱਧੀ, ਮਨ, ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਅਤੇ ਗੁਣਾਂ ਦੀ ਆਦਿ ਰਹਿਤ ਵਿਵਸਥਾ ਚੱਲਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਤਦ ਤੱਕ 'ਮੈਂ' ਅਤੇ 'ਮੇਰਾ' ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਵਿਅਕਤੀ ਵਿੱਚ ਟੁੱਟਦੀ ਨਹੀਂ। ਨੀਂਦ, ਬੇਹੋਸ਼ੀ ਜਾਂ ਦੁੱਖ ਦੇ ਸਮੇਂ, ਜਦੋਂ ਸਾਹ ਵਿਚ ਵਿਘਨ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ 'ਮੈਂ ਹਾਂ' ਦੀ ਸੂਝ ਨਹੀਂ ਉਪਜਦੀ—ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੌਤ ਦੇ ਤਪਦੇ ਸਮੇਂ ਵੀ ਨਹੀਂ। ਜਦੋਂ ਜੀਵ ਜਣਨ ਦੇ ਸਮੇਂ ਜਾਂ ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਅਪੂਰਨਤਾ ਕਰਕੇ ਗਿਆਰਾਂ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲਾ ਸੁਖਸ਼ਮ ਸਰੀਰ ਪ੍ਰਗਟ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਜਿਵੇਂ ਅਮਾਵੱਸ ਦੀ ਰਾਤ ਚੰਨ ਲੁਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੋਵੇ। ਭਾਵੇਂ ਵਿਸ਼ਾ-ਵਸਤੂ ਮੌਜੂਦ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਪਰ ਚੱਕਰ ਮੁਕਦਾ ਨਹੀਂ; ਵਿਅਕਤੀ ਜਦੋਂ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਬਾਰੇ ਸੋਚਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਸੁਪਨੇ ਵਿੱਚ ਭੀ ਅਸਲ ਨਾ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਦੁੱਖ ਆ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪੰਜ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲਾ ਸੁਖਸ਼ਮ ਸਰੀਰ, ਜੋ ਤਿੰਨ ਤੇ ਸੋਲਾਂ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਫੈਲਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਚੇਤਨਾ ਨਾਲ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਸ ਨੂੰ ਜੀਵ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸੀ ਰਾਹੀਂ ਜੀਵ ਨਵੇਂ ਸਰੀਰ ਲੈਂਦਾ ਤੇ ਪੁਰਾਣੇ ਛੱਡਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਇਸ ਰਾਹੀਂ ਸੁਖ, ਦੁੱਖ, ਡਰ, ਪੀੜ, ਤੇ ਖੁਸ਼ੀ ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਜੌਂਕ ਘਾਹ ਤੇ ਪਾਣੀ ਉੱਤੇ ਨਾ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਛੱਡਦੀ ਹੈ ਤੇ ਨਾ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜੀਵ ਮੌਤ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵੀ ਸਰੀਰ ਦੀ ਪਛਾਣ ਨਹੀਂ ਛੱਡਦਾ। ਅਦ੍ਰਿਸ਼ਟ (ਅਦ੍ਰਿਸ਼ਟ ਫਲ) ਦਿੱਖਦੇ ਹੋਏ ਵਾਂਗ ਖਤਮ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ, ਪਰ ਹੋਰ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਮੌਜੂਦ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਸੁਪਨੇ ਵਿੱਚ; ਜੋ ਸੀ, ਜੋ ਹੈ, ਜੋ ਹੋਵੇਗਾ, ਸਾਰੇ ਦਿਨ-ਰਾਤ ਸੁੱਤੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਜਦ ਤੱਕ ਅਗਿਆਨਤਾ ਕਰਮ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਵਲੋਂ ਕੀਤੇ ਕਰਮਾਂ ਬਾਰੇ ਵਾਰ ਵਾਰ ਸੋਚਣ ਨਾਲ, ਪਰ-ਆਤਮਾ ਲਈ ਬੰਨ੍ਹਨ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਉਸ ਬੰਨ੍ਹਨ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਲਈ, ਹਰ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਹਰੀ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰੋ, ਸਾਰਾ ਜਗਤ ਉਸਦਾ ਹੀ ਜਾਣੋ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਸਿਰਜਣਾ, ਪਾਲਣਾ ਤੇ ਸੰਘਾਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਮੈਤ੍ਰੇਯ ਜੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ: ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਭਗਤ, ਭਗਵਾਨ ਨਾਰਦ, ਹੰਸਾਂ ਨੂੰ ਸੱਚਾ ਰਾਹ ਦਿਖਾ ਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵਿਦਾ ਕਰਕੇ, ਸਿੱਧਲੋਕ ਵੱਲ ਚਲੇ ਗਏ। ਰਾਜਾ ਪ੍ਰਾਚੀਨਬਰ੍ਹੀ, ਜੋ ਰਾਜ-ਰਿਸ਼ੀ ਸੀ, ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਬਾਰੇ ਉਪਦੇਸ਼ ਦੇ ਕੇ, ਕਪਿਲ ਦੇ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਤਪੱਸਿਆ ਕਰਨ ਚਲੇ ਗਏ। ਉਥੇ, ਇਕਾਗ੍ਰ ਚਿੱਤ ਨਾਲ, ਉਹ ਨੇਕ ਨਿਸ਼ਚੇ ਨਾਲ, ਗੋਵਿੰਦ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਦੀ ਭਗਤੀ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਏ; ਉਹ ਸਾਰੇ ਮੋਹ-ਬੰਧਨ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ, ਭਗਤੀ ਰਾਹੀਂ ਪ੍ਰਭੂ ਵਰਗੇ ਹੋ ਗਏ। ਹੇ ਨਿਰਦੋਸ਼, ਇਹ ਆਤਮਾ ਬਾਰੇ ਜੋ ਉਪਦੇਸ਼ ਦਿਵ੍ਯ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਦਿੱਤਾ, ਜੇਹੜਾ ਵੀ ਇਸ ਨੂੰ ਸੁਣਦਾ ਜਾਂ ਸੁਣਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਬੰਧਨ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮੁਕੁੰਦ ਦੀ ਇਹ ਪਵਿੱਤਰ ਮਹਿਮਾ, ਜੋ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਦਿਵ੍ਯ ਰਿਸ਼ੀ ਦੇ ਮੂੰਹੋਂ ਨਿਕਲੀ ਹੈ; ਜੋ ਵੀ ਇਸ ਨੂੰ ਸੁਣਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਉੱਚੀ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਅਦਭੁਤ ਉੱਚਾ ਉਪਦੇਸ਼, ਜੋ ਹੁਣ ਮੈਨੂੰ ਮਿਲਿਆ, ਇਸ ਨੇ ਮਰਦਾਂ ਤੇ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਕਰਤਵਿਆਂ ਬਾਰੇ, ਇਸ ਲੋਕ ਤੇ ਪਰਲੋਕ, ਸਾਰੇ ਸੰਦੇਹ ਦੂਰ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਹਨ। ਫਿਰ ਸ਼ੁਕਦੇਵ ਜੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ: ਇੱਕ ਵਾਰੀ, ਜਦੋਂ ਭਗਵਾਨ ਅਚਾਨਕ ਅੰਤर्धਾਨ ਹੋ ਗਏ, ਤਦ ਵ੍ਰਜ ਦੀਆਂ ਸਤੀਆਂ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਾ ਵੇਖ ਕੇ, ਇੰਝ ਤੜਪਣ ਲੱਗ ਪਈਆਂ, ਜਿਵੇਂ ਹਾਥਣਾਂ ਦੀ ਝੁੰਡ ਆਪਣਾ ਮੁਖੀ ਹਾਥੀ ਖੋ ਦੇਵੇ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਮਨ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭੂ ਦੇ ਚਾਲ-ਢਾਲ, ਪਿਆਰ, ਮੁਸਕਾਨ, ਖੇਡਾਂ, ਮਿੱਠੀਆਂ ਗੱਲਾਂ, ਤੇ ਮਨੋਹਰ ਲੀਲਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਕਰ ਬੈਠੀਆਂ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਨ ਲੱਖਮੀਪਤੀ ਦੇ ਪਿਆਰ ਵਿੱਚ ਫਸ ਗਏ ਅਤੇ ਉਹ ਹਰ ਇੱਕ ਉਸ ਦੀ ਨਕਲ ਕਰਕੇ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਉਹੀ ਸਮਝਣ ਲੱਗੀਆਂ। ਚਲਣ, ਮੁਸਕਰਾਹਟ, ਨਿਗਾਹ, ਗੱਲਬਾਤ ਤੇ ਹੋਰ ਕਿਰਿਆਵਾਂ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਸਭ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰੀਤਮ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੀਆਂ ਲੀਲਾਵਾਂ ਦੀ ਨਕਲ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਈਆਂ, ਹਰੇਕ ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਯਕੀਨ ਕਰ ਬੈਠੀ, "ਮੈਂ ਹੀ ਉਹ ਹਾਂ।" ਸਭ ਮਿਲ ਕੇ, ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀਆਂ ਗੁਣਗਾਥਾਵਾਂ ਗਾਉਂਦੀਆਂ, ਜੰਗਲ ਤੋਂ ਜੰਗਲ ਭਟਕਦੀਆਂ, ਪਾਗਲਾਂ ਵਾਂਗ ਉਸ ਦੀ ਖੋਜ ਕਰਦੀਆਂ, ਰੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਪੁੱਛਦੀਆਂ, ਜੋ ਭਾਵੇਂ ਦੂਰ ਖੜੇ ਹਨ ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਪਰਮਾਤਮਾ ਵੱਸਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਅਸਮਾਨ ਨੂੰ ਪੁੱਛ ਰਹੀਆਂ ਹੋਣ। ਉਹ ਆਖਦੀਆਂ, "ਹੇ ਅਸ਼ਵੱਥ, ਪਲੱਖ, ਨਿਆਗਰੋਧ ਰੁੱਖੋ, ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਨੰਦਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਇੱਥੋਂ ਲੰਘਦੇ ਵੇਖਿਆ? ਉਹ ਸਾਡੀਆਂ ਅੱਖੀਆਂ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਤੱਕ ਕੇ, ਚਮਕਦੀਆਂ ਮੁਸਕਾਨਾਂ ਨਾਲ ਸਾਡਾ ਮਨ ਚੋਰੀ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।" "ਹੇ ਕੁਰਬਕ, ਅਸ਼ੋਕ, ਨਾਗ, ਪੁੰਨਾਗ, ਚੰਪਕ ਰੁੱਖੋ, ਕੀ ਰਾਮ ਦੇ ਛੋਟੇ ਭਰਾ, ਜਿਸਦੀ ਮੁਸਕਾਨ ਅਹੰਕਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਨਿਵਾ ਲੈਂਦੀ ਹੈ, ਇੱਥੋਂ ਲੰਘਿਆ?" "ਹੇ ਤੁਲਸੀ, ਜੋ ਗੋਵਿੰਦ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਨੂੰ ਪਿਆਰੀ ਹੈ, ਤੇ ਭੌਰਿਆਂ ਦੀ ਭੀੜ ਨਾਲ ਘਿਰੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਕੀ ਤੂੰ ਅਚ੍ਯੁਤ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਜੋ ਤੇਰੇ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਇੱਥੋਂ ਲੰਘਿਆ?" "ਹੇ ਮਾਲਤੀ, ਮੱਲਿਕਾ, ਜਾਤੀ, ਯੂਥਿਕਾ, ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਮਾਧਵ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਜੋ ਆਪਣੀ ਛੋਹ ਨਾਲ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰ ਗਿਆ?" "ਹੇ ਆਮ, ਪ੍ਰਿਆਲਾ, ਪਨਸਾ, ਆਸਨ, ਕੋਵਿਦ, ਜੰਬੂ, ਅਰਕ, ਬਿਲਵ, ਬਕੁਲਾ, ਆਮਰਾ, ਕਦੰਬ, ਨੀਪ ਅਤੇ ਯਮੁਨਾ ਦੇ ਕੰਢੇ ਹੋਰ ਸਾਰੇ ਰੁੱਖੋ, ਸਾਨੂੰ ਦੱਸੋ, ਸਾਡੇ ਖਾਲੀ ਹੋਏ ਦਿਲਾਂ ਨੂੰ, ਕਿ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਕਿਧਰ ਗਿਆ?" "ਹੇ ਧਰਤੀ, ਤੂੰ ਕਿਹੜੀ ਤਪੱਸਿਆ ਕੀਤੀ ਕਿ ਕੇਸ਼ਵ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਦੇ ਮੇਲੇ ਨਾਲ ਤੇਰੇ ਰੋਮ-ਰੋਮ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਖੜੇ ਹੋਏ ਹਨ? ਕੀ ਇਹ ਉਸਦੇ ਚਰਨਾਂ ਦੇ ਛੋਹ, ਉਸਦੇ ਮਹਾਨ ਕੰਮਾਂ ਜਾਂ ਉਸਦੇ ਵਰਾਹ ਅਵਤਾਰ ਦੇ ਅਲਿੰਗਨ ਕਰਕੇ ਹੈ?" "ਜਾਂ ਅਚ੍ਯੁਤ ਇੱਥੇ ਆਪਣੀ ਪ੍ਰੇਮਿਕਾ ਕੋਲ ਆਇਆ ਹੈ, ਉਸਦੇ ਸਰੀਰ ਤੇ ਨਿਗਾਹ ਨਾਲ ਉਸਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ? ਉਸਦੇ ਗਲਦੇ ਹਾਰ ਦੀ ਖੁਸ਼ਬੂ, ਜੋ ਉਸਦੀ ਪ੍ਰੇਮਿਕਾ ਦੇ ਕੁੰਗੂਮ ਨਾਲ ਰੰਗੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਇੱਥੇ ਤੱਕ ਆ ਰਹੀ ਹੈ।" "ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਕਮਲ ਵਰਗਾ ਹੱਥ ਆਪਣੀ ਪ੍ਰੇਮਿਕਾ ਦੇ ਮੋਢੇ ਉੱਤੇ ਰੱਖਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਰਾਮ ਦਾ ਛੋਟਾ ਭਰਾ, ਭੌਰਿਆਂ ਅਤੇ ਤੁਲਸੀ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ, ਇੱਥੇ ਘੁੰਮ ਰਿਹਾ ਹੈ; ਕੀ ਰੁੱਖ ਉਸਦੇ ਪਿਆਰ ਭਰੀ ਨਿਗਾਹ ਦੇ ਕਾਰਨ ਓਸ ਨੂੰ ਨਿਵਦੇ ਹਨ?" "ਇਨ੍ਹਾਂ ਲਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਪੁੱਛੋ, ਜੋ ਰੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਬਾਹਾਂ ਨਾਲ ਲਪੇਟ ਰਹੀਆਂ ਹਨ; ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੀ, ਉਸਦੇ ਹੱਥ ਦੀ ਛੋਹ ਨਾਲ ਉਹ ਖੁਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਰੋਮਾਂਚਿਤ ਹੋ ਗਈਆਂ ਹਨ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਆਪਣੀ ਬੇਖੁਦੀ ਵਿੱਚ ਗੱਲਾਂ ਕਰਦੀਆਂ, ਗੋਪੀਆਂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੀ ਖੋਜ ਵਿੱਚ ਬੇਚੈਨ ਹੋ ਗਈਆਂ, ਤੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਲੀਲਾਵਾਂ ਦੀ ਨਕਲ ਕਰਦੀਆਂ, ਹਰ ਇੱਕ ਉਸ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋ ਗਈ। ਕਿਸੇ ਨੇ ਪੂਤਨਾ ਦੀ ਨਕਲ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਆਪਣੇ ਛਾਤੀ ਉੱਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੂੰ ਦੁੱਧ ਪਿਲਾਉਣ ਲਈ ਲਿਆ; ਹੋਰ ਨੇ ਰੋਣ ਵਾਲੇ ਬੱਚੇ ਦਾ ਭੇਸ ਬਣਾਇਆ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਕੋਈ ਮਨਾਉਂਦਾ ਸੀ; ਕਿਸੇ ਨੇ ਰਥਾਸੁਰ ਬਣ ਕੇ, ਪੈਰ ਨਾਲ ਮਾਰ ਖਾਈ। ਕਿਸੇ ਨੇ ਰਾਖਸਸ ਬਣ ਕੇ, ਜੋ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦਾ ਭੇਸ ਬਣੀ ਹੋਈ ਸੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਫੜ ਲਿਆ; ਹੋਰ ਨੇ ਗੋਕੁਲ ਦੀਆਂ ਗੂੰਜਾਂ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਨਕਲ ਕਰਕੇ, ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਪੈਰ ਨਾਲ ਘਸੀਟਿਆ। ਕੁਝ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਤੇ ਰਾਮ ਬਣ ਕੇ ਗੋਪਾਲਾਂ ਵਾਂਗ ਖੇਡਣ ਲੱਗ ਪਈਆਂ; ਕਿਸੇ ਨੇ ਵਤਸਾਸੁਰ (ਬੱਛੜਾ-ਰਾਖਸ) ਬਣ ਕੇ ਹਾਰ ਮੰਨ ਲਿਆ; ਇੱਕ ਕ੍ਰਾਨਾ-ਰਾਖਸ ਬਣ ਗਈ। ਕਿਸੇ ਨੇ ਦੂਰ ਖੜੀ ਹੋਈ ਨੂੰ, ਜਿਵੇਂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਆਵਾਜ਼ ਮਾਰਦਾ ਸੀ, ਉੱਦੇ ਪਿੱਛੇ ਜਾ ਕੇ ਵਾਂਸਰੀ ਵਜਾਈ ਤੇ ਖੇਡਣ ਲੱਗ ਪਈ, ਹੋਰ ਉਸ ਦੀ ਵਧਾਈ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਈਆਂ, "ਸ਼ਾਬਾਸ਼!" ਕਿਸੇ ਨੇ ਆਪਣਾ ਹੱਥ ਦੂਜੀ ਦੇ ਮੋਢੇ ਉੱਤੇ ਰੱਖ ਕੇ, ਚੱਲਦਿਆਂ ਆਖਿਆ, "ਮੈਂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਹਾਂ—ਮੇਰੀ ਚਾਲ ਦੇਖੋ," ਉਸਦਾ ਮਨ ਉਸ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਸੀ। "ਹਵਾ ਜਾਂ ਮੀਂਹ ਤੋਂ ਡਰੋ ਨਾ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੀ ਰੱਖਿਆ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕੀਤਾ ਹੈ," ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਕਿਸੇ ਨੇ ਦੂਜੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਕੱਪੜੇ ਨਾਲ, ਸਿਰਫ ਇੱਕ ਹੱਥ ਨਾਲ ਢੱਕਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ। ਇੱਕ ਹੋਰ ਨੇ ਦੂਜੀ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ, ਉਸਦੇ ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਪੈਰ ਰੱਖਿਆ ਤੇ ਆਖਿਆ, "ਦੁਸ਼ਟ, ਦੂਰ ਹੋ ਜਾ! ਮੈਂ ਦੁਸ਼ਟਾਂ ਦੇ ਸੰਘਾਰ ਲਈ ਜੰਮਿਆ ਹਾਂ!" ਇੱਕ ਹੋਰ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਹੇ ਗੋਪਾਲੋ, ਇਹ ਭਿਆਨਕ ਜੰਗਲ ਦੀ ਅੱਗ ਵੇਖੋ! ਅੱਖਾਂ ਬੰਦ ਕਰ ਲਵੋ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਾਂਗੀ।" ਇੱਕ ਸੁੰਦਰ ਨੇ ਦੂਜੀ ਨੂੰ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਮਾਲਾ ਨਾਲ ਥੱਲੇ ਮੋਰ ਪੱਟ ਕੇ ਆਖਿਆ, "ਮੈਂ ਉਸ ਮਖਣ ਚੋਰ ਨੂੰ ਬੰਨ੍ਹ ਰਿਹਾ ਹਾਂ, ਜਿਸ ਨੇ ਘੀ ਦੇ ਘੜੇ ਤੋੜੇ ਤੇ ਚੋਰੀ ਕੀਤੀ!" ਡਰੀ ਹੋਈ ਦੂਜੀ ਨੇ ਅੱਖਾਂ ਢੱਕ ਲਿਆ ਤੇ ਡਰ ਦਾ ਡੰਗ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਗੋਪੀਆਂ ਆਪਣੇ ਪਿਆਰ ਵਿੱਚ ਪਾਗਲ ਹੋ ਕੇ, ਹਰ ਪਲ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੀ ਯਾਦ ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਲੀਲਾ ਵਿੱਚ ਲੀਨ, ਉਸ ਦੀ ਖੋਜ ਕਰਦੀਆਂ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਭਟਕਦੀਆਂ ਫਿਰਦੀਆਂ।